II Kz 97/14

Sąd Okręgowy w TarnobrzeguTarnobrzeg2014-05-29
SAOSKarnepostępowanie przygotowawczeŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościzabezpieczenie majątkowehipoteka przymusowapostanowienie prokuratorakodeks postępowania karnegonieruchomośćwspólność majątkowa małżeńska

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu niższej instancji, odmawiając nadania klauzuli wykonalności postanowieniu prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym poprzez obciążenie nieruchomości hipoteką.

Sąd Rejonowy nadał klauzulę wykonalności postanowieniu prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym poprzez obciążenie nieruchomości hipoteką przymusową. Obrońca podejrzanego zaskarżył to postanowienie, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o wspólności majątkowej małżeńskiej oraz braku wystarczających podstaw do obciążenia nieruchomości. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, uznał, że postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym nie stanowi tytułu egzekucyjnego wymagającego klauzuli wykonalności w rozumieniu przepisów k.p.c., a jedynie wzmianki o wykonalności, do której uprawniony jest prokurator. W związku z tym, uznał wniosek o nadanie klauzuli wykonalności za nieuzasadniony.

Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu rozpoznał zażalenie obrońcy podejrzanego P. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Stalowej Woli, które nadało klauzulę wykonalności postanowieniu prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym. Postanowienie prokuratora z dnia 14 marca 2014 r. w sprawie V Ds 27/13/Sp(c) dotyczyło zabezpieczenia majątkowego na poczet grożącej kary grzywny oraz ściągnięcia korzyści majątkowej poprzez obciążenie hipoteką przymusową nieruchomości należącej do podejrzanego i jego małżonki. Obrońca podniósł, że postanowienie narusza przepisy o wspólności majątkowej, opiera się na wątpliwej ocenie materiału dowodowego i nadmiernie obciąża nieruchomość. Sąd Okręgowy, analizując kwestię podstawy prawnej wpisu hipoteki do księgi wieczystej, stwierdził, że postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym nie jest tytułem egzekucyjnym w rozumieniu przepisów k.p.c., który wymagałby nadania klauzuli wykonalności. Wskazał, że do realizacji takiego zabezpieczenia wystarczająca jest wzmianka o wykonalności, do której uprawniony jest prokurator. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, odmawiając uwzględnienia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności, a kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa. Sąd zaznaczył również, że rozpoznaje zażalenie mimo jego potencjalnej przedwczesności, ze względu na specyfikę sytuacji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym nie jest tytułem egzekucyjnym wymagającym klauzuli wykonalności w rozumieniu k.p.c. do wpisu hipoteki przymusowej. Wystarczająca jest wzmianka o wykonalności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym nie stanowi tytułu egzekucyjnego w rozumieniu k.p.c., a jedynie może być podstawą do wpisu hipoteki przymusowej na podstawie art. 110 ukwih, po uzyskaniu wzmianki o wykonalności od prokuratora. Przepisy k.p.c. dotyczące klauzuli wykonalności nie mają zastosowania w tym przypadku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

P. K. (podejrzany)

Strony

NazwaTypRola
Prokurator Okręgowy w Tarnobrzeguorgan_państwowywnioskodawca
P. K.osoba_fizycznapodejrzany
Obrońca P. K.inneobrońca
Sąd Rejonowy w Stalowej Woli VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Niskuinnesąd niższej instancji
J. K.osoba_fizycznawłaściciel nieruchomości (współmałżonek podejrzanego)

Przepisy (9)

Główne

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 292 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 293 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.w. art. 1 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o przestępstwa i wykroczenia

k.p.w. art. 25 § 1

Kodeks postępowania w sprawach o przestępstwa i wykroczenia

k.p.w. art. 25 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o przestępstwa i wykroczenia

k.p.c. art. 743 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

ukwih art. 110

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Przewiduje możliwość uzyskania hipoteki przymusowej na podstawie postanowienia prokuratora nawet, gdy nie jest ono ostateczne.

k.p.c. art. 795 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym nie jest tytułem egzekucyjnym wymagającym klauzuli wykonalności w rozumieniu k.p.c. do wpisu hipoteki przymusowej. Do wpisu hipoteki przymusowej na podstawie postanowienia prokuratora wystarczająca jest wzmianka o wykonalności.

Odrzucone argumenty

Zaskarżone postanowienie narusza przepisy o wspólności majątkowej małżeńskiej. Brak wystarczających podstaw dowodowych do obciążenia nieruchomości. Ustanowiona hipoteka wyłącza nieruchomość z rynku i godzi w interesy życiowe dłużnika i rodziny.

Godne uwagi sformułowania

nie ma żadnej podstawy nie miało racji bytu nie jest tytułem egzekucyjnym wystarczająca jest wzmianka o wykonalności

Skład orzekający

Józef Dyl

przewodniczący

Adam Bąk

sędzia-sprawozdawca

Zdzisław Błasiak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.k. i k.p.c. dotyczących klauzuli wykonalności w kontekście postanowień prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zabezpieczenia majątkowego przez prokuratora w postępowaniu przygotowawczym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z zabezpieczeniem majątkowym w sprawach karnych i jego egzekucją, co jest istotne dla praktyków prawa karnego procesowego.

Czy postanowienie prokuratora o zabezpieczeniu majątkowym wymaga klauzuli wykonalności? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt. II Kz 97/14 POSTANOWIENIE Dnia 29 maja 2014 roku Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu, II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Józef Dyl Sędziowie: SSO Adam Bąk /spraw./ SSO Zdzisław Błasiak Protokolant: st. sek. sąd. Marta Czachurska przy udziale prokuratora Andrzeja Dubiela z Prokuratury Rejonowej w Tarnobrzegu del. do Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 29 maja 2014 r. sprawy z wniosku Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu na skutek zażalenia obrońcy podejrzanego P. K. na postanowienie Sądu Rejonowego w Stalowej Woli VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Nisku z dnia 7 kwietnia 2014 r. w sprawie II Kp 42/14 w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności postanowieniu o zabezpieczeniu majątkowym wydanym przez Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu w dniu 14.03.2014 r. w sprawie V Ds 27/13/Sp(c) w sprawie przeciwko podejrzanemu P. K. na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: I. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że wniosek o nadanie klauzuli wykonalności postanowieniu prokuratora Prokuratury Rejonowej del. do Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu z dnia 14 marca 2014r. w sprawie sygn. V Ds. 27/13/Sp (c) nie uwzględnić ; II. kosztami postepowania obciąży Skarb Państwa. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2014 r. w sprawie II Kp 42/14 Sąd w Stalowej Woli VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Nisku nadał klauzulę wykonalności postanowieniu Prokuratora Okręgowego w Tarnobrzegu z dnia 14 marca 2014 r. w sprawie V Ds 27/13/Sp(c). o zabezpieczeniu majątkowym na poczet grożącej podejrzanemu P. K. kary grzywny w wysokości 200 stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki na kwotę co najmniej 50 zł oraz środka karnego w postaci ściągnięcia na rzecz Skarbu Państwa równowartości korzyści majątkowej osiągniętej z popełnienia przestępstwa w kwocie łącznej nie mniejszej niż 977.862,00 zł poprzez obciążenie hipoteką przymusową do kwoty 978.962,00 zł, nieruchomości stanowiącej własność P. K. i J. K. c. J. i A. na prawach ustawowej małżeńskiej wspólności majątkowej położonej w miejscowości K. w postaci działki gruntu o nr (...) i powierzchni (...) ha, zabudowanej budynkiem mieszkalnym i budynkami gospodarczymi wartości 280.000,00 zł, dla której to nieruchomości prowadzona jest księga wieczysta nr (...) przez X Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z/s w Nisku Sądu Rejonowego w Stalowej Woli. Powyższe postanowienie zaskarżył obrońca podejrzanego P. K. . W uzasadnieniu wniesionego zażalenia skarżący wskazał, że zaskarżone postanowienie dotyczy zarówno dłużnika jak i jego małżonka , co jest sprzeczne z art. 30 KriO , a nadto zostało oparte na ocenie materiału dowodowego nie czyni prawdopodobnym w stopniu graniczącym z pewnością iż podejrzany faktycznie popełnił zarzucone mu czyny, a ustanowienie hipoteki przymusowej do wskazanej w postanowieniu kwoty stoi w opozycji do wymienionej przez organ korzyści majątkowej ustalonej w toku postępowania. Jednocześnie obrońca podejrzanego podniósł, że ustanowiona hipoteka całkowicie wyłącza nieruchomość z rynku nieruchomości, co godzi w podstawowe interesy życiowe dłużnika i jego rodziny. Wskazując na powyższe, skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: W sprawie występuje zagadnienie, na jakiej podstawie należy dokonać wpisu do księgi wieczystej hipoteki orzeczonej postanowieniem prokuratora z dnia 14 marca 2014 r. (k. 663). Z postanowienia tego bowiem nie wynika, że może być ono wykonane w drodze przymusu, a więc w trybie postępowania egzekucyjnego do którego to niezbędne jest klauzula wykonalności. W zaskarżonym postanowieniu jest mowa o tym, że na obecnym etapie postępowania przygotowawczego chodzi obecnie o wykonanie samego zajęcia, którego wykonanie wymagało by posiadanie tytułu egzekucyjnego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności. Rozbieżność pomiędzy treścią tytułu w postaci postanowienia z dnia 14 marca 2014r., a postanowieniem o nadaniu klauzuli wykonalności, polega na tym, że orzeczenie zawierające klauzulę wypowiada się o istnieniu tytułu egzekucyjnego do którego miałyby zastosowanie przepisy o wydaniu klauzuli wykonalności, a samo postanowienie nie zawiera rozstrzygnięcia znamionującego tytuł egzekucyjny. Postanowienia tego dotyczy regulacja wynikająca z art. 743 § 2 kpc poprzez przepisy kkw a fakt, że postanowienie nie podlega wykonaniu w drodze egzekucji lecz w inny sposób, do jego realizacji wystarczająca jest wzmianka o wykonalności. Należy mieć na uwadze, że art. 110 ukwih przewiduje możliwość uzyskania hipoteki przymusowej na podstawie postanowienia prokuratora nawet, gdy nie jest ono ostateczne. Co do istoty zażalenia konieczne jest wskazanie, że merytorycznie nie ma ono żadnej podstawy, ale Sąd wziął pod uwagę, okoliczności dalej idące, niż te, które zostały przytoczone przez skarżącego, mianowicie to, czy wniosek jest usprawiedliwiony i czy może być uwzględniony. Przyjęto w tym zakresie, że wykładnia funkcjonalna systemowa art. 292 § 1 w zw. z art. 293 § 1 kpk w zw. z art. 25 § 1 i 2 kkw i art. 1 § 2 kkw prowadzi do wniosku, że do postanowienia prokuratora o zabezpieczeniu przez obciążenie nieruchomości hipoteką stosuje się art. 743 § 2 kpc oraz, że podstawą do dokonania wpisu w księdze wieczystej jest to postanowienie zaopatrzone we wzmiankę o wykonalności do której uprawniony jest prokurator. W istocie więc zarówno wniosek jak i rozstrzygnięcie sądu zawarte w zaskarżonym postanowieniu nie miało racji bytu. Skoro jednak wniosek został pozytywnie rozpoznany w postępowaniu odwoławczym należało zmienić zaskarżone postanowienie i odmówić jego uwzględnienia. W końcu niezbędna jest uwaga, że postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności jest zaskarżalne w trybie przewidzianym w art. 795 § 2 kpc . Według tego przepisu termin do złożenia zażalenia dla dłużnika jeszcze nie nadszedł, a ponieważ brak jest podstaw do przyjęcia, że na podstawie omawianego tytułu w postaci postanowienia prokuratora mogło by dojść do wszczęcia egzekucji, w efekcie należało przyjąć, że dla dłużnika termin nigdy by nie mógł nastąpić. Z tego właśnie względu rozpoznano to zażalenie mimo jego przedwczesności – na podstawie powołanego na wstępie przepisu. Wprawdzie autor zażalenia postąpił według pouczenia Sądu, ale nie ma to wpływu na przedstawioną ocenę, skoro sędzia ustawy zmienić nie jest władny.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI