II OSK 1072/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-01-24
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowęstacja bazowatelefonia komórkowapola elektromagnetyczneprawo budowlaneochrona środowiskaparametry techniczneprojekt budowlanyNSA

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, uznając, że organy nie powinny badać parametrów technicznych inwestycji wykraczających poza deklarację inwestora.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, uznając, że organy nie zbadały wystarczająco parametrów technicznych urządzeń, w tym maksymalnych możliwości pochylenia anten. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że organy powinny badać inwestycję w zakresie zadeklarowanym przez inwestora, a nie na podstawie ogólnych kart katalogowych urządzeń. Sąd podkreślił, że projektowane poziomy pól elektromagnetycznych nie osiągną miejsc dostępnych dla ludności.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez inwestora, spółkę z o.o., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który uchylił pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Sąd pierwszej instancji uznał, że organy architektoniczno-budowlane nie zbadały należycie parametrów technicznych inwestycji, w szczególności możliwości oddziaływania pola elektromagnetycznego przy uwzględnieniu maksymalnych pochyleń anten (tiltów). Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) przychylił się do argumentacji inwestora, że organy powinny badać inwestycję w zakresie zadeklarowanym przez inwestora w projekcie budowlanym, a nie na podstawie ogólnych kart katalogowych urządzeń, które mogą sugerować szersze możliwości techniczne. NSA podkreślił, że inwestor jednoznacznie zadeklarował parametry projektowe, w tym zakres nachylenia anten, a obliczenia wykazały, że projektowane poziomy pól elektromagnetycznych nie osiągną miejsc dostępnych dla ludności. Sąd wskazał, że wszelkie zmiany w parametrach urządzeń w trakcie eksploatacji podlegają ścisłej kontroli i pomiarom zgodnie z przepisami Prawa ochrony środowiska. W konsekwencji NSA uznał, że WSA błędnie uchylił zaskarżoną decyzję, naruszając przepisy Prawa budowlanego oraz Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, zasądzając od skarżącego K. N. na rzecz inwestora koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ powinien badać inwestycję w zakresie zadeklarowanym przez inwestora w projekcie budowlanym, a nie na podstawie ogólnych kart katalogowych urządzeń, chyba że istnieją uzasadnione wątpliwości co do zamiarów inwestora.

Uzasadnienie

NSA uznał, że inwestor jednoznacznie zadeklarował parametry projektowe, a obliczenia wykazały, że projektowane poziomy pól elektromagnetycznych nie osiągną miejsc dostępnych dla ludności. Zmiany parametrów w trakcie eksploatacji podlegają kontroli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

P.b. art. 35 § ust. 1 pkt. 1-4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organy architektoniczno-budowlane powinny badać inwestycję w zakresie zadeklarowanym przez inwestora w projekcie budowlanym, a nie wykraczającym poza te deklaracje, chyba że istnieją uzasadnione wątpliwości.

P.b. art. 33 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 34 § ust. 1 i 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

r.MZ

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku

Określa dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku.

r.RM art. § 2 § ust. 1 pkt 7

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Dotyczy kwalifikacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

r.RM art. § 3 § ust. 1 pkt 8

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Dotyczy kwalifikacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

u.o.ś. art. 72 § ust. 2

Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Dotyczy obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

P.o.ś. art. 121

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Dotyczy obowiązków prowadzącego instalację i użytkownika urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne.

P.o.ś. art. 122a § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Obowiązki wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych.

P.o.ś. art. 123

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Wymogi dotyczące pomiarów okresowych w ramach państwowego monitoringu środowiska.

P.o.ś. art. 124 § ust. 2

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Definicja miejsc dostępnych dla ludności.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

P.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie skargi przez NSA.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez NSA.

P.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy powinny badać inwestycję w zakresie zadeklarowanym przez inwestora, a nie na podstawie ogólnych kart katalogowych urządzeń. Projektowane poziomy pól elektromagnetycznych nie osiągną miejsc dostępnych dla ludności. Kwalifikacja przedsięwzięcia powinna opierać się na mocy pojedynczej anteny.

Odrzucone argumenty

Organy nie zbadały wystarczająco parametrów technicznych inwestycji, w tym maksymalnych możliwości pochylenia anten. Należy badać inwestycję w zakresie maksymalnych i minimalnych tiltów anten wynikających z kart katalogowych urządzeń.

Godne uwagi sformułowania

organy powinny ingerować w treść wniosku poprzez badanie inwestycji w zakresie nie wskazanym przez inwestora analizować przedsięwzięcie w zakresie, w jakim inwestor nie zamierza z niego korzystać nie można zidentyfikować po stronie organu naruszeń, które by to usprawiedliwiały

Skład orzekający

Jan Szuma

sprawozdawca

Paweł Miładowski

członek

Tomasz Zbrojewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kontroli organów administracji architektoniczno-budowlanej w kontekście parametrów technicznych inwestycji, zwłaszcza w sprawach dotyczących stacji bazowych telefonii komórkowej i oddziaływania pól elektromagnetycznych."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji, który w niektórych aspektach (np. kwalifikacja stacji bazowych jako przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko) uległ zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii technicznych parametrów inwestycji budowlanych, które mogą wpływać na środowisko i zdrowie publiczne, a także precyzyjnego zakresu kontroli organów administracji.

Czy organy mogą wymagać od inwestora więcej, niż deklaruje w projekcie? NSA rozstrzyga spór o parametry stacji bazowej.

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1072/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-01-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-25
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Szuma /sprawozdawca/
Paweł Miładowski
Tomasz Zbrojewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
III OSK 1072/21 - Postanowienie NSA z 2021-02-16
II SA/Sz 636/20 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2021-02-18
II SA/Gl 567/18 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2018-10-19
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 35 ust. 1 pkt. 1-4 w zw. z art. 33 ust. 1 i 2 oraz art. 34 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2448
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (t. j.)
Dz.U. 2016 poz 71
§ 2 ust. 1 pkt 7,  § 3 ust. 1 pkt 8
Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędziowie: sędzia NSA Paweł Miładowski sędzia del. WSA Jan Szuma (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 636/20 w sprawie ze skargi K. N. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od K. N. na rzecz [...] z siedzibą w [...] kwotę 627 (sześćset dwadzieścia siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 lutego 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 636/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, po rozpoznaniu skargi K. N., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego (zwanego dalej "Wojewodą") z dnia 4 czerwca 2020 r., nr AP-2.7840.316-4.2019.GP oraz utrzymaną przez nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 22 listopada 2019 r., nr 478/2019 o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o udzieleniu [...] sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na działce nr [...] w obrębie ewidencyjnym [...] , gmina [...] .
W motywach wyroku Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że w przypadku inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej rolą organu architektoniczno-budowlanego było sprawdzenie zgodności inwestycji z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r., poz. 2448, dalej "r.MZ") oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71, dalej "r.RM").
Sąd dalej wywodził, że analiza oddziaływania zaprojektowanej inwestycji nie powinna odbywać się przy założeniu jedynie deklarowanego, częściowego sposobu wykorzystania mocy poszczególnych urządzeń lub anten wchodzących w skład przedsięwzięcia, lecz pełnych możliwości technicznych, mogących potencjalnie niekorzystnie oddziaływać na środowisko. Ocena oddziaływania pola elektromagnetycznego wymagała uwzględnienia możliwości emisyjnych urządzenia, w tym również uwzględnienia jej maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania, ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego zagospodarowania. Prawidłowe ustalenie stanu sprawy wymaga zatem od organu zbadania inwestycji i wnikliwej analizy parametrów technicznych i użytkowych, bez których nie sposób rozstrzygnąć o oddziaływaniu inwestycji na otoczenie.
Sąd wyjaśnił, że organy obu instancji nie ustaliły należycie wszystkich istotnych okoliczności. Z przedłożonej przez inwestora w marcu 2020 r. "Analizy występowania obszaru pól E-M o poziomach gęstości mocy większych lub równych wartościom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. 2019 r. poz. 2448)" dla Instalacji radiokomunikacyjnej PR GRY1201B wynika, że dla wszystkich anten z grup A, B i C zakres ich oddziaływania ustalono dla tiltu [nachylenia] na poziomie 4° (od 2° do 6°) (tabela 1, k. 74 akt administracyjnych; tabela 2, k. 70 akt administracyjnych). Według Kwalifikacji przedsięwzięcia wykonanej z uwzględnieniem r.RM, przedmiotem analizy uczyniono warianty pochylenia osi głównej wiązki promieniowania anten sektorowych również w zakresie minimalnego - 2° i maksymalnego - 6° pochylenia anten (k. 42-45 akt administracyjnych, karty 27-32).
Sąd pierwszej instancji zauważył jednak zarazem, że z dołączonej przez inwestora do akt specyfikacji technicznej anten, których nie przetłumaczono na język polski, pojawiają się określenia mogące sugerować inne możliwości mechanicznego lub elektrycznego zakresu odchylenia poszczególnych typów anten (electrical downtilt na poziomach 0-10, mechanical downtilt 0-12° - karty 56, 58 i 60 akt administracyjnych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach doszedł do przekonania, że wbrew twierdzeniom Wojewody, zgromadzona dokumentacja nie potwierdza prezentowanego założenia, iż przedłożone przez inwestora materiały uwzględniają maksymalną moc EIRP anten sektorowych i maksymalne tilty.
Sąd podkreślił, że nie tylko z dokumentów dołączonych do akt sprawy przez inwestora, ale i z uzasadnienia decyzji nie wynika, aby przy podejmowaniu rozstrzygnięcia organy uwzględniły możliwości zdalnego sterowania antenami i związanej z tym ewentualności zmiany kierunku wiązki promieniowania. Jeżeli istnieje możliwość pochylenia poszczególnych anten, to tym samym istnieje możliwość zmiany kierunku wiązki promieniowania. Okoliczność ta powinna podlegać wyjaśnieniu, a w razie stwierdzenia istnienia takiej możliwości, należało ustalić oddziaływanie anten od minimalnego do maksymalnego ich pochylenia i określić, od jakiej do jakiej wysokości od poziomu terenu i w jakiej odległości od anten i płaszczyźnie możliwe jest oddziaływanie promieniowania. Sąd dodał, że ewentualne oddziaływanie w przypadku nachylenia pod różnym kątem anten stacji bazowej jest okolicznością istotną dla rozstrzygnięcia sprawy. W rezultacie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził, że organy naruszyły art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] sp. z o.o. domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania. Zarzuciła przy tym naruszenie:
1. art. 35 ust. 1 pkt. 1-4 w zw. z art. 33 ust. 1 i 2 oraz art. 34 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (na datę zaskarżonej decyzji tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 z późn. zm., dalej "P.b.") poprzez bezpodstawne przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że organy powinny ingerować w treść wniosku poprzez badanie inwestycji w zakresie nie wskazanym przez inwestora, to jest analizować przedsięwzięcie w zakresie, w jakim inwestor nie zamierza z niego korzystać, w szczególności co do maksymalnych i minimalnych tiltów;
2. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (na datę zaskarżonego wyroku tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") w zw. z przytoczonymi wyżej przepisami prawa materialnego poprzez zastosowanie określonego w ustawie środka kontroli legalności i uchylenie zaskarżonej decyzji organu administracji, pomimo niezaistnienia przesłanki do jej uchylenia.
W piśmie z dnia 30 kwietnia 2021 r. K. N. odpowiedział na skargę kasacyjną wnosząc o jej oddalenie i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Podkreślił, że organy architektoniczno-budowlane w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę obowiązane są badać maksymalne możliwości emisyjne urządzeń emitujących pole elektromagnetyczne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.
W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a. (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania sądowego, określone w art. 183 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.
Tytułem wprowadzenia Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że kontrola sądowoadministracyjna zaskarżonych decyzji dokonywana jest wedle stanu prawnego obowiązującego w dniu ich wydania. Uwaga ta jest istotna z perspektywy niniejszej sprawy, jako że stan ten był na datę decyzji, których legalność jest weryfikowana w niniejszej sprawie, znacząco odmienny aniżeli obecnie. Warto nadmienić, że aktualnie przedsięwzięć emitujących pola elektromagnetycznie, takich jak stacje bazowe telefonii komórkowej, nie kwalifikuje się jako przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko i nie wymaga się dla nich uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wymóg ten istniał jednak w 2020 r., dlatego miał znaczenie z punktu widzenia oceny zaskarżonej decyzji.
[...] sp. z o.o., inaczej jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, stoi na stanowisku, że na potrzeby weryfikacji przedsięwzięcia, dla którego wydano kontrolowane przez Sąd pozwolenie na budowę, należy brać pod uwagę parametry anten zadeklarowane jako projektowe w projekcie budowlanym, a nie określać cech tych urządzeń przez pryzmat kart katalogowych producenta. W ocenie spółki zaskarżony wyrok narusza art. 35 ust. 1 pkt 1-4, art. 33 ust. 1 i 2 i art. 34 ust. 1 i 2 P.b., jako że zakłada, iż organ architektoniczno-budowlany powinien weryfikować inwestycję w zakresie szerszym, aniżeli wskazany przez inwestora i to w zakresie, w jakim inwestor nie chce z niego korzystać. W rozważanym przypadku dotyczy to maksymalnych i minimalnych tiltów (nachyleń) anten nadawczych wynikających z kart katalogowych urządzeń.
Odnosząc się do kwestii oceny parametrów stacji bazowej telefonii komórkowej w kontekście możliwych nachyleń jej anten Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że badanie tego zagadnienia powinno być skoncentrowane na konkretnym przypadku, a ściślej ujmując, na badaniu konkretnej dokumentacji projektowej i ustaleniu, czy występują w jej kontekście uzasadnione wątpliwości (niespójności, względnie nawet sprzeczności). W orzecznictwie sądów administracyjnych zidentyfikować można takie stany faktyczne, gdzie w danym (integralnym) projekcie budowlanym zostaje wciągnięta dokumentacja techniczna anten i wobec powiązań treściowych pomiędzy tą dokumentacją i projektem oraz zestawienia całości danych w tak sporządzonym opracowaniu (projekcie) rodzić się mogą uzasadnione wątpliwości dotyczące charakterystyki przedsięwzięcia i oczekiwań inwestora (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 2809/21, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego finalna treść żądania [...] sp. z o.o. złożonego przed organami i dotyczącego przedmiotu niniejszego postępowania – jest jednoznaczna. Wedle "Analizy występowania obszaru pól E-M o poziomach gęstości mocy większych lub równych wartościom określonym w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. 2019 r. poz. 2448)" dla Instalacji radiokomunikacyjnej PR GRY1201B wszystkie anteny z grup A, B i C generować mogą promieniowanie elektromagnetyczne przy założeniu nachylenia wiązek od 2° do 6°, a zakres ich oddziaływania ustalono dla tiltu na poziomie 4° (tabele 1 i 2, karty 70 i 74 akt administracyjnych). Ponadnormatywna emisja pola elektromagnetycznego osiągnie na poszczególnych azymutach wysokość minimalną pomiędzy 57-58 metrów nad miejscami dostępnym dla ludzi.
Według Kwalifikacji przedsięwzięcia wykonanej z uwzględnieniem r.RM, przedmiotem analizy uczyniono warianty pochylenia osi głównej wiązki promieniowania anten sektorowych również w zakresie pochylenia anten 2° i 6° (k. 42-45 akt administracyjnych).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma więc wątpliwości wedle jakich – wiążących – parametrów projektowych inwestycja może być zrealizowana i docelowo eksploatowana, co zresztą podlega ścisłej kontroli w oparciu o przepisy art. 121 i nast. ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2024 r., poz. 54).
Przenosząc powyższe na realia niniejszej sprawy stwierdzić należy, że projektowane założone pole elektromagnetyczne, dla którego dopuszczalne poziomy dla miejsc dostępnych dla ludności określa r.MZ., nie osiągnie takich miejsc. Dla wszystkich anten, co zostało czytelnie przedstawione na rysunkach "Analizy występowania obszaru pól E-M...", pola gęstości mocy przekraczającej dopuszczalne normy wystąpią tylko w obrębie samych instalacji nadawczych na wysokości powyżej 57 m n.p.t.
Dla inwestycji przygotowano też kwalifikację środowiskową, gdzie przedstawiona została ocena przebiegu osi głównych wiązek promieniowania na potrzeby weryfikacji, czy przedsięwzięcie nie podpada pod § 2 ust. 1 pkt 7 bądź § 3 ust. 1 pkt 8 r.RM i nie wymaga przez to uprzedniego uzyskania przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (na datę zaskarżonej decyzji tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 283 z późn. zm.).
I w tym przypadku Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela wątpliwości Sądu pierwszej instancji dotyczących charakterystyki technicznej zamierzenia. Jak zaznaczono, spółka będąca inwestorem jednoznacznie zadeklarowała, że ubiega się o pozwolenie na budowę dla stacji bazowej telefonii komórkowej, której anteny będą mogły funkcjonować z maksymalnym nachyleniem w kierunku gruntu – 6°. Stosownie do zakładanej mocy nadawczej dla pojedynczych anten i przyjętej długości osi głównej wiązki promieniowania wyznaczonych jako linie od środka elektrycznego anten, na żadnym z azymutów (10°, 130°, 250°), przy maksymalnym nachyleniu w kierunku gruntu, nie osiągną miejsc dostępnych dla ludności w rozumieniu odnośnych przepisów r.RM i art. 124 ust. 2 P.o.ś. (przewyższą miejsca dostępne dla ludności o 45,3 m) i to nawet, gdy uwzględnić maksymalną dopuszczalną wysokość zabudowy (27,2 m).
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut skargi kasacyjnej obejmujący naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1-4 P.b. (w zw. z art. 33 ust. 1 i 2 i art. 34 ust. 1 i 2 P.b.). [...] sp. z o.o. trafnie podnosi, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie nakazał w istocie rzeczy organom architektoniczno-budowlanym badać parametry techniczne zaprojektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej w oparciu o ogólne karty katalogowe anten nadawczych, wykraczające ponad to, co deklaruje inwestor jako parametry inwestycji przedstawionej do zatwierdzenia w projekcie budowlanym. Jak zasygnalizowano wyżej, można sobie oczywiście hipotetycznie wyobrazić sytuacje szczególne, gdzie z uwagi na umiejscowienie kart katalogowych w projekcie budowlanym, ich powiązania z jego treścią, czy wypowiedzi inwestora odwołujące się do takich kart, mogą powstać wymagające wyjaśnienia wątpliwości, co do rzeczywistych zamiarów inwestora dotyczących technologicznych aspektów przedsięwzięcia. W niniejszej sprawie takich wątpliwości natomiast nie ma. [...] sp. z o.o. przedstawiła jednoznaczne opracowania zarówno dotyczące rzeczywistego pola elektromagnetycznego projektowanych anten obliczonego dla założonego ich nachylenia, jak i dla teoretycznych osi głównych wiązek promieniowania wyznaczonych od środka elektrycznego anten w odległościach przyjętych stosownie do r.RM. Tak zadeklarowane założenia stanowią o parametrach zamierzenia i jako takie wiążą inwestora, wyznaczając zakres eksploatacji stacji bazowej. W tym miejscu można dodać ubocznie, że zgodnie z art. 122a ust. 1 pkt 1 i 2 P.o.ś. prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku: 1) bezpośrednio przed rozpoczęciem użytkowania instalacji lub urządzenia oraz 2) każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie.
Nie jest więc tak, że przykładowo nachylenie wiązek promieniowania może być kształtowane przez prowadzącego czy użytkownika urządzenia w sposób dowolny. Wykorzystanie innych parametrów urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, aniżeli pierwotnie założone, jest ściśle kontrolowane i podlega pomiarom w trybie P.o.ś. Skądinąd art. 123 P.o.ś. określa także wymogi dotyczące pomiarów okresowych w ramach państwowego monitoringu środowiska.
W rezultacie powyższego za zasadny należało uznać także zarzut naruszenia art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. [...] sp. z o.o. nie bez racji podnosi, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zastosował środek kontroli legalności – uchylił zaskarżoną decyzję – choć nie można zidentyfikować po stronie organu naruszeń, które by to usprawiedliwiały.
W zaistniałych okolicznościach Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o uchyleniu zaskarżonego wyroku i zarazem – uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną – na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 P.p.s.a. rozpoznał skargę i oddalił ją.
Z powodów opisanych wyżej Sąd nie podzielił wątpliwości skarżącego K. N. , jakoby zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił na ustalenie istotnych parametrów przedsięwzięcia związanych z jego oddziaływaniem na środowisko, także w kontekście zagospodarowania, w tym zabudowy, otoczenia inwestycji. Jak wspomniano, pole elektromagnetyczne o wartościach przekraczających określone normy dla miejsc dostępnych dla ludności, takich miejsc nie osiągnie, gdyż wystąpi jedynie na dużej wysokości (57-58 m) w otoczeniu anten nadawczych zainstalowanych na zaprojektowanej wieży. Dane przedstawione przy projekcie również nie wskazują, aby przebieg osi głównych wiązek promieniowania anten, w określonych przepisami odległościach, osiągnął miejsca dostępne dla ludności, co mogłoby mieć znaczenia dla kwalifikacji przedsięwzięcia jako mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. Naczelny Sąd Administracyjny oczywiście dostrzega – co eksponowano w skardze – że istotne dane o samej inwestycji i jej otoczeniu dostarczył inwestor. Skarżący danych tych jednak nie podważył ani nawet nie poddał skutecznie w wątpliwość. Zdaniem Sądu nic natomiast nie świadczy o tym, że są niewiarygodne.
Uzupełniająco, zważając, że kwestii tej nie przesądzono jednoznacznie w zaskarżonym wyroku, a przy tym sygnalizowano ją w skardze (K. N. zwracał uwagę na konieczność uwzględnienia kumulowania mocy anten, czy uwzględniania odbić promieniowania) Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa w kontekście braku kumulacji czy sumowania mocy pól elektromagnetycznych emitowanych za pośrednictwem anten projektowanej stacji bazowej telefonii komórkowej. Ujawniający się wcześniej w orzecznictwie sadów administracyjnych problem prawny związany z oceną tego zagadnienia został rozstrzygnięty w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2022 r., III OPS 1/22 (orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazano w niej, że przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 r.RM, jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten. Gdy chodzi natomiast o badanie rzeczywistych pól elektromagnetycznych emitowanych przez projektowane anteny, to pola te zostały określone przestrzennie przez inwestora i obejmują, jak wyjaśniono, tylko otoczenie samych anten na niedostępnej dla ludzi wysokości.
O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 2. Sentencji wyroku na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a., a na zasądzone na rzecz [...] sp. z o.o. od K. N. koszty złożyły się:
– wynagrodzenie radcy prawnego reprezentującego skarżącą w kwocie 360 zł ustalone stosownie do § 14 ust. 1 lit. c i ust. 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.),
– kwota uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie 250 zł (potwierdzenie uiszczenia na k. 203 akt sądowych),
– opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł (potwierdzenie uiszczenia na k. 210 akt sądowych).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI