II KZ 31/17

Sąd Najwyższy2017-11-14
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
skarga kasacyjnasąd odwoławczysąd pierwszej instancjiterminy procesowenowelizacja k.p.k.uchwała SNprawo karnepostępowanie karne

Sąd Najwyższy pozostawił bez rozpoznania zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia skargi na wyrok sądu odwoławczego, uznając, że skarga taka nie przysługuje w sprawie, której akt oskarżenia wniesiono przed 1 lipca 2015 r.

Obrońca oskarżonego R.T. wniósł skargę na wyrok Sądu Okręgowego, który uchylił wyrok Sądu Rejonowego umarzający postępowanie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Przewodniczący Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia skargi, uznając ją za niedopuszczalną. Sąd Najwyższy, powołując się na własną uchwałę i wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że skarga na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego nie przysługuje, gdy akt oskarżenia wniesiono przed 1 lipca 2015 r. W związku z tym zażalenie na zarządzenie o odmowie przyjęcia skargi zostało pozostawione bez rozpoznania.

Sprawa dotyczy zażalenia obrońcy oskarżonego R.T. na zarządzenie Przewodniczącego IX Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w W. z dnia 5 sierpnia 2017 r., o sygn. akt IX WSU (...), którym odmówiono przyjęcia skargi określonej w art. 539a § 1 k.p.k. Skarga ta została wniesiona na wyrok Sądu Okręgowego z dnia 23 czerwca 2017 r., sygn. akt IX Ka (...), którym uchylono wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 22 grudnia 2016 r., sygn. akt V K (...), warunkowo umarzający postępowanie wobec R.T. i A.G., i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania. Obrońca zarzucił rażące naruszenie prawa, twierdząc, że Sąd odwoławczy przekroczył granice zaskarżenia i naruszył art. 437 § 2 k.p.k., co uzasadniało wniesienie skargi na podstawie rozdziału 55a k.p.k. Zażalenie zostało przyjęte i przedstawione Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2016 r., I KZP 10/16, oraz wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że przepisy o skardze na wyrok kasatoryjny nie mają zastosowania, gdy akt oskarżenia został wniesiony przed dniem 1 lipca 2015 r. Ponieważ akt oskarżenia w tej sprawie wpłynął do Sądu Rejonowego przed tą datą, skarga na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania nie przysługuje. Sąd Najwyższy uznał, że zbędne było wydawanie zarządzenia o odmowie przyjęcia skargi, gdyż jej wniesienie powinno skutkować jedynie poinformowaniem strony o braku możliwości jej wniesienia. W związku z tym, że Sąd odwoławczy podjął czynności procesowe na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k., zażalenie zostało pozostawione bez rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka nie jest dopuszczalna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę I KZP 10/16 i wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że przepisy o skardze na wyrok kasatoryjny nie mają zastosowania, gdy akt oskarżenia wniesiono przed 1 lipca 2015 r. W takich przypadkach nie przysługuje skarga na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawić zażalenie bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
R.T.osoba_fizycznaoskarżony
A.G.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 539a § § 1

Kodeks postępowania karnego

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 25 § ust. 1

Zwrot „postępowanie toczy się” związany z kinetyką procesu.

Ustawa o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 25 § ust. 2

Dopuszczalność skargi na wyrok sądu odwoławczego uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 530 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539f

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 231 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 93 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Akt oskarżenia wniesiono przed dniem 1 lipca 2015 r., co wyłącza stosowanie przepisów o skardze na wyrok kasatoryjny.

Odrzucone argumenty

Sąd odwoławczy przekroczył granice zaskarżenia i naruszył art. 437 § 2 k.p.k., co uzasadniało wniesienie skargi na wyrok sądu odwoławczego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy, powołując się na uchwałę I KZP 10/16, dokonał wykładni art. 25 ust. 1 ustawy nowelizacyjnej. Skład powiększony Sądu Najwyższego uznał, że kierunek wykładni art. 25 ust. 1 ustawy nowelizacyjnej znajduje pośrednie potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego w odniesieniu do wykładni art. 25 ust. 2, w zakresie odnoszącym się do kwestii dopuszczalności skargi na wyrok sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Pogląd, zgodnie z którym w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony przed dniem 1 lipca 2015 r., przepisy o skardze na wyrok kasatoryjny nie znajdują zastosowania, nie tylko nie został podważony, lecz wprost uzyskał akceptację składu siedmioosobowego. Zbędne było natomiast wydawanie zarządzenia o odmowie przyjęcia skargi, gdyż jej wniesienie powinno wyłącznie spowodować niezaskarżalną w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego czynność podmiotu określonego w art. 93 § 2 k.p.k. o charakterze administracyjnym, polegającą na poinformowaniu strony o braku możliwości wniesienia takiej skargi.

Skład orzekający

Wiesław Błuś

Prezes SN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów przejściowych nowelizacji Kodeksu postępowania karnego z 2016 r. dotyczących dopuszczalności skargi na wyrok kasatoryjny sądu odwoławczego."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których akt oskarżenia wniesiono przed 1 lipca 2015 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną związaną z przepisami przejściowymi po dużej nowelizacji k.p.k., co jest ważne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy skarga na wyrok sądu odwoławczego jest niedopuszczalna? Kluczowa wykładnia SN dla spraw sprzed 2015 roku.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KZ 31/17
POSTANOWIENIE
Dnia 14 listopada 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Wiesław Błuś
w sprawie
R.T.
oskarżonego z art. 231 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 14 listopada 2017 r.,
zażalenia wniesionego przez obrońcę oskarżonego
na zarządzenie Przewodniczącego IX Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w W.
z dnia 5 sierpnia 2017 r., sygn. akt: IX WSU (…),
o odmowie przyjęcia skargi określonej w art. 539a § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
pozostawić zażalenie bez rozpoznania.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w W. po rozpoznaniu apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego od wyroku Sądu Rejonowego w W.  z dnia 22 grudnia 2016 r., sygn. akt: V K (…), którym to wyrokiem warunkowo umorzono postępowanie wobec R.T. oraz A.G.
, wyrokiem z dnia 23 czerwca 2017 r., sygn. akt: IX Ka (…), uchylił zaskarżone orzeczenie i sprawę przekazał Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Skargę na powyższy wyrok Sądu odwoławczego w oparciu o przepis art. 539a k.p.k. wniósł obrońca oskarżonego.
Zarządzeniem z dnia 5 sierpnia 2017 r., Przewodniczący IX Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w W., na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k., odmówił przyjęcia przedmiotowej skargi.
Zażalenie na to zarządzenie złożył obrońca R.T., zarzucając rażące naruszenie prawa w sytuacji, gdy Sąd odwoławczy rozpoznał niniejszą sprawę jednoznacznie przekraczając granice zaskarżenia określone w przepisie art. 433 § 1 k.p.k., tym samym rozpoznając środek odwoławczy naruszył normę przepisu art. 437 § 2 k.p.k. w brzmieniu obowiązującym po 1 lipca 2015 r. i dlatego też w tym wypadku mają zastosowanie przepisy rozdziału 55a k.p.k., a więc wniesienie skargi na wyrok Sądu odwoławczego było dopuszczalne.
W konkluzji obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego zarządzenia i przyjęcie skargi na wyrok Sądu odwoławczego.
Zażalenie powyższe zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego IX Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w W.  z dnia 30 sierpnia 2017 r. zostało przyjęte i przedstawione wraz z aktami sprawy do rozpoznania Sądowi Najwyższemu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Treść sformułowanego w zażaleniu zarzutu, jak i jego część motywacyjna, mogą wskazywać, że skarżący nie zapoznał się z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 2016 r., I KZP 10/16 (OSNKW 2016, z. 12, poz. 79). W uchwale tej dokonano wykładni art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2016 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2016 r., poz. 437 – dalej ustawa nowelizacyjna), w szczególności zawartego w tym przepisie zwrotu „postępowanie toczy się”, jako związanego z kinetyką procesu. Jednocześnie, skład powiększony Sądu Najwyższego, wprost uznał, że taki właśnie kierunek wykładni interpretowanego art. 25 ust. 1 ustawy nowelizacyjnej znajduje pośrednie potwierdzenie w orzecznictwie Sądu Najwyższego w odniesieniu do wykładni art. 25 ust. 2, w zakresie odnoszącym się do kwestii dopuszczalności skargi na wyrok sądu odwoławczego uchylającego wyrok sądu pierwszej instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania (Rozdział 55a Kodeksu postępowania karnego). Pogląd wyrażany we wcześniejszych judykatach (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 lipca 2016 r., IV KZ 39/16, OSNKW 2016, z. 10, poz. 70; z dnia 24 sierpnia 2016, IV KS 2/16, LEX nr 2152403; z dnia 14 września 2016 r., V KS 1/16, niepubl.; z dnia 20 października 2016 r., V KS 2/16, niepubl.; z dnia 25 października 2016 r., IV KZ 53/16, niepubl.; z dnia 22 listopada 2016 r., IV KS 2/16, LEX nr 2152403), zgodnie z którym w sprawach, w których akt oskarżenia został wniesiony przed dniem 1 lipca 2015 r., przepisy o skardze na wyrok kasatoryjny nie znajdują zastosowania, nie tylko nie został więc podważony, lecz wprost uzyskał akceptację składu siedmioosobowego.
W tym stanie rzeczy za zbędne uznać należy powielanie argumentacji, która w oparciu w wszystkie reguły wykładni doprowadziła różne składy Sądu Najwyższego do jednolitej interpretacji art. 25 ust. 2 ustawy nowelizacyjnej, odsyłając skarżącego do uzasadnień powołanych wyżej orzeczeń.
Ponieważ akt oskarżenia w niniejszej sprawie wpłynął do Sądu Rejonowego w W.  przed dniem 1 lipca 2015 r. (k. 469) zatem nie należy ona do kategorii spraw, o których mowa w art. 25 ust 2 ustawy nowelizacyjnej w zw. z art. 25 ust. 1 tej ustawy.
Skoro zaś tak, to oskarżonemu w tym postępowaniu nie przysługuje skarga na wyrok sądu odwoławczego, uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujący sprawę do ponownego rozpoznania. Zbędne było natomiast wydawanie zarządzenia o odmowie przyjęcia skargi, gdyż jej wniesienie
powinno wyłącznie spowodować niezaskarżalną w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego czynność podmiotu określonego w art. 93 § 2 k.p.k. o charakterze administracyjnym, polegającą na poinformowaniu strony o braku możliwości wniesienia takiej skargi (zob. powołane już wyżej postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 2016 r., IV KZ 39/16 i z dnia 25 października 2016 r., IV KZ 53/16).
Mając na uwadze, że w tym wypadku podjęte zostały przez Sąd odwoławczy czynności o charakterze procesowym na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 539f k.p.k. zażalenie pozostawiono bez rozpoznania.
as

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI