II OSK 1145/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-02-06
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowęprojekt budowlanyoddziaływanie na środowiskodecyzja środowiskowainstalacja telekomunikacyjnaNSAprawo budowlaneprawo ochrony środowiskaskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki, potwierdzając, że instalacja telekomunikacyjna wymagała decyzji środowiskowej, ponieważ jej anteny mogły oddziaływać na tereny dostępne dla ludności.

Spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA, który uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę telekomunikacyjną. Spółka zarzucała sądowi błędy w wykładni przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko, twierdząc, że moc anten nie powinna być sumowana i że nie kwalifikuje się ona do przedsięwzięć wymagających decyzji środowiskowej. NSA, opierając się na uchwale siedmiu sędziów, uznał, że wykładnia WSA była wadliwa w kwestii kumulacji mocy, ale ostatecznie oddalił skargę, stwierdzając, że instalacja faktycznie mogła oddziaływać na tereny dostępne dla ludności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę instalacji telekomunikacyjnej. Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła spółka, zarzucając sądowi naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego. Główny zarzut dotyczył błędnej wykładni przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w szczególności w zakresie kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej. Spółka argumentowała, że moc anten nie powinna być sumowana, a poszczególne anteny nie kwalifikują się do kategorii przedsięwzięć wymagających decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Naczelny Sąd Administracyjny, związany uchwałą siedmiu sędziów (III OPS 1/22), uznał, że wykładnia WSA dotycząca kumulacji mocy była wadliwa. Niemniej jednak, NSA stwierdził, że instalacja, ze względu na rozmieszczenie anten i ich moc, mogła oddziaływać na tereny dostępne dla ludności, co zgodnie z prawem ochrony środowiska i przepisami rozporządzenia, wymagało uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W związku z tym, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne, co uzasadniało jej uchylenie przez WSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny, nawet jeśli instalacja składa się z kilku anten.

Uzasadnienie

NSA oparł się na uchwale siedmiu sędziów (III OPS 1/22), która jednoznacznie wskazuje, że parametr mocy odnosi się do pojedynczej anteny, a jego celem jest ustalenie, czy w zasięgu instalacji znajdują się miejsca dostępne dla ludności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

ustawa środowiskowa art. 71 § 2 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

rozporządzenie z 2010 r. art. 2 § 1 pkt 7

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

rozporządzenie z 2010 r. art. 3 § 1 pkt 8

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane art. 35 § 1 pkt 1

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 3 § 1 i 2 pkt 1

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska art. 121

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska art. 124 § 2

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instalacja telekomunikacyjna, ze względu na rozmieszczenie anten i ich moc, kwalifikuje się jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, co wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Odrzucone argumenty

Wykładnia WSA dotycząca kumulacji mocy anten była wadliwa. Instalacja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć wymagających decyzji środowiskowej.

Godne uwagi sformułowania

zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna przez 'miejsca dostępne dla ludności' należy rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów.

Skład orzekający

Arkadiusz Despot - Mładanowicz

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Czerwiński

sędzia

Piotr Broda

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko dla instalacji telekomunikacyjnych, w szczególności kwestia sumowania mocy anten i definicji 'miejsc dostępnych dla ludności'."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na uchwale siedmiu sędziów NSA, co nadaje mu dużą moc wiążącą w podobnych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu budowy infrastruktury telekomunikacyjnej i jej wpływu na środowisko, a także interpretacji przepisów, które mogą być niejasne dla inwestorów i mieszkańców.

Czy moc jednej anteny decyduje o pozwoleniu na budowę? NSA wyjaśnia kluczowe zasady oceny wpływu telekomunikacji na środowisko.

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1145/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-02-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Arkadiusz Despot - Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Czerwiński
Piotr Broda
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 1917/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-01-19
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 1917/19 w sprawie ze skargi B. M. i E. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 4 lipca 2019 r. nr 591/OPON/2019 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 stycznia 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1917/19, po rozpoznaniu skargi B. M. i E. S., uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 4 lipca 2019 r. nr 591/OPON/2019 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...], zaskarżając wyrok w całości, zarzucając:
I. W ramach podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a." - naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez - jak wynika z treści uzasadnienia wyroku - błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że organy administracji, a w szczególności organ II instancji nie przeprowadziły we własnym i wystarczającym zakresie postępowania dowodowego w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy i nie ustaliły tegoż stanu faktycznego, a w szczególności jakoby oparły się wyłącznie na kwalifikacji instalacji radiofonii telekomunikacyjnej telefonii komórkowej, przedstawionej przez skarżącą, a także, że dokonały błędnych ustaleń w zakresie kwalifikacji inwestycji pod względem wymogu uzyskania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, a w konsekwencji, że nie dokonały weryfikacji czy projektowana inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięcia mogącego przynajmniej potencjalnie oddziaływać na środowisko, podczas gdy organy administracji obu instancji wydały decyzje na podstawie wszechstronnej analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, czemu dały wyraz w uzasadnieniach wydanych decyzji i na tej podstawie wywiodły słuszne wnioski, iż planowana przez skarżącą inwestycja nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani też przedsięwzięcia mogącego przynajmniej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że organy administracji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy oraz pominięciu przez Sąd I instancji ustaleń dokonanych zarówno przez organ I jak i II instancji;
c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i uwzględnienie skargi, chociaż postępowanie administracyjne przed organami administracji publicznej nie było dotknięte wadami polegającymi na naruszeniu przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również innym naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wskazał, jakie konkretnie przepisy prawa naruszył organ administracyjny II instancji, które poskutkowały wydaniem zaskarżonego wyroku w takim kształcie, wskazanie zaś jako podstawy do uchylenia decyzji posłużenie się przez organ do weryfikacji odległości większej niż to wynika z rozporządzenia jest błędem, przy czym błąd ten nie ma wpływu na wynik sprawy, bo skoro inwestycja nie kwalifikuje się przy zastosowaniu bardziej rygorystycznych wartości do kategorii przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani też przedsięwzięcia mogącego przynajmniej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, to tym bardziej nie będzie się ona kwalifikowała do tychże przy zastosowaniu mniejszych parametrów, zatem jest to błąd, ale nie ma on wpływu na wynik sprawy;
d) art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym sprawowaniu funkcji kontrolnej, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku uchylił decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania pomimo braku naruszenia przepisów prawa przez organy administracji publicznej w niniejszej sprawie;
e) naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazań co do dalszego postępowania przez organ administracji publicznej przy jej ponownym rozpatrzeniu, które nie znajdują oparcia w przepisach prawa i stanie faktycznym sprawy.
II. W ramach podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest:
a) art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283 ze zm.), dalej "ustawa środowiskowa", poprzez ich błędną wykładnię, skutkującą nieuprawnionym przyjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy możliwe jest zaliczenie inwestycji skarżącej do kategorii inwestycji mogących wymagać przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy planowane przedsięwzięcie nie jest inwestycją zaliczaną do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, ani do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, ponieważ parametry krytyczne planowanej inwestycji nie kwalifikują jej do ww. kategorii, jak również nie jest możliwe dokonywanie sumowania parametrów tego typu inwestycji (parametry pojedynczej anteny nie sumują się z parametrami innej anteny), w związku z czym w przedmiotowej sprawie nie jest wymagane wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zaś miejsca dostępne dla ludności w rozumieniu normatywnym, tj. jak wskazuje ustawa Prawo ochrony środowiska nie występują w odległościach podlegających weryfikacji;
b) § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 aktualnego dla niniejszego przedsięwzięcia rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71), dalej "rozporządzenie z 2010 r.", poprzez ich błędną wykładnię skutkującą bezpodstawnym przyjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że dla ustalenia wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko konieczne jest zbadanie równoważnej mocy promieniowania izotropowego obejmującego całą instalację, podczas gdy organy administracji prawidłowo określiły równoważną moc promieniowaną izotropowo oddzielnie dla każdej planowanych anten sektorowych, albowiem ww. przepisy stanowią wprost, iż "równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna". Równocześnie Sąd I instancji analizując zgromadzony materiał dowodowy w całkowicie dowolny sposób przyjął, że parametry planowanej inwestycji, które zostały wprost wskazane przez skarżącą, należy rozpatrywać w innym niż podane zakresie. Ponadto z logicznego punktu widzenia nie sposób wyobrazić sobie w jaki sposób mogłoby dojść do kumulacji parametru określonego wyłącznie dla "pojedynczej anteny" oraz jako odległość od jej środka mierzoną w osi głównej tej właśnie anteny. Parametru takiego nie da się po prostu sumować, nawet jeżeli jak wskazuje Sąd I instancji miałoby to dotyczyć mocy anten na danym azymucie, w związku z czym rozumowanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w tym zakresie należy uznać za błędne. Równocześnie Sąd analizując zgromadzony materiał dowodowy w zupełnie dowolny sposób, poparty jedynie subiektywnym poglądem Sądu uznał, że pomimo jasnego podania parametrów planowanej inwestycji, a w szczególności zaplanowanych pochyleń anten (tzw. tiltów) czy ich mocy należy rozpatrywać te parametry w innym niż podane zakresie (strona 15 uzasadnienia). Taki pogląd oznacza, że WSA w Warszawie zakłada, że pomimo wskazania parametrów inwestycji powstanie inwestycja o innych parametrach niż założone, co jest nieuprawnym działaniem;
c) błędną interpretacją pojęcia "pojedyncza antena", o której to mowa w rozporządzeniu z 2010 r.;
d) naruszenie przez pominięcie art. 121 ustawy - Prawo ochrony środowiska, gdyż WSA dokonując rozważań na temat przyszłej, ewentualnej zabudowy na terenach sąsiednich do inwestycji nie bierze pod uwagę faktu, iż na skarżącej w każdym czasie ciąży obowiązek zapewnienia jak najlepszego stanu środowiska. Ma to ten skutek, że w sytuacji zmiany otoczenia inwestycji, w wyniku którego doszłoby do powstania nowych miejsc dostępnych dla ludności prowadzący instalację jest zobowiązany do podjęcia działania, które wyeliminują sytuację przekroczenia poziomów pól elektromagnetycznych do co najmniej dopuszczalnych gdyby w wyniku powstania tych nowych miejsc dostępnych dla ludności zaistniałyby przekroczenia. Zabezpieczenie działek znajdujących się w obszarze oddziaływania stacji bazowej znajduje się w treści działu VI ustawy Prawo ochrony środowiska, tj. Ochrona przed polami elektromagnetycznymi. Wskazać należy, że ustawodawca w art. 121 ww. ustawy nakazał wprost, że ochrona przed polami elektromagnetycznymi polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu środowiska poprzez:
• utrzymanie poziomów pól elektromagnetycznych poniżej dopuszczalnych lub co najmniej na tych poziomach;
• zmniejszanie poziomów pól elektromagnetycznych co najmniej do dopuszczalnych, gdy nie są one dotrzymane.
W konsekwencji oznacza to, że prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do takiego wykorzystywania swej instalacji aby dochowane były wymogi określone w art. 121 ustawy, a więc tak aby utrzymane były poziomy pól poniżej poziomów dopuszczalnych lub na poziomach dopuszczalnych, a w razie zaistnienia przekroczenia poziomów pól ustawa wymaga zmniejszenia poziomów pól elektromagnetycznych co najmniej do dopuszczalnych.
Co w kontekście treści obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz sposobu rozumienia pojęcia miejsc dostępnych dla ludności w rozumieniu normatywnym, tj. jak wskazuje ustawa Prawo ochrony oznacza, że w przypadku gdyby w przyszłości powstała nowa zabudowa, to operator z uwagi na wymogi nałożone ww. art. 121 będzie zobowiązany do takiego ukształtowania swojego użytkowania urządzeń, aby dochowane były wymogi ustawy, do czasu jednak powstania takiej nowej zabudowy twierdzenie, że miejsca jakie wskazuje w swoim wyroku WSA w Warszawie (str. 17 wyroku z uzasadnieniem) są miejscami dostępnymi dla ludności jest niezgodne z definicją tego pojęcia zawartą w ustawie Prawo ochrony środowiska.
Wobec powyższych podstaw kasacyjnych skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; ewentualnie w razie braku stwierdzenia przez Naczelny Sąd Administracyjny naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i stwierdzenia jedynie naruszenie prawa materialnego, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie merytoryczne skargi kasacyjnej, ponadto zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz rozpoznanie skargi na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, bowiem zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zasadny jest podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71), poprzez ich błędną wykładnię skutkującą bezpodstawnym przyjęciem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że dla ustalenia wpływu planowanego przedsięwzięcia na środowisko konieczne jest zbadanie równoważnej mocy promieniowanej izotropowo obejmującej całą instalację, podczas gdy ww. przepisy stanowią wprost, że "równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna".
Należy zauważyć, że powyższa kwestia stanowiąca spór prawny występujący w niniejszej sprawie była przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22, w której stwierdzono, że: "Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71 ze zm.) jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten".
W uzasadnieniu uchwały NSA wskazał, że literalna treść § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 2010 r. nie budzi wątpliwości. Wynika z niej, że parametr równoważnej mocy promieniowanej izotropowo jako warunek zakwalifikowania instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych pod przepisy rozporządzenia z 2010 r., a tym samym uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, należy przyjmować w odniesieniu do "pojedynczej anteny". Brzmienie przepisu, pomimo użycia w nim kilku zwrotów i terminów technicznych, jest jasne i zrozumiałe. Instalacja wymaga decyzji środowiskowej jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie oddziaływać na środowisko, jeżeli w jej składzie jest zaprojektowana co najmniej jedna antena odpowiadająca wymaganiom zawartym w przepisie. NSA zwrócił uwagę, że wielkość równoważnej mocy promieniowanej izotropowo "pojedynczej anteny" nie jest jedynym warunkiem, od którego zależy kwalifikacja przedsięwzięcia jako mogącego potencjalnie oddziaływać na środowisko. Została ona powiązana z odległością wyznaczaną od środka elektrycznego anteny, w osi głównej wiązki jej promieniowania. Oba te parametry, tj. moc i odległość służą ustalaniu, czy w zasięgu instalacji nie występują miejsca dostępne dla ludności w rozumieniu art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r., poz. 799). Przepis skonstruowany jest tak, że w kolejnych punktach oznaczonych literami od "a" do "g" punktu 8 ustępu pierwszego stopniuje, tj. zwiększa moc anteny i jednocześnie powiększa odległość terenu, na którym należy przeprowadzić badanie pod kątem występowania miejsc dostępnych dla ludności. Oba te parametry pozostają zatem w zależności. Dopiero ustalenie, że w danej odległości od środka pojedynczej anteny o mocy podanej w § 3 ust. 1 pkt 8 znajduje się miejsce dostępne dla ludności powoduje, że przedsięwzięcie staje się przedsięwzięciem mogącym potencjalnie oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 71 ust. 2 ustawy środowiskowej, a tym samym, że wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ustalenie z kolei, że takie miejsce w otoczeniu instalacji składającej się z pojedynczych anten o równoważnych mocach promieniowanych izotropowo mieszczących się w przedziałach wskazanych w tym przepisie nie występuje skutkuje jej zwolnieniem z tego obowiązku. To, że parametr EIRP (W) odnosi się do pojedynczej anteny świadczy zatem nie tylko samo użycie w § 3 ust. 1 pkt 8 takich sformułowań jak "wyznaczona dla pojedynczej anteny", czy "w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny", ale również cel posłużenia się tą wielkością w konstrukcji przepisu, jego wewnętrzna budowa i zakodowany w nim sposób wyznaczania obszaru.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowej kwalifikowanej pod kątem instalacji radiokomunikacyjnej z § 3 ust. 1 pkt 8 za "przedsięwzięcie" nie może być uznana każda z anten z osobna. Stacja bazowa z antenami sektorowymi i antenami radiolinii i urządzeniami doprowadzającymi jako całość technologiczna stanowi bowiem jedno "przedsięwzięcie" w rozumieniu § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 2010 r. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy środowiskowej. Już chociażby z tego względu § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia z 2010 r. nie może znaleźć zastosowania do instalacji składającej się z kilku anten.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną jest związany poglądem wyrażonym w powołanej uchwale. Ogólna moc wiążąca uchwał konkretnych i abstrakcyjnych nie pozwala bowiem na samodzielne rozstrzygnięcie przez jakikolwiek skład sądu administracyjnego sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjęcie wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego. W myśl bowiem art. 269 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd wyrażony w ww. uchwale z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22.
Wobec tego, sformułowaną przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku ocenę prawną odnośnie wymogu uwzględnienia kumulacji mocy planowanych do zainstalowania anten, należało uznać za wadliwą.
Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie argumentacja skargi kasacyjnej kwestionująca dokonaną przez Sąd I instancji wykładnię pojęcia "miejsc dostępnych dla ludności" zawartego w art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r., poz. 799, według stanu na dzień 4 lipca 2019 r.), zgodnie z którym, przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego. Jak trafnie wskazał Sad I instancji, powołując się na ugruntowane orzecznictwo NSA, przez "miejsca dostępne dla ludności" należy rozumieć nie tylko miejsca, w których wzniesiono już legalnie budynki z przeznaczeniem na pobyt ludzi, ale również miejsca, w których te budynki mogą być wznoszone zgodnie z wymogami obowiązujących przepisów. Innymi słowy, "miejsca dostępne dla ludności", to miejsca na których może choćby potencjalnie powstać zabudowa zgodnie z przepisami obowiązującego prawa, w tym ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z "Kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] pod względem oddziaływania na środowisko" sporządzonej przez mgr inż. U. K. wynika, że w ramach spornej inwestycji przewiduje się instalację trzech anten sektorowych (azymuty 70°, 200° i 330°) każda o mocy EIRP 1202,08 W. Załączone do ww. kwalifikacji rysunki przedstawiają rzut poziomy i rzuty pionowe osi głównej wiązki promieniowania w odległości 70 m od środka elektrycznego każdej anteny sektorowej.
Jak wynika z Rys. 2. Rzut pionowy osi głównej wiązki promieniowania na azymucie 70° w odległości do 70 m od środka elektrycznego anteny sektorowej dla tiltów 1° i 12°, przy ukierunkowaniu anteny sektorowej na azymut 70° i jej maksymalnym pochyleniu (tilt 12°) osie głównych wiązek promieniowania będą przechodzić na najniższej wysokości 4,9 m.
Z Rys. 3. Rzut pionowy osi głównej wiązki promieniowania na azymucie 200° w odległości do 70 m od środka elektrycznego anteny sektorowej dla tiltów 1° i 12° wynika, że przy ukierunkowaniu anteny sektorowej na azymut 200° i jej maksymalnym pochyleniu (tilt 12°) osie głównych wiązek promieniowania będą przechodzić na najniższej wysokości 4,9 m.
Ponadto, jak wynika z Rys. 4. Rzut pionowy osi głównej wiązki promieniowania na azymucie 330° w odległości do 70 m od środka elektrycznego anteny sektorowej dla tiltów 1° i 11°, przy ukierunkowaniu anteny sektorowej na azymut 330° i jej maksymalnym pochyleniu (tilt 11°) osie głównych wiązek promieniowania będą przechodzić na najniższej wysokości 6,1 m.
Wskazać należy, że z zestawienia ww. informacji z Rys. 1 Rzut poziomy osi głównej wiązki promieniowania w odległości do 70 m od środka elektrycznego anten sektorowych, a także załącznikiem graficznym do obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że osie głównych wiązek promieniowania anten sektorowych skierowanych na azymuty 70° i 330° w odległości nieprzekraczającej 70 m od środka elektrycznego przebiegają na wysokości poniżej 12 m ponad terenami oznaczonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego symbolami UM5 i UM6, na których dopuszczalne jest wznoszenie budynków usługowo - mieszkaniowych o wysokości do 12 m (§ 22d i § 22e uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "[...]"), a zatem przez miejsca dostępne dla ludności w rozumieniu art. 124 ust. 2 ustawy - Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Z powyższego wynika, że sporna inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 2010 r., objętych obowiązkiem uzyskania decyzji środowiskowej, której inwestor nie uzyskał.
Zasadnie zatem Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja Wojewody Mazowieckiego z dnia 4 lipca 2019 r., narusza przepisy prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186) w zw. z art. 71 ust. 2 ustawy środowiskowej, co uzasadniało jej uchylenie.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI