II KZ 39/21

Sąd Najwyższy2021-10-12
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjakara grzywnyśrodki karnedopuszczalność kasacjiKodeks postępowania karnegoKonstytucja RPSąd Najwyższyzażalenie

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji skazanego na karę grzywny, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy.

Skazany Z. B. K., będący radcą prawnym, wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, w którym został skazany na karę grzywny oraz orzeczono wobec niego środki karne. Przewodniczący Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. Skazany złożył zażalenie, zarzucając błąd w ustaleniu podstaw kasacyjnych i pominięcie możliwości przyjęcia kasacji w oparciu o Konstytucję RP. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za oczywiście bezzasadne, podkreślając, że kasacja jest dopuszczalna jedynie w ściśle określonych przypadkach, m.in. skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia lub wystąpienia uchybień z art. 439 k.p.k., co nie miało miejsca w tej sprawie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego Z. B. K. na zarządzenie Przewodniczącego X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 lipca 2021 r., które odmówiło przyjęcia kasacji wniesionej przez skazanego od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 25 marca 2021 r. Zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji zostało wydane na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k., z uwagi na stwierdzenie, że kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, ponieważ skazany został ukarany wyłącznie grzywną oraz orzeczono wobec niego środki karne. Skazany Z. B. K., który jest radcą prawnym, złożył zażalenie, zarzucając błąd w ustaleniu podstaw kasacyjnych i pominięcie możliwości przyjęcia kasacji w oparciu o przepisy Konstytucji RP. Wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za oczywiście bezzasadne. Wskazał, że zgodnie z art. 523 § 1, § 2 oraz § 4 k.p.k., kasacja na korzyść oskarżonego może być wniesiona jedynie w przypadku skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, bądź z powodu wystąpienia uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. Ograniczenie to nie dotyczy podmiotów specjalnych wymienionych w art. 521 k.p.k. Sąd Najwyższy podkreślił, że w zaskarżonym zarządzeniu prawidłowo wskazano, iż skazany Z. K. został ukarany grzywną i orzeczono wobec niego środki karne, a wniesiona kasacja nie opierała się na zarzucie z art. 439 k.p.k. Sąd uznał za dalece dowolne i pozbawione uzasadnienia normatywnego przekonanie skarżącego, że jego sprawa wymaga pominięcia przepisów procedury karnej i bezpośredniego zastosowania Konstytucji. Sąd zauważył również, że skarżący nie wskazał konkretnego przepisu Konstytucji, na który się powołuje, a przywołane przez niego orzeczenia Sądu Najwyższego dotyczyły przekroczenia granic rozpoznania kasacji (art. 536 k.p.k.), a nie ograniczeń we wnoszeniu kasacji (art. 523 k.p.k.). W związku z powyższym, Sąd Najwyższy stwierdził zasadność zaskarżonego zarządzenia i utrzymał je w mocy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja wniesiona od wyroku skazującego wyłącznie na karę grzywny oraz orzeczone środki karne jest niedopuszczalna z mocy ustawy, zgodnie z art. 523 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na art. 523 k.p.k. wyjaśnił, że kasacja na korzyść oskarżonego jest dopuszczalna w ściśle określonych przypadkach, takich jak skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia lub wystąpienie uchybień z art. 439 k.p.k. Skazanie wyłącznie na grzywnę i środki karne nie spełnia tych przesłanek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w osobie Sądu Najwyższego)

Strony

NazwaTypRola
Z. B. K.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do odmowy przyjęcia kasacji, gdy jest ona niedopuszczalna z mocy ustawy.

k.p.k. art. 429 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do odmowy przyjęcia kasacji, gdy jest ona niedopuszczalna z mocy ustawy.

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa warunki dopuszczalności kasacji na korzyść oskarżonego (skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia).

k.p.k. art. 523 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Określa warunki dopuszczalności kasacji na korzyść oskarżonego (skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia).

k.p.k. art. 523 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Określa warunki dopuszczalności kasacji na korzyść oskarżonego (skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia).

Pomocnicze

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, których wystąpienie pozwala na wniesienie kasacji niezależnie od rodzaju kary.

k.p.k. art. 521

Kodeks postępowania karnego

Wymienia podmioty specjalne, dla których mogą obowiązywać inne zasady wnoszenia kasacji.

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

Określa granice rozpoznania kasacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, gdyż skazany został ukarany wyłącznie grzywną i środkami karnymi. Twierdzenie o możliwości zastosowania Konstytucji RP z pominięciem przepisów k.p.k. jest nieuzasadnione. Przywołane orzeczenia SN dotyczyły granic rozpoznania kasacji, a nie jej dopuszczalności.

Odrzucone argumenty

Kasacja powinna zostać przyjęta w oparciu o przepisy Konstytucji RP. Błąd w ustaleniu podstaw kasacyjnych.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy stanowiskiem dalece dowolnym i nie wykazuje uzasadnienia normatywnego przywołane orzeczenia Sądu Najwyższego, odnoszą się do problematyki przekroczenia granic rozpoznania kasacji

Skład orzekający

Marek Motuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ograniczeń w dopuszczalności wnoszenia kasacji w sprawach karnych, gdy orzeczono wyłącznie karę grzywny i środki karne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skazania na karę grzywny i środki karne; nie dotyczy spraw, gdzie orzeczono karę pozbawienia wolności lub wystąpiły przesłanki z art. 439 k.p.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z dopuszczalnością kasacji w sprawach karnych, co jest istotne dla prawników procesowych, ale niekoniecznie dla szerszej publiczności.

Kiedy kasacja w sprawie karnej jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II KZ 39/21
POSTANOWIENIE
Dnia 12 października 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Motuk
w sprawie skazanego
Z. B. K.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej
na posiedzeniu w dniu 12 października 2021 r.
zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w W.
z dnia 9 lipca 2021 r., sygn. akt X WKK (…) (X Ka (…))
o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej przez skazanego Z. B.  K. (będącego radcą prawnym) od wyroku Sądu Okręgowego w W.  z dnia 25 marca 2021 r., sygn. akt X Ka (…)
p o s t a n o w i ł
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie
UZASADNIENIE
Zaskarżonym zarządzeniem – na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. – odmówiono przyjęcia kasacji wniesionej przez skazanego Z. B. K.  (będącego radcą prawnym) od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 25 marca 2021 r., sygn. akt X Ka (…) – wobec stwierdzenia, że kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, albowiem Z. K. został skazany wyłącznie na karę grzywny oraz orzeczono względem niego środki karne.
Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył skazany Z. K., zarzucając
„błąd w ustaleniu podstaw kasacyjnych i w tym zakresie pominięcie możliwości przyjęcia kasacji do rozpoznania w oparciu o przepis Konstytucji RP”
.
Wskazując na ten zarzut, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia i  przekazanie sprawy
„Przewodniczącemu Sądu Okręgowego w W.”
do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Zażalenie jest oczywiście bezzasadne.
Stosownie do dyspozycji art. 523 § 1, § 2 oraz § 4 k.p.k., kasację na korzyść oskarżonego strony procesowe mogą wnieść jedynie w razie skazania za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenie jej wykonania – bądź też z powodu wystąpienia uchybień wymienionych w
art. 439 k.p.k.
Ograniczenie to nie dotyczy podmiotów specjalnych wymienionych w art. 521 k.p.k.
W zaskarżonym zarządzeniu prawidłowo wskazano, że Z. K.  za popełnione przestępstwo został skazany na karę grzywny oraz orzeczono wobec niego środki karne, a wniesiona w jego sprawie kasacja nie została oparta na zarzucie, który wskazywałby na zaistnienie uchybienia przewidzianego w art. 439 k.p.k. Tego rodzaju ustaleń skarżący w istocie nie kwestionował. Przekonanie autora zażalenia, że jego sprawa co do kwestii przyjęcia kasacji wymaga pominięcia przepisów procedury karnej i bezpośredniego zastosowania Konstytucji, jest stanowiskiem dalece dowolnym i nie wykazuje uzasadnienia normatywnego.
Notabene
, choć w zarzucie zażalenia skarżący podnosi, że kasacja w jego sprawie powinna zostać przyjęta w oparciu o
„przepis Konstytucji RP”,
to jednak bezpośrednio na takie unormowanie konkretnie nie wskazuje. Należy  zauważyć, że przywołane na poparcie stanowiska żalącego orzeczenia Sądu Najwyższego, odnoszą się do problematyki przekroczenia granic rozpoznania kasacji, które ustanowione zostały w art. 536 k.p.k. Judykaty te nie dotyczą natomiast  ograniczeń we wnoszeniu kasacji, które mają swoje źródło w art. 523 k.p.k.
Należało zatem stwierdzić zasadność zaskarżonego zarządzenia. Zarówno zarzuty zażalenia, jak również argumentacja przywołana w uzasadnieniu tego środka odwoławczego, nie wskazują na naruszenie przepisów prawa, które skutkowałoby wadliwością zaskarżonego zarządzenia.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI