II OSK 1107/18

II OSK 1107/18 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2020-03-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-04-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Wilczewska - Rzepecka
Robert Sawuła /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
IV SA/Wr 287/17 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2017-11-27
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 328
art. 3 ust. 1
Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka Protokolant starszy asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2020 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Gminy [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 listopada 2017 r. sygn. akt IV SA/Wr 287/17 w sprawie ze skargi Gminy [...] na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zaopatrzenia mieszkańców w wodę przeznaczoną do spożycia 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Gminy [...] na rzecz [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 27 listopada 2017 r., IV SA/Wr 287/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) we Wrocławiu oddalił skargę Gminy [...], na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we Wrocławiu (DPWIS), z dnia [...] kwietnia 2017 r., Nr [...], w przedmiocie zaopatrzenia mieszkańców w wodę przeznaczoną do spożycia. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, w dniu 29 czerwca 2016 r. przedstawiciel Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (PPIS) pobrał do laboratoryjnych badań mikrobiologicznych dwie próbki wody (bezpośrednio ze studni oraz z kranu w kuchni w mieszkaniu nr [...]) z indywidualnego ujęcia wody "Budynki mieszkalne [...]". W wyniku przeprowadzonych badań laboratoryjnych w próbce wody pobranej bezpośrednio ze studni stwierdzono liczbę bakterii grupy coli w ilości 98 [jtk], liczbę bakterii Escherichia coli w ilości 18 [jtk], liczbę enterokoków kałowych w ilości 34 [jtk]) oraz liczbę bakterii Clostridium perfringens w ilości 65 [jtk], nie spełniającej wymagań jakim powinna odpowiadać woda przeznaczona do spożycia przez ludzi, określonych w załącznikach 1A i 3A do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 listopada 2015 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. z 2015 r., poz. 1989, rozp. MZ z 2015).
Dalej sąd pierwszej instancji wskazał, że w toku postępowania ustalono, iż przedmiotowe ujęcie wody znajduje się na działce nr [...] położonej w [...], Gmina [...], której właścicielem jest Skarb Państwa, a uprawnienia z tego tytułu wykonuje Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy (ANR OT) we [...]. Z powyższego ujęcia przy użyciu hydroforu doprowadzana jest woda do budynków mieszkalnych nr [...] i [...] w [...], których ANR OT we [...] jest współwłaścicielem.
W wyroku przytoczono również, że w dniu [...] czerwca 2016 r. PPIS wydał decyzję nr [...], w której stwierdził brak przydatności wody do spożycia z ujęcia "Budynki mieszkalne [...]" oraz decyzję nr [...], którą zakazano spożywania wody z ujęcia objętego postępowaniem, a ANR OT we [...] nakazano doprowadzić wodę na tymże ujęciu do jakości odpowiadającej wymaganiom sanitarnym, zaopatrzyć odbiorców w wodę do spożycia odpowiadającą wymaganiom sanitarnym, a nadto nałożono dalsze obowiązki wynikające z zakazu spożywania wody. Decyzje te opatrzono rygorem natychmiastowej wykonalności. W nagłówkach decyzji PPIS wskazywał ANR OT we [...], decyzje te otrzymał również Wójt Gminy [...].
W związku z wydaniem powyższych decyzji ANR OT we [...] poinformowała zainteresowanych o braku przydatności wody do spożycia przez ludzi oraz zamknęła czasowo ujęcie i zaprzestała dostarczania wody do wskazanych budynków.
W wyroku wskazano następnie, że w dniu 15 lipca 2016 r. pracownicy Urzędu Gminy w [...] w obecności funkcjonariuszy Policji, dokonali wejścia na teren przedmiotowego ujęcia wody oraz budynku hydroforni, zerwano kłódki, a działania te zostały podjęte w trybie zastępczym w ramach działań kryzysowych, po uprzednim poinformowaniu ANR OT we [...], w celu doprowadzenia wody z ujęcia do jakości odpowiadającej normom sanitarnym.
W dniu 18 lipca 2016 r. ANR OT we [...] wniosła do DPWIS odwołanie od decyzji PPIS z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...], zarzucając organowi I instancji skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną w postępowaniu oraz nałożenie obowiązków na podmiot, który nie prowadzi działalności w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i nie jest przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2017 r., poz. 328, Uzzw). Odwołująca się podniosła, że adresatem zaskarżonej decyzji powinna być Gmina [...].
Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że DPWIS decyzją nr [...] z dnia [...] października 2016 r. uchylił w całości opisaną wyżej decyzję PPIS Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Za przyczynę tego stanu rzeczy organ II instancji podał, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę jest zadaniem własnym gminy i w myśl Uzzw na prowadzenie zbiorowego zaopatrzenia w wodę jest wymagane uzyskanie zezwolenia wydawanego przez wójta w drodze decyzji. Ponadto DPWIS polecił organowi I instancji ustalenie w sposób jednoznaczny podmiotu odpowiedzialnego za jakość wody z ujęcia indywidualnego w [...], a także ustalenie kręgu stron postępowania.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., Nr [...], PPIS postanowił:
I. stwierdzić, że próbka wody nr [...] pobrana w dniu 14 grudnia 2016 r. w punkcie [...], pochodzącej z ujęcia wody zaopatrującego budynki mieszkalne [...] i [...], położonego na działce nr [...] w [...], w zakresie oznaczonych parametrów jest bezpieczna dla zdrowia ludzkiego i w związku z tym jest przydatna do spożycia przez ludzi;
II. umorzyć postępowanie administracyjne w stosunku do:
1. ANR OT we [...] w całości,
2. Gminy [...] dotyczące nałożenia określonych obowiązków wynikających z braku przydatności wody do spożycia pobranej w dniu 29 czerwca 2016 r. z indywidualnego ujęcia wody "Budynki mieszkalne [...]" - protokół pobrania próbek wody Nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ powiatowy wskazał, że mając na względzie ustalony stan faktyczny sprawy, to Gmina [...], a nie ANR OT we [...] odpowiedzialna jest za zaopatrzenie w wodę, a co za tym idzie odpowiada za jakość wody przeznaczonej do spożycia, dostarczanej mieszkańcom budynków nr [...] i nr [...] w [...]. W tej sytuacji, postępowanie wobec ANR OT we [...] okazało się w całości zbędne.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Gmina [...].
Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów odwołania i powołaną na wstępie decyzją z dnia 10 kwietnia 2017 r. wydaną na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2015 r., poz. 1412 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał m. in., że zbiorowe zaopatrzenie w wodę, czyli działalność polegająca na ujmowaniu i dostarczaniu wody, przeprowadzana przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne, jest zadaniem własnym gminy. DPWIS stwierdził, że w sytuacji, kiedy Gmina [...] nie rozwiązała w całości na swoim terenie problemu zbiorowego zaopatrzenia mieszkańców w wodę, nie można twierdzić, że obowiązek ten przestał istnieć i Gmina jest z niego zwolniona. Mieszkańcy budynków w D. nr [...] i [...], jako członkowie wspólnoty gminnej, mają prawo oczekiwać, że Gmina, jeśli nie zorganizowała dla nich zbiorowego zaopatrzenia w wodę, to przyczyni się chociaż do tego, że woda z której korzystają (z konieczności) będzie odpowiedniej jakości i będzie odpowiadała określonym wymaganiom higieniczno-zdrowotnym. W sytuacji, w której ANR OT we [...] nie podejmuje się zaopatrywania mieszkańców ww. budynków w wodę i nie zobowiązuje jej do tego żadna umowa podpisana z Gminą [...], obowiązki niniejsze winna przejąć na siebie jednostka samorządu terytorialnego, w tym przypadku Gmina [...].
Organ powołując się dodatkowo na stanowisko WSA we Wrocławiu zaprezentowane w w/w wyroku IV SA/Wr 611/09, stwierdził, że skoro na gminie ciąży ustawowy obowiązek zaopatrzenia zbiorowego ludności w wodę, to tym bardziej należy uznać odpowiedzialność Gminy za dochowanie wymagań higieniczno-zdrowotnych wody, z której korzystają mieszkańcy gminy.
Zważając na powyższe – zdaniem organu odwoławczego – zarzuty podniesione przez Gminę odwołującą się nie znajdowały uzasadnienia w obowiązujących przepisach prawa. W konsekwencji DPWIS stwierdził, że słusznie organ powiatowy uznał, iż postępowanie wobec ANR OT we [...] okazało się w całości bezprzedmiotowe, wobec czego umorzył je na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., K.p.a.).
W skardze wniesionej do WSA we Wrocławiu Gmina [...]wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Zaskarżonej decyzji skarżąca Gmina zarzuciła naruszenie:
1) art. 105 § 1 K.p.a., poprzez uznanie, że prowadzone postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe w stosunku do ANR OT we [...];
2) art. 75 K.p.a. poprzez brak rozpatrzenia zgromadzonych w sprawie dowodów;
3) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji odpowiadającego wymogom K.p.a., wskutek braku odniesienia się i oceny kluczowych dowodów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy;
4) art. 3 ust. 1 Uzzw w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm., Usg) poprzez przyjęcie, że zadaniem własnym Gminy [...] pozostaje zaopatrywanie w wodę podmiotów prywatnych korzystających z własnych (indywidualnych) ujęć wody znajdujących się na gruntach stanowiących ich własność.
W obszernym uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła m. in., że błędnie przyjęto, iż wykonanie przez Gminę określonych czynności faktycznych w ramach zarządzania kryzysowego wywołanego jednostronnym odstąpieniem przez ANR OT we [...] od obowiązku dostarczania wody w zamian za pobierane z tego tytułu opłaty uzasadnia przyjęcie, że podmiotem odpowiedzialnym za realizację dostaw wody pitnej dla mieszkańców budynków mieszkalnych [...] nr [...] i [...] pozostaje jednostka samorządu terytorialnego. Takie rozumienie przez organ II instancji przepisu art. 3 ust. 1 Uzzw w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 3 Usg pozostaje – zdaniem skarżącej strony – błędne, legitymizuje zaistniałą sytuację faktyczną, która bez wątpienia nosi znamiona patologicznego i niedopuszczalnego naruszenia zobowiązania cywilnoprawnego ciążącego na ANR OT we [...].
Zdaniem strony skarżącej, niedopuszczalnym było umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art. 105 K.p.a. w stosunku do Agencji jako podmiotu posiadającego rzeczowe i obligacyjne uprawnienia oraz zobowiązania w stosunku do spornego ujęcia wody. Brak jest przy tym przepisów o charakterze kompetencyjnym bądź ustrojowym, które stanowiłby podstawę prawną dla przejęcia przez Gminę [...] obowiązku bezpośredniego zaopatrywania w wodę (i badania jakości wody) właścicieli nieruchomości prywatnych, w tym pozostających w zarządzie ANR oraz obowiązku eksploatacji indywidulanego ujęcia wody znajdującego się we władaniu właścicielskim tej Agencji.
W odpowiedzi na skargę DPWIS wniósł o jej oddalenie.
Opisanym na wstępie wyrokiem WSA we Wrocławiu oddalił skargę w całości.
W motywach tego orzeczenia sąd wojewódzki stwierdził, że mając na względzie przepisy art. 7 ust. 1 pkt 3 Usg oraz art. 3 ust.1 Uzzw, jak i przepis art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2017 r., poz. 827) za zobowiązaną do zaopatrzenia w wodę jak i zapewnienia wymagań higienicznych i zdrowotnych wody mieszkańcom budynków nr [...] i [...] w [...] – w okolicznościach niniejszej sprawy, uznać należało skarżącą Gminę.
Zdaniem tegoż sądu w sytuacji, gdy ANR OT we [...] nie podejmuje się zaopatrywania mieszkańców ww. budynków w wodę i nie zobowiązuje jej do tego żadna umowa podpisana z Gminą [...], to przedmiotowe obowiązki winna istotnie w takiej sytuacji realizować jednostka samorządu terytorialnego, w tym przypadku Gmina [...].
W ocenie sądu pierwszej instancji – wbrew zarzutom skargi – zasadnie organy Inspekcji Sanitarnej uznały, że zachodzi podstawa z art. 105 § 1 K.p.a. do umorzenia postępowania w stosunku do ANR OT we [...] w całości (pkt II pkt 1 decyzji organu I instancji), wywodząc to m. in. z braku możliwości prowadzenia działalności handlowej przez w/w Agencję, a co za tym idzie brakiem możliwości świadczenia usługi zaopatrzenia w wodę mieszkańców budynków w [...] nr [...] i [...].
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła Gmina [...], reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zaskarżając go w całości.
Sądowi pierwszej instancji zarzuca się naruszenie prawa materialnego oraz prawa procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez ich niewłaściwą wykładnię i zastosowanie, tj. naruszenie następujących przepisów:
a) art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm., Pusa) w zw. z art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez zaniechanie przez sąd pierwszej instancji wnikliwej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, a ponadto brak właściwego (tj. zgodnego z istniejącym stanem faktycznym) ustalenia przedmiotu postępowania wskutek błędnego przyjęcie na potrzeby zaskarżonego wyroku, że istnieje wodociąg, który "faktycznie służy zbiorowemu zaopatrzeniu w wodę mieszkańców Gminy, a to budynków nr [...] i [...] w D.", podczas, gdy wskazane budynki posiadają indywidualne ujęcie wody (studnię), która bezpośrednio jest połączona z tymi budynkami;
art. 105 § 1 K.p.a. poprzez uznanie przez sąd pierwszej instancji, że prowadzone postępowanie administracyjne stało się bezprzedmiotowe w stosunku do ANR OT we [...] (aktualnie: Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa Oddział Terenowy we [...]) i słusznie zostało umorzone przez organ administracji publicznej;
art. 3 ust. 1 Uzzw w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 3 Usg poprzez przyjęcie, że zadaniem własnym Gminy [...] pozostaje zaopatrywanie w wodę wszystkich podmiotów, w tym korzystających z własnych (indywidualnych) ujęć wody znajdujących się na gruntach stanowiących ich własność lub korzystających z urządzeń budowlanych (w tym ujęć wody) związanych z obiektami budowlanymi,
które są zarządzane przez właścicieli lub inne podmioty.
Wskazując na powyższe podstawy prawne skargi kasacyjnej skarżąca kasacyjnie Gmina wnosi o:
uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji,
zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Wskazując na art. 176 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, Ppsa), skarżąca kasacyjnie wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W uzasadnieniu środka odwoławczego Gmina wywodzi, że z treści zarówno dokumentów planistycznych (miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego), jak i z wieloletniego planu rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych i urządzeń kanalizacyjnych dotyczącego Gminy [...], nie wynika, że jest planowana rozbudowa sieci wodociągowej celem przyłączenia budynków mieszkalnych nr [...] i [...] w D. W takim stanie prawnym przedmiotowa inwestycja nie została ujęta w uchwale budżetowej Gminy [...] na lata 2016 r. oraz 2017, a zatem Wójt Gminy [...] nie miał obowiązku przystępować do realizacji tej inwestycji, ani też nie jest obowiązany do ponoszenia odpowiedzialności za prawidłowe funkcjonowanie ujęcia wody znajdującego się w zasobie ANR OT we [...]. Tym samym stroną postępowania administracyjnego związanego z zapewnieniem wody o wymaganej jakości winna być ANR OT we [...], aktualnie – Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR) OT we [...].
W odpowiedzi DPWIS na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego wg norm przepisanych. Organ przytacza w istocie tę argumentację zawartą w kwestionowanym wyroku, w której wywodzono, że to na Gminie ciąży ustawowy obowiązek zaopatrzenia zbiorowego wszystkich mieszkańców z całego terytorium należącego do gminy, jako członków wspólnoty samorządowej, a zagadnienia natury cywilnoprawnej winny zostać rozgraniczone od realizacji zadań o charakterze publicznoprawnym z zakresu stosunków administracyjnych. Powtórzono te uwagi sądu a quo, gdzie wyłuszczono, iż uregulowanie tego problemu niewątpliwie ciąży na Gminie, która pomimo propozycji Agencji, nie przedsięwzięła czynności mających doprowadzić do uregulowania sprawy, tj. zaopatrzenia wszystkich mieszkańców w wodę do spożycia.
Na rozprawę nikt się nie stawił.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, tej zaś nie dostrzeżono. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów. W sytuacji przytoczenia w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego, jak i naruszenia przepisów postępowania, w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zasadniczo ostatnio wymieniony zarzut. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym zachowano prawidłowy tok procedury, nie uchybiając jej przepisom w stopniu, który mógłby wpłynąć na wynik sprawy, można przejść – w granicach określonych w skardze kasacyjnej – do ocen o charakterze prawnomaterialnym.
Skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
A. Nie jest skuteczny zarzut naruszenia przepisu art. 1 § 2 Pusa w zw. z art. 7, 77 i art. 80 K.p.a. Wskazane w skardze przepisy art. 7 i 80 K.p.a. odnoszą się do obowiązków organu prowadzącego postępowanie administracyjne, nie mógł przeto im uchybić sąd wojewódzki, który ich nie stosował. Co się tyczy wskazanego w środku odwoławczym od wyroku sądu pierwszej instancji art. 77 K.p.a., to ma on złożoną strukturę, skoro zawiera cztery paragrafy, sama zaś skarga kasacyjna dodatkowo nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia dla tak skonstruowanej i o wskazanym zakresie podstawy kasacyjnej, to zarzut sformułowano w sposób formalnie nieskuteczny. W judykaturze zgodnie podkreśla się, że w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów lub ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 marca 2012 r., II GSK 218/11, LEX nr 1244607, z dnia 30 listopada 2012 r., I OSK 2001/12, LEX nr 1291371, z dnia 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882, z dnia 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809, z dnia 17 maja 2019 r., II OSK 1665/17, CBOSA.nsa.gov.pl). Tym samym zarzut naruszenia art. 77 K.p.a. nie podaje się kontroli.
Z przepisu art. 1 § 2 Pusa wynika, że kontrola sądów administracyjnych, o której mowa w § 1 cyt. ustawy, tj. sprawowanie wymiaru sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uchybił by temu przepisowi sąd pierwszej instancji, gdyby uczynił kryterium swej kontroli zaskarżonej decyzji inne, niż kryterium legalności, czyli zgodności z prawem. Jak wynika z konkluzji zawartej w zaskarżonej decyzji WSA we Wrocławiu takie właśnie kryterium stosował w przedmiotowej sprawie sąd pierwszej instancji, przeto zarzut uchybienia przezeń przepisowi art. 1 § 2 Pusa tylko z tego względu, że skarżąca kasacyjnie Gmina zarzuca sądowi a quo przyjęcie za podstawę swego orzeczenia inny stan faktyczny sprawy administracyjnej, nie może zostać uznany za skuteczny. Autor skargi kasacyjnej wywodzi, że mieszkania w budynkach D. nr [...] i [...] (razem 50 mieszkań) nie są zaopatrywane w wodę przez wodociąg, ale z ujęcia (studni), które znajduje się w zarządzie ANR OT we [...] (aktualnie: KOWR OT we [...]). Sąd wojewódzki określając charakter urządzeń służących zaopatrzeniu mieszkańców tych budynków w wodę posługuje się rozmaitymi określeniami typu: "sieć wodociągowa", "infrastruktura związana z ujęciem wody", "wodociąg". Sąd ten nie przyjął przy tym innego stanu faktycznego sprawy, niż ustaliły to organy, a trafnie uznał, że istota sprawy sądowoadministracyjnej sprowadzała się do oceny legalności decyzji DPWIS utrzymującej w mocy decyzję PPIS w przedmiocie umorzenia postępowania względów dwóch podmiotów: ANR OT we [...] oraz Gminy [...], zarazem uznawszy, że co do reguły względem tej Gminy w aspekcie nałożenia obowiązków wynikających z braku przydatności wody z indywidualnego jej ujęcia. Tym samym podnoszone w skardze kasacyjnej wywody, że niesłusznie sąd pierwszej instancji przyjąć miał, że "ów wodociąg faktycznie służy zbiorowemu zaopatrywaniu mieszkańców w/w budynków w wodę" (s. 16 skarżonego wyroku), nie mogły dowodzić naruszenia wskazane w podstawie kasacyjnej art. 1 § 2 Ppsa. Nie sposób przy tym zauważyć, że w kwestionowanym wyroku na tej samej stronie 16 zarazem wskazywano, że mieszkańcy budynków [...] nr [...] i [...] nie korzystają ze zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Wypadnie przeto wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną nie tylko wtedy, gdy nie ma ona usprawiedliwionych podstaw, ale i wówczas, gdy zaskarżone orzeczenie, mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu (art. 184 Ppsa).
B. Zasadnicze znaczenie ma zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 Uzzw. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że chodzi o zarzut błędnej wykładni cyt. przepisu w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 3 Usg. Rozwijając ten zarzut podnosi się, iż niesłusznie sąd wojewódzki miał go zinterpretować w ten sposób, że przyjmuje tezę, z której z kolei ma wynikać, że zadaniem własnym Gminy pozostaje zaopatrywanie w wodę wszystkie podmioty, w tym korzystające z własnych, indywidualnych ujęć wody znajdujących się na gruntach stanowiących ich własność lub zarządzanych przez inne podmioty. Tak rozumianego zarzutu kasacyjnego Sąd w tym składzie nie podziela.
WSA we Wrocławiu zasadnie uchwycił oś sporu między organami inspekcji sanitarnej, a skarżącą Gminą. W sprawie tej istotą był zakres obowiązku natury publicznoprawnej spoczywającego na skarżącej kasacyjnie, a związanego z zaopatrzeniem grupy mieszkańców tej Gminy w wodę o odpowiedniej jakości, uwzględniającej wymogi zawarte w przepisach rozp. MZ z 2015. Słusznie w wyroku IV SA/Wr 287/17 przywołano treść art. 3 ust. 1 Uzzw, z którego wynika, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę jest zadaniem własnym gminy, trafnie także eksponowano, że pojęcie to jest odkodowywane w art. 2 pkt 21 cyt. ustawy gdzie określa się, że jest ono działalnością polegającą na "ujmowaniu, uzdatnianiu i dostarczaniu wody". Nie ulega wątpliwości, że do zadań własnych gminy należy zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, w tym zaopatrzenie w wodę (art. 7 ust. 1 pkt 3 Usg). Sąd w tym składzie podziela te stwierdzenia, przywołane już w motywach skarżonego wyroku, a zaczerpnięte z innych judykatów, w których niejednokrotnie już wskazywano, że z faktu ciążenia na gminie obowiązku zbiorowego zaopatrzenia w wodę, istnieje takoż podmiotowo obowiązek zapewnienia jej właściwych parametrów zdrowotnych. Zgodzić także wypadnie się i z tym, że kwestia nie uregulowanych stosunków własnościowych przedmiotowego ujęcia wody oraz związanej z nim infrastruktury nie ma znaczenia, albowiem jako zagadnienie natury cywilnoprawnej pozostaje poza uwagą sądu administracyjnego, skoro przedmiotem w sprawie jest ocena realizacji zadań o charakterze publicznoprawnym z zakresu stosunków administracyjno-prawnych. Zasadnie eksponowano w skarżonym wyroku, że władztwo organów gminy i obowiązki z tym związane obejmują wszystkich mieszkańców gminy jako członków tej wspólnoty samorządowej i całe terytorium należące do danej gminy. Nie stoi temu na przeszkodzie to, że niektórzy mieszkańcy gminy, czy też grupy mieszkańców zaopatrują się w wodę z własnych studni, czy też ujęć wody, nienależących formalnie do gminy, czy też przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, którym gmina powierzyła na swym terenie wykonywanie zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Powyższe wyjątki od reguły nie zwalniają gminy z ustawowego obowiązku zaopatrzenia swoich mieszkańców w wodę należytej jakości.
Słusznie sąd pierwszej instancji wytknął, że w sytuacji kiedy skarżąca Gmina nie rozwiązała we własnym zakresie problemu zbiorowego zaopatrzenia mieszkańców budynków w D. nr [...] i [...] w wodę odpowiedniej jakości, to obowiązku tego w świetle art. 3 Uzzw nie może przerzucać na inny podmiot, w szczególności na ANR OT we [...] (aktualnie KOWR OT we [...]). Sąd pierwszej instancji wytknął Gminie, że mogła przejąć przedmiotowe ujęcie wody na podstawie art. 44 ust. 1 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. z 2015r., poz.1014 ze zm.), a ponadto z dowodów znajdujących się w aktach administracyjnych wynika, że Agencja chciała nieodpłatnie przekazać Gminie ujęcie wody oraz urządzenia infrastruktury służące dostarczaniu wody do przedmiotowych budynków, a także deklarować miała pomoc finansową na rzecz prac remontowych ujęcia. Okoliczności tych w skardze kasacyjnej nie podważono. Nie kwestionowano i tego ustalenia, że to pracownicy Gminy doprowadzili w wyniku działań interwencyjnych, do uruchomienia uprzednio nieczynnego ujęcia wody, podejmując jednocześnie niezbędne czynności naprawcze.
Argumentacja skargi kasacyjnej, a dotycząca planów rozwoju i modernizacji urządzeń wodociągowych na terenie Gminy [...], w których nie uwzględnia się planowanej rozbudowy sieci wodociągowej celem przyłączenia budynków nr [...] i [...] w [...], nie mogła odnieść zamierzonego skutku, te aspekty były przedmiotem rozważań sądu pierwszej instancji. W tym zakresie wywody skarżącej kasacyjnie Gminy stanowią w istocie polemikę z zaskarżonym wyrokiem. Trafnie sąd a quo zauważył, że uprawniony on był i zarazem obowiązany jedynie do oceny zasadności wydanych decyzji w przedmiocie zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia mieszkańców budynków w [...] nr [...] i [...] w sprawie w związku ze stwierdzeniem, że pobrana w dniu 29 czerwca 2016 r., z przedmiotowego ujęcia woda nie spełniała wymagań, jakim powinna odpowiadać woda przeznaczona do spożycia przez ludzi. Nie chodziło zatem o jakąkolwiek inwestycję realizowaną ze środków budżetowych Gminy, skoro przedmiotem kontroli WSA we Wrocławiu poddana była decyzja wydana w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zaopatrzenia mieszkańców w wodę przeznaczoną do spożycia. Chybione przeto było powoływanie się w sprawie przez skarżącą kasacyjnie Gminę na wyrok Sądu Najwyższego w sprawie III CK 655/04, skoro zapadł on w zupełnie innej materii.
Tym samym zarzut błędnej wykładni art. 3 ust. 1 Uzzw w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 3 Usg nie jest trafny, tym bardziej, że autor skargi kasacyjnej przypisuje sądowi pierwszej instancji oczywiście nietrafnie supozycję, która miałaby być wyrażona w skarżonym wyroku, odnośnie obowiązku wybudowania wodociągu na potrzeby nieruchomości, uprzednio korzystającej z prywatnego ujęcia wody.
C. Z powyższych względów nie mógł być uznany za skuteczny zarzut naruszenia art. 105 § 1 K.p.a. Skoro istotą sprawy było to, że próbka wody pobrana z ujęcia zaopatrująca budynki w [...] nr [...] i [...] została uznana za bezpieczną dla zdrowia ludzkiego i jest przydatna do spożycia, trafne było stanowisko sądu wojewódzkiego, że zasadnie organ inspekcji sanitarnej umorzył postępowanie. Prawidłowo wskazano, że skoro art. 105 § 1 K.p.a. przewiduje umorzenie postępowania, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe, to przyjąć należy, że postępowanie może się toczyć jedynie w sytuacji, kiedy ma ono swój przedmiot. Ta bezprzedmiotowość oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego i z uwagi na to nie można wydać rozstrzygnięcia załatwiającego sprawę co do jej istoty, a także w sytuacji, gdy brak jest podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy.
D. Z tych względów i działając na podstawie art. 184 Ppsa należało oddalić skargę kasacyjną.
E. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 Ppsa.