II OSK 1048/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-09-08
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkachodnikteren gminyzgłoszenie budowyterminykontroladecyzja administracyjnaskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA, potwierdzając zasadność nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego chodnika na gruncie gminnym.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. G. od wyroku WSA, który oddalił jej skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę chodnika. Skarżąca samowolnie wybudowała chodnik na gruncie gminy, naruszając przepisy Prawa budowlanego, w tym przystępując do budowy przed upływem terminu zgłoszenia i w zakresie odbiegającym od zgłoszonego. NSA uznał, że WSA prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny, oddalając skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę chodnika. Skarżąca zgłosiła zamiar budowy chodnika na gruncie gminy, jednak przystąpiła do prac przed upływem wymaganego 30-dniowego terminu i w zakresie odbiegającym od zgłoszonego, a także na działce, której nie posiadała prawa do dysponowania na cele budowlane. WSA uznał te działania za samowolne i zasadnie nakazujące rozbiórkę. Skarżąca kasacyjna zarzucała m.in. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego oraz naruszenie przepisów postępowania. NSA uznał skargę kasacyjną za bezzasadną, stwierdzając, że skarżąca była świadoma charakteru budowy i naruszyła przepisy, w tym art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że czynności porządkowania terenu nie mogą obejmować robót budowlanych wymagających pozwolenia lub zgłoszenia. Zarzut braku powiadomienia o kontroli również uznano za niezasadny, gdyż skarżąca brała udział w oględzinach. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nakaz rozbiórki może być orzekany w sytuacji samowolnej budowy, nawet jeśli inwestor twierdzi, że jedynie porządkował teren. Czynności porządkowania nie mogą obejmować robót budowlanych wymagających pozwolenia lub zgłoszenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że budowa chodnika była robotą budowlaną w rozumieniu ustawy, a nie jedynie porządkowaniem terenu. Skarżąca naruszyła przepisy Prawa budowlanego, przystępując do budowy przed upływem terminu zgłoszenia i na terenie, do którego nie miała prawa dysponowania. W takich okolicznościach nakaz rozbiórki był uzasadniony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Prawo budowlane art. 30 § ust. 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Przystąpienie do budowy przed upływem 30 dni od doręczenia zgłoszenia lub w zakresie odbiegającym od określonego w zgłoszeniu jest naruszeniem prawa.

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 57 § ust. 1 pkt. 2 lit b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Zobowiązanie do doprowadzenia terenu budowy do stanu zgodnego ze stanem pierwotnym lub uporządkowania go po zakończeniu budowy nie pozwala na wykonywanie robót budowlanych wymagających pozwolenia lub zgłoszenia.

Prawo budowlane art. 3 § pkt. 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Definicja budowy, która obejmuje roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.

Prawo budowlane art. 29 § ust. 1 pkt. 26 pppkt 5

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Określa roboty budowlane, które nie wymagają pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, co nie dotyczyło budowy chodnika w tym przypadku.

Prawo budowlane art. 30 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Określa termin 30 dni od doręczenia zgłoszenia na wniesienie sprzeciwu przez organ.

Prawo budowlane art. 50 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Dotyczy postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, które nie zostało wydane w tej sprawie z uwagi na zakończenie robót.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej przez NSA.

p.p.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odwołanie do Prawa o ustroju sądów administracyjnych.

k.p.a. art. 79

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 81

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa chodnika stanowiła robotę budowlaną w rozumieniu Prawa budowlanego, a nie jedynie porządkowanie terenu. Skarżąca naruszyła art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, przystępując do budowy przed upływem terminu zgłoszenia i w zakresie odbiegającym od zgłoszonego. Skarżąca nie dysponowała prawem do zabudowy terenu stanowiącego własność Gminy W. Zarzut niepowiadomienia o kontroli był niezasadny, gdyż skarżąca brała udział w oględzinach potwierdzających ustalenia kontroli.

