Orzeczenie · 2024-07-23

II KZ 28/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-07-23
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
kasacjaterminzarządzeniesąd najwyższysąd okręgowykpkskazanyprawomocność

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał na posiedzeniu w dniu 23 lipca 2024 r. zażalenie skazanego J.W. na zarządzenie Przewodniczącej X Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 9 maja 2024 r., sygn. akt X WKK 29/24 – X Ka 38/20. Zarządzenie to odmawiało przyjęcia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 21 lutego 2020 r., sygn. akt X Ka 38/20, z powodu wniesienia jej po terminie. Skazany w swoim zażaleniu podnosił, że w składzie orzekającym Sądu Okręgowego brał udział sędzia Ł.K., powołany na urząd sędziego sądu okręgowego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Skazany uważał, że wydany wyrok powinien zostać uchylony jako niezgodny z prawem. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za oczywiście niezasadne. Podkreślono, że kontroli podlega wyłącznie zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, a nie ewentualne uchybienia w orzeczeniu sądu niższej instancji. Wskazano, że termin do wniesienia kasacji wynosi 30 dni od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem. W tym przypadku termin został przekroczony o kilka lat, ponieważ odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony obrońcy w dniu 18 czerwca 2020 r., a osobista kasacja skazanego wpłynęła w dniu 2 kwietnia 2024 r. W związku z tym, konieczne było wydanie zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji jako złożonej po terminie. Sąd Najwyższy utrzymał zaskarżone zarządzenie w mocy. Dodatkowo, Sąd Najwyższy wskazał skazanemu, że wzruszenie wyroku Sądu Okręgowego jest możliwe wyłącznie w drodze zasygnalizowania uchybienia (art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.) Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie w celu ewentualnego wznowienia postępowania z urzędu, lub poprzez wniesienie kasacji nadzwyczajnej przez Prokuratora Generalnego lub Rzecznika Praw Obywatelskich, do których skazany może wystąpić z wnioskiem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że w postępowaniu zażaleniowym na odmowę przyjęcia kasacji bada się jedynie podstawy tej odmowy, a nie merytoryczne zarzuty dotyczące wyroku sądu niższej instancji. Przypomnienie o terminach do wniesienia kasacji i alternatywnych środkach prawnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odmową przyjęcia kasacji po terminie. Wskazówki dotyczące alternatywnych środków prawnych mają charakter ogólny.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej po terminie może być przedmiotem kontroli Sądu Najwyższego w kontekście zarzutów dotyczących wadliwości składu sądu niższej instancji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedmiotem kontroli w postępowaniu zażaleniowym jest wyłącznie zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, a nie wady orzeczenia, które miało być przedmiotem kontroli kasacyjnej. Kontrola taka wchodzi w grę tylko wtedy, gdy kasacja zostanie przyjęta do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że w przypadku odmowy przyjęcia kasacji z powodu wniesienia jej po terminie, sąd rozpoznający zażalenie bada jedynie zasadność tej odmowy. Ewentualne uchybienia sądu niższej instancji, w tym dotyczące składu orzekającego, nie mogą być przedmiotem oceny w tym postępowaniu, gdyż nie doszło do merytorycznego rozpoznania kasacji.

Czy wniesienie kasacji po upływie 30-dniowego terminu od doręczenia uzasadnienia wyroku uzasadnia odmowę jej przyjęcia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniesienie kasacji po upływie terminu stanowi podstawę do jej odmowy przyjęcia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 524 § 1 k.p.k., zgodnie z którym termin do wniesienia kasacji wynosi 30 dni od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem. W analizowanej sprawie termin ten został przekroczony o kilka lat, co skutkowało koniecznością wydania zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k.

Jakie są alternatywne sposoby wzruszenia prawomocnego orzeczenia w przypadku, gdy kasacja została wniesiona po terminie?

Odpowiedź sądu

Wzruszenie prawomocnego orzeczenia jest możliwe w drodze zasygnalizowania uchybienia Sądowi Apelacyjnemu w celu wznowienia postępowania z urzędu lub poprzez wniesienie kasacji nadzwyczajnej przez Prokuratora Generalnego lub Rzecznika Praw Obywatelskich.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy, choć nie był właściwy do oceny zarzutów dotyczących składu sądu okręgowego w ramach postępowania zażaleniowego, wskazał skazanemu na inne dostępne środki prawne. Podkreślono, że uchybienie z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. może być podstawą do wznowienia postępowania przez Sąd Apelacyjny lub do wniesienia kasacji nadzwyczajnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w kontekście utrzymania zarządzenia)

Strony

NazwaTypRola
J. W.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 524 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 9 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 544 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 542 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 521 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 280 § 1

Kodeks karny

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja wniesiona po terminie. • Przedmiotem zażalenia jest zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, a nie wady wyroku sądu niższej instancji.

Odrzucone argumenty

Nienależyta obsada sądu okręgowego z uwagi na udział sędziego powołanego na wniosek KRS ukształtowanej nowymi przepisami.

Godne uwagi sformułowania

żadnego znaczenia dla dokonania kontroli zaskarżonego zarządzenie nie może mieć okoliczność związana z ewentualną nienależytą obsadą Sądu Okręgowego • Przedmiotem rozpoznania Sądu Najwyższego w obecnym postępowaniu zażaleniowym jest bowiem wyłącznie zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji a nie uchybienia, które hipotetycznie wystąpiły w orzeczeniu mającym być przedmiotem kontroli kasacyjnej. • Taka kontrola wchodzi w grę wyłącznie w sytuacji, gdy kasacja – spełniająca wymogi formalne – zostanie przyjęta do rozpoznania. • termin ten przekroczony został o kilka lat • wzruszenie tego orzeczenia jest możliwe wyłącznie w drodze zasygnalizowania (art. 9 § 2 k.p.k.) uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że w postępowaniu zażaleniowym na odmowę przyjęcia kasacji bada się jedynie podstawy tej odmowy, a nie merytoryczne zarzuty dotyczące wyroku sądu niższej instancji. Przypomnienie o terminach do wniesienia kasacji i alternatywnych środkach prawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z odmową przyjęcia kasacji po terminie. Wskazówki dotyczące alternatywnych środków prawnych mają charakter ogólny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu karnym - odmowy przyjęcia kasacji po terminie. Choć nie ma tu zaskakujących faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów k.p.k. i ograniczenia w dostępie do Sądu Najwyższego.

Kasacja po latach? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy jest za późno.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst