II NS 447/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła stwierdzenia nabycia spadku po D. D., która zmarła w dniu 13 lutego 2019 roku. Wnioskodawczyni, Z. B., domagała się stwierdzenia nabycia spadku na swoją rzecz na podstawie testamentu notarialnego z dnia 28 marca 2013 roku, wskazując, że prawo do lokalu mieszkalnego objętego zapisem windykacyjnym wyczerpuje cały spadek. Sąd wezwał do udziału w sprawie Miasto Ł. jako uczestnika. Ustalono, że spadkodawczyni nie miała dzieci ani wnuków, a jej rodzice i rodzeństwo nie żyli. Testament notarialny zawierał zapis windykacyjny dotyczący prawa do samodzielnego lokalu mieszkalnego. Sąd, opierając się na przepisach Kodeksu cywilnego (art. 926 § 1 i 2, art. 935, art. 961, art. 981¹ § 1 i 2 kc) oraz orzecznictwie, uznał, że testament nie stanowił powołania do całego spadku w trybie art. 961 kc, lecz był testamentem z zapisem windykacyjnym. W związku z brakiem innych spadkobierców ustawowych i ostatnim miejscem zwykłego pobytu spadkodawczyni w Łodzi, sąd stwierdził nabycie spadku z ustawy na rzecz Miasta Ł. w całości. Jednocześnie, stwierdzono nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego, tj. prawa do lokalu mieszkalnego, na rzecz wnioskodawczyni Z. B. w całości.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących testamentu z zapisem windykacyjnym i odróżnienie go od powołania do całego spadku na podstawie art. 961 kc.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy testament zawiera zapis windykacyjny dotyczący konkretnego prawa majątkowego, a spadkodawca nie powołał innych spadkobierców testamentowych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy testament notarialny zawierający zapis windykacyjny dotyczący konkretnego prawa majątkowego, przy braku innych spadkobierców powołanych testamentem, stanowi powołanie do całego spadku w rozumieniu art. 961 kc?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, testament notarialny zawierający zapis windykacyjny dotyczący konkretnego prawa majątkowego nie stanowi powołania do całego spadku w rozumieniu art. 961 kc, jeśli wyraźnie wskazuje na zapis windykacyjny lub jego treść jednoznacznie wskazuje na wolę testatora, by dana osoba nabyła przedmiot od razu w momencie otwarcia spadku.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach dotyczących zapisu windykacyjnego (art. 981¹ § 1 i 2 kc) oraz na wykładni art. 961 kc. Stwierdził, że treść testamentu, który powtarza brzmienie art. 981¹ § 1 kc i obejmuje prawo opisane w § 2 tego artykułu, jednoznacznie wskazuje na zapis windykacyjny, a nie na powołanie do całego spadku. Zastosowanie art. 961 kc jest możliwe jedynie w razie wątpliwości.
Jakie są konsekwencje stwierdzenia, że testament zawiera zapis windykacyjny, a nie powołanie do całego spadku, w kontekście dziedziczenia ustawowego i zapisu windykacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku testamentu z zapisem windykacyjnym, sąd stwierdza nabycie spadku z ustawy (jeśli nie ma innych spadkobierców testamentowych) oraz nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego przez osobę wskazaną w testamencie.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 677 § 2 kpc, sąd w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku musi stwierdzić także nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego. W niniejszej sprawie, ponieważ testament nie powoływał do całego spadku, a jedynie zawierał zapis windykacyjny, sąd stwierdził nabycie spadku z ustawy na rzecz Miasta Ł. (gminy ostatniego miejsca zwykłego pobytu spadkodawcy) oraz nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego na rzecz Z. B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. B. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Miasto Ł. | instytucja | uczestnik |
| D. D. | osoba_fizyczna | spadkodawca |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 935
Kodeks cywilny
k.c. art. 961
Kodeks cywilny
Sąd uznał, że przepis ten nie ma zastosowania, gdyż testament nie stanowił powołania do całego spadku, a jedynie zawierał zapis windykacyjny.
k.c. art. 981¹ § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 981¹ § § 2
Kodeks cywilny
Pomocnicze
k.c. art. 926 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 926 § § 2
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 677 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 677 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Testament notarialny z zapisem windykacyjnym nie jest równoznaczny z powołaniem do całego spadku w rozumieniu art. 961 kc. • Spadek po osobie nieposiadającej zstępnych, wstępnych ani rodzeństwa przypada gminie ostatniego miejsca zwykłego pobytu spadkodawcy na podstawie ustawy.
Odrzucone argumenty
Argument wnioskodawczyni, że testament stanowi powołanie do całego spadku w trybie art. 961 kc.
Godne uwagi sformułowania
Sąd uznał, że wbrew stanowisku wnioskodawczyni testament sporządzony przez spadkodawczynię nie stanowi powołania do całego spadku w trybie art. 961 kc, lecz zapis windykacyjny. • O ile bowiem także w przypadku testamentu notarialnego z powołaniem do rzeczy nie jest wykluczone zastosowanie art. 961 kc, o tyle nie może być mowy o zastosowaniu art. 961 kc w sytuacji, gdy w testamencie notarialnym wskazano jeden z przedmiotów takiego zapisu wymienionych enumeratywnie w art. 981 1 §2 i ponadto takiemu rozrządzeniu towarzyszy po pierwsze użycie sformułowania, że jest to zapis windykacyjny lub po drugie opisowe lecz jednoznaczne ujęcie językowe tego, że wolą testatora jest, by wskazana przez niego osoba nabyła dany przedmiot od razu w momencie otwarcia spadku po tym testatorze.
Skład orzekający
K. T.
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących testamentu z zapisem windykacyjnym i odróżnienie go od powołania do całego spadku na podstawie art. 961 kc."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy testament zawiera zapis windykacyjny dotyczący konkretnego prawa majątkowego, a spadkodawca nie powołał innych spadkobierców testamentowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem spadkowym ze względu na precyzyjną analizę rozróżnienia między zapisem windykacyjnym a powołaniem do całego spadku, co ma praktyczne znaczenie przy sporządzaniu testamentów.
“Zapis windykacyjny czy powołanie do całego spadku? Sąd wyjaśnia kluczowe różnice.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.