II OSK 1118/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-09-21
NSAAdministracyjneŚredniansa
zagospodarowanie przestrzennewarunki zabudowyplan miejscowyinwestycja budowlanakontrola sądowaNSAWSAdecyzja administracyjnaprawo miejscowe

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą warunków zabudowy, potwierdzając zgodność inwestycji z planem miejscowym i prawidłowość postępowania organów administracji.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję o ustaleniu warunków zabudowy dla wielorodzinnego budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucali naruszenie Konstytucji RP, błędną kontrolę sądową oraz niepełne uzasadnienie wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną, podkreślając, że kontrola legalności decyzji administracyjnych obejmuje zgodność z prawem miejscowym, a organy prawidłowo ustaliły zgodność inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D.J. i P.J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie dotyczącą ustalenia warunków zabudowy dla wielorodzinnego budynku mieszkalnego. Skarżący podnosili zarzuty naruszenia art. 184 Konstytucji RP poprzez ograniczenie kontroli sądowej do decyzji administracyjnych zamiast działalności administracyjnej, a także zarzucali naruszenie art. 133 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, błędne przyjęcie braku kognicji sądów administracyjnych do rozstrzygania o zgodności aktów prawa miejscowego z Konstytucją RP, niepełne uzasadnienie wyroku oraz przedwczesne zamknięcie rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za nieuzasadnione. Sąd wyjaśnił, że kontrola działalności administracyjnej przejawia się w ocenie legalności rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach, a zgodność z planem miejscowym jest kluczowym elementem tej oceny. Podkreślono, że organy prawidłowo ustaliły zgodność zamierzonej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co przy braku innych uchybień procesowych, obligowało je do ustalenia warunków zabudowy. Sąd odniósł się również do kwestii kognicji sądów administracyjnych w zakresie zgodności aktów prawa miejscowego z Konstytucją, wskazując na właściwość Trybunału Konstytucyjnego w kwestii oceny niekonstytucyjności ustaw.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Kontrola działalności organów administracji publicznej przejawia się oceną legalności rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej, co obejmuje ocenę zgodności z przepisami ustawowymi i prawem miejscowym.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że kontrola sądowa decyzji administracyjnych jest formą kontroli działalności administracyjnej, a jej zakres obejmuje zgodność z prawem, w tym z prawem miejscowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.z.p. art. 43

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Przy zgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym organy nie mogły odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez NSA w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.z.p. art. 7

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest przepisem gminnym.

u.z.p. art. 42 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy określone w tym przepisie.

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy kontroli działalności administracyjnej przez sądy.

p.p.s.a. art. 133 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy materiału, na podstawie którego orzeka sąd.

Konstytucja RP art. 87 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Źródła prawa powszechnie obowiązującego, w tym akty prawa miejscowego.

u.s.g. art. 40 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Prawo gminy do stanowienia aktów prawa miejscowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Prawidłowość postępowania organów administracji obu instancji. Zakres kontroli sądowej obejmuje zgodność z prawem miejscowym. Brak kognicji sądów administracyjnych do oceny konstytucyjności ustaw.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 184 Konstytucji RP poprzez ograniczenie kontroli sądowej do decyzji administracyjnych. Naruszenie art. 133 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Błędne przyjęcie braku kognicji sądów administracyjnych co do rozstrzygania o zgodności aktów prawa miejscowego z Konstytucją RP. Niepełne uzasadnienie wyroku. Przedwczesne zamknięcie rozprawy.

Godne uwagi sformułowania

Kontrola działalności organów administracji publicznej przejawia się ocenie legalności rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Organy obydwu instancji prawidłowo ustaliły, że zamierzona inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego. Przy zgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym organy nie mogły odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Skład orzekający

Eugeniusz Mzyk

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Włodzimierz Ryms

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kontroli sądów administracyjnych nad decyzjami o warunkach zabudowy oraz relacji między prawem miejscowym a ustawowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. i jego interpretacji w kontekście przepisów proceduralnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, w tym zakresu kontroli sądowej i zgodności z prawem miejscowym, co jest istotne dla praktyków.

Czy sąd administracyjny może kwestionować zgodność planu miejscowego z Konstytucją? NSA wyjaśnia granice kontroli.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1118/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-09-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz
Eugeniusz Mzyk /przewodniczący sprawozdawca/
Janina Kosowska
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
IV SA 1917/02 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-04-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 415
art. 7 , art. 43
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Eugeniusz Mzyk /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Protokolant Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 21 września 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D.J. i P. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2005 r. sygn. akt IV SA 1917/02 w sprawie ze skargi D. J. i P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Sygn. akt II OSK 118/05 1
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2005 r., sygn. akt. IV S.A. 1917/02, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. J. i P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] marca 2002 r.? w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
W uzasadnieniu wyroku Sąd Wojewódzki przytoczył następujące okoliczności faktyczne i uzasadnienie prawne :
Burmistrz Gminy W. decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2002 r. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu inwestycji budowlanej polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym oraz elementów zagospodarowania terenu przewidzianej do realizacji w W. przy ul. R. (działki o nr ewidencyjnych [...] i [...]). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, po rozpoznaniu odwołania D. J. i P. J., decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2002 r. utrzymało w mocy w/w decyzję Burmistrza Gminy W.
W ocenie Sądu Wojewódzkiego skarga D. J. i P. J., wniesiona na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2002 r. nie jest uzasadniona, gdyż zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są zgodne z prawem. Organy obydwu instancji prawidłowo ustaliły, że zamierzona inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy z dnia 28 września 1992 r. Plan ten, dla obszaru objętego przedmiotową decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, przewiduje realizację zamierzeń mieszkaniowo usługowych i dopuszcza realizację obiektów kubaturowych wyższych od obiektów otaczających, po przedstawieniu koncepcji urbanistyczno architektonicznej z wykazaniem wkomponowania planowanej inwestycji w otaczającą przestrzeń. Koncepcja taka została przedstawiona i zaopiniowana przez Gminną Komisję Zagospodarowania Przestrzennego i Gospodarki Gruntami zaś zaskarżona decyzja zawiera wszystkie elementy określone w art. 42 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Ustalenie o zgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym oznacza, jak to przyjął Sąd Wojewódzki, że organy nie mogły odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Skarżący podnosząc zarzut naruszenia zasad współżycia społecznego i interesów użytkowników nieruchomości sąsiednich, jako "właścicieli nieruchomości sąsiadującej z gruntem, w stosunku do którego wydano decyzję o ustaleniu
Sygn. akt II OSK 118/05 2
. warunków zabudowy i zagospodarowani terenu", nie wskazali konkretnego przepisu, który został naruszony przy wydawaniu decyzji o sposobie zagospodarowania terenu. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego organy obydwu instancji nie dopuściły się również uchybień procesowych przy czym nie jest zasadny zarzut niekonstytucyjności ustawy przedłużającej okres obowiązywania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, co należy do właściwości Trybunału Konstytucyjnego. Wszystkie te względy w ocenie Sądu Wojewódzkiego, uzasadniają oddalenie skargi.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku z dnia 20 kwietnia 2005 r. wnieśli D. J. i P. J. Wnoszący skargę kasacyjną zarzucili naruszenie art. 184 Konstytucji RP, gdyż według ich twierdzeń Sąd Wojewódzki dokonał wyłącznie kontroli decyzji administracyjnych, a powinien kontrolować "działalność administracyjną". Ponadto Sąd orzekał na podstawie "akt sprawy", a nie - jak powinien - na podstawie "całego zebranego materiału", czym naruszył art. 133 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarzucono dalej, iż Sąd Wojewódzki błędnie przyjął brak kognicji sądów administracyjnych co do rozstrzygania o zgodności aktów prawa miejscowego z Konstytucją RP, W skardze kasacyjnej podniesiono ponadto, iż wyrok nie został uzasadniony w sposób wyczerpujący, a ponadto Sąd przedwcześnie zamknął rozprawę i nie określił kręgu osób, których dotyczy wynik postępowania sądowego. W konkluzji w skardze kasacyjnej zgłoszony został wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia. Chybiony jest zarzut naruszenia art. 184 Konstytucji RP, który - według wnoszących skargę kasacyjną- ma polegać na tym, że Sąd Wojewódzki dokonał wyłącznie kontroli decyzji administracyjnej, a powinien kontrolować "działalność administracyjną". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, na poparcie tego zarzutu, powołano się m. in. na to, że ustawodawca, wbrew Konstytucji jedynie - "ustanowił kontrolę decyzji, postanowień, oraz aktów prawa miejscowego" oraz że przepis prawa miejscowego nie może stanowić legalnej podstawy decyzji, jeśli jest "zakotwiczony" w niekonstytucyjnej ustawie.
Przede wszystkim należy podnieść, że w myśl art. 87 ust, 2 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego. Z kolei art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U z 200lr. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) stanowi, że na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Wskazać również należy na art. 7 ustawy z
Sygn. akt II OSK 118/05 3
dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U z 1999 r., Nr 15, 139 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, według którego miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest przepisem gminnym. Jak to już wielokrotnie podnoszono w orzecznictwie sądowym "Przepisy gminne mogą być wydawane wyłącznie w ramach obowiązujących przepisów wyższego rzędu (konstytucja, ustawa, rozporządzenie) i w zakresie upoważnień wyraźnie tam udzielonych organom gminy. Hierarchia źródeł prawa została wyraźnie określona w art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Akty prawa miejscowego nie mogą jedynie regulować materii należących do przepisów wyższego rzędu i nie mogą być sprzeczne z nimi." (por. min. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 16 marca 2001 r. sygn. akt IV SA 385/99, Lex nr 53377).
Przypomnienie tej relacji jest konieczne w związku z wywodami skargi kasacyjnej, podważającymi stanowisko Sądu Wojewódzkiego, który prawidłowo oceniał legalność zaskarżonej decyzji także w aspekcie zgodności z planem miejscowym.
Niezależnie od tego wnoszący skargę kasacyjną pomijają, że właśnie kontrola działalności organów administracji publicznej przejawia się ocenie legalności rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej. Oznacza to, że w niniejszej sprawie rzeczą Sądu Wojewódzkiego było dokonanie oceny legalności (zgodności z prawem) zaskarżonej decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie tylko z przepisami rangi ustawowej lecz także zgodności z prawem miejscowym (przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego).
W ocenie Sądu Wojewódzkiego organy obydwu instancji prawidłowo ustaliły, że zamierzona inwestycja jest zgodna z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy z dnia 28 września 1992 r.
Powyższego podstawowego ustalenia - o zgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym - nie podważa skarga kasacyjna. Już tylko z tego względu nie sposób twierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, gdy jednocześnie, jak to podniósł Sąd Wojewódzki, organy obydwu instancji nie dopuściły się innych uchybień procesowych. Co więcej w skardze kasacyjnej pominięto dalsze a przy tym również najzupełniej prawidłowe stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że przy zgodności zamierzonej inwestycji z planem miejscowym organy nie mogły odmówić ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, stosownie do przepisu art. 43 powoływanej już ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Dlatego też nie można czynić zarzutu Sądowi Wojewódzkiemu z faktu przestrzegania przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Sygn. akt II OSK 118/05 4
Nie są również uzasadnione zarzuty i wywody skargi kasacyjnej jakoby Sąd Wojewódzki przedwcześnie zamknął rozprawę i nie określił kręgu osób, których dotyczy wynik postępowania sądowego. Zarzut ten wnoszący skargę kasacyjną upatrują w tym, iż wzniesiony już budynek wielo mieszkaniowy został przekształcony w szereg odrębnych nieruchomości lokalowych zaś Sąd nie rozstrzygnął kto ostatecznie ma przymiot strony. Otóż na etapie oceny legalności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu bez znaczenia jest okoliczność, że doszło już do wybudowania obiektu, a także to, że doszło do przekształcenia wybudowanego obiektu w odrębne nieruchomości lokalowe. Zaszłości te nie mają wpływu na ustalenie kręgu stron w postępowaniu administracyjnym o ustaleniu warunków zabudowy I zagospodarowania terenu.
Nie mógł być wreszcie uwzględniony zarzut, iż Sąd Wojewódzki błędnie przyjął brak kognicji sądów administracyjnych w rozstrzyganiu o zgodności aktów prawa miejscowego z Konstytucją RP. Niewątpliwie rację mają wnoszący skargę kasacyjną, że pogląd taki byłby błędny. Rzecz jednak w tym, że takie stanowisko (czy pogląd) nie zostało zaprezentowane w zaskarżonym wyroku i jak się wydaje wynika z innego (wadliwego) odczytania rozważań Sądu Wojewódzkiego przez wnoszących skargę kasacyjną. Sąd Wojewódzki bowiem nie wypowiadał się o braku kognicji sądów administracyjnych w rozstrzyganiu o zgodności aktów prawa miejscowego z Konstytucją RP, a jedynie o właściwości Trybunału Konstytucyjnego w zakresie oceny niekonstytucyjności ustawy przedłużającej okres obowiązywania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wskazując, że należy to do właściwości Trybunału Konstytucyjnego.
W tym stanie rzeczy skoro zarzuty skargi kasacyjnej nie mogły odnieść zamierzonego skutku, należało, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI