II NSNc 189/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkarga nadzwyczajna została wniesiona przez Prokuratora Generalnego od postanowienia Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 28 marca 2017 r., sygn. akt III Ca 235/17, które oddaliło apelację wnioskodawców K. i T. G. od zarządzenia referendarza sądowego zmieniającego wpis w księdze wieczystej. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, w tym przepisów o księgach wieczystych i hipotece, a także naruszenie zasad konstytucyjnych, takich jak zasada zaufania do państwa, ochrona prawa własności i ochrona konsumentów. Wnioskodawcy domagali się wykreślenia z działu III księgi wieczystej wzmianek o przyłączeniu się do egzekucji kolejnych wierzycieli dewelopera. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę nadzwyczajną, stwierdził, że wpisy dotyczące przyłączenia wierzycieli do egzekucji w księdze wieczystej są prawomocne. Wskazał, że skarżący nie przedstawił istotnych dokumentów, takich jak zaświadczenie komornika o zakończeniu postępowania egzekucyjnego lub wyrok sądu uzgadniający treść księgi wieczystej. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że nie jest możliwe uwzględnienie wniosków skarżącego na podstawie art. 91 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym. Zamiast tego, Sąd Najwyższy zalecił wnioskodawcom wniesienie powództwa przeciwegzekucyjnego na podstawie art. 840 § 1 k.p.c., a następnie złożenie wniosku do komornika o wykreślenie wzmianek na podstawie art. 924 § 2 k.p.c. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił skargę nadzwyczajną i zniósł wzajemnie koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu stosowania skargi nadzwyczajnej w sprawach dotyczących wpisów w księgach wieczystych i konieczności wyczerpania drogi postępowania przeciwegzekucyjnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wpisami w księgach wieczystych i skargą nadzwyczajną.
Zagadnienia prawne (2)
Czy skarga nadzwyczajna może być podstawą do wykreślenia prawomocnych wpisów w księdze wieczystej dotyczących przyłączenia wierzycieli do egzekucji, bez wcześniejszego przeprowadzenia postępowania przeciwegzekucyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarga nadzwyczajna nie może być podstawą do wykreślenia prawomocnych wpisów w księdze wieczystej dotyczących przyłączenia wierzycieli do egzekucji, jeśli nie zostały wyczerpane inne środki prawne, w tym postępowanie przeciwegzekucyjne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że skarga nadzwyczajna jest środkiem o charakterze publicznoprawnym, służącym zapewnieniu zgodności z zasadami państwa prawnego. Jednakże, w przypadku prawomocnych wpisów w księdze wieczystej dotyczących egzekucji, konieczne jest najpierw przeprowadzenie postępowania przeciwegzekucyjnego na podstawie art. 840 § 1 k.p.c., a następnie złożenie wniosku o wykreślenie na podstawie art. 924 § 2 k.p.c. Skarga nadzwyczajna nie zastępuje tych postępowań.
Czy naruszenie zasady pacta sunt servanda, ochrony prawa własności i ochrony konsumentów przez postanowienie sądu niższej instancji uzasadnia uwzględnienie skargi nadzwyczajnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo powołanie się na naruszenie tych zasad nie jest wystarczające do uwzględnienia skargi nadzwyczajnej, jeśli nie zostały spełnione przesłanki formalne i proceduralne, a w szczególności nie wykazano, że inne środki prawne były niedostępne lub nieskuteczne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga nadzwyczajna jest środkiem absolutnie ekstraordynaryjnym, który może być stosowany tylko w sytuacjach, gdy inne środki zaskarżenia nie są możliwe lub były nieskuteczne. W niniejszej sprawie, skarżący nie przedstawił dowodów na wyczerpanie drogi postępowania przeciwegzekucyjnego, co uniemożliwiło uwzględnienie skargi.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| T. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Przedsiębiorstwo Spółka Jawna w S. | spółka | deweloper |
| A. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| M. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | skarżący |
| M. F. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| K. F. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| I. C. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| P. C. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
| M. C. | osoba_fizyczna | wierzyciel |
Przepisy (7)
Główne
u.SN art. 89 § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa przesłanki dopuszczalności skargi nadzwyczajnej, w tym konieczność zapewnienia zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawnego i zasadami sprawiedliwości społecznej, oraz enumeruje podstawy zaskarżenia.
u.SN art. 91 § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Reguluje możliwość zmiany lub uchylenia zaskarżonego orzeczenia przez Sąd Najwyższy w trybie skargi nadzwyczajnej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 840 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do wniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego, które może być wykorzystane do kwestionowania tytułów wykonawczych lub czynności egzekucyjnych.
k.p.c. art. 924 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do wniosku o wykreślenie wzmianki o wszczęciu egzekucji z nieruchomości z księgi wieczystej po jej zakończeniu lub w innych uzasadnionych przypadkach.
u.k.h.w. art. 18
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Przepis dotyczący wpisów w księgach wieczystych, który był przedmiotem zarzutów Prokuratora Generalnego.
k.c. art. 58 § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej sprzecznej z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Dotyczy zakazu nadużywania prawa podmiotowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga nadzwyczajna nie jest właściwym środkiem do kwestionowania prawomocnych wpisów w księdze wieczystej dotyczących egzekucji bez wcześniejszego postępowania przeciwegzekucyjnego. • Wnioskodawcy powinni najpierw skorzystać z drogi powództwa przeciwegzekucyjnego i wniosku o wykreślenie wzmianki na podstawie przepisów k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zarzuty Prokuratora Generalnego dotyczące naruszenia zasady pacta sunt servanda, ochrony prawa własności i ochrony konsumentów. • Zarzuty rażącego naruszenia prawa materialnego (art. 18 u.k.h.w., art. 58 § 2 k.c. w zw. z art. 5 k.c.).
Godne uwagi sformułowania
skarga nadzwyczajna jest środkiem absolutnie ekstraordynaryjnym • konieczność jednoczesnego zaistnienia przesłanki funkcjonalnej i którejś (przynajmniej jednej) z jej szczegółowych przesłanek • nie jest możliwe uwzględnienie przez Sąd Najwyższy wniosków zgłoszonych przez skarżącego na podstawie art. 91 § 1 u.SN • wnioskodawcy K. G. i T. G. powinni najpierw wnieść powództwo przeciwegzekucyjne na podstawie art. 840 § 1 k.p.c.
Skład orzekający
Marek Dobrowolski
przewodniczący, sprawozdawca
Paweł Czubik
członek
Radosław Tomasz Jeż
ławnik Sądu Najwyższego
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu stosowania skargi nadzwyczajnej w sprawach dotyczących wpisów w księgach wieczystych i konieczności wyczerpania drogi postępowania przeciwegzekucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wpisami w księgach wieczystych i skargą nadzwyczajną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy skargi nadzwyczajnej, która jest stosunkowo nowym i budzącym zainteresowanie instrumentem prawnym. Pokazuje również praktyczne ograniczenia jej stosowania w kontekście postępowań egzekucyjnych i ksiąg wieczystych.
“Skarga nadzwyczajna nie zawsze jest ostatnią deską ratunku – Sąd Najwyższy wskazuje drogę do ochrony praw w księgach wieczystych.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.