II OSK 1131/06

II OSK 1131/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-08-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-07-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Bożena Walentynowicz
Jerzy Bujko /przewodniczący/
Marzenna Linska - Wawrzon /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Gd 707/04 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2006-04-12
II OZ 149/05 - Postanowienie NSA z 2005-03-30
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
113, 134  par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
133  par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Jerzy Bujko Sędziowie del. Sędzia WSA Marzenna Linska – Wawrzon (spr.) Bożena Walentynowicz Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej ze skargi kasacyjnej A. i M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Gd 707/04 w sprawie ze skargi A. i M. T. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2006 r. oddalił skargę małżonków A. i M. T. wniesioną na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207 poz. 2016) nakazał A. i M. T. rozbiórkę obiektu budowlanego pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym wymiarach 5,10 m x 4,80 m wraz z zadaszonym tarasem o wymiarach 3,40 x 4,80 m, wybudowanego na działce nr [...] w G., Gmina L., w warunkach samowoli budowlanej.
W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że w dniu 28 stycznia 2004 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie legalności zabudowania działki nr [...] w G., a pismem z dnia 29 stycznia 2004 r. zawiadomiono małżonków T. zarówno o wszczęciu tego postępowania, jak i terminie oględzin wyznaczonych na dzień 11 lutego 2004 r. Oględziny przeprowadzone z udziałem M. T. wykazały, że na przedmiotowej działce w 1998 r. inwestorzy zrealizowali opisany wyżej obiekt bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia.
Postanowieniem z dnia 17 lutego 2004 r. organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nakazał inwestorom wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych oraz nałożył na nich obowiązek przedłożenia
w terminie do dnia 30 czerwca 2004 r. zaświadczenia właściwego organu Gminy L. o zgodności istnienia przedmiotowego obiektu z przepisami o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
A. i M. T. w zakreślonym terminie nie przedłożyli żądanego zaświadczenia o zgodności zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej obiektu z ustaleniami planu miejscowego, co stosownie do art. 48 ust 4 Prawa budowlanego zobowiązywało organ administracji do wydania nakazu rozbiórki.
Małżonkowie T. wnieśli odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wywodząc ze wydane ono zostało z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1, 4 oraz 5 Prawa budowlanego oraz przepisów postępowania, tj. art. 97 § 1 pkt 4, art. 8, art. 9, art. 98 § 1 i art. 106 k.p.a.
W ocenie skarżących zrealizowany przez nich gospodarczy budynek parterowy o powierzchni zabudowy do 35 m2, stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego nie wymagał uzyskania pozwolenia na budowę, a ponadto nie był związany z gruntem. Natomiast istniejący przy nim taras stanowi samodzielną konstrukcję, nie związaną z istniejącym domkiem rekreacyjnym, a zatem brak było podstaw do łącznego określenia powierzchni zabudowy istniejącej na ich działce. Skarżący wskazali, że uzyskanie odpowiedniego zaświadczenia od organu Gminy
o zgodności istniejącej na ich działce zabudowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego stanowiło zagadnienie wstępne,
a w konsekwencji organ pierwszej instancji zobowiązany był do zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu uzyskania stanowiska organu Gminy.
Nie uwzględniając tego odwołania Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku w dniu [...], na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jedn. tekst Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w całości jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Ponadto PWINB w Gdańsku wskazał, że charakter obiektu budowlanego ustalony został w toku oględzin dokonanych przy udziale M. T. , który nie kwestionował (potwierdzonego wykonanym zdjęciem) charakteru tego obiektu, jako domku letniskowego.
W sprawie jest bezsporne, że obiekt ten zrealizowany został bez pozwolenia na budowę, a inwestorzy nie przedłożyli w wyznaczonym im terminie zaświadczenia Gminy potwierdzającego, że zrealizowany w warunkach samowoli budowlanej obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przeznaczony jest pod tego rodzaju zabudowę.
W skardze do Sądu A. i M. T. ponawiając zarzuty odwołania dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 48 ust. 1, 4 i 5 Prawa budowlanego oraz art. 145 § 1 pkt 4. 97 § 1 pkt 4. 98 § 1, 106, 127 oraz 107 § 1 i 3 k. p a. domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji, względnie stwierdzenia jej nieważności, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wywodzili, że skoro A. T. nie uczestniczyła w oględzinach przeprowadzonych na ich nieruchomości, to brak było podstaw do przyjęcia, iż zrealizowany tam obiekt pełni funkcję rekreacji indywidualnej. Art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę parterowych budynków gospodarczych, a taki charakter ma ich obiekt.
Kwestionowali, iż istniejące na ich działce zabudowania, tj. budynek gospodarczy i taras stanowią jeden obiekt, którego powierzchnia przekracza 35 m2. Odwoływali się do zapisów księgi wieczystej nieruchomości, w której określono ich działkę jako nieruchomość rolną, na której mieli prawo posadowić budynek gospodarczy.
W ocenie skarżących odpowiedź Gminy L., co do charakteru
i przeznaczenia gruntu, na której zrealizowali przedmiotowy obiekt miała charakter wstępny i nie mogła przesądzać, iż teren ten nie jest przeznaczony pod zabudowę.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie z odwołaniem się do argumentacji faktycznej i prawnej zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Organ odwoławczy wskazał, że brak było podstaw do zawieszenia postępowania w tej sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., gdyż zaświadczenie gminy wystawiane na wniosek organu nadzoru budowlanego, co do przeznaczenia
w planie miejscowym określonej nieruchomości nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę zważył, co następuje:
Za bezsporne należało uznać okoliczności sprawy, gdyż wynikają z ustaleń dokonanych w toku oględzin przeprowadzonych w dniu 11 lutego 2004 r. z udziałem właściciela M. T., który potwierdził zarówno charakter przedmiotowego budynku, jego przeznaczenie, okres budowy oraz fakt, ze został on zrealizowany bez pozwolenia na budowę (k. 6 akt). W protokole oględzin na podstawie pomiarów ustalono powierzchnię budynku letniskowego wraz
z zadaszonym tarasem (jako obiektu stanowiącego całość konstrukcyjną oraz architektoniczną). Ten charakter obiektu potwierdza również znajdująca się
w aktach organu dokumentacja fotograficzna.
Z zawiadomienia, znajdującego się na karcie 4 akt, wynika w sposób jednoznaczny, iż o terminie i miejscu oględzin zawiadomiono oboje małżonków T., a zatem nieobecność A. T., która znała termin, cel i miejsce oględzin oraz nie domagała się ich przełożenia, nie stanowi naruszenia przepisów art. 8-10 k. p. a. A. T. wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, a zatem znała jej treść i miała zapewniony czynny udział w postępowaniu przed organem pierwszej i drugiej instancji. Czyni to oczywiście bezzasadnymi zarzuty dotyczące istnienia podstaw wznowieniowych, poprzez naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W ocenie Sądu prawidłowo ustalono, że skarżący w 1998 r., bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę zrealizowali na własnej działce nr [...] w G., przeznaczonej pod uprawy rolne, opisany w rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji obiekt budowlany, pełniący funkcję rekreacyjną wraz
z zadaszonym tarasem. Z pisma Wójta Gminy L. z dnia 13 lutego 2004 r. (k. 7) wynika w sposób jednoznaczny, że działka nr [...] w G. w okresie obowiązującego wówczas planu miejscowego była przeznaczona pod uprawy leśne. Taki jej charakter potwierdzają również zapisy w ewidencji gruntów. Za bezzasadny uznał Sąd zarzut skargi, że przedmiotowy obiekt budowlany ma charakter parterowego budynku gospodarczego o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, który stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego zwolniony był z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, gdyż przepis ten dotyczył zwolnienia z takiego obowiązku budynków gospodarczych o ściśle określonej powierzchni zabudowy, która przekracza budynek rekreacyjny zrealizowany przez skarżących. Jednak taki obiekt budowlany podlegał obowiązkowi zgłoszenia, stosownie do art. 30 pkt 1 Prawa budowlanego. Skarżący nie wykazali również tego, aby takiego zgłoszenia przed jego realizacją dokonali.
Powołane jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepisy art. 48 ust. 1 i 4 Prawa budowlanego jednoznacznie stanowiły, ze w przypadku nie spełnienia przez inwestorów w wyznaczonym terminie obowiązków nałożonych w postanawianiu opartym na jego ust. 3, organ nadzoru budowlanego zobligowany był do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy.
Ponadto Sąd zaznaczył, że niedopuszczalna jest legalizacja samowoli budowlanej dokonana na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę.
Z tych też przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalono, jako pozbawioną podstaw prawnych.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli małżonkowie A. i M. T., zaskarżając go
w całości.
Wyrokowi temu zarzucono:
1. naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) tj. art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane
w wersji ustalonej ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r., Nr 163 poz. 1364), zgodnie, z którą pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki.
Z ostrożności procesowej, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżonemu wyrokowi zarzucono nadto naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to naruszenie przepisu art. 113 § 1 w związku z art. 134 § 1 Prawa
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez zamknięcie rozprawy
w sytuacji, gdy sprawa nie była jeszcze dostatecznie wyjaśniona, a zwłaszcza brak było jednoznacznych wyjaśnień, co do tego, kiedy i jakie części obiektu były zrealizowane, a nadto niewyjaśnienie czy istnieje aktualny miejscowy plan zagospodarowania terenu w odniesieniu do działki nr [...] oraz naruszenie art. 6 przywołanej ustawy poprzez nieudzielenie stronom występującym w sprawie bez adwokata potrzebnych wskazówek, co do czynności procesowych – konieczności wyjaśnienia tej właśnie kwestii w postępowaniu dowodowym przed WSA.
Powołując się na przepis art. 185 i art. 209 w zw. z art. 203 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżących kosztów według norm przepisanych.
Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący wskazali, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przeanalizował należycie kwestii konieczności uzyskania pozwolenia na budowę w kontekście przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w wersji ustalonej ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy -Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. 2005 r., Nr 163, poz. 1364), obowiązującej z dniem 26 września 2005 r.
Wprawdzie decyzja organu nadzoru budowlanego II instancji wydana została jeszcze przed wejściem w życie przywołanej wyżej nowelizacji Prawa budowlanego
z 1994 r., jednakże legalność tej decyzji badana była przez Wojewódzki Sąd Administracyjny już po tejże nowelizacji.
W świetle znowelizowanego art. 29 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r. wzniesienie obiektu o wielkości i charakterze takim, jak obiekt wzniesiony przez skarżących, nie wymaga już uzyskania pozwolenia na budowę. Sam obiekt, zwany przez WSA "budynkiem rekreacyjnym", ma powierzchnię 24,46 m2. Do powierzchni tej nie należy niewątpliwie wliczać tzw. zadaszonego tarasu, jako, iż taras nie będąc związany trwale z budynkiem rekreacyjnym, nie jest jego częścią składowa.
Ponadto zdaniem autora skargi kasacyjnej Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przeanalizował należycie ustaleń faktycznych poczynionych przez organ pozwany, dotyczących tego, kiedy i w jakich etapach i częściach wykonywane były roboty budowlane związane z realizacją przedmiotowych obiektów budowlanych i czy w ogóle obiekty te zostały do początku 2004 r. w całości wzniesione.
W lutym 2004 r. roboty budowlane jeszcze trwały skoro konieczne było wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanowienia
z 17 lutego 2004 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych przy budowie obiektu letniskowego.
Tymczasem z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który ustalenia swe poczynił bezkrytycznie podzielając fakty przyjęte przez organy nadzoru budowlanego, wynika jakoby obiekt zrealizowany został w całości w 1998 r. Wprawdzie te ustalenia faktyczne dokonane zostały częściowo w oparciu o niepełne wyjaśnienia samego skarżącego M. T., jednakże nie oddaje to istoty co do czasu realizacji obiektu oraz zakresu i poszczególnych etapów tej realizacji.
Realizacja obiektów została zaczęta już wcześniej a częściowo nawet i przed rokiem 1995. Co do tej części obiektu niezbędne było w ogóle rozważenie tego czy zastosowanie miały przepisy prawa budowlanego z 1974 r. czy nowego Prawa budowlanego z 1994 r., a zatem rozważenie i tego czy do takiej części obiektu można wydać decyzję o rozbiórce czy też o częściowej legalizacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny bezkrytycznie nadto przyjął, iż w starym,
a nieobowiązującym już przecież, miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego działka nr [...] przeznaczona była pod uprawy leśne. Tymczasem niezbędne było ustalenie, jakie jest aktualne przeznaczenie tej działki, czy w ogóle jest już gotowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, itd. Na te kwestie winien zwrócić uwagę skarżącym, działającym bez adwokata, WSA, ewentualnie
w ogóle dowody w tym zakresie przeprowadzić wręcz z urzędu. Tymczasem WSA oparł się w tej mierze tylko na dokumencie sprzed ponad dwóch lat, zaświadczeniu Gminy L. z 30 czerwca 2004 r. Według autora skargi kasacyjnej przywołane naruszenia przepisów postępowania miały wpływ na wynik sprawy skoro nie zostały szczegółowo wyjaśnione wszystkie istotne jej okoliczności, a zatem orzeczenie wydane zostało w oparciu o niepełny materiał dowodowy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem zgodnie z art. 183 § 1 ppsa rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym uchybił sąd pierwszej instancji, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazania dodatkowo, że to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest precyzyjne wskazanie przepisów, które jego zdaniem zostały naruszone i wykazanie, na czym to naruszenie polegało. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę jej zasadności (podobnie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w orzeczeniach z dnia 31 marca 2004 r. OSK 59/04 ONSA i WSA 2004 z.1, poz. 10, z dnia 20 września 2005 r. I OSK 794/05 niepubl., z dnia 20 października 2005 r., I OSK 163/05, LEX nr 188715; z dnia 19 grudnia 2005 r., II OSK 299/05, LEX nr 190971 oraz z dnia 17 stycznia 2006 r., II OSK 403/05, LEX nr 196461).
Skarżący oparł skargę kasacyjną na obydwu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 ppsa.
W związku z tym rozważania należy rozpocząć od zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, gdyż zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą podlegać ocenie tylko w odniesieniu do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, stanowiącego podstawę zaskarżonego wyroku.
Jako niezasadny należało uznać zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 113 § 1 w zw. z art. 134 § 1 ppsa.
W związku z argumentacją zawartą w skardze kasacyjnej, należy na wstępie zwrócić uwagę na istotę postępowania sądowoadministracyjnego, która nie została dostrzeżona przez stronę skarżącą.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Wyznaczony więc przez ustawodawcę zakres kognicji wojewódzkich sądów administracyjnych wyklucza dokonywanie na nowo ustalenia stanu faktycznego sprawy administracyjnej i rozstrzygania o materialnoadministracyjnych prawach
i obowiązkach stron postępowania.
Kontrolny charakter postępowania sądowoadministracyjnego przesądza o tym, że sąd nie ustala stanu faktycznego w sprawie, lecz bada czy w trakcie postępowania administracyjnego zostały ujawnione wszystkie istotne dla wydania decyzji okoliczności, czy były one przez organ uwzględnione przy wydawaniu orzeczenia i w jaki sposób ocenione (por. wyrok NSA z 09 lutego 2006 r. I OSK 1348/05 Lex nr 196840).
Tymczasem wywody zawarte w skardze kasacyjnej dowodzą niezrozumienia istoty postępowania sądowoadministracyjnego, postrzeganego przez stronę skarżącą, jako kolejny etap służący ustaleniu stanu faktycznego sprawy, tak jakby Wojewódzki Sąd Administracyjny miał rozstrzygać sprawę administracyjną in merito.
W konsekwencji autor skargi kasacyjnej niewłaściwie również interpretuje treść art. 113 § 1 ppsa, stanowiącego, że przewodniczący zamyka rozprawę, gdy sąd uzna sprawę za dostatecznie wyjaśnioną.
Jak wskazuje się w piśmiennictwie, dostateczne wyjaśnienie sprawy, to stan zdolności sprawy do wydania wyroku, niezależnie od stopnia wyjaśnienia sprawy
z punktu widzenia "prawdy materialnej". (B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek Komentarz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Wolters Kluwer 2006 r. str. 256-257).
W powyższym znaczeniu rozpatrywana sprawa, jak wynika z akt, została przez sąd pierwszej instancji wyjaśniona w stopniu wystarczającym do wyrokowania.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że według art. 133 § 1 ppsa sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy. Podstawą zatem orzekania przez sąd jest materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu przed właściwymi organami.
Ewentualne uzupełniające postępowanie dowodowe, ograniczone tylko do dowodu z dokumentu, może być przeprowadzone przez sąd jedynie wówczas, gdy powstanie konieczność wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a ich wyjaśnienie nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem postępowania dowodowego, o którym stanowi art. 106 § 3 ppsa, nie jest bowiem ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi
w procedurze administracyjnej, a następnie, czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, Sąd pierwszej instancji wszechstronnie oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy, miał podstawy by uznać, że organy nadzoru budowlanego obu instancji prawidłowo ustaliły te okoliczności faktyczne, które były istotne dla podjęcia rozstrzygnięcia. W szczególności z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że istniały podstawy dowodowe do ustalenia, że skarżący w 1998 r., bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę zrealizowali przedmiotowy obiekt budowlany przeznaczony na cele rekreacji indywidualnej. Zastrzec przy tym należy, że skarżący w toku całego postępowania administracyjnego, a także w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie kwestionowali daty powstania obiektu, czyniąc to dopiero
w skardze kasacyjnej. Niesłuszny jest zatem zarzut, że Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił tej kwestii należycie.
Bezzasadnie też wywodzi strona w skardze kasacyjnej, że istniała
w postępowaniu sądowoadministracyjnym potrzeba badania aktualnego przeznaczenia gruntu, na którym zrealizowano przedmiotowy obiekt budowlany oraz ustalenia "czy w ogóle jest już gotowy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego".
Ze względów wyżej przedstawionych, miarodajne dla oceny stanu faktycznego sprawy przez Sąd Wojewódzki były te dokumenty, którymi dysponowały organy nadzoru budowlanego orzekające w obu instancjach, mianowicie: wypis z rejestru gruntów oraz pismo Wójta Gminy L. z 13 lutego 2004 r. wykazujące, iż sporny obiekt wybudowany został na gruncie przeznaczonym pod uprawy leśne,
a miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przestał obowiązywać z dniem 01 stycznia 2003 r.
Skoro w wyznaczonym terminie tj. do dnia 30 czerwca 2004 r. skarżący nie przedstawili właściwemu organowi nadzoru budowlanego zaświadczenia organu Gminy o zgodności wybudowanego obiektu z przepisami o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to nie zachodziła potrzeba dalszego dokonywania przez organy obu instancji ustaleń w tym zakresie. Tym bardziej taka potrzeba nie zachodziła na etapie postępowania sądowoadministracyjnego.
Zaznaczyć należy, że Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyczerpująco wyjaśnił te okoliczności, które prowadziły do wniosku, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy.
Podkreślić również należy, że z treści przepisów art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 133 § 1 ppsa wynika zasada, że sąd administracyjny rozpatruje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zmiana stanu faktycznego lub prawnego, która nastąpiła po wydaniu zaskarżonego aktu zasadniczo nie podlega uwzględnieniu.
Bezpodstawnie więc autor skargi kasacyjnej podniósł zarzut niewyjaśnienia przez Sąd pierwszej instancji aktualnego stanu zagospodarowania przestrzennego terenu, na którym znajduje się obiekt objęty nakazem rozbiórki.
Nietrafnie też sformułowano zarzut naruszenia art. 6 ppsa. Skoro nie zachodziła potrzeba prowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego przez Sąd pierwszej instancji, to nie było też potrzeby udzielania skarżącym wskazówek
w tym zakresie.
Jednocześnie trzeba zauważyć, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz piśmiennictwie wskazuje się, że jeśli autor skargi kasacyjnej zamierza wykazać, że Sąd pierwszej instancji przyjął stan faktyczny ustalony przez organy administracyjne niezgodnie z obowiązującą je procedurą zawartą w Kodeksie postępowania administracyjnego, to powinien postawić zarzut naruszenia art. 1 § 1
i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a przede wszystkim przepisów art. 3, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z właściwymi przepisami kpa oraz w związku z art. 151 (por. B. Dauter i inni Komentarz Prawo
o ustroju sądów administracyjnych – Wolters Kluwer 2006 r., str. 390, wyrok NSA z 09 marca 2006 r. I OSK 569/05 Lex nr 198165).
W niniejszej sprawie skarga kasacyjna takich zarzutów nie zawiera.
Z tych wszystkich względów należało uznać, że przyjęty przez Sąd Wojewódzki stan faktyczny sprawy nie został skutecznie podważony,
a w konsekwencji stał się wiążący również dla Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Wobec twierdzeń poczynionych wyżej, za niezasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 29 ust. 1, pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz
o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 163, poz. 1364).
Mianowicie nie mógł Sąd pierwszej instancji przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji, uwzględnić zmian w treści art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane wprowadzonych nowelizacją, która weszła w życie 26 września 2005 r.
Decyzja zaskarżona do Sądu Wojewódzkiego wydana została przez organ odwoławczy w dniu 23 sierpnia 2004 r., a ustawa nowelizująca Prawo budowlane uchwalona została w dniu 28 lipca 2005 r.
Ze względów omówionych wyżej, Sąd Wojewódzki oceniając decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego pod względem zgodności
z prawem, uwzględnić musiał te przepisy prawa materialnego, które obowiązywały
w chwili rozstrzygania przez ten organ.
Co do wykładni i zastosowania przepisu art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 ustawy
z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 2007, poz. 2016 ze zm.), stanowiącego podstawę prawną decyzji wydanej przez organ odwoławczy,
a ocenianej następnie przez Sąd Wojewódzki, autor skargi kasacyjnej żadnych zarzutów nie sformułował. W tym więc zakresie kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego była wyłączona.
W konsekwencji skarga kasacyjna nie dostarczyła uzasadnionych podstaw do uwzględnienia zawartych w niej żądań, co skutkować musiało jej oddaleniem na podstawie art. 184 ppsa.