Odrzucone argumenty

Nakaz rozbiórki nie może być orzekany w sytuacji porządkowania terenu po zakończonej budowie. Organ nadzoru budowlanego zaniechał wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Skarżąca nie została powiadomiona o przeprowadzonej kontroli, co uniemożliwiło złożenie wyjaśnień. Sąd nie ustosunkował się do twierdzeń o staraniach o wykupienie gruntu. Decyzja została wydana w warunkach określonych w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.

Godne uwagi sformułowania

w ramach tych czynności nie można wykonywać robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę bądź dokonania zgłoszenia nie mogła ona dysponować tą działką na cele budowlane

Skład orzekający

Alicja Plucińska-Filipowicz

przewodniczący

Marek Gorski

sprawozdawca

Małgorzata Stahl

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, zgłoszenia budowy, robót budowlanych oraz zasad porządkowania terenu."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, w którym budowa była ewidentnie samowolna i naruszała prawo własności gruntu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy związane z samowolą budowlaną i naruszeniem prawa własności, co jest częstym zagadnieniem w praktyce prawniczej.

Samowolnie wybudowany chodnik na gruncie gminy – rozbiórka nieunikniona.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1048/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Plucińska-Filipowicz /przewodniczący/
Małgorzata Stahl
Marek Gorski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1122/05 - Wyrok NSA z 2006-09-27
IV SA/Wa 451/05 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-05-24
VII SA/Wa 819/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-04-27
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 57 ust. 1 pkt. 2 lit b
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędziowie Sędzia NSA Marek Gorski ( spr. ) Sędzia NSA Małgorzata Stahl Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 8 września 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 819/04 w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki chodnika oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 819/04 oddalił skargę B. G. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki chodnika.
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, iż w dniu 12 sierpnia 2002 r. B. G. złożyła w Urzędzie Gminy W. pismo, w którym zwróciła się o zgodę na ułożenie na terenie stanowiącym własność gminy okrawężnikowanego chodnika o szerokości 0,70 m wzdłuż południowej i zachodniej ściany oraz przed wejściem do budynku. Dokonując zgłoszenia budowy chodnika skarżąca z naruszeniem art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego przystąpiła do jego budowy przed upływem 30 dni od doręczenia zgłoszenia właściwemu organowi i to w zakresie odbiegającym od określonej w zgłoszeniu.
Przeprowadzona w dniu 22 sierpnia 2002 r. kontrola dokonana przez pracownika Urzędu Gminy W. wykazała, iż chodnik został już wykonany.
Dokonana przez inspektora nadzoru budowlanego w dniu 16 października 2002 r. kontrola wykazała, iż B. G. wykonała chodnik o szerokości 1,10m i to na działce nr ewidencyjny 5/10 stanowiącej własność Gminy W., którą inwestor nie dysponował na cele budowlane.
Powyższe zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazuje na zasadność decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego chodnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż doprowadziła jedynie teren budowy do stanu zgodnego ze stanem pierwotnym i uporządkowała go po rozbudowie budynku do czego zobowiązana była z mocy art. 57 ust. 1 pkt 2 lit. b Prawa budowlanego wskazał, iż w ramach tych czynności nie można wykonywać robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę bądź dokonania zgłoszenia.
Stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył pełnomocnik B. G. wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie a także zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania kasacyjnego.
W skardze kasacyjnej zarzucono:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 3 pkt 8, 10 i 11 w związku z art. 48 i 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez przyjęcie, że nakaz rozbiórki może być orzekany w sytuacji, gdy miało miejsce jedynie porządkowanie terenu po zakończonej budowie i przywrócenie stanu istniejącego przed budową (art. 57 ust. 1 pkt 2 lit. b Prawa budowlanego), przy jednoczesnym zaniechaniu przez organ nadzoru budowlanego wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych (art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego);
2) naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy poprzez uznanie, że stan faktyczny ustalony przez organ nadzoru budowlanego przemawia za orzeczeniem o przymusowej rozbiórce chodnika oraz naruszenie art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych w związku z art. 79, 80 i 81 k.p.a. polegające na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie zwrócił uwagi na to, iż skarżąca nie została powiadomiona o przeprowadzonej w dniu 22 sierpnia 2002 r. kontroli, co uniemożliwiło skarżącej złożenie stosownych wyjaśnień.
Niezależnie od powyższego skarżąca zarzucała, iż Sąd nie ustosunkował się do twierdzeń skarżącej o dalece zaawansowanych staraniach o grunt na którym został położony przedmiotowy chodnik. Skarżąca zarzuciła nadto, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie rozważył czy zaskarżona decyzja nie została wydana w warunkach określonych w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżony wyrok nie narusza prawa.
Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej B. G. była świadoma tego, że budowa chodnika nie jest działaniem zmierzającym jedynie do uporządkowania terenu po zakończeniu budowy, a jest budową w rozumieniu ustawy nie wymagającym pozwolenia na budowę (art. 29 ust. 1 pkt 26 pppkt 5 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 3 pkt 3 tej ustawy).
Świadczy o tym zgłoszenie zamiaru wykonania tych robót, jakie wpłynęło do Burmistrza Gminy W. w dniu 13 sierpnia 2002 r., a w którym B. G. zgłosiła nie tylko zamiar ułożenia na własny koszt na terenie którego właścicielem jest Gmina W. okrawężnikowanego chodniczka z płyt chodnikowych o szerokości około 70 cm wzdłuż południowej i zachodniej ściany jej budynku ale także wykonanie z kostki betonowej chodnika przed wejściem do budynku w sposób zaznaczony na rysunku.
Zgodnie z treścią art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane wyżej cytowanej, do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w ciągu 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniósł sprzeciwu. Mimo, iż B. G. zgody na ułożenie chodnika nie uzyskała to przed upływem 30 dniowego terminu zrealizowała budowę i to odbiegającą od warunków podanych w zgłoszeniu a nadto na terenie, który częściowo stanowił własność Gminy W. nie posiadając uprawnień do dysponowania terenem na cele budowlane.
Notatka służbowa z wizji lokalnej przeprowadzonej 22 sierpnia 2002 r. wskazuje na to, że skarżąca wybudowała chodnik o szerokości 106 cm od strony zachodniej i 111 cm od strony południowej o wysokości 24 cm od powierzchni gruntu. Budując taki chodnik zawęziła przejazd na zaplecze do szerokości 310 cm Okoliczność tę potwierdził protokół oględzin robót budowlanych nr [...] z dnia 16 października 2002 r. przeprowadzonych z udziałem skarżącej.
Słusznie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż B. G. naruszyła art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego a ponieważ roboty zostały zakończone (co wynika z dokumentacji zdjęciowej) a skarżąca nie dysponowała prawem do zabudowy terenu stanowiącego własność Gminy W., nie zachodziła możliwość wstrzymania prowadzenia robót budowlanych. Stanowiska tego nie może zmienić okoliczność, iż skarżąca prowadzi z Gminą W. rozmowy dotyczące wykupienia działki nr ewid. 5/10 bowiem w dacie realizacji inwestycji nie mogła ona dysponować tą działką na cele budowlane.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, iż zobowiązanie zawarte w art. 57 ust. 1 pkt. 2 lit b Prawa budowlanego nie oznacza, iż w ramach tych czynności inwestor może wykonywać roboty budowlane wymagające pozwolenia lub zgłoszenia.
Odnosząc się do zarzutu nie powiadomienia skarżącej o terminie oględzin robót budowlanych stwierdzić należy, iż zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie bowiem w aktach sprawy poza notatką z dnia 22 sierpnia 2002 r. znajduje się protokół oględzin robót budowlanych z dnia 16 października 2002 r. w których skarżąca brała udział a który potwierdza treść notatki.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok nie narusza prawa i na mocy art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.