II NSNc 372/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał skargę nadzwyczajną Prokuratora Generalnego wniesioną od postanowienia Sądu Rejonowego w Przemyślu z dnia 22 stycznia 2018 r., które umorzyło postępowanie w sprawie o zapłatę z powództwa A.Ć. przeciwko B.G. Skarżący zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie zasad konstytucyjnych (sprawiedliwości społecznej, legalizmu, rzetelnej procedury sądowej) oraz przepisów postępowania, wskazując, że cofnięcie pozwu przez pełnomocnika powódki było podyktowane rozmową z synem powódki, a nie jej bezpośrednim żądaniem, i było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Sąd Najwyższy oddalił skargę, uznając zarzuty za niezasadne. Podkreślono, że cofnięcie pozwu przez profesjonalnego pełnomocnika jest czynnością dyspozycyjną, która co do zasady kończy postępowanie, a sąd ocenia ją jedynie pod kątem zgodności z prawem i zasadami współżycia społecznego. W tej sprawie takich naruszeń nie stwierdzono. Sąd Najwyższy zaznaczył również, że zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP nie może być skutecznie podniesiony w ramach przesłanki szczególnej skargi nadzwyczajnej, a zarzuty dotyczące art. 7 i 45 ust. 1 Konstytucji RP nie znalazły odzwierciedlenia w realiach sprawy. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił skargę i zniósł wzajemnie koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących skargi nadzwyczajnej, w szczególności rozróżnienie przesłanki ogólnej od szczególnej oraz ocena skuteczności cofnięcia pozwu.
Dotyczy specyfiki skargi nadzwyczajnej i procedury cywilnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy cofnięcie pozwu przez pełnomocnika powódki, podyktowane rozmową z synem powódki, a nie jej bezpośrednim żądaniem, jest skuteczne i zgodne z zasadami współżycia społecznego oraz rzetelną procedurą sądową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, cofnięcie pozwu przez profesjonalnego pełnomocnika jest skuteczne, o ile nie jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego. W tej sprawie nie stwierdzono takich naruszeń, a sąd prawidłowo umorzył postępowanie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że cofnięcie pozwu jest czynnością dyspozycyjną powoda, a profesjonalny pełnomocnik działał w granicach swoich uprawnień. Brak było podstaw do uznania, że czynność ta była sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego, a sąd prawidłowo zastosował przepisy k.p.c. dotyczące umorzenia postępowania.
Czy zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP może stanowić podstawę szczególną skargi nadzwyczajnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP odnosi się do przesłanki ogólnej skargi nadzwyczajnej, a nie szczególnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ustawodawca wyraźnie rozdzielił przesłankę ogólną (art. 89 § 1 in principio u.SN) od przesłanek szczególnych (art. 89 § 1 pkt 1-3 u.SN). Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej stanowi podstawę ogólną, a nie szczególną.
Czy naruszenie zasad określonych w art. 7 i 45 ust. 1 Konstytucji RP było zasadne w kontekście cofnięcia pozwu i umorzenia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty te uznano za niezasadne z uwagi na brak odniesienia do realiów sprawy i prawidłowe działanie sądu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że pełnomocnik powódki prawidłowo cofnął pozew, a zażalenie dotyczyło jedynie kosztów. Nie wykazano, aby cofnięcie pozwu było podyktowane rozmową syna powódki, a sąd nie ma obowiązku merytorycznego rozpoznania sprawy po skutecznym cofnięciu pozwu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A.Ć. | osoba_fizyczna | powódka |
| B.G.- prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] | spółka | pozwany |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 203
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy cofnięcia pozwu i jego skutków.
k.p.c. art. 355 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy umorzenia postępowania.
u.SN art. 89 § § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa przesłanki dopuszczalności skargi nadzwyczajnej (ogólne i szczególne).
u.SN art. 89 § § 1 pkt 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przesłanka szczególna: naruszenie zasad lub wolności i praw człowieka i obywatela określonych w Konstytucji RP.
u.SN art. 89 § § 1 pkt 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przesłanka szczególna: rażące naruszenie przepisów postępowania.
Pomocnicze
u.SN art. 115 § § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa ograniczenia w uchylaniu orzeczeń w przypadku nieodwracalnych skutków prawnych.
u.SN art. 91 § § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Podstawa orzekania o oddaleniu skargi.
k.p.c. art. 398 § 18
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów postępowania w sprawach kasacyjnych i skarg nadzwyczajnych.
u.SN art. 95 § pkt 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Podstawa orzekania o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Cofnięcie pozwu przez profesjonalnego pełnomocnika jest czynnością dyspozycyjną, która co do zasady kończy postępowanie. • Sąd ocenia cofnięcie pozwu pod kątem zgodności z prawem i zasadami współżycia społecznego. • W przedmiotowej sprawie nie stwierdzono naruszenia prawa ani zasad współżycia społecznego przy cofnięciu pozwu. • Zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji RP nie może być podstawą szczególną skargi nadzwyczajnej. • Zarzuty dotyczące art. 7 i 45 ust. 1 Konstytucji RP nie znalazły odzwierciedlenia w realiach sprawy.
Odrzucone argumenty
Postanowienie o umorzeniu postępowania było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. • Cofnięcie pozwu przez pełnomocnika było podyktowane rozmową syna powódki, a nie jej bezpośrednim żądaniem. • Niewłaściwe zastosowanie art. 203 § 4 k.p.c. w zw. z art. 355 § 1 k.p.c. • Naruszenie zasad sprawiedliwości społecznej, legalizmu oraz prawa do rzetelnej procedury sądowej (art. 2, 7, 45 ust. 1 Konstytucji RP).
Godne uwagi sformułowania
A contrario samo naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej nie stanowi racji wystarczającej dla usunięcia z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia. • Zarzut ten odnosi się do przesłanki ogólnej skargi nadzwyczajnej, której zasadność Sąd Najwyższy będzie badać dopiero w przypadku stwierdzenia zasadności formułowanych względem zaskarżonego orzeczenia zarzutów szczególnych. • Cofnięcie pozwu jest czynnością dyspozycyjną powoda, po której proces, co do zasady, nie może toczyć się dalej i nie jest możliwe rozstrzygnięcie sprawy, jak również jej okoliczności. • Sąd nie może odpowiadać za działania profesjonalnych pełnomocników.
Skład orzekający
Joanna Lemańska
przewodniczący
Oktawian Nawrot
sprawozdawca
Mariusz Wilczyński
ławnik Sądu Najwyższego
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi nadzwyczajnej, w szczególności rozróżnienie przesłanki ogólnej od szczególnej oraz ocena skuteczności cofnięcia pozwu."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki skargi nadzwyczajnej i procedury cywilnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych ze skargą nadzwyczajną i cofnięciem pozwu, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Czy cofnięcie pozwu zawsze kończy sprawę? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice skargi nadzwyczajnej.”
Dane finansowe
WPS: 22 611,54 PLN
zwrot kosztów procesu: 3617 PLN
zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej: 2952 PLN
zwrot opłaty sądowej: 165,5 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.