Orzeczenie · 2025-09-09

II KZ 28/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-09-09
SNKarneśrodki zapobiegawczeWysokanajwyższy
areszt tymczasowyśrodki zapobiegawczekodeks postępowania karnegoSąd Najwyższyzażaleniekara pozbawienia wolnościdomniemanie utrudniania postępowania

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie oskarżonego P.W. na postanowienie o zastosowaniu wobec niego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania na okres 3 miesięcy. Oskarżony kwestionował zasadność stosowania izolacyjnego środka, twierdząc, że wystarczające byłyby środki nieizolacyjne, takie jak dozór Policji lub poręczenie majątkowe. Podnosił, że długotrwały okres izolacji (ponad 3 lata) oraz zebranie wszystkich dowodów eliminują ryzyko utrudniania postępowania. Sąd Najwyższy nie uwzględnił zażalenia. W uzasadnieniu wskazano, że orzeczenie nieprawomocnym wyrokiem kary co najmniej 3 lat pozbawienia wolności (w tym przypadku 10 lat) stanowi wystarczającą przesłankę do zastosowania tymczasowego aresztowania na podstawie art. 258 § 2 k.p.k., tworząc domniemanie obawy utrudniania postępowania z uwagi na grożącą surową karę. Podkreślono, że Europejski Trybunał Praw Człowieka uznał takie domniemanie za zgodne z Konwencją o Ochronie Praw Człowieka. Sąd odniósł się również do kwestii długości odbywania kary, stwierdzając, że w przypadku P.W. pozostało do odbycia 6 lat i 4 miesiące kary, co nadal uzasadniało uznanie jej za "surową" w rozumieniu przepisu. W związku z tym, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania na podstawie art. 258 § 2 k.p.k., zwłaszcza w kontekście długotrwałego pobytu w izolacji i oceny surowości kary.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw karnych, gdzie orzeczono nieprawomocnie karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy nieprawomocne skazanie na karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności, zgodnie z art. 258 § 2 k.p.k., stanowi samoistną podstawę do zastosowania tymczasowego aresztowania, nawet jeśli oskarżony przebywał w izolacji przez długi okres?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nieprawomocne skazanie na karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności stanowi samoistną podstawę do zastosowania tymczasowego aresztowania, wprowadzając szczególny rodzaj domniemania, że oskarżony będzie bezprawnie utrudniał postępowanie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, w tym uchwałę składu 7 sędziów SN (I KZP 18/11) oraz orzecznictwo ETPCz, które potwierdzają, że przepis art. 258 § 2 k.p.k. może stanowić samoistną podstawę zastosowania tymczasowego aresztowania. Podkreślono, że nie jest wymagane wykazywanie konkretnych zachowań oskarżonego, a samo grożenie surową karą tworzy domniemanie utrudniania postępowania. Długość dotychczasowego okresu izolacji jest brana pod uwagę przy ocenie, czy kara nadal ma charakter "surowej", ale nie wyłącza zastosowania aresztu, jeśli pozostała do odbycia kara jest znacząca.

Czy długotrwały okres przebywania oskarżonego w izolacji (ponad 3 lata) dezaktualizuje przesłankę stosowania tymczasowego aresztowania wynikającą z grożącej surowej kary (art. 258 § 2 k.p.k.)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, długotrwały okres izolacji nie dezaktualizuje automatycznie przesłanki z art. 258 § 2 k.p.k., jeśli kara pozostała do odbycia nadal ma charakter "surowej" w rozumieniu tego przepisu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że znaczenie mają okoliczności związane z faktycznym wykonaniem kary i jej surowością w danym momencie. W przypadku P.W., mimo odbycia ponad 3 lat izolacji, pozostało do odbycia jeszcze ponad 6 lat kary, co nadal uzasadniało uznanie jej za "surową" w rozumieniu art. 258 § 2 k.p.k. i stosowanie tymczasowego aresztowania.

Czy skazanie oskarżonego nieprawomocnym wyrokiem wystarczająco uzasadnia duże prawdopodobieństwo popełnienia przez niego zarzucanych przestępstw?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, skazanie nieprawomocnym wyrokiem wystarczająco uzasadnia duże prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych przestępstw i zwalnia od szczegółowego przedstawiania argumentacji w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na judykaturę, zgodnie z którą nieprawomocne skazanie jest wystarczającą podstawą do przyjęcia dużego prawdopodobieństwa popełnienia czynu. W tej sprawie było to tym bardziej uzasadnione, że uchylenie wyroku sądu odwoławczego nastąpiło z przyczyn niepodważających sprawstwa oskarżonego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Prokuratura / Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
P. W.osoba_fizycznaoskarżony
P. K.osoba_fizycznaoskarżony
Ł. W.osoba_fizycznaoskarżony
B. B.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 249 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Ogólna przesłanka stosowania środków zapobiegawczych.

k.p.k. art. 258 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Szczególna przesłanka stosowania tymczasowego aresztowania uzasadniona nieprawomocnym skazaniem na karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności, wprowadzająca domniemanie obawy utrudniania postępowania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 538 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 435

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 536

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 189 § § 3

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieprawomocne skazanie na karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności stanowi samoistną podstawę do zastosowania tymczasowego aresztowania (art. 258 § 2 k.p.k.). • Grożąca surowa kara tworzy domniemanie obawy utrudniania postępowania. • Długotrwały okres izolacji nie dezaktualizuje przesłanki z art. 258 § 2 k.p.k., jeśli kara pozostała do odbycia jest nadal "surowa". • Uchylenie wyroku sądu odwoławczego nastąpiło z przyczyn niepodważających sprawstwa oskarżonego.

Odrzucone argumenty

Wystarczające byłyby środki zapobiegawcze o charakterze nieizolacyjnym (dozór Policji, poręczenie majątkowe). • Długi okres izolacji (ponad 3 lata) i zebrane dowody eliminują obawę utrudniania postępowania. • Okres izolacji był wystarczający do zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania.

Godne uwagi sformułowania

nieprawomocnym skazaniem na karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności • wprowadza szczególny rodzaj domniemania co do istnienia obawy, że oskarżony, z uwagi na grożącą mu surową karę, będzie bezprawnie utrudniał postępowanie • kara realnie pozostająca do odbycia w dalszym ciągu ma charakteru „surowej” w rozumieniu art. 258 § 2 k.p.k.

Skład orzekający

Marek Siwek

przewodniczący

Paweł Kołodziejski

sprawozdawca

Igor Zgoliński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania na podstawie art. 258 § 2 k.p.k., zwłaszcza w kontekście długotrwałego pobytu w izolacji i oceny surowości kary."

Ograniczenia: Dotyczy spraw karnych, gdzie orzeczono nieprawomocnie karę co najmniej 3 lat pozbawienia wolności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia stosowania tymczasowego aresztowania w kontekście długotrwałego pobytu w izolacji i oceny surowości kary, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy 3 lata w areszcie to za dużo? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy tymczasowe aresztowanie jest uzasadnione mimo długiej izolacji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst