Orzeczenie · 2006-04-27

II OSK 1142/05

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2006-04-27
NSAAdministracyjneWysokansa
cudzoziemcyzezwolenie na pobytmałżeństwofikcyjne małżeństwoprawo imigracyjneochrona życia rodzinnegopostępowanie administracyjneNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Z. D., obywatela Chin, od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców. Decyzja ta odmawiała Z. D. zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP, uznając, że zawarł on związek małżeński z obywatelką Polski w celu obejścia przepisów. Organy administracji oparły swoje stanowisko na rozbieżnościach w zeznaniach Z. D., jego żony A. B. oraz teścia H. B., dotyczących m.in. miejsc zamieszkania i pobytu. Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak skargę kasacyjną za zasadną w części dotyczącej naruszenia prawa materialnego. Sąd podkreślił, że stwierdzenie niezgodności w danych osobowych i istotnych okolicznościach dotyczących małżonków (art. 55 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach) nie jest tożsame z ustaleniem, że małżeństwo zostało zawarte w celu obejścia przepisów, a jedynie uzasadnia przeprowadzenie dalszego postępowania wyjaśniającego. NSA stwierdził, że organy i sąd pierwszej instancji wadliwie zinterpretowały przepis, uznając rozbieżności za wystarczającą podstawę do odmowy zezwolenia. Sąd zwrócił również uwagę na kwestię ochrony życia rodzinnego (art. 47 Konstytucji RP) i uznał, że małżonek obywatela polskiego może mieć interes prawny w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na pobyt cudzoziemca, nawet jeśli nie brał w nim udziału jako strona. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję organu pierwszej instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących fikcyjnych małżeństw w kontekście zezwoleń na pobyt dla cudzoziemców oraz ochrona życia rodzinnego obywateli polskich.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej cudzoziemców i ich małżonków w Polsce, zgodnie z ustawą o cudzoziemcach.

Zagadnienia prawne (3)

Czy stwierdzenie niezgodności w danych osobowych i istotnych okolicznościach dotyczących małżonków, zgodnie z art. 55 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach, jest wystarczające do uznania, że związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, stwierdzenie takiej niezgodności nie jest tożsame z ustaleniem, że małżeństwo zostało zawarte w celu obejścia przepisów, a jedynie uzasadnia przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego, umożliwiającego ustalenie, czy małżeństwo zostało zawarte w tym celu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepis art. 55 ust. 1 pkt 6 ustawy o cudzoziemcach wymienia jedynie okoliczności uzasadniające potrzebę ustalenia celu zawarcia małżeństwa, a nie stanowią one automatycznego dowodu na jego fikcyjność. Dopiero wynik postępowania wyjaśniającego, przeprowadzonego z poszanowaniem reguł KPA, może uzasadniać odmowę udzielenia zezwolenia.

Czy obywatel polski, będący małżonkiem cudzoziemca ubiegającego się o zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, ma interes prawny w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, obywatel polski może mieć interes prawny w rozumieniu art. 28 KPA w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony cudzoziemcowi, którego jest małżonkiem, wynikający z art. 47 Konstytucji RP (ochrona życia rodzinnego).

Uzasadnienie

Decyzja odmawiająca zezwolenia na pobyt cudzoziemcowi, będącemu małżonkiem obywatela polskiego, wraz z zobowiązaniem do opuszczenia kraju, stanowi ingerencję w życie rodzinne obywatela polskiego, podlegające ochronie konstytucyjnej. Interes prawny obywatela polskiego jest indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego aktualność wyraża się w istnieniu ważnego związku małżeńskiego.

Czy przesłuchanie cudzoziemca znającego język polski, ale nie korzystającego z tłumacza przysięgłego, stanowi nieważność postępowania sądowego?

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli cudzoziemiec w toku postępowania administracyjnego oświadczył, że rozumie język polski i nie zgłaszał potrzeby korzystania z tłumacza, a w postępowaniu sądowym działał prawidłowo umocowany pełnomocnik.

Uzasadnienie

Zarzut nieważności postępowania z powodu braku tłumacza nie został uwzględniony, ponieważ skarżący w postępowaniu administracyjnym nie zgłaszał potrzeby tłumacza, a w postępowaniu sądowym reprezentował go adwokat. Przesłanka nieważności z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. wymaga pozbawienia strony możliwości obrony praw w postępowaniu sądowym, co w tym przypadku nie miało miejsca.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców.

Przepisy (15)

Główne

u.o.c. art. 55 § ust. 1 pkt 6

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Okoliczności wskazujące na niezgodność małżonków co do danych osobowych i innych istotnych okoliczności uzasadniają potrzebę ustalenia, czy małżeństwo nie zostało zawarte w celu obejścia przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, ale nie stanowią same w sobie dowodu na fikcyjność małżeństwa.

u.o.c. art. 57 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Podstawa do odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, jeśli związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów.

Konstytucja RP art. 47

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym.

Pomocnicze

u.o.c. art. 53 § ust. 1 pkt 6

Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach

Jedna z przesłanek uzasadniających udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony to zawarcie związku małżeńskiego z obywatelem polskim.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 10

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu.

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania.

p.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanka nieważności postępowania sądowego.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Możliwość ograniczenia praw i wolności.

Konstytucja RP art. 37 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wyjątki od zasady korzystania z praw i wolności przez cudzoziemców.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozbieżności w zeznaniach nie są wystarczające do stwierdzenia fikcyjności małżeństwa. • Obywatel polski ma interes prawny w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na pobyt cudzoziemca, będącego jego małżonkiem.

Odrzucone argumenty

Przesłuchanie skarżącego bez tłumacza przysięgłego stanowiło nieważność postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Stwierdzenie, że małżonkowie nie są zgodni co do danych osobowych i innych istotnych okoliczności, które ich dotyczą, nie jest tożsame z ustaleniem, że związek małżeński został zawarty w celu obejścia przepisów o udzielaniu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, lecz jedynie uzasadnia przeprowadzenie postępowania umożliwiającego ustalenie, czy małżeństwo zostało zawarte w tym celu.

Skład orzekający

Anna Łuczaj

sędzia

Jacek Chlebny

sprawozdawca

Włodzimierz Ryms

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących fikcyjnych małżeństw w kontekście zezwoleń na pobyt dla cudzoziemców oraz ochrona życia rodzinnego obywateli polskich."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej cudzoziemców i ich małżonków w Polsce, zgodnie z ustawą o cudzoziemcach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawem imigracyjnym i ochroną życia rodzinnego, a także pokazuje, jak sądy interpretują dowody w sprawach o fikcyjne małżeństwa.

Czy drobne nieścisłości w zeznaniach mogą zrujnować małżeństwo i uniemożliwić pobyt w Polsce? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst