III KZ 5/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienia o umorzeniu postępowania, uznając kasację za niedopuszczalną z mocy ustawy.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienia utrzymującego w mocy umorzenie postępowania karnego skarbowego. Sąd Najwyższy uznał, że kasacja od postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania jest niedopuszczalna z mocy ustawy, zgodnie z art. 519 k.p.k. w brzmieniu po nowelizacji z 2016 roku. Tym samym utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.
Przedmiotem sprawy była kasacja wniesiona przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego od postanowienia Sądu Okręgowego, które utrzymało w mocy postanowienie Sądu Rejonowego o umorzeniu postępowania karnego skarbowego wobec M. D. W. Przewodniczący Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego odmówił przyjęcia kasacji, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy. Naczelnik Urzędu złożył zażalenie na to zarządzenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie i uznał je za bezzasadne. Kluczowe dla rozstrzygnięcia była wykładnia art. 519 k.p.k., który po nowelizacji z 2016 roku dopuszcza zaskarżenie kasacją jedynie prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie oraz postanowienia o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego. Sąd Najwyższy podkreślił, że postanowienie o umorzeniu postępowania, które nie wiąże się z zastosowaniem środka zabezpieczającego, nie podlega zaskarżeniu kasacją. Sąd odrzucił argumentację skarżącego o negatywnych skutkach takiego rozwiązania, wskazując na inne możliwości kontroli orzeczeń. W konsekwencji Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja od postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania jest niedopuszczalna z mocy ustawy, jeśli nie dotyczy zastosowania środka zabezpieczającego.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 519 k.p.k. w brzmieniu po nowelizacji z 2016 roku, kasacja przysługuje od prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie oraz od postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego. Postanowienie o samym umorzeniu bez zastosowania środka zabezpieczającego nie jest objęte tym przepisem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie
Strona wygrywająca
Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w O. (w zakresie utrzymania zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. D. W. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w O. | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
Po nowelizacji z 2016 r. kasacja od postanowienia sądu odwoławczego przysługuje tylko w przypadku umorzenia postępowania i zastosowania środka zabezpieczającego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § 1 pkt 7
Kodeks postępowania karnego
k.k.s. art. 107 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 113 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.p.k. art. 523 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 93a
Kodeks karny
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja od postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania, które nie wiąże się z zastosowaniem środka zabezpieczającego, jest niedopuszczalna z mocy ustawy na podstawie art. 519 k.p.k.
Odrzucone argumenty
Kasacja strony (Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego) przysługuje od postanowienia sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania, nawet jeśli nie zastosowano środka zabezpieczającego.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy nie pozostawia wątpliwości, że przedmiotem zaskarżenia kasacją przez stronę może być jedynie prawomocny wyrok sądu odwoławczego kończący postępowanie [...] oraz wyłącznie jeden rodzaj prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego, a mianowicie o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k.
Skład orzekający
Tomasz Artymiuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 519 k.p.k. dotycząca dopuszczalności kasacji od postanowień o umorzeniu postępowania po nowelizacji z 2016 roku."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych i karnych skarbowych, w których przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu karnym - dopuszczalności kasacji, co jest kluczowe dla praktyków prawa karnego.
“Kiedy kasacja od umorzenia postępowania jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III KZ 5/18 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie M. D. W. wobec którego umorzono postępowania karne skarbowe o czyn z art. 107 § 1 k.k.s., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 lutego 2018 r., zażalenia Naczelnika […] Urzędu Celno-Skarbowego w O. na zarządzenie Przewodniczącego VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w E. z dnia 27 grudnia 2017 r., sygn. akt VI Kz […] , o odmowie przyjęcia kasacji od postanowienie Sądu Okręgowego w E. z dnia 14 listopada 2017 r., sygn. akt VI Kz […] , utrzymującego w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w E. z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt VIII K […] , o umorzeniu postępowania, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k., p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt VIII Kp […] , Sąd Rejonowy w E., na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. umorzył postępowanie wobec M. W. oskarżonego o czyn z art. 107 § 1 k.k.s. Orzeczenie to, po rozpoznaniu zażalenia Naczelnika […] Urzędu Celno-Skarbowego w O., zostało utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Okręgowego w E. z dnia 14 listopada 2017 r., sygn. akt VI Kz […] . Kasację od orzeczenia Sądu odwoławczego wniósł w dniu 19 grudnia 2017 r. Naczelnik […] Urzędu Celno-Skarbowego w O.. Zarządzeniem z dnia 27 grudnia 2017 r. Przewodniczący VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w E. w oparciu o przepisy art. 530 § 2 k.p.k., art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 519 § 1 k.p.k. i art. 113 § 1 k.k.s. odmówił przyjęcia przedmiotowej kasacji, jako niedopuszczalnej z mocy ustawy. Zarządzenie to zaskarżył Naczelnik […] Urzędu Celno-Skarbowego w O. zarzucając w zażaleniu naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na jego treść, tj. art. 429 § 1 k.p.k. w związku z art. 519 k.p.k., poprzez bezzasadne przyjęcie, że kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy i wnosząc o jego uchylenie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniesione w niniejszej sprawie zażalenie jest w sposób oczywisty bezzasadne. Opiera się ono na założeniu, że kasacja strony (a taką w przedmiotowym postępowaniu jest Naczelnik […] Urzędu Celno-Skarbowego w O.) przysługuje od: - prawomocnego wyroku sądu odwoławczego kończącego postępowanie, - prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego umorzeniu postępowania, - prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego o zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k. Jest to jednak pogląd błędny odbiegający od jednoznacznej treści art. 519 zd. 1 in fine k.p.k. Brzmienie tego przepisu, nadane ustawą z dnia 10 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego, ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. 2016, poz. 1070) – art. 1 pkt 11, nie pozostawia wątpliwości, że przedmiotem zaskarżenia kasacją przez stronę może być jedynie prawomocny wyrok sądu odwoławczego kończący postępowanie [a więc wyrok utrzymujący w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, wyrok zmieniający wyrok sądu pierwszej instancji i wyrok (podkreślenie Sądu Najwyższego) uchylający wyrok sądu pierwszej instancji i umarzający postępowanie – arg. z art. 523 § 3 in fine k.p.k.) oraz wyłącznie jeden rodzaj prawomocnego postanowienia sądu odwoławczego, a mianowicie o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k. (zob. w tym przedmiocie D. Świecki (w:) D. Świecki (red.); Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2017, t. II s. 489-491). Proponowane przez skarżącego stanowisko nadające inne znaczenie spójnikowi „i” ignoruje podstawowe zasady gramatyki oraz reguły wykładni językowej wypracowane na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci. Nie istnieją żadne racje natury faktycznej i prawnej, aby od powszechnie akceptowanej w orzecznictwie (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 2 sierpnia 2017 r., V KK 268/17, Prok. i Pr. – orzecz. 2017, Nr 10, poz. 10; z dnia 20 września 2017 r., III KK 384/17, OSNKW 2018, z. 1, poz. 16, z dnia 15 lutego 2018 r. o sygn. III KZ 1/17 i III KZ 2/17 – oba niepublikowane) interpretacji art. 519 k.p.k. odstępować. Nie stanowi takiego argumentu twierdzenie autor zażalenia o negatywnych i dalekosiężnych skutkach przyjętego w zaskarżonym zarządzeniu rozwiązania dla systemu prawnego w Polsce, w szczególności w zakresie celu art. 107 § 1 k.k.s., jakim jest: wzmocnienie kontroli państwa nad rynkiem gier i zakładów wzajemnych, ochrona społeczeństwa przed negatywnymi skutkami hazardu urządzanego/prowadzonego wbrew stosownym w tym zakresie przepisom, ochrona praworządności, w tym walka z szarą strefą. Po pierwsze, nie ma to nic wspólnego z przedmiotem poddanego kontroli zarządzenia, dotyczy bowiem kwestii związanej z merytorycznym rozpoznaniem sprawy, a nie zasadności decyzji procesowej o odmowie przyjęcia kasacji. Po drugie, skarżący zupełnie pomija, że tego rodzaju orzeczenie sądu odwoławczego, jak zapadłe w niniejszej sprawie postanowienie sądu drugiej instancji o utrzymaniu w mocy postanowienia sądu meriti umarzającego postępowanie, może zostać poddane kontroli kasacyjnej Sądu Najwyższego po złożeniu kasacji przez jeden z podmiotów wymienionych w art. 521 § 1 k.p.k., i z możliwości takiej podmioty te, a zwłaszcza Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny, nie raz już korzystały (zob. przykładowo postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 22 lutego 2017 r., IV KK 325/15, LEX nr 2261015 oraz z dnia 5 października 2017 r., III KK 86/17, LEX nr 2397576). Trafne było tym samym uznanie przez Przewodniczącego VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w E. wniesionej przez stronę kasacji, jako niedopuszczalnej z mocy ustawy w rozumieniu art. 429 § 1 k.p.k., czego wniesione zażalenie skutecznie nie podważyło. Z tych względów orzeczono jak na wstępie. aw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI