II OSK 1017/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA, uznając nieważność postępowania z powodu niezawiadomienia strony o rozprawie, co pozbawiło ją możliwości obrony praw.
Sprawa dotyczyła warunków zabudowy dla wielorodzinnego budynku mieszkalnego. WSA uchylił decyzję SKO, wskazując na naruszenia przepisów dotyczących analizy urbanistycznej i dostępu do drogi. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając nieważność postępowania z powodu niezawiadomienia W. S.A. o rozprawie, co stanowiło rażące naruszenie przepisów procesowych i pozbawienie strony możliwości obrony jej praw.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez W. S.A. i D. W. od wyroku WSA w Poznaniu, który uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wielorodzinnego budynku mieszkalnego. WSA uznał skargę za zasadną, wskazując na naruszenia przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w tym dotyczące analizy funkcji i cech zabudowy oraz dostępu do drogi. Skarżący kasacyjnie zarzucili WSA m.in. nieważność postępowania z powodu niezawiadomienia W. S.A. o rozprawie, co pozbawiło ją możliwości obrony praw. Naczelny Sąd Administracyjny uznał ten zarzut za zasadny, stwierdzając nieważność postępowania przed WSA na podstawie art. 183 § 2 pkt 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd wskazał, że W. S.A., jako wnioskodawca, nie została prawidłowo zawiadomiona o terminie rozprawy, a doręczenia kierowano na adres oddziału zamiast siedziby spółki, co naruszyło jej prawo do obrony. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, niezawiadomienie strony o terminie rozprawy, które pozbawia ją możliwości obrony praw, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postępowania.
Uzasadnienie
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że brak zawiadomienia W. S.A. o rozprawie przed WSA, mimo że była ona stroną postępowania (wnioskodawcą), stanowi rażące naruszenie przepisów procesowych i pozbawienie strony możliwości obrony jej praw, co skutkuje nieważnością postępowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 67 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.z.p. art. 59 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 61 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 12
p.b. art. 5 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwe doręczenie pisma procesowego W. S.A. na adres oddziału zamiast siedziby, co skutkowało niezawiadomieniem o rozprawie i pozbawieniem możliwości obrony praw.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 64 ust. 1-5 u.p.z.p. oraz § 3 ust. 2 i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez niezastosowanie art. 61 ust. 1-5 u.p.z.p. w związku z § 4 ust. 4 rozporządzenia. Zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. w odniesieniu do uzgodnienia wjazdu.
Godne uwagi sformułowania
pozbawienie strony możności obrony swych praw waga uchybień procesowych, a nie skutki, które wynikają lub mogą z nich wyniknąć adres podany w rejestrze, o którym mowa w art. 67 § 3 p.p.s.a., należy rozumieć - w odniesieniu do przedsiębiorcy będącego spółką akcyjną - adres siedziby spółki, a nie adres jej oddziału
Skład orzekający
Anna Łuczaj
sprawozdawca
Bożena Walentynowicz
członek
Małgorzata Stahl
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Prawidłowe doręczanie pism procesowych spółkom posiadającym siedzibę i oddziały w postępowaniu sądowym administracyjnym, a także konsekwencje niezawiadomienia strony o rozprawie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu przed WSA i NSA, ale zasady dotyczące doręczeń i prawa do obrony mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie podstawowych zasad procesowych, takich jak prawo do obrony i prawidłowe doręczanie pism, nawet w sprawach dotyczących inwestycji budowlanych. Błąd proceduralny doprowadził do uchylenia wyroku, co jest pouczające dla praktyków.
“Błąd proceduralny, który kosztował uchylenie wyroku: Jak sąd administracyjny pozbawił stronę prawa do obrony?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 1017/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-07-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-07-03 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Łuczaj /sprawozdawca/ Bożena Walentynowicz Małgorzata Stahl /przewodniczący/ Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Po 889/04 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-01-27 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 185 §1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie Sędzia NSA Anna Łuczaj ( spr. ) Sędzia NSA Bożena Walentynowicz Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej ze skarg kasacyjnych "W" S.A. z siedzibą w S. i D. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne "W" od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Po 889/04 w sprawie ze skargi Poznańskiej Spółdzielni Mieszkaniowej "W" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA/Po 889/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu – po rozpoznaniu skargi Poznańskiej Spółdzielni Mieszkaniowej "W" w Poznaniu na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia 14 czerwca 2004 r. Nr [...] oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącej Spółdzielni kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podał, iż decyzją z dnia 14 czerwca 2004 r. Prezydent Miasta Poznania na podstawie art. 59 ust. 1 i 2 w związku z art. 86, art. 60 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 w związku z art. 54 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm. – zwanej dalej: ustawą o planowaniu) - po rozpoznaniu wniosku W. S.A. Oddział w P. - ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego, 9-cio kondygnacyjnego z garażami podziemnymi, przewidzianej do realizacji na działkach nr 41/1 i 38/1, ark. 11 obręb W. położonych w P. przy ul. K. Organ I instancji powołując się na analizę funkcji i cech zabudowy i zagospodarowania terenu wskazał, iż obszar, na którym przewidziano inwestycję obejmuje tereny wielofunkcyjne o różnych formach zabudowy mieszkalnej wielorodzinnej oraz użyteczności publicznej. Inwestycja ta będzie stanowić dominantę porządkującą przestrzeń skrzyżowania, przy którym przewidziano jej lokalizację, a przez nawiązanie do charakteru zabudowy znajdującej się w sąsiedztwie, wprowadzi ład przestrzenny w analizowanym rejonie. Dojazd do budynku miał odbywać się przez działkę nr 36 przy granicy z działką nr 37, co wymaga zgody właściciela tych działek na ustanowienie służebności przejazdu. W przypadku braku zgody na przejazd przez działkę nr 36, Zarząd Dróg Miejskich "weźmie pod uwagę" konieczność włączenia wjazdu - wyjazdu z działki nr 41/1 i 38/1 na drogę serwisową przy północno-wschodniej granicy działki nr 38/1 (na mapie jako wjazd alternatywny). Od powyższej decyzji odwołanie wniosła Poznańska Spółdzielnia Mieszkaniowa "W" w Poznaniu podnosząc, że od kilku lat wnosi o podjęcie decyzji w sprawie zagospodarowania terenów pomiędzy ul. S. a drogą osiedlową H., gdyż nowe inwestycje zwiększają ruch pojazdów. Strona zarzuciła, iż inwestycja może spowodować zacienienie budynku mieszkalnego Spółdzielni, gdyż projektowany budynek ma być zlokalizowany od granicy działki w odległości mniejszej niż 4 m. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż decyzja o warunkach zabudowy stwierdza jedynie zgodność zamierzeń inwestycyjnych z zapisem obowiązujących przepisów prawa i otwiera inwestorowi drogę do ubiegania się o pozwolenie na budowę. Decyzja ta ma charakter promesy dla dalszego procesu inwestycyjnego. W ocenie organu nie wykazano, aby przedmiotowa decyzja naruszała zapis zawarty w ustawach i rozporządzeniach. Strona skarżąca nie może skutecznie powoływać się na niezachowanie prawidłowej odległości budynku od parkingu Spółdzielni, gdyż ten parking został wybudowany bez pozwolenia na budowę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Poznańska Spółdzielnia Mieszkaniowa "W" w Poznaniu zarzuciła naruszenie § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588) i § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), a także art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.). Podniesiono, iż inwestycja powinna nawiązywać do sąsiedniej zabudowy dwukondygnacyjnej, bowiem najbliższy budynek o podobnej do inwestycji wysokości położony jest dopiero w odległości około 150 m. Nadto wskazano, że parking został wybudowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr BP-115/3292/78 z dnia 20 września 1978 r., którą jednak Spółdzielnia nie dysponuje z uwagi na reorganizację. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał skargę za zasadną. Sąd wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym podstawowym elementem prawnym kształtowania przestrzeni jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W przypadku braku planu miejscowego gmina zasadniczo nie rozstrzyga o przeznaczeniu obszarów, natomiast funkcję aktu określającego sposób zagospodarowania i warunki zabudowy terenu, którego dotyczy zamierzona inwestycja, przejmują decyzje administracyjne (art. 4 ust. 2), tj. decyzja o warunkach zabudowy (art. 59) oraz decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 50). Decyzja o warunkach zabudowy składa się z części opisowej oraz z części graficznej oznaczającej linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w odpowiedniej skali 1:500 lub 1:1000 – art. 64 ust. 1 w związku z art. 54 ustawy. Zgodnie z art. 60 ust. 4 ustawy sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierza się osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego urbanistów albo architektów. Autorstwo osoby sporządzającej projekt decyzji powinno być udokumentowane w aktach sprawy. Sąd pierwszej instancji zaznaczył, iż przepis art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu wprowadza zasadę dobrego sąsiedztwa uzależniającego zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego. Działka sąsiednia to nieruchomość lub jej część położona w okolicy tworzącej pewną urbanistyczną całość, którą należy określać dla każdego przypadku oddzielnie. Powstająca w sąsiedztwie zabudowanej już działki nowa zabudowa powinna odpowiadać charakterystyce urbanistycznej i architektonicznej zabudowy już istniejącej. Określenie tej charakterystyki jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie warunków zabudowy i jednym z elementów decyzji (art. 53 ust. 3, art. 54 w związku z art. 64 ust. 1). Zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz.U. Nr 164, poz. 1588) w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy o planowaniu. Wyniki analizy stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy, część graficzną analizy sporządza się na kopiach mapy katastralnej, w skali 1:500 lub 1:1000 (w stosunku do inwestycji liniowych w skali 1:2000), w czytelnej technice graficznej - § 9 ust. 2 i 3 rozporządzenia. W ocenie Sądu pierwszej instancji organy orzekające dopuściły się naruszenia powyższych przepisów. Analiza funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 5 kwietnia 2004 r. nie zawiera wymaganej w § 9 ust. 3 rozporządzenia części graficznej sporządzonej na kopii mapy katastralnej w skali 1:500 lub 1:1000, co uniemożliwia prawidłową ocenę odległości na terenie objętym analizą. Nadto analizą zostały objęte jedynie działki bezpośrednio sąsiadujące z działką objętą zamierzoną inwestycją, a nie wzięto pod uwagę, iż działka ta jest położona na terenie o różnych formach zabudowy wielorodzinnej ( budynki cztero – i jedenastokondygnacyjne ) spółdzielni mieszkaniowej oraz użyteczności publicznej. Takie zawężenie obszaru prowadzić musiało do zbytniego rygoryzmu odnośnie możliwości uwzględnienia wniosku inwestora. W konkluzji bowiem autor analizy, R. S. stwierdziła, że "realizacja wnioskowanej budowy jest niezgodna z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 27 marca 2003 r. ze względu na brak kontynuacji linii zabudowy, intensywności wykorzystania terenu, gabarytów budynku (ilość kondygnacji), brak dostępu do drogi publicznej przez służebność". Mimo takiej konkluzji, analiza stanowi podstawę decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia 14 czerwca 2004r., a organ nie odniósł się do sprzeczności decyzji z wynikami analizy. Zdaniem Sądu również załączony do akt administracyjnych projekt decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 60 ustawy; nie jest podpisany, nie zawiera wszystkich stron - sądząc po treści strony oznaczonej jako "4", nie załączono do niego treści graficznej. Dokument ten sprawia wrażenie brudnopisu decyzji z dnia 14 czerwca 2004 r., z naniesionymi przez nieznaną osobę poprawkami. Sąd pierwszej instancji podniósł także, że uzgodnienie dokonane przez Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu (postanowienie z dnia 17 maja 2004 r.) odnosiło się do dojazdu przez działkę nr 36 przy granicy z działką nr 37 i taką koncepcję pozytywnie zaopiniowała Komisja ds. Bezpieczeństwa Ruchu. Z treści tego postanowienia wynika, iż w przypadku niemożności uzyskania zgody na przejazd przez część działki 36 od jej właściciela Zarząd Dróg Miejskich "weźmie pod uwagę konieczność włączenia wjazdu - wyjazdu z dz. nr 41/1 i 38/1 na drogę serwisową". Przed dniem wydania decyzji z dnia 14 czerwca 2004 r. to alternatywne rozwiązanie uzyskało negatywną opinię Komisji ds. Bezpieczeństwa Ruchu. Wobec tego, organ pierwszej instancji nie powinien zamieszczać w decyzji o warunkach zabudowy wjazdu alternatywnego jako nieuzgodnionego w trybie art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniósł D. W. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne W. w Poznaniu oraz W. S.A. w S. Strona skarżąca, reprezentowana przez adwokata D. B., zaskarżyła wyrok w całości, zarzucając: 1) rażące naruszenie przepisów postępowania - nieważność postępowania - tj. art. 183 § 2 ust. 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nie zawiadomienie W. Spółka Akcyjna z siedzibą w S. o toczącym się postępowaniu przez Sądem oraz terminie rozprawy , a w konsekwencji pozbawienie strony możności obrony swych praw, 2) rażące naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, a mianowicie art. 64 ust. 1 - 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 3 ust. 2 oraz § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. ( Dz.U Nr 164, poz. 1588 ) przez przyjęcie, że dokonano zawężenia analizowanego obszaru, 3) rażące naruszenie prawa materialnego - art. 61 ust. 1 - 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 4 ust. 4 powołanego wyżej rozporządzenia przez jego nie zastosowanie, 4) rażące naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię - art. 53 ust. 4 pkt 9 powołanej wyżej ustawy przez przyjęcie, że uzgodnienie, o którym mowa w tym artykule na etapie wydawania warunków zabudowy dla inwestycji nie może dopuszczać alternatywnego wjazdu na teren nieruchomości, który to wjazd - zdaniem skarżących - winien zostać ostatecznie ustalony przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu o treści skargi i terminie rozprawy nie zawiadomił zainteresowanej Spółki na rzecz której wydano decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, ograniczając się do powiadomienia o treści skargi i terminie rozprawy D. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne W. z siedzibą w X., a doręczeń dokonywano dla adresata: Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne W. ul. W. [...] P., nie wskazując nazwiska osoby prowadzącej działalność gospodarczą. Podano, iż D. W. był użytkownikiem wieczystym nieruchomości, na której prowadzona jest inwestycja budowlana przez inwestora W. S.A. Z uwagi na fakt, że zainteresowana w sprawie W. S.A. nie została poinformowania o treści skargi i terminie rozprawy zachodzi nieważność postępowania, o której mowa w art. 183 § 1 ust. 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i z tej przyczyny wyrok winien zostać uchylony. Zdaniem autora skargi kasacyjnej w uchylonych decyzjach nie dopuszczono się naruszeń prawa materialnego. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r., wydane na podstawie art. 61 ust. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w § 2 pkt 5 definiuje pojęcie "frontu działki", która to jest częścią działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. Paragraf 3 ust. 2 tego rozporządzenia wskazuje odległość minimalną dla granic obszaru analizowanego, która nie może być mniejsza niż trzykrotna szerokość frontu działki i nie mniejsza niż 50 m. W niniejszej sprawie obszar analizowany jest ponad dziesięciokrotnie większy aniżeli minimalny określony rozporządzeniem. Front działki objętej wnioskiem stanowi bowiem jej niewielką część przylegającą do drogi publicznej (kilkanaście metrów). A zatem analizowany w decyzji obszar został nie tylko zachowany, ale przekroczony. Nadto powołano się na § 4 pkt 4 rozporządzenia dopuszczający możliwość innego wyznaczenia obowiązującej linii zabudowy niż wynika to z analizy, o której mowa w § 3 pkt 1. Zakwestionowano także pogląd Sądu pierwszej instancji, że uzgodnienie, o którym mowa w art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi bezwzględny nakaz jednoznacznego określenia wjazdu na teren nieruchomości z drogi publicznej. Takie uzgodnienie, zdaniem strony, musi być jednoznaczne dopiero przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Takie uzgodnienie - z pozytywną opinią Komisji ds. Bezpieczeństwa Ruchu - zostało wydane przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Zatem ta okoliczność podnoszona w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jest obecnie bezprzedmiotowa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ), zwanej dalej "p.p.s.a.", skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W sytuacji, gdy w skardze kasacyjnej zarzucono zarówno naruszenie prawa materialnego jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Strona skarżąca zarzuciła zaskarżonemu orzeczeniu nieważność postępowania przez pozbawienie Spółki Akcyjnej W. z siedzibą w S. możności obrony swych praw na skutek nie zawiadomienia Spółki o terminie rozprawy, na której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wydał zaskarżony wyrok oraz o treści skargi wniesionej przez Poznańska Spółdzielnię Mieszkaniową "W" w Poznaniu. Zarzutom skargi kasacyjnej nie można odmówić słuszności. Nieważność postępowania, o jakiej mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. zachodzi, jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), podobnie jak Kodeks postępowania cywilnego, nie precyzuje bliżej pojęcia "pozbawienia możności obrony swych praw". Doktryna i judykatura wykształciły pewne kryteria, według których należy oceniać ów stan. Po pierwsze, przyjmuje się, że pozbawienie strony możliwości obrony należy oceniać przez pryzmat konkretnych okoliczności sprawy i nie należy go wiązać wyłącznie z sytuacją całkowitego wyłączenia strony od udziału w sprawie. W tej sytuacji należy przyjąć, iż pojęcie "niemożności" pozwala na objęcie nim różnych stanów faktycznych, gdyż ustawa nie zawęża nieważności postępowania do wypadku całkowitego pozbawienia strony możliwości obrony. Po drugie, skarżący nie musi wykazywać związku przyczynowego między uchybieniem procesowym powodującym nieważność postępowania a wynikiem sprawy. Tak więc o nieważności postępowania decyduje waga uchybień procesowych, a nie skutki, które wynikają lub mogą z nich wyniknąć ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2003 r., I PK 117/03,Wokanda 2004/9/30 ). Pozbawienie strony możności obrony swych praw wystąpi, gdy zaistniałe uchybienie procesowe sądu godzić będzie bezpośrednio w istotę procesu. Do pozbawienia strony możliwości obrony jej praw dochodzi wówczas, gdy z powodu naruszenia przez Sąd lub stronę przeciwną określonych przepisów lub zasad procedury, strona nie mogła brać i nie brała udziału w postępowaniu lub istotnej jego części i nie miała możliwości usunięcia skutków tych uchybień na następnych rozprawach poprzedzających wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w danej instancji ( por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 lutego 2006 roku, II GSK 378/05, LEX nr 193342, z dnia 13 października 2005 roku, FSK 2356/04, LEX nr 175406, wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 10 maja 1974 r. II CR 155/74, OSP 1975/3/66, z dnia 13 marca 1998 r., I CKN 561/97- niepubl., z dnia 13 lutego 2004 roku, IV CK 61/03, LEX nr 151638 ). Oceniając sprawę w tym aspekcie Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu dotknięte jest wadą nieważności z przyczyny określonej w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Stosownie do art. 67 § 3 p.p.s.a. pisma w postępowaniu sądowym dla przedsiębiorców i wspólników spółek handlowych, wpisanych do rejestru sądowego na podstawie odrębnych przepisów, doręcza się na adres podany w rejestrze, chyba że strona wskazała inny adres dla doręczeń. Przez adres podany w rejestrze, o którym mowa w art. 67 § 3 p.p.s.a., należy rozumieć - w odniesieniu do przedsiębiorcy będącego spółką akcyjną - adres siedziby spółki, a nie adres jej oddziału ( por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2006 roku, III CZP 119/05, OSNC 2006/12/198 podjętą na tle art. 133 § 2a k.p.c. – odpowiednika art. 67 § 3 p.p.s.a. ). Zgodnie z art. 36 pkt 7 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t. j. Dz.U. z 2001r, Nr.17, poz.209 ze zm.) do spółek akcyjnych stosuje się przepisy Rozdziału 2 tej ustawy " Rejestr przedsiębiorców". W myśl zaś art. 38 pkt 1 powołanej ustawy, w dziale 1 rejestru przedsiębiorców zamieszcza się dla każdego podmiotu m.in. takie dane, jak nazwę lub firmę, pod którą działa - ppkt a), oznaczenie jego formy prawnej - ppkt b), jego siedzibę i adres – ppkt c), a jeżeli podmiot wpisany do rejestru przedsiębiorców posiada oddziały - także ich siedziby i adresy – ppkt d). Zatem w sytuacji, w której spółka akcyjna ma oddziały, w rejestrze przedsiębiorców uwidoczniony zostaje nie tylko adres siedziby spółki, lecz także adresy jej oddziałów. Jeżeli natomiast stroną jest osoba fizyczna, doręczenia dokonuje się jej osobiście (...) - art. 67 § 1 p.p.s.a. W niniejszej sprawie, mimo tego, iż W. Spółka Akcyjna z siedzibą w S. jest stroną postępowania administracyjnego w sprawie o wydanie decyzji o warunkach zabudowy (wnioskodawca), Sąd pierwszej instancji rozpoznał sprawę na rozprawie w dniu 16 stycznia 2006 roku pod nieobecność tej strony, która nie została zawiadomiona o terminie rozprawy z zachowaniem powołanych wyżej zasad, a następnie w dniu 27 stycznia 2006 roku ogłosił wyrok zaskarżony skargą kasacyjną. Jak stanowi art. 139 § 1 p.p.s.a ogłoszenie wyroku powinno nastąpić na posiedzeniu, na którym zamknięto rozprawę. Jednakże w sprawie zawiłej sąd może odroczyć ogłoszenie wyroku na czas do czternastu dni. Odroczenie ogłoszenia wyroku następuje w drodze postanowienia, w którym Sąd powinien wyznaczyć termin ogłoszenia wyroku. Postanowienie to powinno być ogłoszone niezwłocznie po zamknięciu rozprawy. Jest to nic innego, jak określony, odrębny sposób zawiadomienia o terminie publikacji orzeczenia. Jest to zawiadomienie wystarczające bez względu na to, czy strona była, czy też nie była na niej obecna – pod warunkiem oczywiście, że strona była należycie zawiadomiona o rozprawie (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 1968, sygn. akt III CZP 62/68, OSNC 1969/3/41, podjętą na tle analogicznie brzmiących uregulowań postępowania cywilnego). Jak wynika z wypisu z KRS ( stan na dzień 31 stycznia 2005 roku ) Spółka Akcyjna W. (zarejestrowana w KRS w dniu 18 lipca 2001 roku ) ma siedzibę w S. , ul. W. i adres ten został podany we wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy zaś w P. ( ul. W) posiada jedynie oddział. Zawiadomienie o terminie rozprawy poprzedzającej wydanie zaskarżonego wyroku (jedynej rozprawy przed Sądem pierwszej instancji ) nie zostało wysłane na adres siedziby Spółki Akcyjnej W. Nadto zawiadomienie wysłane na adres w P., ul. W. nie zostało zaadresowane do tejże Spółki. Jako adresata przesyłki - zawiadomienia o terminie rozprawy wysłanego na adres: P. , ul. W. wskazano Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne W. w P., ul. W. Podkreślić należy, iż zarządzenie o wyznaczeniu rozprawy nie obejmuje powiadomienia o terminie rozprawy Spółki Akcyjnej W.– strona została pominięta w zarządzeniu. Uznać zatem należy, iż niniejszej sprawie doszło do wydania wyroku bez zawiadomienia strony o rozprawie poprzedzającej wydanie tegoż orzeczenia. Zaznaczyć należy, iż jak wynika z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 28 grudnia 2004 roku działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne W. ( siedziba: X,) prowadzi D. W. Miejscem prowadzenia tej działalności jest m.in. P., ul. W. Niemniej jednak W. Spółka Akcyjna i D. W. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo - Produkcyjne W. to dwa odrębne podmioty. W tym stanie rzeczy zasadny jest zarzut skargi kasacyjnej, iż W. Spółka Akcyjna z siedzibą w S. została pozbawiona przed Sądem pierwszej instancji możności obrony swych praw, a tym samym postępowanie dotknięte jest nieważnością (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Z uwagi na uwzględnienie skargi kasacyjnej ze względu na zarzut nieważności postępowania (nieważność postępowania Naczelny Sąd Administracyjny bierze pod rozwagę także z urzędu – art. 183 § 1 p.p.s.a.) poza rozważaniami Sądu pozostają pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI