II KZ 6/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wskazując, że radca prawny będący jednocześnie oskarżycielem posiłkowym nie może sam sporządzić i podpisać kasacji.
Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie oskarżyciela posiłkowego T. K. na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. Zarządzenie to zostało wydane, ponieważ kasacja nie została sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego, mimo że oskarżyciel posiłkowy sam posiadał uprawnienia radcy prawnego. Sąd Najwyższy uznał, że osoba będąca stroną postępowania nie może występować w podwójnej roli procesowej – jako strona i jako jej pełnomocnik.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie oskarżyciela posiłkowego T. K. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 27 stycznia 2016 r., które odmówiło przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 sierpnia 2015 r. Zarządzenie to opierało się na art. 526 § 2 k.p.k., który stanowi, że kasacja, o ile nie pochodzi od prokuratora lub innego wskazanego podmiotu, musi być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. Sąd Okręgowy wskazał, że nawet osoba wykonująca zawód adwokata lub radcy prawnego nie może sama sporządzić i podpisać kasacji, jeśli jest stroną postępowania. Oskarżyciel posiłkowy T. K. zarzucił naruszenie art. 526 § 2 k.p.k., twierdząc, że jako radca prawny był uprawniony do sporządzenia i podpisania kasacji. Sąd Najwyższy uznał jednak zażalenie za bezzasadne. Podkreślił, że przepisy są jednoznaczne i wymagają, aby kasację sporządził obrońca lub pełnomocnik będący adwokatem lub radcą prawnym. Sąd wskazał, że T. K., będąc stroną postępowania, nie mógł złożyć skargi kasacyjnej osobiście, gdyż wymagałoby to od niego występowania w podwójnej roli procesowej, co jest niedopuszczalne. Sąd Najwyższy odrzucił również argument o wyłączeniu sędziego, stwierdzając, że jego wcześniejszy udział w sprawie nie stanowił podstawy do wyłączenia z czynności okołokasacyjnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, strona postępowania nie może samodzielnie sporządzić i podpisać kasacji, nawet jeśli posiada uprawnienia adwokata lub radcy prawnego. Kasacja musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika.
Uzasadnienie
Przepisy k.p.k. jednoznacznie wymagają, aby kasacja była sporządzona i podpisana przez obrońcę lub pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Strona postępowania nie może występować w podwójnej roli procesowej – jako strona i jako jej pełnomocnik.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymanie w mocy zarządzenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w osobie Sądu Okręgowego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. M. | inne | oskarżony |
| T. K. | inne | oskarżyciel posiłkowy |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 526 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Kasacja, o ile nie pochodzi od prokuratora lub wskazanego w ustawie podmiotu szczególnego, winna być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. Osoba będąca stroną postępowania nie może sama sporządzić i podpisać kasacji.
Pomocnicze
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 518
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 120 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 6 - 9
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, gdy strona nie jest uprawnionym podmiotem do wniesienia jej samodzielnie. Strona postępowania nie może występować w podwójnej roli procesowej jako strona i pełnomocnik. Sędzia nie jest wyłączony z orzekania w przedmiocie warunków formalnych kasacji, jeśli jego wcześniejszy udział w sprawie dotyczył innego orzeczenia.
Odrzucone argumenty
Radca prawny będący jednocześnie oskarżycielem posiłkowym jest uprawniony do samodzielnego sporządzenia i podpisania kasacji. Sędzia wydający zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji był wyłączony od badania warunków formalnych z uwagi na wcześniejszy udział w sprawie.
Godne uwagi sformułowania
kasacja, o ile nie pochodzi od prokuratora lub wskazanego w ustawie podmiotu szczególnego, winna być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego T. K. posiada uprawnienia do działania w charakterze radcy prawnego, niemniej – co zdaje się zupełnie pomijać – w sprawie niniejszej jest on stroną postępowania i nie może złożyć skargi kasacyjnej osobiście. Takowa winna zostać sporządzona przez wyznaczonego przez stronę pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego. Akceptacja odmiennego stanowiska prezentowanego przez skarżącego powodowałaby, że T. K. występowałby w sprawie niniejszej w podwójnej roli procesowej - oskarżyciela posiłkowego i ustanowionego przez siebie pełnomocnika, co z przyczyn oczywistych jest niedopuszczalne.
Skład orzekający
Andrzej Ryński
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi formalne dotyczące sporządzania i podpisywania kasacji przez profesjonalnych pełnomocników, a także zakaz występowania strony w podwójnej roli procesowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w postępowaniu karnym, ale zasada podwójnej roli procesowej ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę procesową dotyczącą wymogów formalnych nadzwyczajnych środków zaskarżenia i zakazu podwójnej roli procesowej, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy radca prawny może sam napisać kasację? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KZ 6/16 POSTANOWIENIE Dnia 8 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Ryński w sprawie J. M. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 8 kwietnia 2016 r., zażalenia oskarżyciela posiłkowego T. K. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 27 stycznia 2016 r., o odmowie przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 sierpnia 2015 r. na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. p o s t a n o w i ł zaskarżone zarządzenie utrzymać w mocy. UZASADNIENIE Zarządzeniem z dnia 27 stycznia 2016 r. Przewodniczący V Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Ł. odmówił przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 sierpnia 2015 r. wskazując, że kasacja, o ile nie pochodzi od prokuratora lub wskazanego w ustawie podmiotu szczególnego, winna być sporządzona i podpisana przez adwokata lub radcę prawnego. Jednocześnie w zaskarżonym zarządzeniu wskazano, że nawet w sytuacji, w której strona postępowania jest osobą wykonującą czynnie zawód adwokata lub radcy prawnego, nie może sama sporządzić i podpisać kasacji. 2 Zażalenie na to zarządzenie złożył oskarżyciel posiłkowy T. K. zarzucając naruszenie przepisu art. 526 § 2 k.p.k. poprzez nieuprawnione uznanie, że radca prawny będący jednocześnie oskarżycielem posiłkowym nie był uprawniony do sporządzenia i podpisania kasacji. W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie oskarżyciela posiłkowego T. K. nie jest zasadne i jako takie na uwzględnienie nie zasługuje. Zgodnie bowiem z art. 526 § 2 k.p.k., jeżeli kasacja nie pochodzi od wskazanych w tym przepisie podmiotów, to powinna zostać sporządzona i podpisana przez obrońcę lub pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. T. K. został wezwany do uzupełnienia braku formalnego kasacji przez sporządzenie jej i podpisanie przez pełnomocnika stosownie do treści art. 526 § 2 k.p.k. Braku tego w terminie nie usunął. Tym samym niedopełnienie przez oskarżyciela posiłkowego – jako strony postępowania wymagań określonych przepisami art. 526 § 2 k.p.k. w zw. z art. 530 § 3 k.p.k. i art. 120 § 2 k.p.k. obligowało upoważnionego Przewodniczącego Wydziału Sądu Okręgowego w Ł.do odmowy przyjęcia kasacji. Argumentacja zawarta w zażaleniu T. K. jest niezasadna o tyle, że przepisy w tym zakresie są jednoznaczne i stanowią wprost o tym, że to obrońca lub pełnomocnik będący podmiotem fachowym może sporządzić i wnieść nadzwyczajny środek zaskarżenia. Niewątpliwym jest, że T. K. posiada uprawnienia do działania w charakterze radcy prawnego, niemniej – co zdaje się zupełnie pomijać – w sprawie niniejszej jest on stroną postępowania i nie może złożyć skargi kasacyjnej osobiście. Takowa winna zostać sporządzona przez wyznaczonego przez stronę pełnomocnika w osobie adwokata lub radcy prawnego. Akceptacja odmiennego stanowiska prezentowanego przez skarżącego powodowałaby, że T. K. występowałby w sprawie niniejszej w podwójnej roli procesowej - oskarżyciela posiłkowego i ustanowionego przez siebie pełnomocnika, co z przyczyn oczywistych jest niedopuszczalne. 3 Nie ma również podstaw normatywnych, aby uznać za zasadne stanowisko skarżącego, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane przez sędziego, który był wyłączony od badania warunków formalnych kasacji (art. 530 § 2 k.p.k.). Skarżący podniósł, że sędzia, który wydał zaskarżone zarządzenie, brał uprzednio udział w wydaniu orzeczenia przez Sąd Okręgowy w Ł. w dniu 3 kwietnia 2014 r., którym uchylono zaskarżony wyrok Sądu I instancji wydany w sprawie J. M. z przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania. Okoliczność ta nie stanowi w rozumieniu art. 40 § 1 pkt 6 - 9 k.p.k. podstawy do wyłączenia tego sędziego z czynności okołokasacyjnych, albowiem osobista kasacja wywiedziona przez oskarżyciela posiłkowego dotyczy wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 11 sierpnia 2015 r., wydanego w postępowaniu odwoławczym po ponownym rozpoznaniu sprawy, już bez udziału sędziego, który wydał zaskarżone zarządzenie. Z przytoczonych więc powodów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia zażalenia, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. kc
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI