II KZ 39/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o zwrocie sprawy prokuratorowi, uznając, że nie doszło do naruszenia prawa do obrony oskarżonego w postępowaniu przygotowawczym.
Sąd Rejonowy zwrócił sprawę oskarżonego M.K. (art. 178a§1 kk) prokuratorowi w celu uzupełnienia braków postępowania przygotowawczego, w szczególności umożliwienia obrońcy końcowego zapoznania się z aktami. Prokurator zaskarżył to postanowienie, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy uchylił postanowienie, stwierdzając, że obrońca nigdy nie złożył wniosku o zapoznanie się z aktami, a jedynie został poinformowany o takiej możliwości, co nie stanowi istotnego braku postępowania przygotowawczego.
Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu rozpoznał zażalenie Prokuratora Rejonowego na postanowienie Sądu Rejonowego w Mielcu, które zwróciło sprawę oskarżonego M.K. (zarzuty z art. 178a§1 kk) prokuratorowi w celu uzupełnienia istotnych braków postępowania przygotowawczego. Sąd Rejonowy uznał, że istotnym brakiem było nieumożliwienie obrońcy oskarżonego końcowego zapoznania się z aktami dochodzenia i zgłoszenia wniosków dowodowych. Prokurator Rejonowy wniósł o uchylenie tego postanowienia, argumentując, że obrońca nigdy nie złożył takiego wniosku i nie było potrzeby powiadamiania go o tej czynności. Sąd Okręgowy przychylił się do zażalenia prokuratora. Zgodził się z sądem I instancji, że naruszenie prawa do obrony w fazie postępowania przygotowawczego jest istotnym brakiem, który nie może być naprawiony w postępowaniu sądowym. Jednakże, w tej konkretnej sprawie, sąd odwoławczy stwierdził, że taki brak nie wystąpił. Ani podejrzany, ani jego obrońca nie złożyli formalnego wniosku o końcowe zapoznanie się z materiałami dochodzenia. Obrońca został jedynie poinformowany o możliwości zapoznania się z aktami i uzgodniono termin, którego jednak nie wykorzystano. Sąd Okręgowy podkreślił, że obrońca miał możliwość złożenia wniosku, a skoro tego nie uczynił, zwrot sprawy prokuratorowi na podstawie domniemań nie był uzasadniony. Wobec powyższego, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli obrońca nie złożył formalnego wniosku o zapoznanie się z aktami, a jedynie został poinformowany o takiej możliwości, nie można mówić o istotnym braku postępowania przygotowawczego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że obrońca oskarżonego nigdy nie złożył wniosku o końcowe zapoznanie się z materiałami dochodzenia. Informacja o możliwości zapoznania się z aktami, przekazana przez prowadzącego dochodzenie, nie stanowiła 'żądania' obrońcy i nie rodziła obowiązku zwrotu sprawy w celu uzupełnienia braków, gdyż nie doszło do naruszenia prawa do obrony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
Prokurator Rejonowy w Kolbuszowej
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator Rejonowy w Kolbuszowej | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (7)
Główne
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 178a § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 345 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 321 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 321 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 321 § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 325 § h
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obrońca oskarżonego nie złożył formalnego wniosku o końcowe zapoznanie się z aktami postępowania przygotowawczego. Poinformowanie obrońcy o możliwości zapoznania się z aktami nie stanowi istotnego braku postępowania przygotowawczego. Nie doszło do naruszenia prawa do obrony oskarżonego w postępowaniu przygotowawczym.
Odrzucone argumenty
Postanowienie Sądu Rejonowego o zwrocie sprawy prokuratorowi było zasadne z uwagi na istotne braki postępowania przygotowawczego polegające na nieumożliwieniu obrońcy końcowego zapoznania się z aktami.
Godne uwagi sformułowania
zwrot sprawy Prokuratorowi Rejonowemu w Kolbuszowej w celu uzupełnienia istotnych braków postępowania przygotowawczego naruszenie tego obowiązku przez oskarżyciela publicznego jest istotnym brakiem postępowania przygotowawczego, a nadto w ogóle niemożliwym do naprawienia w postępowaniu sądowym tego rodzaju istotny brak postępowania przygotowawczego nie wystąpił w toku dochodzenia ani sam M. K. , ani jego obrońca, nigdy nie składali wniosku o umożliwienie końcowego zapoznania się z materiałami postępowania Sąd Odwoławczy pragnie podkreślić, że od początku dochodzenia interesy procesowe oskarżonego M. K. reprezentował jego obrońca. Zwrot sprawy Prokuratorowi w oparciu o domniemania lub dowolne interpretacje treści innych oświadczeń woli obrońcy nie jest w takich realiach procesowych uzasadniony.
Skład orzekający
Grzegorz Zarzycki
przewodniczący-sprawozdawca
Adam Bąk
sędzia
Małgorzata Szwedo - Dec
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zwrotu sprawy prokuratorowi w przypadku braku formalnego wniosku obrońcy o zapoznanie się z aktami postępowania przygotowawczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie obrońca nie złożył formalnego wniosku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa do obrony w postępowaniu karnym, a konkretnie interpretacji obowiązku umożliwienia zapoznania się z aktami. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy brak wniosku obrońcy o dostęp do akt to zawsze błąd prokuratury? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt. II Kz 39/14 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2014 roku Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu, II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSO Grzegorz Zarzycki (spraw.) Sędziowie: SSO Adam Bąk SSO Małgorzata Szwedo - Dec Protokolant: st. sekr. sąd. Edyta Bełczowska po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 10 marca 2014r. sprawy M. K. oskarżonego z art. 178a§1 kk, na skutek zażalenia Prokuratora Rejonowego w Kolbuszowej na postanowienie Sądu Rejonowego w Mielcu - VII Zamiejscowy Wydział Karny z/s w Kolbuszowej z dnia 9.01.2014r. w sprawie VII K 567/13 o zwrocie sprawy Prokuratorowi Rejonowemu w Kolbuszowej w celu uzupełnienia istotnych braków postępowania przygotowawczego na podstawie art. 437 § 1 kpk p o s t a n o w i ł : uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 9.01.2014r. w sprawie VII K 567/13 Sąd Rejonowy w Mielcu – VII Zamiejscowy Wydział Karny z/s w Kolbuszowej działając na podstawie art. 345§1 kpk zwrócił sprawę M. K. (oskarżonego o przestępstwo z art. 178a§1 kk) Prokuratorowi Rejonowemu w Kolbuszowej w celu usunięcia istotnych braków postępowania przygotowawczego - poprzez umożliwienie obrońcy oskarżonego końcowego zapoznania się z aktami postępowania przygotowawczego, a w konsekwencji umożliwienie zgłoszenia wniosków dowodowych na okoliczność sprawdzenia obrony oskarżonego. Powyższe postanowienie zaskarżył w całości Prokurator Rejonowy w Kolbuszowej, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do merytorycznego rozpoznania przez Sąd I instancji. Prokurator podniósł zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia i mającego wpływ na jego treść, a polegającego na bezzasadnym uznaniu, że zachodzą istotne braki postępowania przygotowawczego w sytuacji, gdy obrońca oskarżonego nie składał wniosku o umożliwienie mu końcowego zapoznanie się z materiałami dochodzenia i nie zachodziła potrzeba powiadamiania go o tej czynności. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie wywiedzione przez Prokuratora Rejonowego w Kolbuszowej w całości zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przedstawił trafne zapatrywania prawne, jednakże nieadekwatne do rzeczywistego przebiegu postępowania przygotowawczego. Zgodzić należy się, że na wniosek podejrzanego lub jego obrońcy prowadzący postępowanie przygotowawcze powinien wyznaczyć termin do końcowego zapoznania się z materiałami dochodzenia i powiadomić o tym wnioskującego co najmniej z 7-dniowym wyprzedzeniem, a następnie umożliwić złożenie wniosku o uzupełnienie postępowania przygotowawczego i uzupełnienie materiału dowodowego w terminie 3 dni od wyznaczonego dnia zapoznania (argument z art. 321§1, 3 i 5 kpk w zw. z art. 325h kpk). Sąd I instancji słusznie również ocenił, że naruszenie tego obowiązku przez oskarżyciela publicznego jest istotnym brakiem postępowania przygotowawczego, a nadto w ogóle niemożliwym do naprawienia w postępowaniu sądowym, gdyż jest to integralna część postępowania przygotowawczego, służąca zagwarantowaniu prawa do obrony właśnie w tej fazie procesu. Rzecz jednak w tym, że tego rodzaju istotny brak postępowania przygotowawczego nie wystąpił w toku dochodzenia prowadzonego w sprawie RSD-667/13 przeciwko M. K. . Jak bowiem trafnie podniósł autor zażalenia, ani sam M. K. , ani jego obrońca, nigdy nie składali wniosku o umożliwienie końcowego zapoznania się z materiałami postępowania. W czynności przesłuchania M. K. w charakterze podejrzanego uczestniczył jego obrońca aplikant adwokacki T. G. (substytut obrońcy adwokata R. Ł. ), który złożył wniosek „o powiadomienie obrońcy podejrzanego o wszelkich czynnościach w przedmiotowym postępowaniu na adres kancelarii zamieszczony na upoważnieniu lub telefonicznie” (k.16). Natomiast na k.25 akt sprawy znajduje się notatka urzędowa sporządzona w dniu 23.12.2013r. przez policjanta P. G. , potwierdzająca, że w tym dniu poinformował on aplikanta adwokackiego T. G. , iż istnieje możliwość zapoznania się z aktami dochodzenia, zaś uzgodniony termin zapoznania to dzień 24.12.2013r. W dniu 24.12.2013r. ani oskarżony, ani jego obrońca, nie zapoznawali się z aktami, a więc sporządzony został akt oskarżenia, zatwierdzony ostatecznie przez Prokuratora w dniu 30.12.2013r. Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że obrońca oskarżonego „zażądał” zapoznania się z aktami (k.60v.). Tego rodzaju wniosek Sąd I instancji wysnuł z opisanej wyżej notatki urzędowej. Tymczasem skarżący twierdzi, że notatka wskazuje, iż „prowadzący dochodzenie z własnej inicjatywy (z grzeczności) poinformował telefonicznie obrońcę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i uzgodnił z nim termin na 24 grudnia 2013r.” (uzasadnienie zażalenia na k.45). Trudno nie przyznać racji skarżącemu, skoro rzeczywiście z treści przedmiotowej notatki żadne „żądanie” obrońcy oskarżonego nie wynika. Sąd Odwoławczy pragnie podkreślić, że od początku dochodzenia interesy procesowe oskarżonego M. K. reprezentował jego obrońca. Brał on udział w czynnościach procesowych, był zawiadamiany o terminach przesłuchania kolejnych świadków, dysponował niezbędną wiedzą prawniczą. Nic nie stało na przeszkodzie by obrońca do protokołu bądź w odrębnym piśmie procesowym złożył jednoznaczny w swej treści wniosek o umożliwienie mu końcowego zapoznania się z materiałami postępowania. Skoro tego nie uczynił, to oznacza, że tego nie chciał. Zwrot sprawy Prokuratorowi w oparciu o domniemania lub dowolne interpretacje treści innych oświadczeń woli obrońcy nie jest w takich realiach procesowych uzasadniony. Wobec całokształtu naprowadzonych wyżej okoliczności i ustaleń Sąd Odwoławczy uznał, że nie zachodzą przeszkody natury proceduralnej, uniemożliwiające rozpoznanie skargi publicznej w postępowaniu sądowym, gdyż nie doszło do naruszenia prawa do obrony oskarżonego w postępowaniu przygotowawczym. Z tych też względów, działając w oparciu o przepis art. 437§1 kpk, należało uchylić zaskarżone postanowienie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI