Orzeczenie · 2024-10-31

II NSNc 367/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-10-31
SNCywilnezobowiązaniaWysokanajwyższy
skarga nadzwyczajnaSąd Najwyższynakaz zapłatykredyt CHFklauzule abuzywnezasada demokratycznego państwa prawnegosprawiedliwość społecznaProkurator Generalny

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę nadzwyczajną Prokuratora Generalnego wniesioną od nakazu zapłaty Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 24 kwietnia 2015 r., sygn. I Nc 358/15, dotyczącego zapłaty kwoty 150 486,23 CHF wraz z odsetkami. Prokurator Generalny zarzucił zaskarżonemu nakazowi naruszenie zasad konstytucyjnych (sprawiedliwości społecznej, równości, ochrony konsumentów, rzetelnej procedury sądowej), rażące naruszenie prawa materialnego (art. 58 § 1 i 3 k.c. w zw. z art. 353[1] k.c. i art. 385[1] k.c.) poprzez uznanie umowy kredytu za ważną mimo klauzul abuzywnych, oraz rażące naruszenie prawa procesowego (art. 486 § 1 w zw. z art. 485 § 1 k.p.c.) poprzez wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym. Sąd Najwyższy odrzucił skargę nadzwyczajną, uznając ją za wadliwą konstrukcyjnie. Kluczowym powodem odrzucenia było niewykazanie przez Prokuratora Generalnego, że wniesienie skargi było konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP). Sąd podkreślił, że ta ogólna przesłanka, określona w art. 89 § 1 in principio ustawy o Sądzie Najwyższym, jest warunkiem wstępnym dopuszczalności skargi, który musi być spełniony łącznie z co najmniej jedną z przesłanek szczegółowych. Prokurator Generalny nie skonkretyzował w sposób należyty tej ogólnej podstawy, ograniczając się do ogólnikowych stwierdzeń. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił skargę na podstawie art. 90 § 2 u.SN i art. 95 pkt 1 w zw. art. 398[6] § 2 k.p.c., znosząc wzajemnie koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Dopuszczalność i wymogi formalne skargi nadzwyczajnej, w szczególności konieczność wykazania przesłanki ogólnej związanej z zasadą demokratycznego państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie skargi nadzwyczajnej wniesionej do Sądu Najwyższego.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga nadzwyczajna jest dopuszczalna, gdy skarżący nie wykazał, że jej wniesienie jest konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nadzwyczajna nie jest dopuszczalna, jeśli skarżący nie wykaże tej konieczności.

Uzasadnienie

Ustawa o Sądzie Najwyższym wymaga, aby skarga nadzwyczajna była wniesiona tylko wtedy, gdy jest to konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej. Jest to warunek wstępny dopuszczalności skargi, który musi być spełniony łącznie z co najmniej jedną z przesłanek szczegółowych. Prokurator Generalny nie wykazał tej konieczności w sposób należyty.

Czy Sąd Okręgowy prawidłowo wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym na podstawie umowy kredytu indeksowanego kursem CHF i wezwania do zapłaty, bez badania klauzul abuzywnych?

Odpowiedź sądu

Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął tej kwestii merytorycznie z powodu odrzucenia skargi nadzwyczajnej.

Uzasadnienie

Prokurator Generalny zarzucił Sądowi Okręgowemu naruszenie prawa materialnego i procesowego poprzez wydanie nakazu zapłaty bez zbadania ważności umowy kredytu i klauzul abuzywnych. Sąd Najwyższy odrzucił skargę z przyczyn formalnych, nie odnosząc się do meritum zarzutów dotyczących wadliwości nakazu zapłaty.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi nadzwyczajnej
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (wobec skarżącego)

Strony

NazwaTypRola
Bank S.A. w G.spółkapowód
S. W.osoba_fizycznapozwany
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (13)

Główne

u.SN art. 89 § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Skarga nadzwyczajna może być wniesiona tylko wtedy, gdy jest to konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej. Wymaga to łącznego spełnienia przesłanki ogólnej i co najmniej jednej z przesłanek szczegółowych (pkt 1-3).

u.SN art. 89 § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przesłanki szczegółowe skargi nadzwyczajnej obejmują naruszenie zasad lub wolności i praw człowieka i obywatela określonych w Konstytucji RP, rażące naruszenie prawa przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, oraz oczywistą sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego.

u.SN art. 90 § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Sąd Najwyższy odrzuca skargę nadzwyczajną, jeżeli nie spełnia ona wymogów formalnych.

u.SN art. 95 § pkt 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Sąd Najwyższy odrzuca skargę nadzwyczajną, jeżeli nie spełnia ona wymogów formalnych.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące kasacji stosuje się odpowiednio do skargi nadzwyczajnej w zakresie nieuregulowanym ustawą o Sądzie Najwyższym.

k.p.c. art. 485 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa wydania nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym.

k.p.c. art. 486 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzuty przeciwko nakazowi zapłaty.

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów.

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne).

Konstytucja RP art. 45 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do rzetelnej procedury sądowej.

Konstytucja RP art. 76

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ochrona konsumentów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez Prokuratora Generalnego konieczności wniesienia skargi nadzwyczajnej dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Godne uwagi sformułowania

skarga nadzwyczajna jest instrumentem o wąsko określonym zakresie podmiotowym i przedmiotowym • konieczne jest równoczesne zaistnienie pierwotnej przesłanki oraz co najmniej jednej z podstaw szczegółowych skargi nadzwyczajnej • nie dochowanie przez Skarżącego warunków określonych w art. 89 § 1 in principio u.SN w zakresie, w jakim ustanawia ogólną przesłankę skargi nadzwyczajnej, wymagającą wykazania, że jej wniesienie jest konieczne do realizacji zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej prowadzi do uznania, że skarga nadzwyczajna [...] zawiera wadę konstrukcyjną.

Skład orzekający

Janusz Niczyporuk

przewodniczący, sprawozdawca

Paweł Wojciechowski

członek

Arkadiusz Janusz Sopata

ławnik Sądu Najwyższego

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Dopuszczalność i wymogi formalne skargi nadzwyczajnej, w szczególności konieczność wykazania przesłanki ogólnej związanej z zasadą demokratycznego państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skargi nadzwyczajnej wniesionej do Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie SN dotyczące skargi nadzwyczajnej jest istotne dla prawników zajmujących się tym specyficznym środkiem prawnym, wyjaśniając kluczowe wymogi formalne i proceduralne.

Sąd Najwyższy stawia tamę skargom nadzwyczajnym: kluczowe wymogi formalne, które musisz znać.

Dane finansowe

WPS: 150 486,23 CHF

należność główna: 150 486,23 PLN

odsetki umowne: 2420,3 PLN

odsetki karne: 912,57 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst