Orzeczenie · 2025-01-16

II OSK 1072/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-01-16
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowęprawo budowlanepostępowanie administracyjneodwołanieniedopuszczalność odwołaniazrzeczenie się prawa do odwołaniaostateczność decyzjiprawomocność decyzjiCOVID-19terminy procesowe

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną E. G. i innych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na postanowienie Wojewody Mazowieckiego. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji Starosty Warszawskiego Zachodniego o pozwoleniu na budowę, argumentując, że inwestorzy, jako jedyne strony postępowania, zrzekli się prawa do odwołania, co uczyniło decyzję ostateczną. WSA w Warszawie zgodził się z tym stanowiskiem. NSA uznał jednak zarzuty skargi kasacyjnej za zasadne. Sąd kasacyjny stwierdził, że błędna wykładnia art. 127a § 2 k.p.a. przez WSA doprowadziła do zaakceptowania rozstrzygnięcia organu odwoławczego. NSA podkreślił, że zrzeczenie się prawa do odwołania przez inwestorów nie mogło skutkować ostatecznością decyzji w stosunku do stron pominiętych w postępowaniu, które złożyły odwołanie w ustawowym terminie. Sąd kasacyjny powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym odwołanie może wnieść również podmiot niebiorący udziału w postępowaniu, a termin dla niego liczy się od doręczenia decyzji stronie, której najpóźniej ją doręczono. W przypadku ujawnienia się pominiętej strony, oświadczenie o zrzeczeniu się odwołania przez inne strony nie może pozbawić jej prawa do zaskarżenia decyzji. NSA uchylił zaskarżony wyrok i postanowienie Wojewody, zasądzając zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 127a k.p.a. w kontekście zrzeczenia się prawa do odwołania, sytuacji pominiętych stron w postępowaniu administracyjnym oraz wpływu przepisów COVID-19 na biegi terminów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, w której strony postępowania administracyjnego zostały pominięte przez organ I instancji, a następnie inne strony zrzekły się prawa do odwołania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zrzeczenie się prawa do wniesienia odwołania przez strony postępowania przed organem I instancji, które zostały uznane przez organ za jedyne strony, czyni decyzję ostateczną i prawomocną w stosunku do innych podmiotów, które nie brały udziału w postępowaniu, ale złożyły odwołanie w ustawowym terminie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zrzeczenie się prawa do wniesienia odwołania przez strony uznane przez organ I instancji za jedyne nie czyni decyzji ostateczną i prawomocną w stosunku do stron pominiętych w postępowaniu, które złożyły odwołanie w ustawowym terminie. Termin dla pominiętej strony liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, której najpóźniej ją doręczono.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 127a § 2 k.p.a. odnosi się do 'ostatniej ze stron postępowania', a nie ostatniej uznanej przez organ I instancji. Pominięcie strony przez organ I instancji i złożenie przez inne strony oświadczenia o zrzeczeniu się odwołania nie może pozbawić pominiętej strony prawa do zaskarżenia decyzji. W przypadku ujawnienia się pominiętej strony, oświadczenie o zrzeczeniu się odwołania przez inne strony traci skuteczność.

Jak należy interpretować termin do wniesienia odwołania w kontekście przepisów ustawy COVID-19 i późniejszego uchylenia tych przepisów?

Odpowiedź sądu

Terminy procesowe zawieszone na mocy ustawy COVID-19, które nie rozpoczęły biegu, rozpoczynają bieg po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej (16 maja 2020 r.), czyli od 23 maja 2020 r. Odwołanie złożone do 8 czerwca 2020 r. było wniesione w terminie.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że zgodnie z ustawą zmieniającą, terminy procesowe rozpoczęły bieg ponownie od 23 maja 2020 r. Odwołanie złożone 8 czerwca 2020 r. było zatem wniesione w terminie, jednakże jego dopuszczalność zależała od ostateczności decyzji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz zaskarżone postanowienie Wojewody Mazowieckiego stwierdzające niedopuszczalność odwołania.

Przepisy (26)

Główne

k.p.a. art. 129 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 188

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 127a § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

k.p.a. art. 124a § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 151

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 107 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 57 § § 5 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 110 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 57 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 78

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw

ustawa COVID-19 art. 15zzs § ust. 9

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

ustawa COVID-19 art. 15zzs § ust. 1 pkt 6

Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

Ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 art. 46 pkt 20

Ustawa o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 art. 68 ust. 6

p.b. art. 82 § ust. 3

Ustawa - Prawo budowlane

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 200

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 203 § pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zrzeczenie się prawa do odwołania przez inwestorów nie czyni decyzji ostateczną w stosunku do stron pominiętych w postępowaniu, które złożyły odwołanie w ustawowym terminie. • Termin do wniesienia odwołania przez pominiętą stronę biegnie od dnia doręczenia decyzji stronie, której najpóźniej ją doręczono. • Ujawnienie się pominiętej strony postępowania po złożeniu przez inne strony oświadczenia o zrzeczeniu się odwołania powoduje bezskuteczność tego oświadczenia.

Odrzucone argumenty

Decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna i prawomocna z dniem 28 kwietnia 2020 r. z powodu zrzeczenia się prawa do odwołania przez inwestorów, którzy byli jedynymi stronami postępowania. • Odwołanie wniesione przez skarżących w dniu 8 czerwca 2020 r. było niedopuszczalne, ponieważ zostało złożone od decyzji ostatecznej.

Godne uwagi sformułowania

zrzeczenie się prawa do wniesienia odwołania przez ostatnią ze stron postępowania • decyzja staje się ostateczna i prawomocna • odwołanie wniesione przez skarżących dotyczy decyzji ostatecznej, a zatem jest niedopuszczalne • zrzeczenie się prawa odwołania może dotyczyć wyłącznie strony w rozumieniu formalnym • organ nie jest uprawniony do badania legitymacji podmiotu ubiegającego się o udział w postępowaniu administracyjnym • zrzeczenie się prawa do odwołania jest nie tylko odstępstwem od zasady dwuinstancyjności, ale prowadzi też do uzyskania przez decyzję waloru prawomocności • ustawodawca posługuje się zwrotem 'ostatnia ze stron postępowania', nie zaś ostatni uznawany przez organ I instancji za stronę podmiot

Skład orzekający

Jerzy Stankowski

przewodniczący

Marzenna Linska - Wawrzon

sprawozdawca

Anna Szymańska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 127a k.p.a. w kontekście zrzeczenia się prawa do odwołania, sytuacji pominiętych stron w postępowaniu administracyjnym oraz wpływu przepisów COVID-19 na biegi terminów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której strony postępowania administracyjnego zostały pominięte przez organ I instancji, a następnie inne strony zrzekły się prawa do odwołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem do zaskarżenia decyzji administracyjnych, szczególnie w kontekście pominięcia stron i wpływu przepisów nadzwyczajnych (COVID-19).

Czy zrzeczenie się odwołania przez jedną stronę pozbawia prawa do sądu inne strony? NSA wyjaśnia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst