II KZ 6/19

Sąd Najwyższy2019-03-27
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
skarga na wyrok kasatoryjnysąd najwyższysąd apelacyjnyprokuratorkodeks postępowania karnegoprzepisy przejścioweniedopuszczalność skargibezprzedmiotowość zażalenia

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania zażalenie prokuratora na zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania skargi na wyrok kasatoryjny, uznając, że skarga i zażalenie były niedopuszczalne z mocy ustawy.

Prokurator złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego, które pozostawiło bez rozpoznania skargę na wyrok kasatoryjny. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie było bezprzedmiotowe, ponieważ skarga na wyrok kasatoryjny nie przysługiwała w sprawie, w której akt oskarżenia wpłynął przed 1 lipca 2015 r. Zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy nowelizującej k.p.k., instytucja skargi z art. 539a k.p.k. nie miała zastosowania w tej sytuacji, a czynność sądu odwoławczego miała charakter administracyjny i nie podlegała zaskarżeniu.

Do Sądu Apelacyjnego wpłynęła skarga prokuratora na wyrok kasatoryjny tego sądu. Przewodniczący Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego, działając na podstawie przepisów k.p.k., zarządzeniem pozostawił skargę bez rozpoznania, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy. Na to zarządzenie prokurator złożył zażalenie, domagając się jego uchylenia i przyjęcia skargi do rozpoznania. Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie i postanowił pozostawić je bez rozpoznania, uznając je za bezprzedmiotowe. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kwestia stosowania skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego w sprawach, w których akt oskarżenia wniesiono przed 1 lipca 2015 r., była przedmiotem wcześniejszych wypowiedzi Sądu Najwyższego. Ostatecznie przyjęto stanowisko, że w takich przypadkach instytucja opisana w rozdziale 55a k.p.k. jest wykluczona, a czynność sądu odwoławczego polegająca na poinformowaniu o braku możliwości wniesienia skargi ma charakter administracyjny i nie podlega zaskarżeniu. Sąd Najwyższy powołał się na przepisy przejściowe ustawy nowelizującej k.p.k. z 11 marca 2016 r., które jednoznacznie wykluczyły stosowanie rozdziału 55a k.p.k. do spraw, w których akt oskarżenia skierowano po 30 czerwca 2015 r. W przedmiotowej sprawie, gdzie subsydiarny akt oskarżenia wpłynął 17 czerwca 2015 r., skarga z art. 539a k.p.k. nie przysługiwała, a co za tym idzie, również zażalenie od decyzji stwierdzającej taki stan rzeczy było niedopuszczalne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka nie jest dopuszczalna z mocy ustawy.

Uzasadnienie

Przepisy przejściowe ustawy nowelizującej k.p.k. z 11 marca 2016 r. jednoznacznie wykluczają stosowanie instytucji skargi na wyrok kasatoryjny (rozdział 55a k.p.k.) do spraw, w których akt oskarżenia skierowano przed 1 lipca 2015 r. W takich przypadkach czynność sądu odwoławczego polegająca na stwierdzeniu braku możliwości wniesienia skargi ma charakter administracyjny i nie podlega zaskarżeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zażalenie pozostawić bez rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Rejonowy w W.

Strony

NazwaTypRola
P. M.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Rejonowy w W.organ_państwowyskarżący

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 539a § 2

Kodeks postępowania karnego

Tryb wniesienia skargi na wyrok kasatoryjny, niedopuszczalny w tej sprawie ze względu na datę wniesienia aktu oskarżenia.

k.p.k. art. 539a § 3

Kodeks postępowania karnego

Tryb wniesienia skargi na wyrok kasatoryjny, niedopuszczalny w tej sprawie ze względu na datę wniesienia aktu oskarżenia.

Ustawa o zmianie ustawy – k.p.k. oraz niektórych ustaw art. 25 § 1

Przepis przejściowy określający stosowanie rozdziału 55a k.p.k. do spraw, w których akt oskarżenia skierowano po 30 czerwca 2015 r.

Ustawa o zmianie ustawy – k.p.k. oraz niektórych ustaw art. 25 § 2

Przepis przejściowy określający stosowanie rozdziału 55a k.p.k. do spraw, w których akt oskarżenia skierowano po 30 czerwca 2015 r.

Pomocnicze

k.p.k. art. 430 § 1

Kodeks postępowania karnego

W zw. z art. 429 § 1 k.p.k. - podstawa zarządzenia o pozostawieniu skargi bez rozpoznania.

k.p.k. art. 118

Kodeks postępowania karnego

Stosowany do decyzji wydanych przez organy procesowe, potwierdza brak podstaw do zaskarżenia.

Ustawa o zmianie ustawy – k.p.k. oraz niektórych ustaw art. 21

Nakazuje stosowanie przepisów nowej ustawy w razie wątpliwości co do prawa właściwego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga na wyrok kasatoryjny nie przysługuje w sprawach, w których akt oskarżenia wpłynął przed 1 lipca 2015 r. Czynność sądu odwoławczego stwierdzająca brak możliwości wniesienia skargi ma charakter administracyjny i nie podlega zaskarżeniu. Zażalenie na zarządzenie o pozostawieniu bez rozpoznania niedopuszczalnej skargi jest bezprzedmiotowe.

Odrzucone argumenty

Argumenty prokuratora wspierające tezę o możliwości przyjęcia przedmiotowej skargi.

Godne uwagi sformułowania

zażalenie było bezprzedmiotowe i jako takie nie podlegało rozpatrzeniu nie ma prawnej podstawy do rozstrzygania o dopuszczalności skargi prawidłowo podjęta czynność ma charakter administracyjny i ogranicza się do poinformowania strony przez prezesa sądu odwoławczego o braku możliwości wniesienia skargi Czynność taka nie podlega zaskarżeniu w trybie k.p.k.

Skład orzekający

Rafał Malarski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych k.p.k. dotyczących skargi na wyrok kasatoryjny oraz dopuszczalności zażaleń na czynności administracyjne sądu."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których akt oskarżenia wpłynął przed 1 lipca 2015 r. i dotyczy specyficznej instytucji skargi na wyrok kasatoryjny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące stosowania przepisów przejściowych i dopuszczalności środków odwoławczych w sprawach karnych, co jest ważne dla praktyków prawa.

Kiedy skarga na wyrok kasatoryjny jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KZ 6/19
POSTANOWIENIE
Dnia 27 marca 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Rafał Malarski
w sprawie
P. M.
oskarżonego z art. 296 § 3 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, bez udziału stron,
w dniu 27 marca 2019r.,
zażalenia Prokuratora Rejonowego w W.
na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Karnego
Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 10 stycznia 2019r., sygn. akt II WSU
[…]
,
o pozostawieniu bez rozpoznania skargi Prokuratora Rejonowego w W. z dnia 21 grudnia 2019r.
na wyrok Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 8 października 2018r., sygn. akt II AKa
[…]
, uchylający
wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 sierpnia 2017r., sygn. akt XII K
[…]
,
p o s t a n o w i ł:
zażalenie pozostawić bez rozpoznania
UZASADNIENIE
Do Sądu Apelacyjnego w
[…]
wpłynęła skarga oskarżyciela publicznego na wyrok kasatoryjny tego Sądu z 8 października 2018 r. Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w
[…]
, działając na podstawie art. 430 § 1 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., zarządzeniem z 10 stycznia 2019 r. pozostawił bez rozpoznania skargę, złożoną w trybie art. 539a § 2, § 3 k.p.k., jako niedopuszczalną z mocy ustawy.
Na powyższą decyzję zażalenie złożył prokurator, wnosząc o uchylenie zarządzenia i przyjęcie skargi do rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie oskarżyciela publicznego było bezprzedmiotowe i jako takie nie podlegało rozpatrzeniu.
Kwestia redakcji orzeczenia Sądu odwoławczego w przypadku wpłynięcia skargi od wyroku kasatoryjnego, w sprawie w której akt oskarżenia wniesiono przed 1 lipca 2015r., była niejednokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, jako zagadnienie budzące wątpliwości. Ostatecznie Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że skoro możliwość skorzystania z instytucji opisanej w rozdziale 55a k.p.k. jest wykluczona w sprawach wszczętych aktem oskarżenia do 30 czerwca 2015r., to w takim układzie w ogóle wyłączone jest procedowanie w trybie rozdziału 55a k.p.k. i nie ma prawnej podstawy do rozstrzygania o dopuszczalności skargi. W takiej sytuacji prawidłowo podjęta czynność ma charakter administracyjny i ogranicza się do poinformowania strony przez prezesa sądu odwoławczego o braku możliwości wniesienia skargi. Czynność taka nie podlega zaskarżeniu w trybie k.p.k. (zob. post. SN: z 28 lipca 2016r., sygn. akt IV KZ 39/16, z 22 stycznia 2018r., sygn. akt V KS 2/18). Pomimo błędów i sprzeczności, którymi obarczone było zarządzenie w sprawie II WSU
[…]
, to mając na uwadze art. 118 k.p.k., który stosuje się również do decyzji wydanych przez organy procesowe, należało uznać, że w przedmiotowej sprawie skarga z art. 539a k.p.k. nie przysługiwała stronie, podobnie jak i zażalenie od decyzji stwierdzającej taki stan rzeczy.
Powyższe ustalenia uczyniły wniesione zażalenie bezprzedmiotowym. Tej oceny nie zmieniły argumenty przywołane w uzasadnieniu tego środka odwoławczego, wspierające tezę o możliwości przyjęcia przedmiotowej skargi. W ustawie nowelizującej z 11 marca 2016r. o zmianie ustawy – k.p.k. oraz niektórych ustaw (Dz. U z 2016r., poz. 437) zawarte zostało wyraźne uregulowanie kwestii temporalnej stosowania instytucji skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego. Jednoznacznie wykluczono stosowanie rozdziału 55a k.p.k., o czym świadczy treść art. 25 ust. 2 tej ustawy w zw. z ust. 1, z którego wprost wynika, że chodzi o sprawy, w których po 30 czerwca 2015r. skierowano akt oskarżenia. Do tego grona nie należy sprawa P. M., w której subsydiarny akt oskarżenia wpłynął 17 czerwca 2015r. Na uwagę zasługiwał także przepis art. 21 ustawy nowelizującej, według którego w razie wystąpienia wątpliwości czy stosować prawo dotychczasowe, czy przepisy niniejszej ustawy, stosuje się przepisy niniejszej ustawy. Takie niejasności nie ujawniły się w konkretnej sprawie.
Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł jak w dyspozytywnej części postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI