Orzeczenie · 2026-01-09

II NSNc 214/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2026-01-09
SNinneWysokanajwyższy
skarga nadzwyczajnaSąd NajwyższyRzecznik Finansowyzasada demokratycznego państwa prawnegoprawomocność orzeczeńkontrola instancyjnapostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę nadzwyczajną Rzecznika Finansowego od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 16 kwietnia 2019 r., który z kolei oddalił apelację powodów B.K. i K.K. od wyroku Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze. Rzecznik Finansowy domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku. Sąd Najwyższy, analizując przesłanki dopuszczalności skargi nadzwyczajnej określone w art. 89 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym, stwierdził, że skarga ta służy eliminowaniu z obrotu prawnego orzeczeń naruszających fundamentalne zasady państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej. Kluczowe jest wykazanie zaistnienia jednej z trzech przesłanek szczególnych, w tym naruszenia zasad lub wolności konstytucyjnych, rażącego naruszenia prawa lub oczywistej sprzeczności ustaleń z materiałem dowodowym. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga nadzwyczajna jest środkiem absolutnie ekstraordynaryjnym i jej podstawy należy pojmować w sposób zawężający. W przedmiotowej sprawie Rzecznik Finansowy nie zarzucił w petitum skargi naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej. Z tego powodu Sąd Najwyższy uznał skargę za dotkniętą wadą konstrukcyjną skutkującą jej odrzuceniem a limine, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, które nakazuje odrzucenie skargi w przypadku braku wyczerpującego uzasadnienia podstaw jej wniesienia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił skargę nadzwyczajną na podstawie przepisów k.p.c. i ustawy o Sądzie Najwyższym, a także zniósł wzajemnie między stronami koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

interpretacja przesłanek dopuszczalności skargi nadzwyczajnej, w szczególności wymogu wskazania w petitum naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie skargi nadzwyczajnej i jej formalnych wymogów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy skarga nadzwyczajna może być wniesiona bez zarzutu naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej w petitum skargi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, brak takiego zarzutu w petitum skargi nadzwyczajnej stanowi wadę konstrukcyjną skutkującą jej odrzuceniem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej jest obligatoryjną przesłanką skargi nadzwyczajnej, a jej brak w petitum skargi skutkuje odrzuceniem pisma procesowego jako skargi nadzwyczajnej.

Jakie są przesłanki dopuszczalności skargi nadzwyczajnej zgodnie z art. 89 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Skarga nadzwyczajna może być wniesiona, jeżeli orzeczenie narusza zasady lub wolności konstytucyjne, rażąco narusza prawo przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, lub gdy zachodzi oczywista sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią materiału dowodowego, a orzeczenie nie może być zmienione w innych trybach nadzwyczajnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy przypomniał, że skarga nadzwyczajna jest środkiem o charakterze wyjątkowym, służącym eliminowaniu z obrotu prawnego orzeczeń rażąco wadliwych, godzących w podstawy państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej. Podkreślono, że zaistnienie przesłanki szczególnej nie przesądza o konieczności uchylenia orzeczenia, a stabilność orzeczeń jest również zasadą konstytucyjną.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi

Strony

NazwaTypRola
B.K.osoba_fizycznapowód
K.K.osoba_fizycznapowód
Bank spółka akcyjna z siedzibą w W.spółkapozwany
Rzecznik Finansowyorgan_państwowyskarżący

Przepisy (4)

Główne

u.SN art. 89 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Skarga nadzwyczajna może być wniesiona, jeżeli jest to konieczne dla zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, a orzeczenie narusza zasady lub wolności i prawa człowieka i obywatela określone w Konstytucji, lub w sposób rażący narusza prawo przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, lub gdy zachodzi oczywista sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, a orzeczenie nie może być uchylone lub zmienione w trybie innych nadzwyczajnych środków zaskarżenia.

Pomocnicze

u.SN art. 95 § pkt 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Podstawa do odrzucenia skargi nadzwyczajnej.

k.p.c. art. 398 § 6

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia skargi nadzwyczajnej.

k.p.c. art. 398 § 18

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wskazania w petitum skargi nadzwyczajnej naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej stanowi wadę konstrukcyjną skutkującą odrzuceniem skargi.

Godne uwagi sformułowania

skarga nadzwyczajna jest "wentylem bezpieczeństwa", środkiem absolutnie ekstraordynaryjnym • podstawy skargi nadzwyczajnej należy pojmować w sposób zawężający • brak wyczerpującego i spójnego uzasadnienia podstaw, na których skarżący opiera skargę nadzwyczajną, stanowi wadę dyskwalifikującą pismo procesowe jako skargę nadzwyczajną

Skład orzekający

Oktawian Nawrot

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "interpretacja przesłanek dopuszczalności skargi nadzwyczajnej, w szczególności wymogu wskazania w petitum naruszenia zasady demokratycznego państwa prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie skargi nadzwyczajnej i jej formalnych wymogów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy specyficznego i budzącego kontrowersje środka zaskarżenia, jakim jest skarga nadzwyczajna, a jej rozstrzygnięcie opiera się na ścisłej interpretacji przepisów i utrwalonego orzecznictwa SN.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę nadzwyczajną. Kluczowy błąd Rzecznika Finansowego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst