II OSK 1128/16

Naczelny Sąd Administracyjny2016-05-31
NSAochrona środowiskaŚredniansa
ochrona środowiskadecyzja środowiskowawstrzymanie wykonaniapostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjneodpadyinstalacjaskarżącyorgan administracji

NSA oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowych, uznając, że decyzja ta nie podlega wykonaniu i nie wywołuje skutków materialnoprawnych.

Strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla rozbudowy instalacji do zagospodarowania odpadów, argumentując, że jej wykonanie przyniesie skutki trudne do odwrócenia i znaczną szkodę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek, wskazując, że decyzja środowiskowa nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym i nie wywołuje skutków materialnoprawnych, a obawy o przyszłe działania inwestora nie uzasadniają wstrzymania.

Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowych został złożony przez K. R. w związku ze skargą kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach. Decyzje dotyczyły ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie instalacji do zbiórki, przetwarzania i zagospodarowania odpadów. Skarżąca argumentowała, że wykonanie decyzji doprowadzi do trudnych do odwrócenia skutków, trwałej zmiany środowiska naturalnego oraz negatywnie wpłynie na zdrowie mieszkańców poprzez hałas i odór. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz utrwalone orzecznictwo, oddalił wniosek. Sąd wyjaśnił, że wstrzymanie wykonania może dotyczyć jedynie aktów podlegających wykonaniu i wywołujących skutki materialnoprawne. Decyzja środowiskowa, zdaniem NSA, nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym i nie wiąże stron obowiązkiem działania ani nie pozwala na użycie przymusu państwowego. Sama obawa o przyszłe działania inwestora nie stanowi podstawy do zastosowania ochrony tymczasowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja środowiskowa nie podlega wstrzymaniu wykonania, ponieważ nie jest aktem podlegającym wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym i nie wywołuje skutków materialnoprawnych.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że wstrzymanie wykonania dotyczy aktów, które wywołują skutki materialnoprawne i mogą być wykonane przymusowo. Decyzja środowiskowa nie spełnia tych kryteriów, a obawy o przyszłe działania inwestora nie są wystarczającą podstawą do zastosowania ochrony tymczasowej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (2)

Główne

Ppsa art. 61 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Pomocnicze

Ppsa art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja środowiskowa nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Decyzja środowiskowa nie wywołuje skutków materialnoprawnych. Obawa o przyszłe skutki nie uzasadnia wstrzymania wykonania decyzji, która sama w sobie nie jest wykonalna.

Odrzucone argumenty

Wykonanie decyzji przyniesie skutki trudne do odwrócenia. Wykonanie decyzji wyrządzi znaczną szkodę. Rozpoczęcie budowy nowej instalacji i pomieszczeń na wysypisku będzie niosło za sobą skutki bardzo trudne do odwrócenia. Środowisko naturalne ulegnie trwałej zmianie, a przywrócenie do stanu poprzedniego może okazać się niemożliwe. Hałas i odór będą miały wpływ na stan zdrowia mieszkańców.

Godne uwagi sformułowania

przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji administracyjnej) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. wstrzymanie wykonania dotyczy więc sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. skutków takich nie wywołuje decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, gdyż nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu budowlanego – w ocenie skarżącej szkodliwego dla niej i środowiska - nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej.

Skład orzekający

Robert Sawuła

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych, w szczególności decyzji środowiskowych, które nie podlegają wykonaniu w trybie egzekucyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji środowiskowej, która sama w sobie nie jest wykonalna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania administracyjnego – możliwości wstrzymania wykonania decyzji, która może mieć negatywne skutki dla środowiska i mieszkańców. Choć rozstrzygnięcie jest proceduralne, pokazuje praktyczne ograniczenia w stosowaniu środków ochrony tymczasowej.

Czy można wstrzymać decyzję środowiskową, zanim dojdzie do szkody? NSA wyjaśnia.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1128/16 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2016-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-05-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Robert Sawuła /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 3040/15 - Wyrok WSA w Warszawie z 2016-01-19
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 61 par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Dnia 31 maja 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K. R. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w sprawie ze skargi kasacyjnej K. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 3040/15 oddalającego skargę K. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia postanawia: oddalić wniosek.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 3040/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie oddalił skargę K. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO) w Siedlcach z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła K. R.
Ponadto pismem z dnia 4 kwietnia 2016 r. (data złożenia wniosku do biura podawczego WSA w Warszawie) reprezentowana przez pełnomocnika K. R. na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej Ppsa), wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy Garwolin z dnia [...] maja 2015 r., znak: [...], która ustalono środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji SKO w Siedlcach z dnia [...] sierpnia 2015 r., mocą której nie uwzględniono odwołania skarżącej od ww. decyzji Wójta Gminy Garwolin, ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie instalacji do zbiórki, przetwarzania i zagospodarowania odpadów prowadzonej przez firmę [...] na działkach nr [...] i [...] położonych w miejscowości [...] gm. Garwolin, albowiem ich wykonanie przyniesie skutki trudne do odwrócenia oraz wyrządzi znaczną szkodę.
W uzasadnieniu podniesiono, że wykonanie decyzji umożliwi inwestorowi rozpoczęcie prac mających na celu rozbudowę wysypiska. Rozpoczęcie budowy nowej instalacji i pomieszczeń na istniejącym wysypisku będzie niosło za sobą skutki bardzo trudne do odwrócenia, środowisko naturalne ulegnie trwałej zmianie, a przywrócenie do stanu poprzedniego może okazać się niemożliwe. Skarżąca wskazuje również na znaczny hałas i odór, jakie towarzyszą inwestycji, co będzie miało wpływ na stan zdrowia mieszkańców [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Po oddaleniu skargi, strona skarżąca, który wniosła skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA z 2007 r., nr 4, poz.77).
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2012, poz. 270 ze zm., dalej Ppsa), sąd może na wniosek strony skarżącej wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wniosek taki jest jednym ze środków procesowych dla obrony interesów wnoszącego skargę.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (por. postanowienia NSA z dnia 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1898/09, z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt II OZ 116/12), przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji administracyjnej) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Wstrzymanie wykonania dotyczy więc sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. Skutków takich nie wywołuje decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, gdyż nie podlega wykonaniu w postępowaniu egzekucyjnym. Na podstawie skarżonej decyzji inwestor nie może rozpocząć jakichkolwiek robót budowlanych. Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia procesu budowlanego – w ocenie skarżącej szkodliwego dla niej i środowiska - nie stanowi okoliczności uzasadniającej zastosowanie ochrony tymczasowej. Podkreślić należy, że wydanie zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu I instancji nie wiąże się dla stron z obowiązkiem działania, zaniechania, czy też nakazem znoszenia zachowania innych podmiotów. Decyzja ta nie wywołuje skutków materialnych, a organy administracji publicznej nie mają możliwości użycia przymusu państwowego do doprowadzenia do stanu zgodnego z treścią zaskarżonej decyzji.
Z powyższych względów i na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI