II OSK 1065/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-09-08
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkipozwolenie na budowęzbiornik wodnyroboty budowlanewykopy geologicznepozwolenie wodnoprawneNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego zbiornika wodnego, uznając, że nie były to wykopy geologiczne, a roboty budowlane wymagające pozwolenia.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B.W. od wyroku WSA w Szczecinie, który oddalił jego skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego zbiornika wodnego. NSA rozpoznał zarzuty pełnomocnika skarżącego dotyczące błędnej wykładni art. 48 Prawa budowlanego i nieprecyzyjnego określenia zakresu rozbiórki. Sąd uznał, że wykonane prace, mimo posiadania pozwolenia wodnoprawnego, stanowiły roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę, którego skarżący nie uzyskał.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który utrzymał w mocy decyzję Zachodniopomorskiego WINB nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego zbiornika wodnego. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, wskazując na nieprecyzyjne określenie w sentencji decyzji części podlegającej rozbiórce oraz obowiązku przywrócenia terenu do stanu pierwotnego. Pełnomocnik argumentował, że skarżący prowadził jedynie wykopy geologiczne, a nie roboty budowlane. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne nie mieściło się w katalogu budów zwolnionych z pozwolenia na budowę, a posiadanie pozwolenia wodnoprawnego nie zastępuje pozwolenia na budowę. Wykonanie części zbiornika wodnego, będącego obiektem budowlanym, bez wymaganego pozwolenia, uzasadniało nakaz rozbiórki. Sąd uznał, że zarzut prowadzenia wykopów geologicznych jest niezasadny ze względu na rozmiar przemieszczonych mas ziemi i kształt zbiornika.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wykonanie zbiornika wodnego bez wymaganego pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną, nawet jeśli posiadane jest pozwolenie wodnoprawne, co uzasadnia nakaz rozbiórki.

Uzasadnienie

Posiadanie pozwolenia wodnoprawnego nie zastępuje wymaganego Prawem budowlanym pozwolenia na budowę dla obiektu budowlanego, jakim jest zbiornik wodny. Wykonanie takich robót bez pozwolenia na budowę jest samowolą budowlaną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

Prawo budowlane art. 28 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Prawo budowlane art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 48 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.

Prawo budowlane art. 48 § ust. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Organ nakłada na inwestora określone obowiązki, których wykonanie może doprowadzić do legalizacji wykonanych robót.

Prawo budowlane art. 48 § ust. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

W razie niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych obowiązków stosuje się przepis ust. 1.

Prawo budowlane art. 3 § pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego.

Prawo budowlane art. 3 § pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja budowy.

Prawo budowlane art. 3 § pkt 6

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja obiektu budowlanego.

Prawo budowlane art. 29 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Katalog budów nie wymagających pozwolenia na budowę.

Prawo budowlane art. 29 § ust. 2 pkt 9

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Wykonanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych z wyjątkiem ziemnych stawów hodowlanych nie wymaga pozwolenia na budowę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykonanie zbiornika wodnego bez pozwolenia na budowę stanowi samowolę budowlaną. Pozwolenie wodnoprawne nie zastępuje pozwolenia na budowę. Prace ziemne o znacznym rozmiarze i ukształtowaniu nie są wykopami geologiczny, lecz robotami budowlanymi. Sentencja nakazu rozbiórki jest wystarczająco precyzyjna.

Odrzucone argumenty

Prace ziemne stanowiły wykopy geologiczne, a nie roboty budowlane. Sentencja decyzji o rozbiórce jest nieprecyzyjna. Posiadanie pozwolenia wodnoprawnego jest wystarczające do legalności budowy zbiornika.

Godne uwagi sformułowania

Nie do przyjęcia jest, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż skarżący prowadzi "wykopki geologiczne". Zbiornik wodny wyrównawczy związany jest ściśle z hodowlą ryb, służy bowiem do zasilania w wodę należących do skarżącego stawów rybnych. Nakazanie na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego przez organ nadzoru budowlanego B. W. rozbiórki części zbiornika wodnego przez przywrócenie pierwotnego stanu terenu, jaki istniał przed podjęciem samowolnych robót budowlanych, jest w pełni uzasadnione i wbrew zarzutom zawartym w skardze kasacyjnej jest na tyle precyzyjne określone, iż nie stanowi wątpliwości jakie czynności skarżący musi wykonać a także pozwala na wykonanie nałożonego obowiązku na koszt osoby zobowiązanej.

Skład orzekający

Alicja Plucińska-Filipowicz

przewodniczący

Małgorzata Stahl

członek

Marek Gorski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, rozróżnienia między robotami budowlanymi a wykopami geologicznymi, oraz znaczenia pozwoleń wodnoprawnych w kontekście pozwoleń na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy zbiornika wodnego na potrzeby hodowli ryb, ale zasady są ogólne dla samowoli budowlanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje częsty problem samowoli budowlanej i pokazuje, jak sądy interpretują przepisy Prawa budowlanego w kontekście pozwoleń wodnoprawnych i robót ziemnych.

Czy budowa stawu rybnego bez pozwolenia na budowę to tylko "wykopki"? NSA wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1065/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Plucińska- Filipowicz /przewodniczący/
Małgorzata Stahl
Marek Gorski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Sz 468/04 - Wyrok WSA w Szczecinie z 2005-06-22
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 29 ust. 1 , art. 48 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędziowie Sędzia NSA Marek Gorski ( spr. ) Sędzia NSA Małgorzata Stahl Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 8 września 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Sz 468/04 w sprawie ze skargi B. W. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2005 r. w sprawie o sygnaturze II SA/Sz 468/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę B. W. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Szczecinie w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
Stosownie do art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
W sytuacji opisanej w ust. 2 tego artykułu właściwy organ wstrzymuje, postanowieniem prowadzenie robót budowlanych i na podstawie ust. 3 tego artykułu nakłada na inwestora określone obowiązki, których wykonanie może doprowadzić do legalizacji wykonanych robót. Zgodnie z ust. 4 omawianego artykułu w razie niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych obowiązków stosuje się przepis ust. 1. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie zgromadzony w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy w sposób przekonujący potwierdza, iż prowadzone przez B. W. roboty należało zakwalifikować do robót budowlanych związanych z budową zbiornika wodnego o funkcji wyrównawczej służącej prowadzeniu przez skarżącego hodowli ryb. Nie do przyjęcia jest, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, iż skarżący prowadzi "wykopki geologiczne". Pozwolenie wodno-prawne na wykonanie zbiornika sedymentacyjno-dekantacyjnego a także protokół oględzin robót podpisany przez skarżącego jednoznacznie wskazują na to, iż organ zakwalifikował wykonane przez B. W, roboty jako roboty budowlane na które wymagane było pozwolenie na budowę, którego skarżący nie posiadał.
Skoro zatem skarżący bez wymaganego pozwolenia prowadził roboty budowlane zbiornika wodnego, będącego w myśl art. 3 pkt 1 lit. b w związku z pkt 3 ustawy Prawo budowlane – obiektem budowlanym a wszczęte na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 tej ustawy postępowanie legalizacyjne nie doprowadziło do wykonania przez skarżącego nałożonych obowiązków, to zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, organ nadzoru budowlanego zasadnie orzekł o nakazie rozbiórki wykonanej części budowli.
Z tych też powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę.
Wyrok ten zaskarżył skargą kasacyjną pełnomocnik skarżącego.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych, pełnomocnik skarżącego zarzucał skarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego polegającą na nieprecyzyjnym określeniu w sentencji decyzji o rozbiórce części obiektu budowlanego podlegającego rozbiórce, czyli wykonanej części zbiornika wodnego oraz obowiązku przywrócenia do pierwotnego stanu terenu.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącej wskazał, iż rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji o rozbiórce wykonanej części zbiornika wodnego jest sformułowane na tyle nieprecyzyjnie, że nie pozwala na jednoznaczne określenie zakresu wykonanych prac ziemnych, jak też obowiązku nałożonego na stronę przywrócenia terenu do stanu pierwotnego.
Dokładne określenie wielkości przemieszczonych mas ziemnych, rozmiarów wykonanego wykopu oraz grobli nie jest możliwe ani w oparciu o lakoniczny protokół oględzin ani w oparciu o barwną fotografię, która obejmuje zaledwie fragment wykopu z obwałowaniem robót związanych z wykonaniem stawu wyrównawczego.
Pełnomocnik skarżącego utrzymywał, że B. W. rozpoczął badania gruntu pod względem możliwości wykonania budowli hydrotechnicznej w postaci grobli toteż przemieszczanie mas ziemnych należało kwalifikować jako wykopki geologiczne a nie roboty budowlane.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna jest niezasadna, bowiem zaskarżony wyrok nie narusza prawa.
Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne nie mieści się w katalogu budów wymienionych szczegółowo w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, bo te przepisy obowiązywały w dniu 1 kwietnia 2004 r., określającym jaka budowa nie wymaga pozwolenia na budowę. Co więcej z art. 29 ust. 2 pkt 9 cytowanej ustawy wynika, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych z wyjątkiem ziemnych stawów hodowlanych.
Pojęcie budowa a także obiekt budowlany określone zostało w art. 3 cytowanej ustawy, a w szczególności pkt 3 i pkt 6 tego artykułu.
Uzyskanie przez B. W. decyzji udzielającej pozwolenia wodnoprawnego na budowę zbiornika wodnego (sedymentacyjno-dekantacyjnego) nie zastępuje decyzji o pozwoleniu na budowę, która to decyzja zgodnie z treścią art. 28 cytowanego wyżej Prawa budowlanego uprawniałaby B. W. do rozpoczęcia robót budowlanych. Zakres prac jakich skarżący zamierzał wykonać wynikał z treści pozwolenia wodnoprawnego. Zbiornik wodny wyrównawczy związany jest ściśle z hodowlą ryb, służy bowiem do zasilania w wodę należących do skarżącego stawów rybnych.
Przeprowadzona na gruncie kontrola prac budowlanych z udziałem inwestora wykazała wykonanie części zbiornika wodnego a to przemieszczenie mas ziemnych. Nakazanie na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego przez organ nadzoru budowlanego B. W. rozbiórki części zbiornika wodnego przez przywrócenie pierwotnego stanu terenu, jaki istniał przed podjęciem samowolnych robót budowlanych, jest w pełni uzasadnione i wbrew zarzutom zawartym w skardze kasacyjnej jest na tyle precyzyjne określone, iż nie stanowi wątpliwości jakie czynności skarżący musi wykonać a także pozwala na wykonanie nałożonego obowiązku na koszt osoby zobowiązanej.
Zarzut postawiony w skardze kasacyjnej, iż skarżący prowadził wykopy geologiczne a nie roboty związane z budową zbiornika wodnego nie może zostać uznany za zasadny a to z uwagi na rozmiar przemieszczonych mas ziemi i wyraźnie zarysowany kształt zbiornika. Skarżący nadto nie wykazał jaki wyspecjalizowany organ miałby prowadzić wykopy geologiczne i oceniać przydatność gruntu pod kątem możliwości wykonania budowli hydrotechnicznej w postaci grobli.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zasadnie uznał za nieprawdziwe twierdzenie skarżącego, iż wykonane przez niego prace to jedynie wykopki geologiczne. Trudno bowiem przyjąć, jak podkreśla Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, że niespełna 4 miesiące przed upływem 34 miesięcznego terminu ważności pozwolenia wodnoprawnego skarżący prowadził jedynie wykopki geologiczne, a nie budowę zbiornika wodnego. Sąd meriti podkreślił w uzasadnieniu, iż organ nadzoru budowlanego w myśl art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego wstrzymał postanowieniem prowadzenie robót budowlanych i nałożył na podstawie ust. 3 określone obowiązki, których termin wykonania zakreślił do dnia 31 grudnia 2003 r. Obowiązków tych skarżący nie wykonał.
Oceniając zebrany materiał dowodowy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, iż istnieją podstawy do orzeczenia w trybie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego nakazu rozbiórki a tym samym uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną uznał, iż skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia i na mocy art. 184 p.p.s.a. skargę oddalił.