III SK 24/13

Sygn. akt III SK 24/13 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 5 grudnia 2013 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Maciej Pacuda 
 
w sprawie z powództwa C. K. 
przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki 
o nałożenie kary pieniężnej, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw 
Publicznych w dniu 5 grudnia 2013 r., 
na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego  
z dnia 25 października 2012 r.,  
 
 
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 
2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 180 (sto 
osiemdziesiąt) 
złotych 
tytułem 
kosztów 
postępowania 
kasacyjnego.  
 
UZASADNIENIE 
 
Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 25 października 2012 r., oddalił apelację C. 
K. (powód) od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 16 marca 2012 r., w sprawie 
przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes Urzędu) o nałożenie 
kary pieniężnej w wysokości 69.800 zł, co stanowi 10,3532% przychodu 
osiągniętego przez powoda w 2008 r. 
Kara ta została nałożona przez Prezesa Urzędu decyzją z dnia 3 sierpnia 
2009 r. na powoda prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą „M.N . z/s w 
K. za naruszenie warunków koncesji na obrót paliwami ciekłymi, poprzez 
wprowadzenie do obrotu przez stację paliw mieszczącą się w M. nr 54 paliw 

 
 
2 
ciekłych, które nie spełniały wymagań jakościowych określonych w przepisach 
rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 9 grudnia 2008 r. w sprawie 
wymagań jakościowych dla paliw ciekłych (Dz. U. z 2008 r., nr 221, poz. 1441). 
Powód zaskarżył decyzję Prezesa Urzędu odwołaniem w całości, zarzucając 
między innymi naruszenie art. 56 ust. 2 w związku z art. 56 ust. 1 pkt 12 Prawa 
energetycznego oraz art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego. 
Sąd Okręgowy w W. wyrokiem z dnia 16 maca 2012 r. oddalił odwołanie 
powoda. 
W zakresie dotyczącym kary pieniężnej Sąd Okręgowy wskazał, że 
wymierzając ją Prezes Urzędu wziął pod uwagę stopień szkodliwości czynu, 
stopień zawinienia polegający na niedochowaniu należytej staranności w działaniu, 
dotychczasowe zachowanie podmiotu, to jest przestrzeganie norm prawnych oraz 
jego możliwości finansowe, poprzez uwzględnienie ogólnej sytuacji finansowej 
ukaranego przedsiębiorcy. 
Sąd Okręgowy wskazał, że odpowiedzialność za delikt administracyjny w 
postaci wprowadzania do obrotu paliw ciekłych o parametrach jakościowych 
niezgodnych z normami obowiązującymi w tym zakresie ma charakter niezależny 
od jakichkolwiek elementów subiektywnych. Nie jest to odpowiedzialność 
warunkowana przypisaniem przedsiębiorcy winy. Zakres obowiązków powoda 
odnośnie do prowadzonej przez niego działalności koncesjonowanej został 
ustalony 
na 
podstawie 
niebudzących 
wątpliwości 
dokumentów 
oraz 
niezakwestionowanych przez powoda wyników badań parametrów wprowadzonego 
do obrotu paliwa. Z uwagi na stwierdzone naruszenie, dalsze prowadzenie 
postępowania dowodowego Sąd Okręgowy uznał za zbędne. Brak było 
usprawiedliwionych podstaw do dopuszczenia dowodu z opinii biegłego na 
okoliczność ustalenia przyczyn 
występowania nadmiernej ilości siarki w 
zakwestionowanym 
oleju 
napędowym. 
Bezprzedmiotowe 
było 
także 
przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków na okoliczność przebiegu procesu 
zaopatrywania stacji paliw powoda przez dostawcę paliw i zanieczyszczenia 
benzyny i oleju w trakcie przemieszczania paliwa z cysterny do zbiorników 
stacyjnych. Dowody te nie mogły bowiem podważyć ustalenia Prezesa Urzędu, że 
powód wprowadził do obrotu paliwo niespełniające wymogów jakościowych 

 
 
3 
określonych przepisami prawa. Świadomość powoda, że kierowcy cystern 
dostawcy paliw stosowali praktyki prowadzące do zanieczyszczenia dostarczanego 
paliwa, w zestawieniu z kontynuowaniem współpracy z tym dostawcą, stanowiła 
jaskrawy przykład naruszenia obowiązku staranności właściwej dla profesjonalisty 
w obrocie gospodarczym, a konsekwencje z tego tytułu mogą dotykać wyłącznie 
powoda. 
Oddalając zarzut naruszenia art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego, Sąd 
Okręgowy wskazał, że przepis ten określa przesłanki miarkowania wysokości kary 
pieniężnej. Z okoliczności stanu faktycznego wynikało, że na korzyść powoda 
przemawiał jedynie fakt zgodności jego dotychczasowego zachowania z przepisami 
prawa obowiązującymi w odniesieniu do prowadzonej przez niego działalności. Co 
do pozostałych przesłanek miarkowania wysokości kary pieniężnej Sąd Okręgowy 
podzielił stanowisko Prezesa Urzędu. Uznał stopień zawinienia za bardzo wysoki, 
podobnie jak stopień szkodliwości czynu. Powód nie dołożył wymaganej od niego 
należytej staranności w zakresie dbałości o jakość wprowadzanego do obrotu 
paliwa. Uzyskanie przez powoda od dostawcy świadectwa jakości, w przypadku 
gdy wiedział, że dostawca stosuje praktyki mogące mieć wpływ na obniżenie 
jakości paliwa, nie mogło prowadzić do konkluzji, że powód dołożył należytej 
staranności wymaganej od profesjonalisty. Zebrany w sprawie materiał dowodowy 
nie dawał jednak podstaw, by przypisać powodowi winę umyślną. Nie wykazano, by 
powód dążył do osiągnięcia jakichkolwiek nieuprawnionych korzyści. 
Za nietrafne Sąd Okręgowy uznał zarzuty powoda dotyczące niezbadania 
przez Prezesa Urzędu jego możliwości finansowych. Prezes Urzędu zgromadził w 
toku postępowania dowody na okoliczność wysokości przychodu uzyskanego przez 
powoda, której to wysokości powód nie kwestionował. 
Mając powyższe na względzie Sad Okręgowy uznał, że wymierzona 
powodowi kara w wysokości 2/3 ustawowej wysokości jest adekwatna do wagi 
czynu oraz nie jest nadmiernie uciążliwa w stosunku do jego możliwości 
finansowych. 
Oddalając apelację powoda, Sąd Apelacyjny wskazał z kolei, odnosząc się 
do zarzutu dotyczącego nieprzeprowadzenia wnioskowanych przez powoda 
dowodów, że zarzut ten mógłby zostać uwzględniony, gdyby nieprzeprowadzenie 

 
 
4 
dowodów mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia w kontekście jego 
materialnoprawnej podstawy. Zakres niezbędnych ustaleń w danej sprawie 
oceniany jest w aspekcie konkretnego przepisu prawa materialnego. Takim 
przepisem jest art. 56 Prawa energetycznego, który wyznaczając przesłanki 
nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej określa zakres koniecznych ustaleń 
faktycznych i ma rozstrzygające znaczenie, czy konkretne okoliczności, jako 
ewentualny przedmiot dowodu, mają wpływ na treść orzeczenia. 
Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że z uwagi na 
obiektywną odpowiedzialność przedsiębiorcy energetycznego, wobec ustalenia 
zakresu jego obowiązków na podstawie nie budzących wątpliwości dokumentów 
oraz 
niekwestionowanych 
przez 
powoda 
wyników 
badania 
parametrów 
wprowadzonego do obrotu paliwa, przeprowadzenie wnioskowanych dowodów 
pozostawało bez wpływu dla prawidłowość rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Za 
irrelewantne uznał okoliczności przebiegu zaopatrywania stacji paliw powoda, na 
którą to okoliczność przesłuchani mieli zostać świadkowie. Bez wpływu na treść 
rozstrzygnięcia pozostawało także ewentualne wyjaśnienie przyczyn wzrostu 
zawartości siarki w paliwie sprzedawanym na stacji powoda. Bezprzedmiotowe było 
przeprowadzenie dowodu z akt sprawy karnej, zawartych w nich opinii oraz zeznań. 
Sąd Apelacyjny stwierdził, że odpowiedzialność administracyjna może być 
oparta na zasadzie winy jedynie w przypadku wyraźnego wprowadzenia takiej 
zasady odpowiedzialności przez ustawodawcę. Odpowiedzialność przewidziana w 
art. 56 Prawa energetycznego na takiej zasadzie nie jest oparta, zatem 
stwierdzenie zawinionego charakteru naruszenia nie jest konieczną przesłanką 
nałożenia na przedsiębiorstwo energetyczne kary pieniężnej. Przeprowadzenie 
dowodów wnioskowanych przez powoda nie prowadziłoby w żaden sposób do 
podważania ustaleń Prezesa Urzędu, że powód wprowadził do obrotu paliwo nie 
spełniające wymogów jakościowych określonych przepisami prawa. 
Sąd Apelacyjny zważył ponadto, że wykazanie niestarannego działania 
koncesjonowanego dostawcy paliw, który zaopatrywał powoda w wadliwe paliwo, 
do czego miało prowadzić przeprowadzenie wnioskowanych dowodów w 
kontekście konkretnej sytuacji, nie może wpływać na ocenę stopnia winy powoda, 
skoro nie podjął on elementarnych aktów staranności celem zapewnienia właściwej 

 
 
5 
jakości oferowanego konsumentom paliwa. Powód miał obowiązek czuwać nad 
tym, by warunków koncesji nie naruszać, a więc tak zorganizować działalność, aby 
wykluczyć możliwość wprowadzenia do obrotu paliwa o jakości nie odpowiadającej 
obowiązującym normom. Powód miał zaś świadomość, po dostarczeniu paliwa, a 
przed jego badaniem, iż kierowy cystern dostawcy stosowali praktyki prowadzące 
do jego zanieczyszczenia. Już te okoliczności wskazywały na niestaranność 
dostawcy, na którą powód powinien odpowiednio zareagować. Sąd Apelacyjny 
zwrócił także uwagę, że przekroczenia norm sięgały od 590% w przypadku 
zawartości siarki w benzynie do 4490% w przypadku zawartości siarki w oleju 
napędowym. 
Sąd Apelacyjny podzielił argumentację Sądu Okręgowego prowadzącą do 
wykazania, że stopień szkodliwości społecznej wprowadzenia do obrotu tak 
wadliwego paliwa jest wysoki. Możliwości finansowe powoda wynikają ze 
zgromadzonych w postępowaniu administracyjnym dokumentów podatkowych. 
Kara nakładana na przedsiębiorcę ze względu na swoje prewencyjno-
wychowawcze funkcje nie może mieć charakteru symbolicznego. Jej celem jest 
ochrona konsumentów przed wadliwymi towarami. 
Sąd Apelacyjny nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 56 ust. 6 Prawa 
energetycznego. Sąd Okręgowy należycie uwzględnił dyrektywy wymiaru kary 
wynikające z tego przepisu, jak stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, 
dotychczasowe zachowanie powoda, jego możliwości finansowe. Wymierzając karę 
pieniężną, Prezes Urzędu w pierwszej kolejności ocenia możliwy jej maksymalny 
wymiar (15% przychodu) a dopiero w dalszej kolejności, oceniając przesłanki 
wskazane w art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego, ostatecznie ustala jej wysokość, 
adekwatną do okoliczności danej sprawy. Z uzasadnienia decyzji Prezesa Urzędu 
wynika, że uwzględniono wykazanie przez powoda straty w 2008 r. oraz to, że jest 
on małym przedsiębiorcą. Możliwości finansowe ukaranego stanowią jedną z 
czterech przesłanek warunkujących wymiar kary. Rozmiar prowadzonej działalności 
bądź wykazanie straty nie mogą automatycznie prowadzić do wymierzenia kary w 
minimalnym, 
symbolicznym 
zakresie. 
Jedyną 
okolicznością 
uzasadniającą 
zmniejszenie kary był fakt dotychczasowego prowadzenia działalności przez 
powoda w sposób zgodny z prawem. Determinantą przesądzającą o adekwatności 

 
 
6 
wymierzenia jej na poziomie ustalonym w decyzji był zaś bardzo wysoki stopień 
szkodliwości czynu oraz stopień zawinienia (rażące niedbalstwo). 
Powód zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w całości. 
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz 
przepisów prawa procesowego. W ramach procesowej podstawy skargi kasacyjnej 
powód powołał się na naruszenie art. 378 § 1 k.p.c. w związku z art. 328 § 2 k.p.c., 
art. 382 k.p.c., 386 § 4 k.p.c. w związku z art. 227 k.p.c. i art. 56 ust. 6 Prawa 
energetycznego oraz szeregu przepisów kodeksu karnego i kodeksu postępowania 
karnego, a także art. 233 § 1 k.p.c. W ramach materialnej podstawy skargi 
kasacyjnej powód zarzucił naruszenie art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego poprzez 
błędną wykładnię polegającą na pominięciu treści przepisów prawa karnego 
materialnego, poprzez przypisanie pojęciu „możliwości finansowych” węższego 
znaczenia, niż wynikające z wykładni językowej, funkcjonalnej i celowościowej tego 
pojęcia. 
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powód powołał się 
na występowanie w sprawie istotnych zagadnień prawnych w rozumieniu art. 3989 § 
1 pkt 1 k.p.c., które ponadto budzą poważne wątpliwości i wymagają dokonania 
przez Sąd Najwyższy wykładni przepisów prawa (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) oraz na 
oczywistą zasadność skargi w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. 
Jako pierwsze zagadnienie prawne wymagające rozstrzygnięcia przez Sąd 
Najwyższy powód wskazał następujący problem prawny: czy w procesie 
stosowania przepisów art. 56 ust. 1 pkt 12 i art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego 
mamy do czynienia z dwoma odrębnymi fazami postępowania dowodowego: 
pierwszym nakierowanym na ustalenie odpowiedzialności za delikt i drugiego 
prowadzącego do zbadania subiektywnych elementów będących podstawą 
wymierzenia kary? Jeżeli postępowania te się krzyżują, to jak stosować obie te 
normy, by zachować ich właściwe, przyznane im przez ustawodawcę funkcje? czy 
do ustalenia stopnia winy i staranności przedsiębiorcy w procesie wymiaru kar na 
podstawie art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego wystarczające jest wyprowadzenie 
ogólnie sformułowanej oceny staranności i stopnia winy wypływających z faktu 
wprowadzenia do obrotu paliw niezgodnych z normami, czy też sąd winien 
przeprowadzić 
szczegółowe 
dalsze 
postepowanie 
dowodowe 
w 
celu 

 
 
7 
wszechstronnego zebrania materiału dowodowego pozwalającego na precyzyjne 
określenie formy, stopnia winy przedsiębiorcy i stopnia społecznej szkodliwości 
społecznej czynu w świetle odpowiednio zastosowanych norm prawa karnego? 
Uzasadniając potrzebę rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego powód 
stwierdza, że w niniejszej sprawie Sądy obu instancji miały poważne problemy z 
przeprowadzeniem postępowania dowodowego. Oba Sądy uznały, że niecelowe 
jest dalsze prowadzenie postępowania dowodowego, wykraczającego poza 
okoliczności istotne dla przesłanek zastosowania art. 56 ust. 1 pkt 12 Prawa 
energetycznego, w szczególności zaś za niecelowe uznały prowadzenie 
postępowania zmierzającego do ujawniania subiektywnych elementów procesu 
wymiaru kary. Zdaniem Sądów, wprowadzenie do obrotu paliw o parametrach 
jakościowych odbiegających od ustalonych w tym zakresie norm wystarcza do 
określenia poziomu społecznej szkodliwości czynu i winy przedsiębiorcy w stopniu 
wystarczającym do wymierzenia kary. W ocenie skarżącego, normy wynikające z 
art. 56 ust. 1 pkt 12 Prawa energetycznego oraz art. 56 ust. 6 Prawa 
energetycznego nie konkurują ze sobą. Dlatego ustalenie naruszenia ustawy nie 
wyklucza drobiazgowego postępowania sądowego zmierzającego do wykazania 
wszystkich przesłanek wymiaru kary. Sądy obu instancji nie odniosły się do 
odpowiednich przepisów prawa karnego. Według powoda, istnieje potrzeba 
oddzielania 
postępowania 
dowodowego 
służącego 
wykazaniu 
deliktu 
i 
postepowania dowodowego służącego wymierzeniu kary. Samo stwierdzenie 
wprowadzenia do obrotu paliw niezgodnych z normami nie zwalnia sądu z 
obowiązku wyjaśnienia wszystkich okoliczności wpływających na wymierzenie kary. 
W przeciwnym razie proces sądowy był nierzetelny i nie został przeprowadzony z 
zachowaniem poszanowania gwarancji procesowych w postępowaniu karnym. 
Jako drugie zagadnienie prawne powód wskazał problem, czy w procesie 
wymiaru kary na podstawie art. 56 ust. 6 prawa energetycznego sąd zobligowany 
jest do odpowiedniego stosowania art. 33 § 3 k.k. i wytycznych zawartych w 
uchwale połączonych Izb Karnej i Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 
1978 r., VII KZP 15/76 (OSNKW z 1978 r., nr 4-5, poz. 41) odnoszących się do 
zasad wymiary kary grzywny w prawie karnym? Czy w procesie wymiaru kary na 
podstawie art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego sąd bada dochody sprawcy, jego 

 
 
8 
warunki osobiste, rodzinne, stosunku majątkowe i możliwości zarobkowe w chwili 
orzekania? Czy sąd z urzędu przeprowadza badanie przesłanek wymiaru kary na 
podstawie odpowiedniego zastosowania art. 9 k.p.k. i art. 5 oraz art. 6 k.p.c.? Jaką 
gradację przesłanek wymiaru kary stosuje sąd w przypadku, gdy postępowanie 
dowodowe wykazuje, że rozmiar prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności 
jest niski, a działalność ta nie przynosi dochodów, a planowane kara jest z istoty jej 
wysokości a priori nieściągalna? 
W uzasadnieniu potrzeby rozstrzygnięcia powyższego problemu prawnego 
powód podnosi, że przedsiębiorca w toku postepowania weryfikującego orzeczenie 
Prezesa Urzędu korzysta z ochrony wynikającej z art. 42 konstytucji RP. Sąd 
Najwyższy 
winien 
zatem 
zdecydowanie 
zakreślić 
zakres 
niezbędnego 
postępowania dowodowego w procesie wymiaru kary na podstawie art. 56 ust. 6 
Prawa energetycznego w powiązaniu z art. 33 § 3 k.k. oraz wytycznymi wymiaru 
sprawiedliwości zawartymi w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 1978 r. 
VII KZP 15/76. Sąd Najwyższy winien także wypowiedzieć się wobec 
odpowiedniego zastosowania art. 5, 6 i 9 k.p.k. oraz co do ciężaru dowodu w 
postępowaniu z odwołania od decyzji Prezesa Urzędu w zakresie wymiaru kary. 
Wnosząc o przyjęcie skargi do rozpoznania z powodu jej oczywistej 
zasadności, powód twierdzi z kolei, że jest ona oczywiście uzasadniona w zakresie 
zarzutów zawartych w punktach 2 i 3 podstaw kasacyjnych. Zdaniem powoda, kary 
pieniężne mają charakter sankcji karnych w rozumieniu przepisów EKPC, co 
powoduje, że zasady sądowej weryfikacji orzeczenia Prezesa Urzędu winny 
odpowiadać analogicznym wymogom obowiązującym sąd w sprawie karnej. Z 
przepisu art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego wynika expressis verbis obowiązek 
poddania badaniu przez sąd elementów subiektywnych. Postępowanie dowodowe 
zmierzające do orzeczenia kary prowadzone jest niezależnie od postępowania 
dowodowego przedłożonego dla ustalenia odpowiedzialności obiektywnej, o której 
mowa w art. 56 ust. 1 pkt 12 Prawa energetycznego. W tych okolicznościach sąd 
dopuszcza każdy dowód zainicjowany przez przedsiębiorcę zmierzający do 
wykazania jednej z form winy, okoliczności popełnienia deliktu, stopnia szkodliwości 
społecznej czynu, możliwości finansowych przedsiębiorcy, niezależnie od tego, czy 
sąd ustalił już fakt popełnienia deliktu. Nie można ograniczyć praw strony, 

 
 
9 
powołując się na obiektywny charakter odpowiedzialności za popełnienie deliktu, 
jeżeli przepis ustawy udziela stronie uprawnienia do wykazywania okoliczności 
subiektywnych wpływających na wysokość kary administracyjnej. Wykładnia 
przepisu art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego jako sankcji karnej musi uwzględniać 
prawno-karne aspekty procesu wymiaru kary w warstwie materialnej, co oznacza 
odpowiednie stosowanie przepisów prawa karnego materialnego, a to z kolei 
wymaga 
zebrania 
wszelkich 
okoliczności 
umożliwiających 
wszechstronne 
rozważanie sprawy. 
Prezes Urzędu wniósł o wydanie postanowienia o odmowie przyjęcia skargi 
kasacyjnej powoda do rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa 
procesowego. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Skarga kasacyjna powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej 
merytorycznego rozpoznania z następujących względów. 
Na wstępie należy przypomnieć, że skarga kasacyjna jest szczególnym 
środkiem zaskarżenia. Służy realizacji interesu publicznego w sprawowaniu 
wymiaru sprawiedliwości, między innymi poprzez wspomaganie rozwoju prawa. 
Funkcje postępowania kasacyjnego powodują, że wniosek o przyjęcie skargi do 
rozpoznania oraz jego uzasadnienie powinny koncentrować się na wykazaniu, iż w 
konkretnej sprawie zachodzą okoliczności przemawiające za interwencją Sądu 
Najwyższego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2013 r., III 
SK 55/12 i powołane tam orzeczenia). Dlatego rozpoznanie skargi kasacyjnej 
następuje tylko z przyczyn kwalifikowanych, wymienionych w art. 3989 § 1 pkt 1 – 4 
k.p.c. i tylko w przypadku przekonania Sądu Najwyższego przez skarżącego za 
pomocą jurydycznej argumentacji, że zachodzi publicznoprawna potrzeba 
rozstrzygnięcia sformułowanego w skardze zagadnienia prawnego przy jej 
merytorycznym rozpoznawaniu. 
Każda z wymienionych w art. 3989 § 1 k.p.c. przesłanek przyjęcia skargi 
kasacyjnej do rozpoznania charakteryzuje się swoistymi wymogami i wymaga 
uzasadnienia dostosowanego do przesłanek sformułowanych w poszczególnych 

 
 
10
punktach art. 3989 § 1 k.p.c. Dlatego wniosek powoda o przyjęcie do rozpoznania 
jego skargi z uwagi na potrzebę rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych, 
które wymagają wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości, należy uznać 
za wadliwie skonstruowany. Inny jest bowiem cel i podstawy przyjęcia skargi 
kasacyjnej do rozpoznania ze względu na potrzebę rozstrzygnięcia zagadnienia 
prawnego, a inny ze względu na potrzebę wykładni przepisów budzących poważne 
wątpliwości interpretacyjne. Przyjmując, że generalnie jako zagadnienie prawne 
należy traktować problem nowy, który nie został do tej pory bezpośrednio 
rozwiązany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i dla rozwikłania którego 
dotychczasowe orzecznictwo jest niewystarczające, nie można skutecznie wnosić o 
przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na konieczność wyjaśnienia 
tego problemu i jednocześnie podnosić, że problem ten wynika na tle przepisów 
budzących poważne wątpliwości interpretacyjne. 
Niezależnie od powyższego, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu 
Najwyższego, w przypadku wskazania jako podstawy wniosku o przyjęcie skargi 
kasacyjnej do rozpoznania art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., skarżący ma obowiązek nie 
tylko sformułować samo zagadnienie, ale także – w uzasadnieniu wniosku – 
przedstawić odpowiednią jurydyczną argumentację wskazującą na dopuszczalność 
i celowość rozwiązania problemu prawnego w sposób preferowany przez 
skarżącego, a odmienny od sposobu rozstrzygnięcia tego problemu przy 
wykorzystaniu zapatrywań wyrażonych przez Sąd drugiej instancji. Wywód ten 
powinien być zbliżony do tego, jaki jest przyjęty przy przedstawianiu zagadnienia 
prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. Samo zaś 
zagadnienie prawne, w formie pytania sformułowanego w taki sposób, by możliwe 
było rozstrzygnięcie stawianych przez skarżącego wątpliwości, musi w swej treści 
zawierać odwołanie do przepisu lub przepisów prawa, na tle których takie 
zagadnienie powstaje. 
Odnosząc powyższe wymogi do skargi kasacyjnej powoda, należy 
stwierdzić, że niektóre z przedstawionych we wniosku o jej przyjęcie do 
rozpoznania problemów prawnych nie zawierają w swej treści przepisów prawa, 
bądź też sformułowane zostały w formie pytań otwartych. Zasadniczym 
mankamentem skargi powoda jest jednak brak jurydycznego uzasadnienia dla 

 
 
11
sformułowanych problemów prawnych. Towarzyszące im uzasadnienie nie spełnia 
choćby minimalnie wymogów sprecyzowanych w utrwalonym orzecznictwie Sądu 
Najwyższego. Zawiera lakoniczne zarzuty pod adresem stanowiska Sądu 
Apelacyjnego oraz Sądu Okręgowego wyrażonego w niniejszej sprawie oraz pogląd 
powoda co do konieczności zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy w 
podniesionych przez niego kwestiach. Uzasadnieniu nie towarzyszy przedstawienie 
jakiejkolwiek argumentacji prawnej wykazującej możliwość i celowość (z uwagi na 
publicznoprawny 
charakter 
postępowania 
kasacyjnego) 
określonego 
rozstrzygnięcia, 
wyartykułowanych 
przez 
powoda 
kwestii prawnych. 
Brak 
jakichkolwiek odniesień do dotychczasowego orzecznictwa Sądu Najwyższego w 
zakresie kar pieniężnych nakładanych przez organy regulacji, w tym kar 
pieniężnych z tytułu deliktów administracyjnych takich, jak ten, którego powód 
dopuścił się w niniejszej sprawie (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 września 
2011 r., III SK 10/11). Uzasadnienie nie zawiera także żadnych odwołań do 
dorobku piśmiennictwa krajowego, które akurat tej problematyce poświęciło sporo 
uwagi, zarówno w kontekście krajowym, jak i europejskim (unijnym i 
konwencyjnym). 
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód nie 
uwzględnia, że w orzecznictwie ETPC czyni się rozróżnienie pomiędzy 
odpowiedzialnością represyjną o charakterze stricte karnym a odpowiedzialnością 
represyjną o charakterze zbliżonym do odpowiedzialności karnej. Administracyjne 
kary pieniężne o wysokim poziomie dolegliwości zaliczane są do tej drugiej 
kategorii. W jej przypadku nie ma potrzeby wprowadzania takich samych 
przesłanek i zasad odpowiedzialności, jak w przypadku odpowiedzialności stricte 
karnej. 
W 
orzecznictwie 
Sądu 
Najwyższego 
odwołania 
do 
standardu 
konwencyjnego służyły uwypukleniu i uzasadnieniu potrzeby weryfikacji przez sądy 
orzekające w sprawach z odwołania od decyzji organów ochrony konkurencji i 
regulacji uchybień proceduralnych (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 21 
września 2010 r., III SK 8/10; z dnia 2 lutego 2011 r., III SK 18/10; z dnia 7 lipca 
2011 r., III SK 52/10; z dnia 3 października 2013 r., III SK 67/12). Za chybioną 
należy w konsekwencji uznać podjętą przez powoda próbę wprowadzenia do spraw 
z odwołania od decyzji Prezesa Urzędu nakładających kary pieniężne obowiązku 

 
 
12
stosowania przez sądy przepisów kodeksu karnego lub kodeksu postępowania 
karnego. Oczywiste dla Sądu Najwyższego jest, że proces ustalania przesłanek 
odpowiedzialności z tytułu deliktu administracyjnego opisanego w art. 56 ust. 1 pkt 
12 Prawa energetycznego wymaga odrębnych ustaleń i wnioskowań względem 
procesu stosowania art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego, zarówno na etapie 
postępowania przed Prezesem Urzędu, jak i postępowania odwoławczego. 
Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej powoda ujawnia problem prawny 
dotyczący okoliczności, jakie należy brać pod uwagę przy wymierzaniu kary w 
szczególności w przypadku jej nałożenia na przedsiębiorcę będącego osobą 
fizyczną. Sąd Najwyższy, potwierdzając i akceptując obiektywny charakter 
odpowiedzialności administracyjnej, o ile ustawodawca nie zdecydował się na jego 
subiektywizację, zwraca w swoim orzecznictwie uwagę, że niewłaściwe jest 
ograniczenie weryfikacji wysokości kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę, a 
zwłaszcza takiego jak powód, tylko do sprawdzenia, czy mieści się ona w 
ustawowych granicach jej wymiaru (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 
kwietnia 2011 r., III SK 45/10). Skutkuje to potrzebą uwzględnienia sytuacji 
finansowej 
przedsiębiorcy 
będącego 
osobą 
fizyczną 
na 
etapie 
oceny 
proporcjonalności wymierzonej kary, z uwzględnieniem jej funkcji oraz pozostałych 
przesłanek wyartykułowanych w art. 56 ust. 6 Prawa energetycznego. Jednakże z 
uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego jednoznacznie wynika, że zarówno 
Prezes Urzędu, jak i Sąd Okręgowy uwzględniły przy ocenie proporcjonalności 
wymiaru kary możliwości finansowe powoda, skalę prowadzonej działalności oraz 
wynik finansowy z prowadzonej działalności. Nie można w konsekwencji skutecznie 
zarzucać Sądowi drugiej instancji, że w sprawie nie dokonano stosownych ustaleń 
oraz oceny prawnej wysokości nałożonej kary pieniężnej z uwzględnieniem 
różnorodnych okoliczności wpływających na jej ostateczny wymiar. 
W ocenie Sądu Najwyższego, brak również podstaw do uznania skargi 
kasacyjnej powoda za oczywiście zasadną. Powód nie powołał żadnych przepisów 
prawa, które zostały w ewidentny sposób naruszone przez Sąd drugiej instancji, i 
których naruszenie prowadziłoby do uwzględnienia skargi kasacyjnej oraz wydania 
co najmniej orzeczenia kasatoryjnego. Z kolei przepisy Prawa energetycznego, 
które powód powołał w uzasadnieniu oczywistej zasadności skargi kasacyjnej 

 
 
13
stanowiły jednocześnie podstawę dla sformułowania przez niego zagadnień 
prawnych. Tymczasem nie można mówić o widocznym na pierwszy rzut oka 
naruszeniu przepisów prawa, na tle których równocześnie próbuje się formułować 
się nowy i oryginalny problem prawny, który do tej pory nie został rozstrzygnięty 
przez Sąd Najwyższy. 
Mając powyższe na względzie oraz opierając się na treści art. 3989 § 2 
k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia. W odniesieniu do 
kosztów postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 99 
k.p.c. w związku z art. 98 § 3 k.p.c. oraz § 12 ust. 4 pkt 2 w związku z § 14 ust. 3 
pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w 
sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb 
Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego 
ustanowionego z urzędu.