II OSK 1040/21

Naczelny Sąd Administracyjny2024-01-24
NSAbudowlaneŚredniansa
pozwolenie na budowęplan miejscowywarunki technicznegranica działkidziałka budowlanaprzedszkolenadzór budowlanyskarga kasacyjnaprawo budowlaneinterpretacja przepisów

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą pozwolenia na budowę przedszkola, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa przy interpretacji przepisów planu miejscowego i warunków technicznych.

Skarga kasacyjna dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę przedszkola. Skarżący zarzucali m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących sytuowania budynków przy granicy działki oraz utożsamianie działki budowlanej z geodezyjną. Sąd administracyjny I instancji oddalił skargę, a NSA w wyroku z 24 stycznia 2024 r. oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nie doszło do rażącego naruszenia prawa, a interpretacja przepisów przez organy była dopuszczalna.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez D. O. i J. O. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (GINB) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody Lubelskiego. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty Lubartowskiego zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku usługowego – przedszkola. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędnej wykładni przepisów planu miejscowego oraz warunków technicznych, dotyczących sytuowania budynków przy granicy działki i definicji działki budowlanej. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, podkreślił, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji wymaga wykazania rażącego naruszenia prawa. Sąd uznał, że interpretacja przepisów planu miejscowego (§ 18 ust. 1) jako dopuszczającej sytuowanie budynków usługowych przy granicy działki, a nie tylko wskazanych przykładów, była dopuszczalna. Podobnie, kwestia rozróżnienia działki budowlanej i geodezyjnej nie stanowiła oczywistego rażącego naruszenia prawa, zwłaszcza w kontekście rozbieżności w orzecznictwie. Sąd wskazał również, że odmowa udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów technicznych dotyczyła innej działki niż ta, na której ostatecznie planowano inwestycję. Wobec braku wykazania rażącego naruszenia prawa, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zwrot "w szczególności w przypadku budowy" poprzedzający wyliczenie rodzajów i form zabudowy wskazuje, że jest to jedynie przykładowe wyliczenie, a przepis nie wyklucza sytuowania w granicy działki innych rodzajów budynków, w tym usługowych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wyliczenie w planie miejscowym miało charakter przykładowy, a nie zamknięty katalog, co pozwalało na dopuszczenie budowy budynku usługowego przy granicy działki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Pomocnicze

p.b. art. 35 § 1 pkt 1

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 35 § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

p.b. art. 35 § 4

Ustawa - Prawo budowlane

p.p.s.a. art. 3 § 1 i 2 pkt 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. a)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 lit. c)

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 156 § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

r.w.t. art. 12 § 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. - Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 12 § 2

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. - Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 12 § 4 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. - Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

plan miejscowy art. 18 § 1

Uchwała nr XLIII/321/06 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 9 października 2006 r. - zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa

plan miejscowy art. 3 § 1 pkt 9

Uchwała nr XLIII/321/06 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 9 października 2006 r. - zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa

plan miejscowy art. 29 § 1 i 2

Uchwała nr XXXI/220/97 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 27 lutego 1997 r. - I części zmian miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa

plan miejscowy art. 27 § 2 pkt 1

Uchwała nr XXXI/220/97 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 27 lutego 1997 r. - I części zmian miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa

plan miejscowy art. 3 § 1 lit. j)

Uchwała nr XLIII/321/06 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 9 października 2006 r. - zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa

plan miejscowy art. 17

Uchwała nr XLIII/321/06 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 9 października 2006 r. - zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80, 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) poprzez pominięcie znaczenia odmowy Ministra Inwestycji i Rozwoju na odstępstwo od § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. Naruszenie prawa materialnego (§ 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t.) poprzez błędną wykładnię polegającą na utożsamieniu "działki budowlanej" z "działką geodezyjną". Naruszenie prawa materialnego (§ 18 ust. 1 planu miejscowego) poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu dopuszczalności sytuowania budynku usługowego przy granicy działki bez spełnienia warunków. Naruszenie prawa materialnego (§ 3 ust. 1 pkt 9 planu miejscowego) poprzez błędną wykładnię utożsamiającą "działkę budowlaną" z "działką geodezyjną". Naruszenie art. 35 ust. 4 p.b. poprzez brak odmowy udzielenia pozwolenia na budowę, gdy projekt jest niezgodny z przepisami.

Godne uwagi sformułowania

Rażące naruszenie prawa musi być stwierdzone w sposób oczywisty i nie może podlegać jakimkolwiek wątpliwościom. O rażącym naruszeniu prawa nie można mówić w przypadku wybrania jednej z rozbieżnych wykładni przepisu o niejednoznacznej treści. W niniejszej sprawie ewentualna niezgodność kwestionowanej przez skarżących kasacyjnie decyzji z wymienionymi w zarzutach skargi kasacyjnej przepisami nie jest widoczna "na pierwszy rzut oka". Zwrot "w szczególności w przypadku budowy" poprzedzający wyliczenie rodzajów i form zabudowy wskazuje, że jest to jedynie przykładowe wyliczenie budynków, które mogą być realizowane w granicy działki.

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Jerzy Stankowski

członek

Tomasz Bąkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących sytuowania budynków przy granicy działki w kontekście planów miejscowych oraz definicji działki budowlanej w postępowaniach o stwierdzenie nieważności decyzji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów planu miejscowego w Lubartowie oraz interpretacji przepisów technicznych, które mogą być odmienne w innych miejscach. Nacisk na "rażące naruszenie prawa" w postępowaniu o stwierdzenie nieważności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii interpretacji przepisów budowlanych i planistycznych, które są istotne dla prawników zajmujących się prawem budowlanym i administracyjnym. Nie zawiera jednak nietypowych faktów ani zaskakujących zwrotów akcji.

Budowa przedszkola przy granicy działki – czy plan miejscowy zawsze pozwala na wszystko?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 1040/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-01-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-05-20
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Jerzy Stankowski
Tomasz Bąkowski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 1404/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-11-26
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Bąkowski sędzia del. NSA Jerzy Stankowski Protokolant sekretarz sądowy Aleksandra Zbraniborska po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. O. i J. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1404/20 w sprawie ze skargi D. O. i J. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 czerwca 2020 r. nr DOA.7210.10.2020.SPA w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 listopada 2020 r., VII SA/Wa 1404/20, oddalił skargę D. O. i J. O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) z dnia 18 czerwca 2020 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
D. O. i J. O. wnieśli skargę na ww. decyzję GINB, odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody Lubelskiego (dalej Wojewoda) z dnia 30 września 2019 r., utrzymującej w mocy decyzję Starosty Lubartowskiego (dalej Starosta) z dnia 31 lipca 2019 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorowi M. J. pozwolenia na budowę budynku usługowego - przedszkola w m. [...], ul [...], na nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki gruntu nr [...], [...] obręb ewid. [...], jednostka ewid. [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniesioną skargę.
Sąd podał, że działki inwestycyjne, w tym działka nr [...], na której zaprojektowano sporny budynek przedszkola, objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, uchwalonym uchwałą nr XXXI/220/97 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 27 lutego 1997 r. w sprawie I części zmian miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Lubartowa, zmienionej uchwałą nr XLIII/321/06 Rady Miejskiej w Lubartowie z dnia 9 października 2006 r. Działki te położone są na obszarze oznaczonym w planie symbolem MN 228 – przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i wielorodzinną, w której dopuszcza się lokalizację obiektów usług publicznych (§ 29 ust. 1 i 2 w zw. z § 27 ust. 2 pkt 1 planu miejscowego). Ponadto działki te znajdują się w granicach "Wielofunkcyjnej Strefy Śródmiejskiej" oraz "strefy Archeologicznej – SOA7" (pismo Urzędu Miasta Lubartów z dnia 5 marca 2020 r.). W opinii Sądu, skoro sporny budynek ma służyć świadczeniu usług w zakresie opieki i edukacji dzieci w wieku przedszkolnym, to podzielić należało ocenę GINB, że projektowana inwestycja nie wykracza poza zakres pojęcia "usług publicznych", mieszcząc się również w definicji usług (zaspokajających potrzeby ludności) zawartej w § 3 ust. 1 lit. j) planu miejscowego.
Sąd podkreślił, że skarżący nie kwestionują oceny, że sporne przedsięwzięcie nie narusza ustaleń planu miejscowego w zakresie przeznaczenia terenu inwestycyjnego. Nie zgadzają się natomiast ze stanowiskiem organów, że miejscowy plan w § 18 ust. 1 dopuszcza możliwość sytuowania budynku będącego przedmiotem sprawy w granicy działki budowlanej w sytuacji gdy nie jest on (zdaniem skarżących) żadnym z przykładowo wskazanych w tym przepisie rodzajów i form zabudowy. Powyższy przepis planu stanowi, że dopuszcza się możliwość sytuowania budynków bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, o ile wynikać to będzie z wymogów przyjętej formy i rodzaju zabudowy, lokalizacji, a także racjonalnego wykorzystania terenu działki i umożliwienia uzyskania poprawnych efektów przestrzennych, a w szczególności w przypadku budowy: segmentu budynku bliźniaczego, elementu zabudowy szeregowej, elementu zabudowy pierzejowej, itp. budynków gospodarczych i garażowych, itp. W ocenie Sądu rację ma GINB, że zwrot "w szczególności w przypadku budowy" poprzedzający wyliczenie rodzajów i form zabudowy wskazuje, że jest to jedynie przykładowe wyliczenie budynków, które mogą być realizowane w granicy działki. Nie jest to zatem zamknięty katalog wyszczególnionych form budowy, a § 18 ust. 1 planu nie wyklucza sytuowania w granicy działki innych rodzajów budynków, w tym budynków usługowych. Wbrew zarzutom skargi, GINB dokonał także analizy lokalizacji budynku usługowego przedszkola w kontekście racjonalnego wykorzystania terenu działki. Wskazał bowiem na szerokość działki (12,10 m), na której zaplanowano sporny budynek, jak i okoliczność, że na terenie, na którym zaprojektowano sporną inwestycję część budynków istniejących na sąsiednich działkach zlokalizowana jest w granicy, bądź w zbliżeniu do granicy, tj. w odległości od granicy mniejszej niż określona w § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej r.w.t.). Trudno też odmówić – zdaniem Sądu – racji organowi, że lokalizacja przedszkola na obszarze mieszkaniowym służy racjonalnemu wykorzystaniu działek objętych inwestycją.
Sąd zgodził się z organem odwoławczym, że kontrolowana decyzja Wojewody nie narusza rażąco art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (dalej p.b.) w zw. z § 12 ust. 1 r.w.t. oraz art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. w zw. z § 12 ust. 2 r.w.t. w zw. z § 18 miejscowego planu. Przyznając, iż rację mają skarżący, że sytuowanie budynku w granicy budzi często uzasadniony sprzeciw właścicieli sąsiedniej nieruchomości, Sąd podniósł, że będąc stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę i biorąc czynny w nim udział, skarżący nie zakwestionowali w trybie skargi do sądu decyzji Wojewody, godząc się na przyjęte rozwiązania projektowe. Analiza załączonej do sprawy dokumentacji pozwala – zdaniem Sądu – zgodzić się z organem orzekającym w sprawie, że usytuowanie projektowanego budynku względem granicy nieruchomości skarżących nie narusza w sposób rażący także art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. w zw. z § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. Zgodnie z tym ostatnim przepisem w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273, dopuszcza się budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej. Odnosząc powyższe unormowania do przyjętych przez inwestora rozwiązań projektowych Sąd powtórzył za organem, że o ile szerokość obu działek (nr [...] i [...]), na których realizowana jest inwestycja waha się od 16,38 m do 16,70 m, to szerokość działki nr [...], na której zaprojektowano sporny budynek przedszkola wynosi 12,10 m, natomiast szerokość działki nr [...] (w części, na której realizowana będzie sporna inwestycja) wynosi ok. 4,50 m. Na działce nr [...] zaprojektowano drogę przeciwpożarową o szerokości 4 m (por. Projekt zagospodarowania działki rys. Z-1 str. 63 projektu budowlanego), przez co działka inwestycyjna nr [...] jest wyłączona spod możliwości zabudowy jej spornym budynkiem usługowym, którego szerokość wynosi ok. 12 m. Wspomniane działki inwestycyjne powstały w wyniku podziału działki nr [...] zatwierdzonego decyzją Burmistrza Miasta Lubartów z 1 kwietnia 2019 r., a więc przed złożeniem przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę. Fakt, że Minister Inwestycji i Rozwoju odmówił udzielenia upoważnienia Staroście na wyrażenie zgody na odstępstwo od obowiązujących przepisów, nie mógł być uwzględniony, jak sugerują skarżący, w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją Wojewody. Organ ten wyjaśnił skarżącym, że wniosek inwestora o pozwolenie na budowę został złożony w innym stanie faktycznym, dotyczył bowiem inwestycji planowanej na działce nr [...], tj. przed dokonanym jej podziałem. Zatwierdzony decyzją Burmistrza Lubartowa podział na działki nr [...], [...] i [...] spowodował, że wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę dotyczył innych działek, których wymiary i lokalizacja czyniły postępowanie w przedmiocie udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno – budowlanych bezprzedmiotowym. Sąd wskazał, że skarżący nie złożyli skargi na decyzję Wojewody. W ocenie Sądu podział działki został dokonany z zachowaniem wymagań formalnych (decyzja właściwego organu), ale także bez naruszenia ustaleń planu miejscowego (§ 17) dotyczących zasad parcelacji gruntów. Również motywy, które mogły przyświecać właścicielowi gruntu, na wniosek którego zatwierdzony został podział, nie mają znaczenia w świetle zaistnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa.
W odniesieniu do zarzutu rażącego naruszenia § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. i § 3 ust. 1 pkt 9 planu miejscowego poprzez wadliwe utożsamianie pojęcia działki budowlanej z działką geodezyjną, a w konsekwencji przyjęcie, że działka, na której planowany jest budynek przedszkola ma szerokość mniejszą niż 16 m, w sytuacji, gdy inwestycja realizowana jest na dwóch działkach geodezyjnych (powstałych po podziale), należało podzielić ocenę GINB, że zarzut ten nie mógł odnieść zamierzonego skutku. W kontekście oceny ewentualnego rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. w zw. z § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. słusznie GINB zwrócił uwagę na rozbieżności w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w zakresie stosowania § 12 ust. 4 (wcześniej § 12 ust. 3 r.w.t.) w przypadku, gdy (tak jak w rozpoznawanej sprawie) miejscowy plan dopuszcza sytuowanie budynku bezpośrednio przy granicy działki. Z uwagi na rozbieżność w orzecznictwie dotyczącą stosowania § 12 ust. 2 i 4 r.w.t., brak jest – zdaniem Sądu – możliwości stwierdzenia, że kwestionowana decyzja Wojewody z 30 września 2019 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli D. O. i J. O., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucili naruszenie:
I. przepisów postępowania, tj.:
- art. 3 § 1 i 2 pkt 1 i art. 145 § 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2019.2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.) w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie uchylił decyzji GINB w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, mimo że organ w sposób dowolny dokonał oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym pominął znaczenie odmowy Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia 12 października 2018 r. na odstępstwo od § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t., podczas gdy odmowa ta wydana została w stosunku do tej samej nieruchomości i jej uwzględnienie powinno skutkować odmową wydania zgody na realizację inwestycji,
- art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez brak uchylenia decyzji organu pomimo, iż organ naruszył prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy;
II. prawa materialnego, tj.:
- § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieuprawnionym utożsamieniu pojęcia "działki budowlanej" z pojęciem "działki geodezyjnej", co doprowadziło do nieuprawnionego przyjęcia, że działka, na której jest planowana lokalizacja budynku ma szerokość mniejszą niż 16 m, podczas gdy planowana inwestycja realizowana jest na działce budowlanej, na którą składają się dwie działki geodezyjne nr [...] i [...] o łącznej szerokości ponad 16 m, co w konsekwencji doprowadziło do przyjęcia, iż rażące naruszenie prawa nie miało miejsca i w konsekwencji do oddalenia skargi na decyzję GINB;
- § 18 ust. 1 uchwały nr XLIII/321/06 Rady Miasta Lubartów z dnia 9 października 2006 r. w sprawie zmian miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że miejscowy plan dopuszcza możliwość sytuowania budynku będącego przedmiotem niniejszej sprawy w granicy działki budowlanej w sytuacji, gdy nie jest to segment budynku bliźniaczego, nie jest to element zabudowy szeregowej, nie jest to element zabudowy pierzejowej, nie jest to budynek gospodarczy ani nie jest to budynek garażowy, a organ nie ustalił, aby budowa w granicy umożliwiała uzyskanie poprawnych efektów przestrzennych, jak również nie ustalił, aby budowa w granicy miała wynikać z wymogów przyjętej formy i rodzaju zabudowy oraz lokalizacji: organ ustalił wyłącznie i to bez jakiegokolwiek uzasadnienia, że lokalizacja przedszkola na obszarze mieszkaniowym przy granicy działki służy racjonalnemu wykorzystaniu działek objętych inwestycją, co nie jest absolutnie warunkiem wystarczającym do zastosowania przedmiotowego przepisu;
- § 3 ust. 1 pkt 9 uchwały nr XLIII/321/06 Rady Miasta Lubartów z dnia 9 października 2006 r. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na utożsamieniu pojęcia "działki budowlanej" z "działką geodezyjną", podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazanego przepisu prowadzi do wniosku, że nie są to pojęcia tożsame, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionego przyjęcia, że działka budowlana w przedmiotowej sprawie nie przekracza 16 m, w sytuacji gdy inwestycja jest zlokalizowana na dwóch działkach geodezyjnych o łącznej szerokości ponad 16 m, co w konsekwencji doprowadziło do niezgodnego z prawem udzielenia pozwolenia na budowę bezpośrednio przy granicy działki,
- art. 35 ust 4 p.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na braku odmowy udzielenia pozwolenia na budowę w przypadku, gdy nie zostały spełnione wymagania art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. albowiem projekt budowlany jest w sposób oczywisty niezgodny z § 18 ust. 1 uchwały nr XLIII/321/06 Rady Miasta Lubartów z dnia 9 października 2006 r. oraz jest niezgodny z art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b., albowiem jest w sposób oczywisty niezgodny z przepisami techniczno-budowlanymi, tj. z § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2023.1634 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Podkreślić przede wszystkim trzeba, że kontrolowane postępowanie administracyjne prowadzone było w trybie nadzwyczajnym, a zatem decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia ma nie to, czy w sprawie doszło do jakiegokolwiek naruszenia prawa, lecz czy doszło do naruszenia prawa o charakterze rażącym.
W orzecznictwie NSA wielokrotnie podkreślano, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej stanowi wyjątek od przyjętej w art. 16 § 1 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, która służy realizacji takich wartości jak pewność prawa, zaufanie do państwa, czy ochrona praw nabytych. W związku z tym wyeliminowanie ostatecznej decyzji administracyjnej w oparciu o przewidzianą w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przesłankę rażącego naruszenia prawa powinno następować tylko w okolicznościach bezspornych. Rażące naruszenie prawa musi być stwierdzone w sposób oczywisty i nie może podlegać jakimkolwiek wątpliwościom (np. wyrok NSA z 12.10.2022r., II OSK 1475/21, LEX nr 3419253). Nie jest rażącym naruszeniem prawa zastosowanie przepisu, którego wykładnia prowadzi do odmiennych rezultatów. Tym samym, o rażącym naruszeniu prawa nie można mówić w przypadku wybrania jednej z rozbieżnych wykładni przepisu o niejednoznacznej treści, nawet jeśli później wykładnia ta uznana zostanie za nieprawidłową (np. wyrok NSA z 6.10.2022r., II OSK 3290/19, LEX nr 3419912). W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa (np. wyrok NSA z 12.07.2022r., I OSK 1559/19, LEX nr 3421446).
W niniejszej sprawie ewentualna niezgodność kwestionowanej przez skarżących kasacyjnie decyzji z wymienionymi w zarzutach skargi kasacyjnej przepisami nie jest widoczna "na pierwszy rzut oka", poprzez proste zestawienie treści tych przepisów z treścią kwestionowanej decyzji i wymaga rozbudowanej argumentacji oraz odwoływania się do wykładni przywoływanych przepisów. Należy ponadto mieć na uwadze, że w chwili podejmowania decyzji Wojewody z 30 września 2019 r. stan faktyczny nie był tożsamy ze stanem faktycznym zachodzącym w czasie składania wniosku o stwierdzenie jej nieważności.
Zaznaczyć w szczególności trzeba, że postanowienie Starosty z 30 października 2018 r. o odmowie wyrażenia zgody na odstępstwo – dotyczyło działki [...], a decyzja Wojewody z dnia 30 września 2019 r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia 31 lipca 2019 r. – dotyczy działek [...] i [...]. Nie były to więc te same nieruchomości, a ustalenie ich wzajemnej relacji wymagało przeprowadzenia czynności wyjaśniających.
Z uwagi na powyższe nie mógł zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 3 § 1 i 2 pkt 1 i art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 oraz art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. odwołujący się do pominięcia znaczenia odmowy udzielenia zgody na odstępstwo od § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t., gdyż nie był to ten sam stan faktyczny i nie było oczywistości naruszenia wskazanego w skardze kasacyjnej unormowania.
Nie negując, że pojęcia "działka budowlana" i "działka geodezyjna" nie są tożsame, w realiach niniejszej sprawy nie można mówić o oczywistości naruszenia przez kwestionowaną decyzję § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t., ponieważ przepis ten samodzielnie rozróżnienia takiego nie wprowadza, lecz wynika ona z jego wykładni. Zauważyć w tym miejscu wypada, że skarżący kasacyjnie formułując ten zarzut sami odwołują się do wykładni tego przepisu, a nie do jego jednoznacznego brzmienia.
Te same uwagi dotyczą zarzutu naruszenia § 3 ust. 1 pkt 9 planu miejscowego.
Zarzuty te nie podlegały więc uwzględnieniu.
Jeżeli zaś chodzi o zarzut naruszenia § 18 ust. 1 miejscowego planu, to – jak trafnie wskazał Sąd I instancji, podzielając w tym zakresie stanowisko GINB – użyty w tym unormowaniu zwrot "w szczególności w przypadku budowy" poprzedzający wyliczenie rodzajów i form zabudowy wskazuje, że jest to jedynie przykładowe wyliczenie budynków, które mogą być realizowane w granicy działki. Nie jest to zatem zamknięty katalog wyszczególnionych form budowy, a § 18 ust. 1 planu nie wyklucza sytuowania w granicy działki innych rodzajów budynków, w tym budynków usługowych. Z uwagi na powyższe omawiany zarzut nie znalazł usprawiedliwionych podstaw.
W tych okolicznościach nie jest też uzasadniony zarzut naruszenia art. 35 ust 4 p.b., gdyż nie można zasadnie twierdzić, że nie zostały spełnione wymagania art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b.. skoro nie można mówić, że projekt budowlany jest w sposób oczywisty niezgodny z § 18 ust. 1 planu miejscowego oraz że jest niezgodny z art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b., ponieważ nie można mówić o oczywistej niezgodności inwestycji z § 12 ust. 4 pkt 1 r.w.t.
W konsekwencji zarzut naruszenia art. 3 § 1 i 2 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 lit. a) p.p.s.a. również nie jest zasadny, bowiem organ administracyjny nie naruszył prawa materialnego w sposób rażący, a więc w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
Jak zatem trafnie stwierdził Sąd Instancji, w realiach niniejszej sprawy brak jest możliwości stwierdzenia, że kwestionowana decyzja Wojewody z 30 września 2019 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.
W tym stanie rzeczy wszystkie podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie znalazły usprawiedliwionych podstaw.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI