II OSK 1052/24

Naczelny Sąd Administracyjny2024-09-05

NSAbudowlanensa

drogi publiczneinwestycje drogoweprawo budowlaneprawo administracyjnezezwalenie na realizację inwestycji drogowejspecustawa drogowaprawo własnościzasada proporcjonalnościwywłaszczeniegranice pasa drogowego

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

NSA oddalił skargę kasacyjną Wojewody Pomorskiego, podzielając w istocie stanowisko WSA, że organy administracji nie zbadały należycie zasady proporcjonalności ingerencji w prawo własności przy realizacji inwestycji drogowej, choć częściowo korygując argumentację WSA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Pomorskiego od wyroku WSA w Gdańsku, który uchylił decyzje zezwalające na realizację inwestycji drogowej w części dotyczącej działek B.G. WSA uznał, że organy nie zbadały zasady proporcjonalności ingerencji w prawo własności, w szczególności w kontekście konieczności wywłaszczenia części działek, rozbiórki ogrodzenia i wiaty oraz usytuowania miejsca postojowego. NSA oddalił skargę kasacyjną, zgadzając się co do zasady z WSA co do konieczności zbadania ingerencji w prawo własności, ale odrzucając argumentację WSA dotyczącą miejsca postojowego i rozbiórki wiaty.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Pomorskiego od wyroku WSA w Gdańsku, który uchylił decyzje zezwalające na realizację inwestycji drogowej w części dotyczącej działek należących do B.G. WSA uznał, że organy administracji nie zbadały należycie zasady proporcjonalności ingerencji w prawo własności, w szczególności w kontekście konieczności wywłaszczenia części działek, rozbiórki ogrodzenia i wiaty oraz usytuowania miejsca postojowego. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, zgodził się co do zasady z WSA, że organy nie rozważyły należycie konieczności wywłaszczenia części działki nr [...] na długości ogrodzenia, uznając, że inwestor nie wykazał, by zwężenie pasa drogowego o 30 cm miało negatywny wpływ na bezpieczeństwo ruchu. NSA uznał jednak za niezasadne twierdzenia WSA dotyczące konieczności analizy umieszczenia miejsca postojowego oraz rozbiórki wiaty, wskazując, że kwestie te zostały już wyjaśnione lub stały się bezprzedmiotowe. Ostatecznie NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok, mimo pewnych błędów w uzasadnieniu, odpowiada prawu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism

Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organy administracji są zobowiązane do zbadania zasady proporcjonalności ingerencji w prawo własności i mogą odmówić zatwierdzenia projektu, jeśli ingerencja jest nadmierna i nieuzasadniona, nawet w ramach specustawy drogowej.

Uzasadnienie

NSA podzielił stanowisko WSA, że specustawa drogowa nie zwalnia organów od stosowania zasad KPA, w tym ochrony prawa własności i zasady proporcjonalności. Organy muszą zbadać, czy wnioskowany zakres wywłaszczenia jest niezbędny i czy nie istnieją alternatywne rozwiązania o mniejszej dolegliwości dla właściciela.

Przepisy (756)

Główne

specustawa drogowa art. 11d § ust. 1 pkt 3a

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Określa nieruchomości lub ich części, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy rozstrzygnięcia o konieczności rozbiórki obiektu budowlanego.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 5

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy rozstrzygnięcia o obowiązku zapewnienia dostępu do drogi publicznej.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 6

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy rozstrzygnięcia o obowiązku zapewnienia dostępu do drogi publicznej.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.

k.p.a. art. 77 § § 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organów zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi uzasadnienia decyzji.

specustawa drogowa art. 11d § ust. 1 pkt 3a

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Określa nieruchomości lub ich części, które planowane są do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich.

specustawa drogowa art. 11f § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Dotyczy uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich.

Konstytucja RP art. 21 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona własności i dopuszczalność wywłaszczenia za odszkodowaniem.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawa własności.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakres i przesłanki ograniczeń prawa własności.

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenie wolności i praw jednostki tylko, gdy jest to konieczne.

Pomocnicze

specustawa drogowa art. 11g § ust. 3

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Określa, że w postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinka drogi, nieruchomości, działki.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie NSA granicami skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek oddalenia skargi kasacyjnej, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji.

P.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

P.p.s.a. art. 150

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek sądu do oceny legalności działania administracji.

u.g.n. art. 98

Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce nieruchomościami

Podział nieruchomości.

specustawa drogowa art. 12 § ust. 4

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Nabycie własności nieruchomości z dniem, w którym decyzja stała się ostateczna.

specustawa drogowa art. 11i § ust. 2

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Niewiążący charakter ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w sprawach zezwolenia na realizację inwestycji drogowej.

specustawa drogowa art. 4 § pkt 1

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Definicja pasa drogowego.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona prawna własności.

u.g.n. art. 156