Orzeczenie · 2025-07-02

II OSK 1001/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-02
NSAAdministracyjneWysokansa
planowanie przestrzenneodtworzenie aktpostępowanie administracyjneuchwałaskarga kasacyjnaprawo samorządoweodszkodowanienieruchomości

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. D. od postanowienia WSA w Gdańsku, które odrzuciło skargę na uchwałę Rady Gminy Wejherowo. Uchwała ta dotyczyła przekazania wniosku skarżącego o odtworzenie zaginionego załącznika graficznego do uchwały Gminnej Rady Narodowej z 1986 r. WSA odrzucił skargę, opierając się na ugruntowanym poglądzie, że postępowanie skargowe i wnioskowe (Dział VIII K.p.a.) nie podlega kognicji sądów administracyjnych, a przekazanie wniosku w trybie art. 243 K.p.a. jest czynnością faktyczną, od której nie przysługuje skarga. Skarżący kasacyjnie zarzucił błędną kwalifikację jego wniosku jako wniosku z art. 241 K.p.a., argumentując, że żądanie odtworzenia konkretnego dokumentu, mającego znaczenie dla jego interesu majątkowego (postępowanie odszkodowawcze), powinno być traktowane jako żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego, a nie jako wniosek w trybie skarg i wniosków. NSA przychylił się do stanowiska skarżącego, uznając, że WSA błędnie odrzucił skargę bez weryfikacji charakteru pisma. Sąd wskazał, że wniosek o odtworzenie zaginionego załącznika nie był wnioskiem w trybie skarg i wniosków, lecz żądaniem podjęcia konkretnego działania. Wobec braku przepisów proceduralnych umożliwiających odtworzenie takich dokumentów, organ powinien był odmówić wszczęcia postępowania. NSA uchylił zaskarżone postanowienie WSA oraz uchwałę Rady Gminy, zasądzając zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że wniosek o odtworzenie zaginionych dokumentów planistycznych nie jest wnioskiem w trybie skarg i wniosków, a także właściwość sądu administracyjnego w takich sprawach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji planistycznej i postępowania odszkodowawczego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o odtworzenie zaginionego załącznika graficznego do uchwały o planie miejscowym, złożony w związku z postępowaniem odszkodowawczym, powinien być traktowany jako wniosek w trybie skarg i wniosków (art. 241 K.p.a.), czy jako żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wniosek o odtworzenie zaginionego załącznika graficznego do uchwały o planie miejscowym nie jest wnioskiem w trybie skarg i wniosków (art. 241 K.p.a.), lecz żądaniem wszczęcia postępowania, które powinno zostać rozpatrzone przez organ.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że treść wniosku skarżącego, domagającego się odtworzenia konkretnego dokumentu mającego znaczenie dla jego interesu majątkowego, wskazuje na żądanie wszczęcia postępowania, a nie na chęć usprawnienia działania administracji w ogólnym sensie, co jest cechą wniosku z art. 241 K.p.a. WSA błędnie zakwalifikował pismo jako wniosek z art. 241 K.p.a. i odrzucił skargę.

Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na uchwałę organu gminy dotyczącą przekazania wniosku o odtworzenie zaginionych akt?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi, jeśli wniosek nie został prawidłowo zakwalifikowany jako wniosek w trybie skarg i wniosków, a jego treść wskazuje na potrzebę wszczęcia postępowania administracyjnego.

Uzasadnienie

NSA uchylił postanowienie WSA o odrzuceniu skargi, ponieważ WSA nie zweryfikował prawidłowo charakteru pisma skarżącego. Skoro pismo nie było wnioskiem z art. 241 K.p.a., to nie podlegało wyłączeniu spod kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 P.p.s.a. w związku z art. 241 K.p.a.

Jakie są konsekwencje braku przepisów proceduralnych umożliwiających odtworzenie zaginionych dokumentów planistycznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W przypadku braku przepisów umożliwiających odtworzenie zaginionych dokumentów planistycznych, organ powinien odmówić wszczęcia postępowania w tym przedmiocie.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, K.p.a. ani ustawa o samorządzie gminnym nie przewidują procedury odtworzenia akt planistycznych. W związku z tym, Rada Gminy powinna była odmówić wszczęcia postępowania w przedmiocie odtworzenia załącznika graficznego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie WSA i zaskarżoną uchwałę Rady Gminy. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania WSA.

Przepisy (17)

Główne

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2 pkt 5

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 31

Ustawa o samorządzie gminnym

k.p.a. art. 243

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 241

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 227

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 239

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 3 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 182 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 288

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 289 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.z.p. art. 154 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o odtworzenie zaginionego załącznika graficznego do planu miejscowego nie jest wnioskiem w trybie skarg i wniosków (art. 241 K.p.a.), lecz żądaniem wszczęcia postępowania administracyjnego. • Sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na uchwałę organu, jeśli pismo nie zostało prawidłowo zakwalifikowane jako wniosek z art. 241 K.p.a. • Brak przepisów proceduralnych umożliwiających odtworzenie zaginionych dokumentów planistycznych skutkuje koniecznością odmowy wszczęcia postępowania w tym przedmiocie.

Odrzucone argumenty

Wniosek o odtworzenie zaginionego załącznika graficznego do uchwały o planie miejscowym jest wnioskiem w trybie skarg i wniosków (art. 241 K.p.a.), a sprawy skargowe nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. • Przekazanie wniosku w trybie art. 243 K.p.a. jest czynnością faktyczną, od której nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

O tym czy pismo jest wnioskiem nie decyduje jego forma lecz treść. • Nie chodzi zatem o systemową reformę odtwarzania akt danego rodzaju przez organ w celu polepszenia jego działania w tym zakresie ale o wszczęcie postępowania, które doprowadzi do odtworzenia załącznika graficznego przedmiotowej uchwały Gminnej Rady Narodowej.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że wniosek o odtworzenie zaginionych dokumentów planistycznych nie jest wnioskiem w trybie skarg i wniosków, a także właściwość sądu administracyjnego w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji planistycznej i postępowania odszkodowawczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe znaczenie ma prawidłowa kwalifikacja pisma procesowego i jak błąd proceduralny może prowadzić do uchylenia orzeczenia. Dotyczy również problemu odtwarzania zaginionych dokumentów, co ma praktyczne implikacje.

Zaginiony plan miejscowy: jak sąd uratował szansę na odszkodowanie?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst