II KZ 4/26

Sąd Najwyższy2026-02-11
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przywrócenie terminupełnomocnikuzasadnienie wyrokutermin zawitySąd Najwyższykodeks postępowania karnegozażalenie

Podsumowanie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie Sądu Okręgowego odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, uznając, że uchybienie pełnomocnika traktowane jest jako czynność strony.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie, które odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Sąd Najwyższy uznał, że uchybienie terminu przez pełnomocnika, nawet jeśli nie z winy strony, nie uzasadnia przywrócenia terminu, ponieważ czynność pełnomocnika jest traktowana jako czynność samej strony. W konsekwencji, zaskarżone postanowienie zostało utrzymane w mocy.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2025 r., sygn. akt X Ka 582/25, które odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Pełnomocnik zarzucił sądowi okręgowemu błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na błędnym uznaniu, że niedotrzymanie terminu nie nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony, oraz że pełnomocnik działał w zakresie umocowania, mimo działania wbrew woli mocodawczyni. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 126 § 1 k.p.k., stwierdził, że uchybienie terminu zawitego z winy pełnomocnika nie uzasadnia restytucji terminu, nawet jeśli strona nie ponosi winy. Działanie pełnomocnika jest traktowane jako czynność samej strony. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchybienie terminu zawitego przez pełnomocnika traktowane jest jako czynność samej strony i nie uzasadnia przywrócenia terminu, nawet jeśli strona nie ponosi winy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że czynność pełnomocnika jest traktowana jako czynność samej strony. W związku z tym, uchybienie terminu przez pełnomocnika, nawet jeśli nie z jego winy, nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w Warszawie

Strony

NazwaTypRola
A. S.osoba_fizycznaoskarżycielka posiłkowa

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 126 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Jeżeli niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona w zawitym terminie 7 dni od daty ustania przeszkody może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która miała być w terminie wykonana.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchybienie terminu przez pełnomocnika jest traktowane jako czynność samej strony i nie uzasadnia przywrócenia terminu, nawet jeśli strona nie ponosi winy.

Odrzucone argumenty

Niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony. Pełnomocnik działał poza zakresem swojego umocowania, działając wbrew woli mocodawczyni.

Godne uwagi sformułowania

uchybienie terminowi zawitemu, które nastąpiło z winy pełnomocnika, nie uzasadnia restytucji terminu, chociażby ten, którego pełnomocnik reprezentuje, nie ponosił żadnej przy tym winy. Pokrzywdzony nie może więc domagać się skutecznie przywrócenia terminu uchybionego z winy jego przedstawiciela, którego zachowanie, przybierające także formę zaniechania, traktowane jest jako czynność samej strony.

Skład orzekający

Małgorzata Bednarek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminu w postępowaniu karnym, zwłaszcza w kontekście działania pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchybienia terminu przez pełnomocnika w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z przywracaniem terminu, co jest ważne dla praktyków, ale niekoniecznie interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
II KZ 4/26
POSTANOWIENIE
Dnia 11 lutego 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Bednarek
w sprawie
A. S.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 11 lutego 2026 r.
zażalenia pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej na postanowienie
Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 8 grudnia 2025 r., sygn. akt X Ka 582/25
o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem
na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł:
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie z 8 grudnia 2025 r., sygn. akt X Ka 582/25, nie uwzględniono wniosku pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 9 września 2025 r., sygn. akt X Ka 582/25.
Na to postanowienie zażalenie wniósł pełnomocnik A.S., zarzucając postanowieniu:
- błąd w ustaleniach faktycznych, mogący mieć wpływ na treść orzeczenia, a polegający na błędnym przyjęciu, że niedotrzymanie terminu przez oskarżycielkę posiłkową nie nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony, podczas gdy oskarżycielka posiłkowa dochowała należytej staranności, by dokonać czynności w terminie,
- błąd w ustaleniach faktycznych, mogący mieć wpływ na treść orzeczenia, a polegający na błędnym uznaniu, że pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej działał w zakresie umocowania, gdyż nie będąc obrońcą ma prawo przedsiębrać czynności procesowe na niekorzyść swojego mocodawcy w zakresie umocowania, podczas gdy w rzeczywistości działał on wbrew woli swojej mocodawczyni, która wyraźnie wskazała, że chce złożyć stosowny wniosek, od czego pełnomocnik samowolnie odstąpił, a więc poza zakresem swojego umocowania.
Autor zażalenia wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do złożenia przez oskarżycielkę posiłkową wniosku o sporządzenie
‎
i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 9 września
‎
2025 r.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 126 § 1 k.p.k., jeżeli niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, strona w zawitym terminie 7 dni od daty ustania przeszkody może zgłosić wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która miała być w terminie wykonana.
W przedmiotowej sprawie Sąd Okręgowy w Warszawie trafnie uznał, że wniosek o przywrócenie terminu
nie podlegał uwzględnieniu, albowiem przedstawiona argumentacja nie wskazywała, aby niezachowanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony.
Wskazać należy, że inaczej niż w przypadku uchybienia obrońcy, uchybienie terminowi zawitemu, które nastąpiło z winy pełnomocnika, nie uzasadnia restytucji terminu, chociażby ten, którego pełnomocnik reprezentuje, nie ponosił żadnej przy tym winy. Pokrzywdzony nie może więc domagać się skutecznie przywrócenia terminu uchybionego z winy jego przedstawiciela, którego zachowanie, przybierające także formę zaniechania, traktowane jest jako czynność samej strony.
W przedmiotowej sprawie, taka właśnie sytuacja miała miejsce. Ponieważ czynność wybranego przez stronę pełnomocnika jest traktowana jak czynność samej strony, nie ma znaczenia powód, dla którego pełnomocnik nie wykonał zleconej mu czynności procesowej
Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji.
[WB]
[a.ł]
‎

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę