II KZ 7/21

Sąd Najwyższy2021-04-20
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjawykroczeniekodeks postępowania karnegokodeks postępowania w sprawach o wykroczeniadopuszczalnośćstrony postępowaniapodmioty kwalifikowane

Podsumowanie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji w sprawie o wykroczenie, podkreślając, że niedopuszczalność kasacji przez strony dotyczy wszystkich spraw o wykroczenie, niezależnie od stosowanej procedury.

Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej wniósł zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji w sprawie, w której oskarżony został pierwotnie oskarżony o przestępstwo, a ostatecznie uznany za winnego wykroczenia. Zarzucono błędną wykładnię przepisów proceduralnych. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne, wskazując, że zgodnie z art. 110 § 1 k.p.w., kasację w sprawach o wykroczenia mogą wnosić jedynie podmioty kwalifikowane (Prokurator Generalny, Rzecznik Praw Obywatelskich), a nie strony postępowania, niezależnie od tego, czy sprawa toczyła się według przepisów k.p.k. czy k.p.w.

Przedmiotem sprawy było zażalenie pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego odmawiające przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego. Zarządzenie to oparto na niedopuszczalności kasacji z mocy ustawy. Pełnomocnik zarzucił błędną wykładnię art. 429 § 1 k.p.k., argumentując, że skoro sprawa toczyła się według przepisów k.p.k., to kasacja była dopuszczalna. Sąd Najwyższy nie zgodził się z tym stanowiskiem. Przypomniano, że G.K. został pierwotnie oskarżony o czyn z art. 177 § 1 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k., a ostatecznie uznany za winnego wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 110 § 1 k.p.w., w sprawach o wykroczenia kasację mogą wnieść tylko Prokurator Generalny i Rzecznik Praw Obywatelskich. Kluczowe znaczenie ma tutaj termin „sprawy o wykroczenie”, który obejmuje nie tylko sprawy prowadzone w trybie k.p.w., ale także te prowadzone w oparciu o k.p.k., jeśli ostatecznie zapada orzeczenie o wykroczeniu. Decydujący jest wynik postępowania, a nie sama procedura. W związku z tym, kasacja wniesiona przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej została słusznie uznana za niedopuszczalną z mocy ustawy.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja w sprawach o wykroczenie, niezależnie od stosowanej procedury, może być wniesiona jedynie przez Prokuratora Generalnego lub Rzecznik Praw Obywatelskich.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że termin 'sprawy o wykroczenie' w rozumieniu art. 110 § 1 k.p.w. obejmuje wszystkie sprawy, w których ostatecznie orzeczono o wykroczeniu, nawet jeśli postępowanie toczyło się według przepisów k.p.k. Kluczowe jest rozstrzygnięcie sprawy, a nie stosowana procedura.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy

Strony

NazwaTypRola
G.K.osoba_fizycznaskazany
K. K.osoba_fizycznaoskarżycielka posiłkowa

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 530 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.w. art. 110 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Pomocnicze

k.w. art. 86 § § 1

Kodeks wykroczeń

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.w. art. 112

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.p.w. art. 109 § § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

k.p.k. art. 457 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 177 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 178 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa ostatecznie zakończyła się orzeczeniem o wykroczeniu, co powoduje stosowanie art. 110 § 1 k.p.w. ograniczającego prawo do wniesienia kasacji do podmiotów kwalifikowanych.

Odrzucone argumenty

Kasacja była dopuszczalna, ponieważ sprawa toczyła się według przepisów Kodeksu postępowania karnego.

Godne uwagi sformułowania

kluczowe znaczenie ma tutaj zdekodowanie użytego w treści powyższego przepisu terminu „sprawy o wykroczenie” do kategorii tych spraw, w rozumieniu powyższego przepisu, nie zaliczają się tylko sprawy prowadzone w trybie przewidzianym w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia, ale także prowadzone w oparciu o przepisy k.p.k., jeżeli ostatecznie dojdzie do wydania orzeczenia uznającego czyn za wykroczenie kluczowe znaczenie dla określenia czy zastosowanie znajduje przepis art. 110 § 1 k.p.w. ma nie sama procedura toczącego się postępowania lecz jego wynik

Skład orzekający

Igor Zgoliński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'sprawy o wykroczenie' w kontekście dopuszczalności kasacji przez strony postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sprawa o wykroczenie toczyła się w procedurze karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z prawem do wniesienia kasacji w sprawach o wykroczenia, co jest istotne dla praktyków prawa karnego i wykroczeniowego.

Kiedy kasacja w sprawie o wykroczenie jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt II KZ 7/21
POSTANOWIENIE
Dnia 20 kwietnia 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Igor Zgoliński
w sprawie
G.K.
,
skazanego z art. 86 § 1 k.w.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 20 kwietnia 2021 r.,
‎
zażalenia wniesionego przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej K. K.
na zarządzenie Przewodniczącego IX Wydziału Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w W.
z dnia 18 stycznia 2020 r., sygn. IX Ka (...) – IX WKK (...),
odmawiające przyjęcia kasacji z uwagi na jej niedopuszczalność z mocy ustawy,
na podstawie art. 530 § 3 k.p.k.
postanowił:
zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym zarządzeniem na podstawie art. 530 § 2 w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 110 § 1 k.p.w. odmówiono przyjęcia kasacji pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej K. K. od wyroku Sądu Okręgowego w W.  z dnia 15 października 2020 r., sygn. IX Ka (...) wobec jej niedopuszczalności z mocy ustawy.
Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej wniósł zażalenie na to zarządzenie, w którym zarzucił błędną wykładnię przepisu art. 429 § 1 k.p.k., podczas gdy Sąd odwoławczy sporządzając uzasadnienie wyroku w trybie przepisu art. 457 § 2 k.p.k.
de facto
przesądził, że niniejsza sprawa toczyła się i toczy według przepisów kodeksu postępowania karnego, a nie według kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, a tym samym wniesienie kasacji przez pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej było zasadne. W konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie nie było zasadne. Nie kwestionując trafności uwag odnoszących się do zmiany przepisów procedury w przypadku modyfikowania kwalifikacji prawnej czynu oscylującego pomiędzy przepisami kodeksu karnego i kodeksu wykroczeń, zauważyć należy, że w odniesieniu do badania dopuszczalności kasacji pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej w niniejszej sprawie pozostają one irrelewantne.
Przypomnieć należy, że G. K. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia 23 marca 2020 r., sygn. II K (…) został oskarżony o czyn z art. 177 § 1 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k., a ostatecznie uznany za winnego popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 k.w. Stosownie natomiast do art. 110 § 1 k.p.w. w sprawach o wykroczenia kasację mogą wnieść tylko tzw. podmioty kwalifikowane, tj.  Prokurator Generalny i Rzecznik Praw Obywatelskich, a nie same strony i to bez względu na rodzaj wydanego wyroku. Kluczowe znaczenie ma tutaj zdekodowanie użytego w treści powyższego przepisu terminu „sprawy o wykroczenie”. Według wypracowanego w orzecznictwie i doktrynie stanowiska do kategorii tych spraw, w rozumieniu powyższego przepisu, nie zaliczają się tylko sprawy prowadzone w trybie przewidzianym w kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia, ale także prowadzone w oparciu o przepisy k.p.k., jeżeli ostatecznie dojdzie do wydania orzeczenia uznającego czyn za wykroczenie. Zatem kluczowe znaczenie dla określenia czy zastosowanie znajduje przepis art. 110 § 1 k.p.w. ma nie sama procedura toczącego się postępowania lecz jego wynik (zob. postanowienia Sądu Najwyższego np.: z dnia 23 października 2003 r., IV KK 94/03, LEX nr 83428; z dnia 15 kwietnia 2010 r., III KZ 29/10,
LEX nr 583869; z dnia 10 grudnia 2015 r., III KK 410/15, LEX nr 2000282;  zob. też np. T. Grzegorczyk, Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, Warszawa 2008, s. 417). Należy zauważyć, że ustawodawca w powyższym przepisie nie operuje jak np. w art. 113 k.p.w. określeniem wskazującym, iż chodzi sprawy zakończone "w trybie przepisów niniejszego kodeksu", lecz mówi o "sprawie o wykroczenie", bez względu na to, w trybie jakich przepisów doszło do orzeczenia w kwestii odpowiedzialności karnej za taki czyn, co uzasadnia wskazane wyżej rozumienie tego zwrotu.
Wnosząc zatem kasację w niniejszej sprawie pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej zasadnie spotkał się z odmową jej przyjęcia jako niedopuszczalnej z mocy ustawy na podstawie art. 530 § 2 i 429 § 1 k.p.k. (przepisy te mają także zastosowanie do spraw o wykroczenia - art. 112 i 109 § 2 k.p.w.), albowiem po uznaniu G.K. za winnego popełnienia wykroczenia chodzi już o sprawę o wykroczenie, a nie o przestępstwo w rozumieniu art. 110 § 1 k.p.w.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstę

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę