II OSK 1099/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej samowolnego podziału lokalu mieszkalnego, uznając, że skarżąca nie ma legitymacji do kwestionowania stanu prawnego lokalu, do którego nie posiada tytułu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej K.C. od wyroku WSA w Gdańsku, który oddalił jej skargę na decyzję WINB. K.C. domagała się przywrócenia pierwotnego stanu lokalu mieszkalnego nr 1, twierdząc, że został on zmniejszony na skutek samowolnego wydzielenia lokalu nr 2. Organy administracji i WSA uznały, że lokal nr 2 istniał od 1953 r. lub został wydzielony w latach 60. XX w. bez naruszenia prawa, a skarżąca, będąca właścicielką lokalu nr 1 od 1991 r., nie ma legitymacji do kwestionowania stanu prawnego lokalu nr 2, który jest samodzielny i należy do gminy. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę skarżącej na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sprawa dotyczyła żądania K.C. przywrócenia pierwotnego stanu lokalu mieszkalnego nr 1, który według niej został zmniejszony na skutek samowolnego wydzielenia lokalu nr 2. Organy administracji obu instancji oraz WSA uznały, że lokal nr 2 istniał od 1953 r. lub został wydzielony w latach 60. XX w. w sposób zgodny z prawem, a skarżąca, będąca właścicielką lokalu nr 1 od 1991 r., nie posiada legitymacji do kwestionowania stanu prawnego lokalu nr 2, który jest samodzielnym lokalem mieszkalnym należącym do Gminy Miasta Gdańska. NSA, związany granicami skargi kasacyjnej, uznał zarzuty naruszenia prawa procesowego i materialnego za nieuzasadnione. Podkreślono, że skarżąca nie podważyła skutecznie ustaleń faktycznych Sądu I instancji, w szczególności istnienia lokalu nr 2 od 1953 r. oraz jego samodzielności, co zostało potwierdzone prawomocnym wyrokiem w innej sprawie. NSA stwierdził również, że przepisy prawa budowlanego z lat 1961 r. nie nakazywały uzyskania pozwolenia na budowę ścianki działowej, a nawet gdyby doszło do samowoli budowlanej, to zastosowanie miały przepisy z okresu jej wykonania. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, skarżąca nie posiada legitymacji do kwestionowania stanu prawnego lokalu nr 2, ponieważ nie przysługuje jej do niego żaden tytuł prawny.
Uzasadnienie
Skarżąca jest właścicielką lokalu nr 1 od 1991 r. Lokal nr 2 jest samodzielnym lokalem mieszkalnym należącym do Gminy Miasta Gdańska. Brak tytułu prawnego do lokalu nr 2 uniemożliwia skarżącej zgłaszanie żądań dotyczących jego stanu prawnego lub faktycznego, w tym żądania połączenia go z lokalem nr 1.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (23)
Główne
K.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
K.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 89 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b. 1961 art. 36 § 1 i 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane
u.p.b. 1961 art. 71 § 2
Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane
u.p.b. 1994 art. 62 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.p.b. 1994 art. 66
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.w.l. art. 2 § 2
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali
P.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. KBiA 1961 art. 4 § 2
Rozporządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego
rozp. KBiA 1961 § § 9 ust. 1
Rozporządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego
rozp. KBiA 1961 § § 76 ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego
rozp. MGPiB 1994 § § 94.2
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozp. MGPiB 1994 § § 326.3
Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
rozp. WT 1961 § § 9 ust. 1
Rozporządzenie z dnia 21 lipca 1961 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego
rozp. WT 1961 § § 76 ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie z dnia 21 lipca 1961 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak legitymacji procesowej skarżącej do kwestionowania stanu prawnego lokalu nr 2. Istnienie lokalu nr 2 od 1953 r. lub jego wydzielenie w latach 60. XX w. zgodnie z prawem. Nieskuteczność zarzutów naruszenia przepisów postępowania w skardze kasacyjnej z powodu braku wykazania istotnego wpływu na wynik sprawy i braku samodzielnego uzasadnienia.
Odrzucone argumenty
Samowolne wydzielenie lokalu nr 2 kosztem lokalu nr 1. Naruszenie przepisów prawa materialnego (Prawo budowlane z 1961 r., rozporządzenia) przez organy i Sąd I instancji. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80, 89 § 2, 105 § 1 K.p.a.) przez dowolną ocenę materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Skarżącej bowiem przysługuje tytuł prawny jedynie do mieszkania nr 1 (...). Natomiast nie przysługiwał jej i nie przysługuje żaden tytuł prawny do pozostałej części pomieszczeń mieszkalnych na parterze budynku - do lokalu nr 2, uprawniający do zgłoszenia żądania przywrócenia domniemanego stanu pierwotnego (połączenia lokali w jeden samodzielny lokal nr 1). W myśl art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga kasacyjna jako sformalizowany środek prawny powinna zawierać, stosownie do art. 176 P.p.s.a., między innymi uzasadnienie podstaw kasacyjnych. Tego elementu w skardze kasacyjnej w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania zabrakło.
Skład orzekający
Jerzy Krupiński
sprawozdawca
Małgorzata Dałkowska - Szary
członek
Maria Czapska - Górnikiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że brak legitymacji procesowej uniemożliwia kwestionowanie stanu prawnego rzeczy, do której strona nie posiada tytułu. Potwierdzenie wymogów formalnych skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału lokali mieszkalnych i stosowania przepisów z lat 60. XX w. Wymogi formalne skargi kasacyjnej są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy kwestii spornych podziałów lokali i legitymacji procesowej, co jest interesujące dla prawników zajmujących się prawem nieruchomości i administracyjnym. Brak jednak nietypowych faktów czy przełomowych rozstrzygnięć.
“Czy możesz kwestionować podział sąsiedniego mieszkania, jeśli nie masz do niego tytułu?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1099/12 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2013-10-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2012-04-26 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Krupiński /sprawozdawca/ Małgorzata Dałkowska - Szary Maria Czapska - Górnikiewicz /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Gd 864/11 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2012-01-31 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2013 poz 267 art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 89 par. 2, art. 105 par. 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 1961 nr 7 poz 46 art. 36 ust. 1 i 2, art. 71 ust. 2 Ustawa z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane. Sentencja Dnia 10 października 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński (spr.) Protokolant: starszy inspektor sądowy Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 10 października 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 31 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Gd 864/11 w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 864/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] października 2011 r., nr [...], w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych, oddalił skargę. Wyrok wydany został w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Gdańsku, po rozpatrzeniu wniosku K. C. w sprawie dotyczącej wadliwego wyodrębnienia mieszkania nr 2 z mieszkania nr 1 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w G., umorzył postępowanie w sprawie. Rozstrzygnięcie wydane zostało na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej K.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623, z późn. zm.). W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że sporny lokal mieszkalny nr 2 powstał podczas odbudowy kamienicy w 1953 r., co potwierdza pismo z dnia 1 kwietnia 2011 r. Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miejskiego w Gdańsku. Mieszkanie nr 1 jest lokalem samodzielnym , co potwierdza zaświadczenie o samodzielności lokalu z dnia 7 listopada 2001 r., wydane przez Wydział Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków w Gdańsku. K. C. zameldowała się w lokalu mieszkalnym nr 1 w dniu 29 lipca 1989 r. na podstawie decyzji o przydziale z dnia [...] lipca 1989 r., zaś właścicielką mieszkania jest od 1991 r. W związku z powyższym nie mogła znać historii odbudowy budynku. Istnienie mieszkania nr 2 potwierdza również wyjaśnienie Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w G. Jednocześnie organ powołał się na pismo Urzędu Miejskiego w Gdańsku Wydziału Gospodarki Komunalnej, w którym jednoznacznie stwierdzono, że brak jest możliwości poszerzenia lokalu zajmowanego przez K. C. o wolny lokal gminny nr 2. Lokal ten został zwolniony po zgonie dotychczasowego najemcy w październiku 2001 r. i nie został do tej pory zagospodarowany ze względu na toczące się postępowania sądowe i administracyjne. Z powyższych przyczyn organ I instancji uznał, że postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe, co winno skutkować umorzeniem postępowania. W wyniku rozpatrzenia odwołania K. C., decyzją z dnia [...] października 2011 r., Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 105 § 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawiając stan faktyczny sprawy wskazał na wyjaśnienia Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej Urzędu Miejskiego w Gdańsku, dotyczące daty powstania spornego lokalu nr 2 (1953 r.) i jego lokatorów oraz załączone do pisma kopie karty inwentaryzacyjnej budynku, sporządzonej w miesiącach marzec-kwiecień 1960 r., z której wynika, że w budynku znajduje się 10 lokali mieszkalnych (jak obecnie), a nadto wyjaśnienia Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej zawarte w piśmie z dnia 9 czerwca 2009 r. Ponadto wskazał, że w postępowaniu odwoławczym materiał dowodowy został uzupełniony o dokumenty dotyczące decyzji z dnia 21 grudnia 2007 r., wydanej w trybie art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego przez organ I instancji, dotyczącej przedmiotowego budynku wraz z ekspertyzą techniczną wykonaną na podstawie tej decyzji. Dalej, odwołując się do art. 76 § 1 K.p.a., wskazał, że wystawione dokumenty urzędowe takie jak obligatoryjnie wykonywane inwentaryzacje budynku i amortyzacji środków trwałych, jak i urzędowo wystawione przydziały lokali mieszkalnych, świadczą, że w budynku przy ul. [...] po jego odbudowie w 1953 r. nie wydzielano dodatkowego lokalu mieszkalnego. Rozważając kwestię wykonania ścianki działowej w aspekcie ewentualnej samowoli budowlanej dokonanej na początku lat sześćdziesiątych, organ ustalił, że z protokołu oględzin z dnia 21 sierpnia 2007 r. wynika, że na parterze między mieszkaniem nr 1 i nr 2 od strony ul. [...] postawiono ściankę działową, ceglaną oddzielającą dwa mieszkania. Od strony piwnicy widoczna jest belka stalowa o stopce 6cm (60mm) o rozpiętości ok. 5,70 m. W protokole oględzin lokalu nr 1 z dnia 21 sierpnia 2007 r. zawarto zapis: ścianka dzieląca mieszkanie nr 1 i nr 2, według przedstawionego przez K. C. orzeczenia, wykonanego przez M. S. oraz drugiego orzeczenia R. S. jest grubości 6cm + tynk, razem ok. 10 cm. W ocenie organu, dokonane ustalenia wskazują, że przedmiotowa przegroda budowlana jest lekką ścianką działową (nie samonośną), usytuowaną zgodnie z zasadami statyki budowli na metalowej belce stropowej, która nie zmienia sposobu użytkowania części budynku, w którym się znajduje (niezmiennie występuje funkcja mieszkaniowa sąsiadujących lokali, które ścianka ta oddziela). Powyższe świadczy o tym, że ewentualne wykonanie ścianki na początku lat 60 tych XX w. nie było reglamentowane przepisami ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. nr 15, poz. 140, z późn. zm.) obowiązywało w okresie od 1 kwietnia 1995 r. do 16 grudnia 2002 r., a więc jego przepisów nie można stosować do robót budowlanych, które zostały wykonane w latach 60-tych. Reasumując organ stwierdził, że skoro występujący w sprawie stan faktyczny nie odpowiada stanowi samowoli budowlanej, to w konsekwencji zastosowanie ma przepis art. 105 § 1 K.p.a. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku złożyła K. C., zarzucając naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 71 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. - Prawo budowlane i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Skarżąca podniosła, że wbrew dowolnym ustaleniom organu II instancji przebudowa lokalu nr 1 nastąpiła samowolnie, bez uprzedniego uzyskania zezwolenia ze strony właściwego organu nadzoru budowlanego, na skutek czego mieszkanie, którego właścicielką jest skarżąca zostało drastycznie zmniejszone. W wyniku tego podziału powstał lokal nr 2. Ponadto powołała się na przepis art. 71 Prawa budowlanego z 1961 r. W piśmie procesowym z dnia 8 grudnia 2011 r. skarżąca dodatkowo zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 § 1, art. 80 i art. 89 § 2 K.p.a. przez oparcie rozstrzygnięcia na materiale niekompletnym, bez rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wnikliwy, prawidłowy i wyczerpujący oraz odstąpienie od wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków. Zarzuciła również naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, w szczególności art. 36 ust. 2 Prawa budowlanego z 1961 r. oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa. W uzasadnieniu skarżąca podniosła m.in., że brak jest dowodów na ustalenia faktyczne dokonane przez organ, bowiem zostały pominięte dowody takie jak projekt odbudowy kamieniczek przy ul. [...] w G. oraz tytuły prawne wydane w 1954 r. na lokale nr 1 i nr 2, obejmujące w szczególności dane co do powierzchni użytkowych obu lokali, jak i informację o faktycznej funkcji - celu budowy lokalu oznaczonego obecnie jako lokal nr 2. Roboty przeprowadzone w latach 60 - tych objęły rozbiórkę ścianki działowej lokali nr 1 i 2, zawieszenie nowej ścianki działowej, wykonanie instalacji w lokalach, wykonanie wejścia do piwnicy w ścianie konstrukcyjnej lokalu nr 1. Zdaniem skarżącej, przywołana w decyzji podstawa prawna w postaci rozporządzenia z dnia 27 lipca 1961 r., w tym konkretnym wypadku nie powinna mieć zastosowania. W rozporządzeniu tym jest mowa o drobnych zmianach w układach ścianek działowych, z wyłączeniem ścian konstrukcyjnych, a ponadto przywołane przepisy nie dotyczą obiektów zabytkowych, o czym stanowi § 4 ust. 2 rozporządzenia. Oznacza to, że prowadzenie robót w tym budynku wymagało uprzedniego uzyskania stosownego pozwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, a następnie pozwolenia na budowę. Zarzuciła, że organy administracji obu instancji nie wyjaśniły i nie rozstrzygnęły podstawowej sprawy - czy lokal nr 2 został przebudowany kosztem powierzchni pokoju lokalu mieszkalnego nr 1 oraz czy lokal nr 2 od początku odbudowy miał funkcję pomieszczenia przeznaczonego na stały pobyt ludzi czy też, po wybudowaniu miał inne przeznaczenie lub był budowany dla innego celu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2013 r., poz. 270, z późn. zm.), oddalił skargę, uznając, że organy administracji nie naruszyły prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, skarga nie podlega uwzględnieniu niezależnie od tego czy począwszy od odbudowy kamienicy w okresie powojennym tj. w 1953 r. na parterze budynku znajdowały się dwa lokale mieszkalne ( nr 1 i nr 2), czy też w latach 60 tych wykonano opisywaną w ekspertyzach ściankę działową, która parter budynku podzieliła na dwa lokale mieszkalne, czy też miała miejsce taka sytuacja, że istniały wprawdzie dwa lokale, lecz w okresie na początku lat 60- tych lokale na parterze budynku zostały przebudowane, w tym lokal nr 1 został zmniejszony na skutek postawienia ścianki działowej w innym miejscu, czy też jak wywodzi skarżąca w latach 60-tych doszło do wydzielenia mieszkania nr 2 na parterze budynku przy ul. [...] w G. kosztem mieszkania nr 1. Skarżącej bowiem przysługuje tytuł prawny jedynie do mieszkania nr 1 (od 1991 r. prawo własności tego lokalu). Natomiast nie przysługiwał jej i nie przysługuje żaden tytuł prawny do pozostałej części pomieszczeń mieszkalnych na parterze budynku - do lokalu nr 2, uprawniający do zgłoszenia żądania przywrócenia domniemanego stanu pierwotnego (połączenia lokali w jeden samodzielny lokal nr 1). Sąd uznał, że z uwagi na uzyskanie tytułu prawnego do lokalu nr 1 w 1991 r., skarżąca nie ma podstaw faktycznych i prawnych kwestionowania przed organami nadzoru ewentualnego wyodrębnienia lokalu nr 2 w latach 60-tych. Z tej przyczyny Sąd stwierdził, że bezprzedmiotowe są zarzuty skargi dotyczące niewyjaśnienia kwestii tytułów prawnych do lokali nr 1 i 2 wydanych w 1954 r., czy też kwestie dotyczące projektu jej odbudowy z 1953 r., czy ilości lokali mieszkalnych mieszkań w kamienicy. Niespornym jest bowiem w sprawie, że na parterze budynku mieszkalnego w G. przy ul. [...] znajdują się dwa samodzielne lokale mieszkalne: nr 1 będący własnością skarżącej od 1991 r. i nr 2 będący własnością Gminy Miasta Gdańska. Lokal nr 2 jest samodzielnym lokalem mieszkalnym. W takiej sytuacji faktycznej i prawnej powoływanie się przez skarżącą na jej prawo do powiększenia lokalu nr 1 o lokal nr 2, a więc wyrażane w skardze żądanie skierowane do organów administracji połączenia obu tych lokali w jeden samodzielny lokal nr 1, nie mogło zostać uwzględnione przez organy nadzoru budowlanego. Dalej, Sąd podzielił stanowisko organów, że nawet gdyby ścianka działowa pomiędzy lokalami nr 1 i 2 została wybudowana w latach 60-tych, to do skutków popełnionej samowoli budowlanej zastosowanie miały przepisy Prawa budowlanego z 1961 r. oraz rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego (Dz. U. z 1961 r. nr 38, poz. 197, z późn. zm.), które nie przewidywały obowiązku wydania pozwolenia na dokonaną przebudowę. Tym samym twierdzenia skarżącej o samowolnym, a więc bez wymaganego pozwolenia na budowę wykonaniu tej ścianki, nie mogły zostać uwzględnione. Zdaniem Sądu, w takim stanie rzeczy rozbiórka ścianki zarówno na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1974 r., jak i na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane z 1994 r. nie była by możliwa. Sąd zgodził się z organem II instancji, że mając na względzie konstrukcję ścianki winno zostać przeprowadzone w trybie art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane postępowanie mające na celu ustalenie izolacyjności akustycznej przegrody. Sąd wyjaśnił również, że przedmiotowa kamienica jest wpisana do rejestru zabytków i z tego tytułu chronione są wygląd zewnętrzny elewacji i bryły budynków. Natomiast kwestia dotycząca funkcjonowania i stanu wnętrz leżą w kompetencji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego bądź służb sanitarnych. Z tej przyczyny przepisy ww. rozporządzenia dotyczące zwolnienia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wbrew zarzutowi skargi, mogły mieć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie w zakresie dotyczącym oddzielenia dwóch lokali mieszkalnych na parterze budynku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła K. C., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, w szczególności art. 36 ust. 1 i 2, art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego z 1961 r. oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego, § 9 ust. 1 oraz § 76 ust. 1 pkt 1 i nast. rozporządzenia z dnia 21 lipca 1961 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. nr 38, poz. 196), a także § 94.2 i § 326.3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skarżąca postawiła również zarzut naruszenia przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w tym art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 89 § 2 oraz art. 105 § 1 K.p.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazała, że rozporządzenie z 1961 r., stosownie do § 4 ust. 2, nie stosuje się do obiektów zabytkowych, do których należy budynek położony przy ul. [...]. Ponadto ścianka działowa między lokalami nr 1 i nr 2 została wykonana z rażącym naruszeniem przepisów § 9 ust. 1 i § 76 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia, ponieważ jej grubość jest poniżej wymaganej normy oraz brak odpowiedniej izolacji, tym samym stanowi ona zagrożenie przeciwpożarowe. Wadliwe wykonanie spornej ścianki pogarsza w sposób istotny warunki użytkowe lokalu nr 1 i nie pozwala na prawidłowe jego funkcjonowanie. Tym samym lokal nr 2 nie jest lokalem samodzielnym, a za taki można uznać jedynie oba lokale, co oznacza, że skarżąca jest legitymowana do wystąpienia z żądaniem przywrócenia stanu pierwotnego. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła również organom, a następnie Sądowi I instancji, że dokonana ocena zgromadzonego materiału dowodowego jest dowolna oraz że nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności na które wskazywała w składanych w sprawie pismach procesowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej bowiem według art. 183 § 1 P.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 P.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt l OPS 10/09, opubl. w ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1). W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyć się musiała do zbadania zawartych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zarzuty kasacyjne nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach. W rozpoznawanej sprawie autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania oraz naruszenie prawa materialnego. Wobec tego w pierwszej kolejności podlegają rozpoznaniu zarzuty odnoszące się do uchybień procesowych, tym bardziej, że zarzut naruszenia prawa materialnego przybrał formę niezastosowania wskazanych przepisów prawa materialnego w stanie faktycznym sprawy, innym aniżeli przyjęty przez Sąd I instancji. W pierwszym rzędzie zbadaniu podlegał zatem zarzut naruszenia prawa procesowego, a w szczególności podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 89 § 2 i art. 105 § 1 K.p.a. na skutek oparcia zaskarżonego orzeczenia na dowolnie ocenionym materiale dowodowym, zebranym przez organy administracyjne. Należy szczególnie podkreślić, że co do zasady sąd administracyjny pierwszej instancji nie ma kompetencji do dokonywania ustaleń stanu faktycznego będącego tłem sprawy administracyjnej, gdyż zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a. wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt administracyjnych. Zadanie poczynienia odpowiednich ustaleń faktycznych należy do organu administracji publicznej. Elementem zaś kontroli legalności działania organu administracji publicznej jest powinność zbadania przez sąd, czy organ dokonując ustalenia stanu faktycznego nie naruszył przepisów proceduralnych pozwalających na urzeczywistnienie zasady prawdy obiektywnej. Naruszenie tego typu regulacji (m.in. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a.) powoduje nielegalność rozstrzygnięcia organu. Kierując się wykładnią zaprezentowaną w przywołanej wyżej uchwale NSA z dnia 26 października 2009 r., należało przyjąć, że brak powiązania zarzutu naruszenia wskazanych norm proceduralnych, nawet bez jakiegokolwiek powiązania z zarzutem naruszenia przez Sąd I instancji przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie uniemożliwiał kontroli zaskarżonego wyroku pod wskazanym kątem. Zwrócić jednak należało uwagę i na to, że podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. obliguje wnoszącego skargę nie tylko do wskazania naruszonych w postępowaniu sądowoadministracyjnym przepisów proceduralnych, ale także do wykazania, iż wskazane uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc taki, którego zaistnienie wywiera wpływ na możliwą potencjalnie odmienną treść rozstrzygnięcia sądu I instancji. Skarga kasacyjna jako sformalizowany środek prawny powinna zawierać, stosownie do art. 176 P.p.s.a., między innymi uzasadnienie podstaw kasacyjnych. Tego elementu w skardze kasacyjnej w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania zabrakło. Odesłanie w skardze kasacyjnej do argumentacji zawartej w skardze skierowanej do sądu administracyjnego pierwsze instancji – a tak uczyniono to w rozpatrywanej skardze kasacyjnej – nie jest zgodne z wymaganiami określonymi w art. 176 P.p.s.a. Skarga kasacyjna ma bowiem samodzielny byt, jako pismo procesowe i jej uzasadnienie powinno zawierać własną argumentację z ustosunkowaniem się do rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym wyroku (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OSK 1756/04 - publikowany na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W świetle powyższego należało uznać, że w skardze kasacyjnej nie doszło do skutecznego podważenia ustaleń faktycznych, a w szczególności nie podważono zasadniczej konkluzji Sądu I instancji, że sporne mieszkanie nr 2 przy ul. [...] istniało już w chwili odbudowy całego budynku w 1953 r. Fakt ten zresztą potwierdzała w przeszłości sama skarżąca, m. in. w piśmie z dnia 22 czerwca 2007 r., skierowanym do Państwowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku. Podobnie gołosłowne są twierdzenia skarżącej, że lokal ten nie jest lokalem samodzielnym. W tym względzie zapadł już prawomocny wyrok w postępowaniu sądowoadministracyjnym (wyrok NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt I OSK 1728/07 oddalający skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 12 lipca 2007 r., sygn. akt II SA/Gd 378/07 w przedmiocie odmowy wydania przez Prezydenta Gdańska zaświadczenia o niesamodzielności tego lokalu), w którym stwierdzono, że lokal mieszkalny, co do którego skarżąca domaga się wydania zaświadczenia, iż nie stanowi on samodzielnego lokalu mieszkalnego, odpowiada kryteriom przewidzianym w art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r., nr 80, poz. 903 z późn. zm.). Nieskuteczne podważenie przez skarżącą ustaleń faktycznych oznacza, że Naczelny Sąd Administracyjny jest tymi ustaleniami związany w tym sensie, że musi przy ocenie naruszenia przepisów prawa materialnego brać pod uwagę stan faktyczny wynikający z tych ustaleń. Przechodząc zatem do oceny zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. przepisów art. 36 ust. 1 i 2, art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 – Prawo budowlane (Dz. U. nr 7, poz. 46 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 27 lipca 1961 r. w sprawie państwowego nadzoru budowlanego nad budową, rozbiórką i utrzymaniem obiektów budowlanych budownictwa powszechnego, stwierdzić należało, że przepisy te nie mogły mieć zastosowania do oceny robót budowlanych wykonywanych przed datą ich wejścia w życie. Zarzut ich naruszenia jest tym samym bezprzedmiotowy, mimo że Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku zawarł odniesienie także do nich. Była to jednak tylko i wyłącznie ocena hipotetycznego stanu faktycznego wynikającego z treści skargi, a nie odniesienie się do okoliczności faktycznych, jakie w sprawie rzeczywiście wystąpiły. W tym względzie zauważyć jednak należy, iż w żadnym okresie istnienia spornego lokalu przepisy prawa budowlanego nie zawierały regulacji nakazujących uzyskanie osobnego pozwolenia budowlanego na wykonanie ścianki działowej w budynku mieszkalnym i to bez względu na funkcję jaką taka ścianka miała w tym budynku pełnić. W tym stanie rzeczy, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, uzasadniających uchylenie lub zmianę zaskarżonego wyroku, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w jego sentencji na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI