Orzeczenie · 2025-02-04

II NSNc 331/23

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-02-04
SNRodzinnepowrót dzieckaWysokanajwyższy
skarga nadzwyczajnapowrót dzieckaKonwencja Haskkaochrona praw dzieckaSąd Najwyższypostępowanie cywilnewadliwość formalna

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę nadzwyczajną Prokuratora Generalnego od prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie, które nakazywało powrót małoletniego M. P. do Anglii. Prokurator Generalny zarzucił naruszenie zasad Konstytucji RP, w szczególności ochrony praw dziecka, oraz oczywistą sprzeczność ustaleń sądu z materiałem dowodowym. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uchylenie postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie i oddalenie wniosku o nakazanie powrotu dziecka. Sąd Najwyższy, stosując przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące skargi kasacyjnej, uznał wniosek Prokuratora Generalnego za wadliwy formalnie. Wskazał, że wniosek o uchylenie postanowienia sądu drugiej instancji powinien być powiązany z wnioskiem o uchylenie postanowienia sądu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy, co nie zostało w pełni wykazane w uzasadnieniu skargi. Podkreślono, że skarga nadzwyczajna jest środkiem o charakterze ekstraordynaryjnym i wymaga od wnoszącego podmiotu wyjątkowej staranności formalnej i merytorycznej. W związku z tym, Sąd Najwyższy odrzucił skargę nadzwyczajną z powodu wadliwości formalnej wniosku.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wymogi formalne skargi nadzwyczajnej, konieczność precyzyjnego formułowania wniosków przez Prokuratora Generalnego, stosowanie przepisów KPC do skargi nadzwyczajnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki skargi nadzwyczajnej i jej formalnych wymogów, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy powrotu dziecka.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o uchylenie orzeczenia sądu drugiej instancji w skardze nadzwyczajnej może być sformułowany niezależnie od wniosku o uchylenie orzeczenia sądu pierwszej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o uchylenie orzeczenia sądu drugiej instancji w skardze nadzwyczajnej, w przypadku gdy sąd pierwszej instancji orzekał co do istoty sprawy, powinien być powiązany z wnioskiem o uchylenie orzeczenia sądu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące skargi kasacyjnej, stosowane do skargi nadzwyczajnej, wymagają precyzyjnego sformułowania wniosku o uchylenie orzeczenia i orzeczenie co do istoty sprawy. W sytuacji, gdy zaskarżone jest orzeczenie sądu drugiej instancji, a sąd pierwszej instancji orzekał co do istoty, wniosek powinien obejmować uchylenie obu orzeczeń i orzeczenie co do istoty sprawy, co nie zostało spełnione przez Prokuratora Generalnego.

Jaki jest zakres stosowania przepisów Kodeksu postępowania cywilnego do skargi nadzwyczajnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W zakresie nieuregulowanym przepisami ustawy o Sądzie Najwyższym, do skargi nadzwyczajnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące skargi kasacyjnej, z pewnymi wyłączeniami.

Uzasadnienie

Ustawa o Sądzie Najwyższym w art. 95 pkt 1 stanowi, że w sprawach cywilnych stosuje się przepisy KPC dotyczące skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy podkreślił, że należy stosować te przepisy, w tym dotyczące warunków formalnych pisma procesowego, co jest kluczowe dla prawidłowego rozpoznania skargi.

Czy Prokurator Generalny wnosząc skargę nadzwyczajną powinien wykazać szczególną staranność formalną i merytoryczną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, od Prokuratora Generalnego, jako podmiotu uprawnionego do wniesienia skargi nadzwyczajnej – środka zaskarżenia o charakterze absolutnie ekstraordynaryjnym – należy wymagać wyjątkowej staranności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga nadzwyczajna jest środkiem nadzwyczajnym, a jej wnoszenie przez profesjonalny i szczególny organ, jakim jest Prokurator Generalny, wymaga szczególnej dbałości o warstwę formalną i uzasadnienie przesłanek skargi. Brak takiej staranności może prowadzić do odrzucenia skargi.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi nadzwyczajnej
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy (wobec wadliwości skargi)

Strony

NazwaTypRola
M. P.osoba_fizycznawnioskodawca
A. P.osoba_fizycznauczestniczka
Prokurator Okręgowy w Krakowieorgan_państwowyudział
Rzecznik Praw Dzieckaorgan_państwowyudział
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (10)

Główne

u.SN. art. 89

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Reguluje nadzwyczajny środek zaskarżenia - skargę nadzwyczajną.

u.SN. art. 95 § pkt 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Stanowi o stosowaniu przepisów KPC dotyczących skargi kasacyjnej do skargi nadzwyczajnej w sprawach cywilnych.

k.p.c. art. 398 § 4 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymóg oznaczenia orzeczenia zaskarżonego w skardze kasacyjnej (i nadzwyczajnej).

k.p.c. art. 398 § 4 § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymóg sformułowania wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia w skardze kasacyjnej (i nadzwyczajnej).

Konstytucja RP art. 72

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada ochrony praw dziecka.

Pomocnicze

u.SN. art. 89 § § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Określa termin wniesienia skargi nadzwyczajnej (5 lat od uprawomocnienia, lub rok od rozpoznania kasacji).

u.SN. art. 91 § § 1 zd. 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Określa możliwe rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego w przypadku uwzględnienia skargi nadzwyczajnej.

k.p.c. art. 398 § 10 zdanie drugie

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje orzekanie w składzie jednoosobowym w przypadku odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 398 § 6 § 2 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania o odrzuceniu skargi.

k.p.c. art. 398 § 18

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek skargi nadzwyczajnej jest wadliwy formalnie, ponieważ nie spełnia wymogów art. 398^4 § 1 pkt 3 k.p.c. w zakresie wniosku o uchylenie orzeczenia sądu pierwszej instancji i orzeczenie co do istoty sprawy. • Prokurator Generalny, jako podmiot wnoszący skargę nadzwyczajną, powinien wykazać się szczególną starannością formalną.

Godne uwagi sformułowania

skarga nadzwyczajna jest środkiem zaskarżenia prawomocnych orzeczeń o charakterze absolutnie ekstraordynaryjnym • należy wymagać wyjątkowej staranności • wniosek jest w oczywisty sposób wadliwy i niespełniający wymogu • Sąd Najwyższy jest związany treścią żądania

Skład orzekający

Adam Redzik

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi nadzwyczajnej, konieczność precyzyjnego formułowania wniosków przez Prokuratora Generalnego, stosowanie przepisów KPC do skargi nadzwyczajnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki skargi nadzwyczajnej i jej formalnych wymogów, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy powrotu dziecka.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego środka zaskarżenia, jakim jest skarga nadzwyczajna, i podkreśla znaczenie formalnych wymogów jej wnoszenia, co jest kluczowe dla praktyków prawa. Pokazuje też, jak nawet skarga wniesiona przez Prokuratora Generalnego może zostać odrzucona z powodów proceduralnych.

Skarga nadzwyczajna odrzucona przez Sąd Najwyższy. Kluczowy błąd formalny Prokuratora Generalnego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst