II OSK 1028/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Gminy Miasta P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę gminy na decyzję Wojewody Mazowieckiego dotyczącą zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Gmina zarzucała m.in. naruszenie art. 31 ust. 2 specustawy drogowej poprzez błędną wykładnię i uznanie, że sąd nie może oddalić skargi od decyzji organu odwoławczego uchylającej decyzję organu I instancji, a także naruszenie art. 11g ust. 3 specustawy poprzez możliwość uchylenia decyzji w całości, gdy wadą dotknięta jest tylko jej część. Podnoszono również zarzuty proceduralne dotyczące zmiany stanu prawnego i rozpatrzenia sprawy w stosunku do braku odwołania. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wyjaśnił, że art. 31 ust. 2 specustawy drogowej nie ogranicza kompetencji sądu administracyjnego w odniesieniu do decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a przepis art. 11g ust. 3 dotyczy zakresu stwierdzonej wady, a nie zakresu zaskarżenia. Sąd podkreślił, że specustawa drogowa ma zastosowanie do inwestycji mających na celu budowę dróg publicznych, a nie dróg wewnętrznych czy parkingów. W niniejszej sprawie inwestycja obejmowała krótki odcinek drogi (72 m) oraz znaczną powierzchnię parkingu (59 stanowisk), co zdaniem sądu wykraczało poza ramy specustawy, a droga stanowiła jedynie element umożliwiający dojazd do parkingu. Sąd uznał, że Wojewoda prawidłowo zakwalifikował inwestycję jako niepodlegającą specustawie drogowej, a zarzuty dotyczące zmiany stanu prawnego i rozpatrzenia sprawy w stosunku do braku odwołania również okazały się bezzasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zakresu stosowania specustawy drogowej, zwłaszcza w kontekście inwestycji obejmujących drogi publiczne i parkingi.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której inwestycja drogowa jest ściśle powiązana z budową parkingu, a droga stanowi jedynie element dojazdowy do parkingu.
Zagadnienia prawne (4)
Czy art. 31 ust. 2 specustawy drogowej ogranicza kompetencję sądu administracyjnego do oddalenia skargi na decyzję organu odwoławczego uchylającą decyzję organu I instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepis ten nie ogranicza kompetencji sądu administracyjnego w odniesieniu do decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w sposób nieprzewidziany w tym przepisie.
Uzasadnienie
Przepis art. 31 ust. 2 specustawy drogowej jest unormowaniem szczególnym i nie może być wykładany rozszerzająco. Nie ma podstaw do przyjęcia, że ogranicza on kompetencje sądu administracyjnego.
Czy art. 11g ust. 3 specustawy drogowej uniemożliwia uchylenie decyzji w całości, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinka drogi, nieruchomości lub działki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis ten wskazuje nie na zakres zaskarżenia, lecz na zakres stwierdzonej wady, uniemożliwiając uchylenie decyzji w całości i stwierdzenia jej nieważności wówczas, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji.
Uzasadnienie
Zasadnicza wada decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polega na niespełnieniu przesłanki z art. 1 ust. 1 specustawy drogowej, co odnosi się do całej decyzji, a nie tylko jej części.
Czy inwestycja polegająca na budowie krótkiego odcinka drogi gminnej wraz ze znaczną powierzchnią parkingu kwalifikuje się do zastosowania specustawy drogowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, specustawa drogowa ma zastosowanie do inwestycji mających na celu budowę dróg publicznych, a nie dróg wewnętrznych czy parkingów, które stanowią główny cel inwestycji.
Uzasadnienie
Specustawa drogowa ma na celu przyspieszenie budowy dróg publicznych. Inwestycja obejmująca krótki odcinek drogi i duży parking, gdzie parking stanowi główną część inwestycji, wykracza poza ramy specustawy.
Czy w sprawach wszczętych i niezakończonych przed 21 września 2022 r. stosuje się przepisy ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym przed tą datą, nawet jeśli sprawa dotyczy zezwolenia na realizację inwestycji drogowej na podstawie specustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w przypadku spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 21 września 2022 r., prowadzonych na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 3 (ustawa o drogach publicznych), stosuje się przepisy tej ustawy w brzmieniu dotychczasowym.
Uzasadnienie
Sprawa o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej, prowadzona na podstawie specustawy drogowej, w zakresie rozumienia pojęcia dróg publicznych opiera się na przepisach ustawy o drogach publicznych. Skoro sprawa została wszczęta przed 21 września 2022 r. i nie została zakończona, stosuje się definicję drogi publicznej obowiązującą przed tą datą.
Przepisy (18)
Główne
specustawa drogowa art. 31 § ust. 2
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Sąd administracyjny po upływie 60 dni od dnia rozpoczęcia budowy drogi może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 lub art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
specustawa drogowa art. 11g § ust. 3
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
W postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinka drogi, nieruchomości, działki.
u.d.p. art. 4 § pkt 2
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych
Definicja drogi publicznej, która była stosowana w sprawach wszczętych i niezakończonych przed 21 września 2022 r.
Pomocnicze
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg oraz niektórych innych ustaw art. 28 § ust. 1
Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 21 września 2022 r. prowadzonych na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 3 (ustawa o drogach publicznych) stosuje się przepisy tej ustawy w brzmieniu dotychczasowym.
K.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 127
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 138
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 35 § ust. 3
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 158 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 11i § ust. 1
Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w specustawie stosuje się odpowiednio przepisy Prawa budowlanego, z wyjątkiem art. 28 ust. 2.
Prawo budowlane art. 35 § ust. 5
Prawo budowlane
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania.
P.p.s.a. art. 184
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie
Kodeks postępowania administracyjnego
Wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed NSA wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Inwestycja polegająca na budowie krótkiego odcinka drogi wraz ze znaczną powierzchnią parkingu nie kwalifikuje się do zastosowania specustawy drogowej. • Specustawa drogowa ma na celu przyspieszenie budowy dróg publicznych, a nie dróg wewnętrznych czy parkingów. • Zmiana stanu prawnego dotycząca definicji drogi publicznej nie miała zastosowania do sprawy, która została wszczęta i niezakończona przed dniem 21 września 2022 r.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 31 ust. 2 specustawy drogowej poprzez błędną wykładnię i uznanie, że sąd nie może oddalić skargi od decyzji organu odwoławczego uchylającej decyzję organu I instancji. • Naruszenie art. 11g ust. 3 specustawy drogowej poprzez możliwość uchylenia decyzji w całości, gdy wadą dotknięta jest tylko jej część. • Naruszenie przepisów postępowania dotyczące zmiany stanu prawnego i rozpatrzenia sprawy w stosunku do braku odwołania. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego poprzez błędne oddalenie skargi mimo braku wskazania konkretnych nieprawidłowości w projekcie zagospodarowania terenu. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 80 K.p.a. poprzez błędne oddalenie skargi i uznanie, że inwestycja nie może być zrealizowana w trybie specustawy drogowej.
Godne uwagi sformułowania
specustawa drogowa przewiduje daleko idące ułatwienia dla organów administracji publicznej przy realizacji celu publicznego, jakim jest budowa (rozbudowa) dróg publicznych. • Wobec tego, skoro jest to regulacja stanowiąca wyjątek od powszechnie obowiązujących procedur gospodarowania nieruchomościami, nie można dokonywać wykładni rozszerzającej, rozciągającej stosowanie uproszczonych zasad i procedur do inwestycji nie będących drogami publicznymi w rozumieniu ustawy o drogach publicznych. • W centrum zainteresowania inwestora, wyrażonym w dokumentacji projektowej, nie była budowa drogi publicznej, jako ciągu komunikacyjnego przeznaczonego do powszechnego użytkowania w celu przemieszczania się pojazdami mechanicznymi między określonymi miejscami, ale parking dla pojazdów, które w założeniu miały być pozostawione, a ich użytkownicy mieli kontynuować podroż środkami komunikacji zbiorowej.
Skład orzekający
Roman Ciąglewicz
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
sędzia
Magdalena Dobek-Rak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu stosowania specustawy drogowej, zwłaszcza w kontekście inwestycji obejmujących drogi publiczne i parkingi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której inwestycja drogowa jest ściśle powiązana z budową parkingu, a droga stanowi jedynie element dojazdowy do parkingu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla inwestorów i samorządów: kiedy inwestycja drogowa może skorzystać z uproszczonej procedury specustawy, a kiedy jest to nadużycie.
“Czy budowa parkingu to jeszcze droga publiczna? NSA wyjaśnia granice specustawy drogowej.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.