Orzeczenie · 2022-08-17

II KZ 31/22

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2022-08-17
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
tymczasowe aresztowanieśrodki zapobiegawczekasacjaSąd Najwyższykodeks postępowania karnegozażalenie

Sąd Najwyższy w składzie orzekającym rozpoznał zażalenie obrońcy oskarżonej M. K. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt II KK 152/22, w przedmiocie zastosowania tymczasowego aresztowania na okres trzech miesięcy. Sąd Najwyższy, wyrokiem z dnia 13 lipca 2022 r., uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego i Sądu Okręgowego w części dotyczącej czynu z art. 148 § 1 k.k., a następnie zastosował wobec M. K. tymczasowe aresztowanie na okres 3 miesięcy. Obrońca oskarżonej zarzucił naruszenie art. 257 § 1 k.p.k. poprzez bezzasadne zastosowanie aresztu, naruszenie art. 258 § 2 k.p.k. poprzez błędną jego interpretację i przeistoczenie możliwości stosowania środka zapobiegawczego w jego obligatoryjność, a także naruszenie przepisów art. 249 § 1 k.p.k. w zw. z art. 258 i 259 k.p.k. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na okolicznościach nie stanowiących ustawowych przesłanek. Wniósł o zmianę postanowienia i zastosowanie środków nieizolacyjnych. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne, stwierdzając, że uchylenie orzeczenia w wyniku kasacji uzasadnia zastosowanie tymczasowego aresztowania na podstawie art. 538 § 2 k.p.k. w zw. z art. 249 § 1 k.p.k. i art. 258 § 2 k.p.k., zwłaszcza w sytuacji, gdy oskarżonej grozi surowa kara. Sąd uznał, że w sprawie zachodzi obawa ucieczki i podejmowania bezprawnych zachowań, a inne środki zapobiegawcze nie dałyby gwarancji zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania. W konsekwencji Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania po uchyleniu wyroku w wyniku kasacji, zwłaszcza w sprawach o najpoważniejsze przestępstwa.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej po uchyleniu wyroku w wyniku kasacji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy uchylenie wyroku w wyniku rozpoznania kasacji uzasadnia zastosowanie tymczasowego aresztowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, uchylenie orzeczenia w wyniku kasacji, zwłaszcza gdy oskarżonemu grozi surowa kara, uzasadnia zastosowanie tymczasowego aresztowania na podstawie art. 538 § 2 k.p.k. w zw. z art. 249 § 1 k.p.k. i art. 258 § 2 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przepis art. 538 § 2 k.p.k. stanowi podstawę do zastosowania środków zapobiegawczych, w tym tymczasowego aresztowania, po uchyleniu zaskarżonego kasacją orzeczenia. Podkreślono, że w sytuacji grożącej surowej kary pozbawienia wolności, potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania izolacyjnym środkiem zapobiegawczym znajduje podstawę normatywną w przepisach k.p.k.

Czy sama groźba orzeczenia surowej kary stanowi samoistną podstawę do zastosowania tymczasowego aresztowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sama groźba orzeczenia surowej kary nie stanowi samoistnej podstawy, ale może uzasadniać obawę ucieczki lub ukrycia się, co w połączeniu z innymi okolicznościami może prowadzić do zastosowania tymczasowego aresztowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że okoliczność grożącej kary nie stanowi samodzielnej podstawy do zastosowania tymczasowego aresztowania, ale może uzasadniać obawę utrudniania prawidłowego toku postępowania. W niniejszej sprawie, w połączeniu z innymi przesłankami, uzasadniało to zastosowanie najsurowszego środka zapobiegawczego.

Czy w przypadku uchylenia wyroku w wyniku kasacji, sąd pierwszej instancji (SN) może zastosować tymczasowe aresztowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, może zastosować środki zapobiegawcze, w tym tymczasowe aresztowanie, jeśli uzna to za konieczne dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do art. 538 § 2 k.p.k., który stanowi podstawę prawną do zastosowania środków zapobiegawczych, w tym tymczasowego aresztowania, gdy doszło do uchylenia zaskarżonego kasacją orzeczenia. Sąd Najwyższy działał w tym przypadku jako sąd pierwszej instancji w zakresie stosowania środków zapobiegawczych po uchyleniu wyroku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaoskarżona

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 538 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 148 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 258 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 249

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 257 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 259

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchylenie wyroku w wyniku kasacji uzasadnia zastosowanie tymczasowego aresztowania na podstawie art. 538 § 2 k.p.k. • Grożąca oskarżonej surowa kara pozbawienia wolności uzasadnia potrzebę zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania izolacyjnym środkiem zapobiegawczym. • W sprawie zachodzi obawa ucieczki i podejmowania bezprawnych zachowań, a inne środki zapobiegawcze nie dałyby gwarancji zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania.

Odrzucone argumenty

Bezzasadne i niecelowe zastosowanie tymczasowego aresztowania w świetle okoliczności sprawy. • Błędna interpretacja art. 258 § 2 k.p.k. i przeistoczenie możliwości stosowania środka zapobiegawczego w jego obligatoryjność. • Oparcie rozstrzygnięcia o tymczasowym aresztowaniu na okolicznościach nie stanowiących ustawowych przesłanek.

Godne uwagi sformułowania

uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego [...] w zaskarżonej części, tj. co do czynu z art. 148 § 1 k.k., Sąd Najwyższy na podstawie art. 258 § 2 k.p.k. w zw. z art. 249 k.p.k. zastosował wobec M. K. [...] tymczasowe aresztowanie na okres 3 miesięcy • przepis art. 538 § 2 k.p.k., który jest podstawą prawną do zastosowania środków zapobiegawczych, w tym tymczasowego aresztowania, gdy doszło do uchylenia zaskarżonego kasacją orzeczenia • potrzeba zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania karnego izolacyjnym środkiem zapobiegawczym znajduje swoją podstawę normatywną w przepisach art. 249 § 1 k.p.k. i art. 258 § 2 k.p.k. • inny środek zapobiegawczy nie da gwarancji zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania

Skład orzekający

Michał Laskowski

przewodniczący

Jacek Błaszczyk

sprawozdawca

Wiesław Kozielewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania po uchyleniu wyroku w wyniku kasacji, zwłaszcza w sprawach o najpoważniejsze przestępstwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej po uchyleniu wyroku w wyniku kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu stosowania środków zapobiegawczych w polskim prawie karnym, a konkretnie tymczasowego aresztowania po uchyleniu wyroku w wyniku kasacji. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.

Tymczasowe aresztowanie po kasacji: Kiedy SN może zastosować izolację?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst