II OSK 101/22

II OSK 101/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-10-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący/
Piotr Broda
Roman Ciąglewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 967/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-09-15
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 § 3, art. 156 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2013 poz 1409
art. 35 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 29 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. L.-W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 września 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 967/21 w sprawie ze skargi A. Ż. i A. Ż. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 marca 2021 r. nr DOA.7110.350.2020.JNO w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wyrokiem z dnia 15 września 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 967/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi A. Ż. i A. Ż. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, dalej: "GINB", z dnia 8 marca 2021 r. nr DOA.7110.350.2020.JNO, w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, uchylił zaskarżoną decyzję oraz zasądził zwrot kosztów postępowania.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym.
Wojewoda Pomorski, decyzją z dnia 3 września 2020 r., nr WI-I.7840.4.18.2020.BG, na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 K.p.a., po przeprowadzeniu wszczętego na wniosek A. Ż. i A. Ż. postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 2 grudnia 2015 r., nr WUiA-I.6740.1948-4.2015.2-ZF.2415 [...] , zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej A. L.-W. pozwolenia na przebudowę dwóch lokali mieszkalnych celem ich połączenia wraz ze zmianą sposobu użytkowania na zespół gabinetów stomatologicznych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. K. [...] i [...] w G. (działka nr [...] obręb [...]) - odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji.
Wojewoda wskazał, że Prezydent Miasta Gdańska decyzją z dnia 2 grudnia 2015 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił A. L.-W. pozwolenia na przebudowę dwóch lokali mieszkalnych celem ich połączenia wraz ze zmianą sposobu użytkowania na zespół gabinetów stomatologicznych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. K. [...] i [...] w Gdańsku.
W dniu 21 kwietnia 2020 r. wpłynął wniosek A. Ż. i A. Ż. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z powodu wydania jej z rażącym naruszeniem prawa.
Po rozpatrzeniu wniosku organ uznał, że kontrolowana decyzja nie narusza w sposób rażący art. 35 ust. 1 pkt 1 oraz art. 33 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego. Wojewoda nie stwierdził, aby decyzja Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 2 grudnia 2015 r. była obarczona którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli A. Ż. i A. Ż..
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 8 marca 2021 r., znak: DOA.7110.350.2020.JNO, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
GINB podzielił stanowisko Wojewody, że nie doszło do rażącego naruszenia przepisów art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego. Nie doszło też do naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Ponadto decyzja Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 2 grudnia 2015 r., nie naruszała rażąco przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.).
W skardze na powyższą decyzję A. i A. Ż. zarzucili naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego - art. 199 Kodeksu cywilnego, art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego, a tym samym art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.,
2. przepisów prawa procesowego - art. 7, art. 10, art. 77, art. 80 oraz art. 81 K.p.a. w sposób mający wpływ na wynik sprawy.
Domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za zasadną.
Sąd za prawidłową uznał ocenę organu co do braku rażącego naruszenia przepisów art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego.
Jednak zdaniem Sądu istotne było, że we wniosku o stwierdzenie nieważności skarżący wyraźnie podnosili, że zastosowanie rozwiązania technicznego polegającego na zlokalizowaniu wyrzutni powietrza w podziemnej hali garażowej było niezgodne z § 152 (w tym ust. 6) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wskazywali również na niezgodność takiego rozwiązania z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 26.03.2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą (§ 14 ust. 2).
Sąd wskazał, że w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, obowiązkiem organu było zbadanie, czy w wyniku realizacji inwestycji nie dojdzie do naruszenia interesów osób trzecich, poprzez ewentualne naruszenie norm prawa budowlanego i warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Zdaniem Sądu, organ odwoławczy w przedmiotowym postępowaniu nadzwyczajnym, z naruszeniem zasad wynikających z art. 7 i 77 K.p.a. nie ocenił zastosowanych w kwestionowanym projekcie budowlanym rozwiązań technicznych w aspekcie ich prawidłowości i zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi, zwłaszcza wynikającymi z § 152 ww. rozporządzenia w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
W ocenie Sądu, w zaskarżonej decyzji, organ w sposób bardzo lakoniczny odniósł się do zagadnień techniczno-budowlanych, które w tym postępowaniu miały istotne znaczenie. Zarzucane przez stronę skarżącą nieprawidłowości kwestionowanej decyzji, miały charakter prawny i techniczny, co wymagało od organu wnikliwej analizy również w zakresie wpływu zaplanowanych robót na możliwość prawidłowego użytkowania innego lokalu - garażu (zwłaszcza miejsca postojowego nr [...] ).
Jednocześnie Sąd zauważył, że oceniając wystąpienie ewentualnego naruszenia prawa przez pryzmat skutków społeczno-gospodarczych, istotna jest także kwestia oczywistości samego naruszenia prawa. Innymi słowy tylko gdy można stwierdzić oczywistość naruszenia prawa, to naruszenie może mieć charakter rażący ze względu na skutki jakie wywołało w sferze praw innego podmiotu.
Zdaniem Sądu, kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 80 oraz 107 § 3 K.p.a. Odnosząc się natomiast do zarzutu, dotyczącego naruszenia przepisu art. 10 K.p.a., to skarżący nie wykazali, żeby uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła A. L.-W. Wyrok zaskarżyła w całości, zarzuciła naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, naruszenie art. 145 §1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 80 K.p.a., art. 107 § 3 K.p.a. i § 152 ust. 6, ust. 9 pkt 1 i 1a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez uchylenie decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 marca 2021 r., sygn. akt: DOA.7110.350.2020.JNO, w sytuacji gdy zaskarżona decyzja organu nie naruszała art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., art. 80 K.p.a., art. 107 § 3 K.p.a. i § 152 ust. 6, ust. 9 pkt 1 i 1a rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, gdyż organ dokonał wnikliwej, prawidłowej i wszechstronnej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, w tym w szczególności w sposób właściwy ocenił projekt budowlany i, w zakresie kognicji organu jakie daje mu z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, także zastosowanie w tym projekcie kwestionowanych rozwiązań technicznych, ich prawidłowość oraz zgodność z przepisami techniczno-budowlanymi, a w konsekwencji nieprawidłowe uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonej decyzji, w związku z błędnym uznaniem że organ nie dokonał wnikliwej oceny zastosowanych w kwestionowanym projekcie budowlanym rozwiązań technicznych.
Skarżąca kasacyjnie wniosła o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i wydanie wyroku reformatoryjnego, utrzymującego w mocy decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 marca 2021 r., sygn. akt: DOA.7110.350.2020.JNO; ewentualnie o:
2) uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania;
3) solidarne zasądzenie na rzecz skarżącej od A. Ż. i A. Ż. zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.
4) rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Ponadto wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów w postaci:
a) opinia biegłego sądowego z zakresu mykologii i ochrony środowiska z września 2020 r., sygn. akt PR 1 DS. 2513.2019;
b) opinia techniczna dotycząca zgodności z przepisami rozwiązań wentylacji mechanicznej w gabinetach stomatologicznych w Gdańsku przy ul. K. 3A/3 i 4, nr Gd - 12/2021;
c) pismo Ministra Zdrowia z dnia 19 października 2020 r" nr SZDL.050.69.2020.AS;
d) pismo Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Rozwoju Roberta Nowickiego z dnia 04 października 2020 r.;
e) pismo Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dnia 17 października 2019 r" nr SE.ZNS-80/49/41/KB/18;
f) pismo Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Gdańsku z dnia 05 października 2018 r" nr PZ.55 [...] .12.3.2018 TK;
g) protokoły pokontrolne Sanepidu z dni: 17 września 2018 r. (x2), 25 września 2018 r., 16 stycznia 2019 r., 05 lutego 2019 r., 09 sierpnia 2019 r., 28 sierpnia 2019 r., 04 grudnia 2019 r.;
wszystkie powyższe dokumenty na fakty:
- wielokrotnego kontrolowania przez różne organy administracji publicznej, w tym Sanepid, Nadzór Budowlany i Straż Pożarną, rozwiązań technicznych zastosowanych w kwestionowanym projekcie budowlanym i niestwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości, powodujących zagrożenie dla zdrowia, życia lub bezpieczeństwa użytkowników hali garażowej oraz mieszkańców budynku;
- zgodności zastosowanych rozwiązań technicznych w kwestionowanym projekcie budowlanym z przepisami prawa, w tym w szczególności z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie;
- niepowodowania przez funkcjonującą instalację wentylacji gabinetu stomatologicznego zagrożenia dla zdrowia, życia lub bezpieczeństwa użytkowników hali garażowej oraz mieszkańców budynku.
Skarżąca wskazała, iż przeprowadzenie uzupełniających dowodów z ww. dokumentów nie przyczyni się do nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, a jednocześnie pozwoli bezsprzecznie wykazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie bezzasadnie uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 08 marca 2021 r., sygn. akt DOA.7110.350.2020.JNO, a pośrednio zarzuty podniesione w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. Ż. i A. Ż. były nieuzasadnione.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną A. Ż. i A. Ż. wnieśli o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutu wyartykułowanego w podstawie skargi kasacyjnej.
Nie można zaaprobować stanowiska Sądu pierwszej instancji, według którego, organ odwoławczy w przedmiotowym postępowaniu nadzwyczajnym, z naruszeniem zasad wynikających z art. 7 i art. 77 K.p.a., nie ocenił zastosowanych w kwestionowanym projekcie budowlanym rozwiązań technicznych w aspekcie ich prawidłowości i zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi, zwłaszcza wynikającymi z § 152 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
Nie jest także zgodna z rzeczywistą treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji sugestia Sądu pierwszej instancji, że nie przeprowadzono analizy w zakresie wpływu zaplanowanych robót na możliwość prawidłowego użytkowania innego lokalu – garażu (zwłaszcza miejsca postojowego nr [...] ).
Natomiast nie kwestionując trafności spostrzeżenia Sądu pierwszej instancji, że naruszenie może mieć charakter rażący ze względu na skutki jaki wywołało w sferze praw innego podmiotu, skonstatować można, że Sąd nie odniósł tej uwagi w sposób jasny do zaskarżonej decyzji lub decyzji utrzymanej nią w mocy. Można tylko domniemywać, że jest to wypowiedź krytyczna pod adresem organu odwoławczego, skoro w dalszej części uzasadnienia zaskarżonego wyroku zawarta została ocena, według której, kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, iż została ona wydana z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.
Przed szczegółowym odniesieniem się do podniesionych kwestii konieczne jest spostrzeżenie, że decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego podlegała weryfikacji organu administracji architektoniczno-budowlanej na zasadach przewidzianych w art. 35 Prawa budowlanego.
Podkreślić przy tym należy, że w kontrolowanym postępowaniu nadzwyczajnym oceniano zgodność z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę według stanu prawnego z daty wydania tej decyzji. Skoro decyzja Prezydenta Miasta Gdańska zatwierdzająca projekt budowalny i udzielająca A. L.-W. pozwolenia na przebudowę została wydana 2 grudnia 2015 r., to punktem odniesienia się jest ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. Tak samo oceniać należy zgodność projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi. Należało badać zgodność z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kwestionowanej decyzji Prezydenta Miasta Gdańska o udzieleniu pozwolenia na budowę.
Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Według zaś art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, organ jest uprawniony do sprawdzenia kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Organ odwoławczy trafnie uznał, że zakres badania projektu architektoniczno-budowlanego został znacznie ograniczony. Ograniczenie zakresu oceny projektu architektoniczno-budowlanego nastąpiło m.in. w rezultacie uchylenia przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ust. 2 komentowanego przepisu, który uprawniał (nie zobowiązywał) organ do badania zgodności projektu architektoniczno-budowlanego z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami, w zakresie określonym w art. 5 Prawa budowlanego.
Na mocy art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. do Prawa budowlanego wprowadzono natomiast zasadę, zgodnie z którą, odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponoszą wyłącznie projektant oraz – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu – sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączyć do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego) – patrz: A. Ostrowska [w:] "Prawo budowlane. Komentarz", pod red. A. Glinieckiego, WK 2016, pkt 7 do art. 35; orzecznictwo sądów administracyjnych: w tym m.in. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2020 r., sygn. akt II OSK 1949/19).
Nie można w niektórych przypadkach wykluczyć dokonania przez organ weryfikacji projektu budowlanego w odniesieniu do oczywistych omyłek, niejasności, czy nawet oczywistych nieprawidłowości merytorycznych ustaleń i rozwiązań zawartych w projekcie budowlanym, mających charakter techniczny. Wszak organy administracji architektoniczno-budowlanej są organami specjalistycznymi powołanymi do rozstrzygania spraw z zakresu szeroko rozumianego prawa budowlanego. Co do zasady jednak, organy opierają się w tym zakresie na oświadczeniu o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Podkreślić należy, że wywiązanie się Prezydenta Miasta Gdańska, który wydał decyzję o pozwoleniu na budowę, z obowiązku sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi a także sprawdzenia kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, podlega w niniejszej sprawie ocenie, która musi uwzględniać nadzwyczajny charakter postępowania. Uwzględnienie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Gdańska mogło by nastąpić jedynie z uwagi na ewentualne rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Oceniając zaś ustalenie i rozważenie okoliczności podniesionych przez wnioskujących o stwierdzenie nieważności decyzji należy także pamiętać, że decyzja organu odwoławczego stanowi rezultat ponownego rozpatrzenia sprawy i powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne odpowiadające wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Jednak decyzja utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję, niekwestionująca określonych ustaleń i ocen zawartych w uzasadnieniu tej decyzji, skupiająca się na kwestiach spornych, określonych w odwołaniu, może zawierać uzasadnienie akceptujące stanowisko organu pierwszej instancji w poszczególnych kwestiach. Uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji, bardziej w tym zakresie rozbudowane, stanowi wówczas także wyraz stanowiska organów w zakresie stanu faktycznego i prawnego, istotnego w rozpatrywanej sprawie.
Z uzasadnień decyzji organów obu instancji wynika, że oceniły zgodność projektu budowlanego z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Dotyczy to także zgodności z przepisami § 152 tego rozporządzenia.
Organ odwoławczy przywołał treść art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Stwierdził, że kontrolowana decyzja Prezydenta Miasta Gdańska nie narusza rażąco przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 ze zm.). Odnosząc się do uciążliwości zapachowych wskazał, że są to, jako okoliczności z zakresu ochrony własności, czyli tzw. immisje (art. 140 i art. 144 Kodeksu cywilnego), kwestie podlegające kognicji sądu powszechnego.
Dodał jednak, odnosząc się do zarzutu skarżących o "potencjalnym zagrożeniu chorobotwórczymi bakteriami i wirusami dla osób, które tam mogą się znajdować", że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku, pismem z dnia 16 września 2015 r., znak: SE.ZNS-80/4922/KJ/15, uzgodnił projekt budowlany w zakresie wentylacji mechanicznej pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, bez uwag.
Wojewoda Pomorski, jako organ pierwszej instancji w niniejszej sprawie, w uzasadnieniu decyzji z dnia 3 września 2020 r., odmawiającej stwierdzenia nieważności weryfikowanej decyzji, stwierdził, że inwestor, stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, dołączył cztery egzemplarze projektu budowlanego sporządzonego przez mgr inż. G. K.-K. Posiada ona wymagane uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń i legitymuje się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o wpisie na listę członków Izby Architektów. Projektant dołączył do projektu budowlanego oświadczenie o jego sporządzeniu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, a także informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b Prawa budowlanego. Wojewoda odnotował również, że Część 3 projektu budowlanego dot. Instalacji wod.-kan., co, technologicznej oraz wentylacji mechanicznej sporządził mgr inż. O.F., który posiada wymagane uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych. On także złożył wymagane oświadczenie o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia § 152 ust. 6 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Wojewoda ocenił, że twierdzenia o uciążliwościach zapachowych stanowiących potencjalne zagrożenie zakażeniem chorobotwórczymi bakteriami i wirusami są subiektywnym odczuciem wnioskodawców.
Zarówno Wojewoda, jak i GINB odnieśli się do zarzutu naruszania prawa skarżących do wyłącznego i swobodnego korzystania z miejsca postojowego nr [...] .
Wojewoda wskazał, że w obrocie prawnym pozostaje zgoda na przeprowadzenie kanałów wentylacyjnych. Skonstatował, że miejsce postojowe nie jest miejscem na stały, ani nawet czasowy pobyt ludzi. Korzystanie z niego jest co do zasady krótkotrwałe, polegające na parkowaniu, ewentualnie załadowaniu lub wyładowaniu np. bagażu. Wszelkie instalacje są prowadzone pod stropem nad halami garażowymi i w wielu miejscach może wystąpić konieczność ich naprawy. Nie oznacza to ograniczenia w korzystaniu z miejsca postojowego.
Natomiast GINB stwierdził w tym zakresie, że z projektu budowlanego nie wynika, aby realizacja spornej inwestycji ograniczała skarżącym możliwość swobodnego korzystania z przysługującego im prawa do wyłącznego korzystania z miejsca postojowego nr [...] w hali garażowej. Jak wynika z projektu budowlanego, wyrzutnia powietrza, za pomocą której zużyte, podczyszczone powietrze będzie wyrzucane do hali garażowej, zaprojektowano na wysokości 3,07 m.
Organy wypowiedziały się również na temat pojęcia rażącego naruszenia prawa oraz skutków społeczno-gospodarczych.
Organ odwoławczy przedstawił obszerne rozważania w tej mierze, jakkolwiek na tle zarzutu naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, ale analiza ta ma wymiar ogólny, odnoszący się do wszelkich naruszeń, które należy ocenić w aspekcie rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. GINB ocenił, że nie doszło do rażącego naruszenia w odniesieniu do tych przepisów. Nie rozważał ewentualnych skutków rażącego naruszenia prawa procesowego, uznając, że do takich naruszeń nie doszło.
Wojewoda poddał analizie przesłanki stwierdzenia nieważności, w tym wadę w postaci rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., przyjmując, że do zaistnienia takich wad nie doszło.
W świetle tych okoliczności procesowych, niezależnie od merytorycznej trafności stanowiska organów, przyjąć należy, że teza Sądu pierwszej instancji o braku zbadania projektu w zakresie zgodności z przepisami techniczno-budowlanymi oraz w kontekście ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, jest bezpodstawna.
Odnotować także należy, że niezrozumiałe jest nawiązanie w części prawnej uzasadnienia zaskarżonego wyroku do przepisu § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 26 marca 2019 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 1 kwietnia 2019 r., a więc nie może stanowić kryterium zgodności z prawem decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 2 grudnia 2015 r. Co prawda przepis ten jest przywołany w nawiązaniu do zarzutu skargi, ale wskazanie go w części prawnej, w wywodzie mającym wykazać uchybienia zaskarżonej decyzji, pośrednio wskazuje na stanowisko Sądu, według którego, kwestia zgodności z tym przepisem nie została sprawdzona, z naruszeniem dalej powołanych norm procesowych.
Niezależnie od powyższych uwag, konieczne jest wskazanie, na co zresztą zwrócił uwagę GINB, że co do zasady, organy badają prawidłowość decyzji o pozwoleniu na budowę, w trybie stwierdzenia nieważności (art. 156 § 1 K.p.a.) w oparciu o stan prawny i faktyczny istniejący w dacie wydania kwestionowanej decyzji oraz w oparciu o materiał dowodowy, jakim dysponował organ administracji architektoniczno-budowlanej w dacie wydania kontrolowanej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Skoro zatem organy przedstawiły swoje merytoryczne stanowisko i uznały, że nie zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Gdańska o pozwoleniu na budowę, a Sąd pierwszej instancji dysponował materiałem dowodowym istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym projektem budowlanym oraz dokumentami dołączonymi do tego projektu i do akt administracyjnych, należało dokonać merytorycznej kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Nie było podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia zawrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.