II KZ 17/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, uznając, że ograniczenia w jej wnoszeniu dla skazanych z warunkowo zawieszoną karą pozbawienia wolności są zgodne z Konstytucją i Konwencją o prawach człowieka.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego P. W. na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji. Obrońca argumentował, że ograniczenia w możliwości wniesienia kasacji dla skazanych z warunkowo zawieszoną karą pozbawienia wolności naruszają prawo do rzetelnego procesu. Sąd Najwyższy uznał jednak, że przepisy Kodeksu postępowania karnego w tym zakresie są zgodne z Konstytucją i Konwencją o prawach człowieka, gdyż gwarantują jedynie dwuinstancyjność postępowania.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego P. W. na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł., które odmówiło przyjęcia kasacji od wyroku skazującego. Obrońca wniósł zażalenie, argumentując, że ograniczenia w dopuszczalności kasacji dla osób skazanych na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, które wymagają podniesienia zarzutów z art. 439 k.p.k., naruszają prawo do rzetelnego i sprawiedliwego procesu karnego, gwarantowane przez Konstytucję RP i Konwencję o ochronie praw człowieka. Podkreślał, że rażące naruszenie prawa powinno być oceniane we wszystkich sprawach, a nie tylko tych z bezwzględną karą pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że jest ono oczywiście bezzasadne. Podkreślił, że stan prawny wynikający z art. 523 § 2 i § 4 k.p.k. musi być respektowany. Sąd uznał, że argumenty obrońcy o sprzeczności tych przepisów z art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 Konwencji są chybione, wskazując, że Konstytucja gwarantuje jedynie zasadę dwuinstancyjności (art. 78 Konstytucji), podobnie jak Konwencja. Skoro skazany miał zagwarantowaną dwuinstancyjność, zastrzeżenia co do zgodności przepisów k.p.k. z normami konstytucyjnymi i konwencyjnymi nie mogły być podzielone. W przypadku przekonania o niesprawiedliwości wyroku, pozostaje droga do ubiegania się o wniesienie kasacji przez podmiot wskazany w art. 521 k.p.k. W konsekwencji, Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, ograniczenia te są zgodne z Konstytucją RP i Konwencją o ochronie praw człowieka, ponieważ Konstytucja gwarantuje jedynie zasadę dwuinstancyjności, która została skazanemu zapewniona.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepisy k.p.k. ograniczające możliwość wniesienia kasacji dla skazanych z warunkowo zawieszoną karą pozbawienia wolności są zgodne z prawem. Konstytucja i Konwencja gwarantują jedynie dwuinstancyjność postępowania, która została skazanemu zapewniona. Argumenty o naruszeniu prawa do rzetelnego procesu uznano za chybione.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. W. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca skazanego | inne | obrońca |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 523 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 530 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 521
Kodeks postępowania karnego
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Sąd uznał, że przepis ten nie jest naruszony przez ograniczenia kasacyjne, gdyż gwarantuje jedynie prawo do rzetelnego procesu, a nie nieograniczony dostęp do każdej instancji.
Konstytucja RP art. 78
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Sąd wskazał, że Konstytucja gwarantuje jedynie zasadę dwuinstancyjności, która została skazanemu zapewniona.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ograniczenia kasacyjne wynikające z art. 523 § 2 i § 4 k.p.k. są zgodne z Konstytucją RP i Konwencją o ochronie praw człowieka. Konstytucja gwarantuje jedynie zasadę dwuinstancyjności, która została skazanemu zapewniona. Sąd Najwyższy jest związany obowiązującym stanem prawnym.
Odrzucone argumenty
Ograniczenia w dopuszczalności kasacji dla skazanych z warunkowo zawieszoną karą pozbawienia wolności naruszają prawo do rzetelnego i sprawiedliwego procesu karnego. Przepisy k.p.k. dotyczące dopuszczalności kasacji naruszają prawo do sprawiedliwego procesu. Rażące naruszenie prawa powinno być oceniane we wszystkich sprawach karnych, a nie tylko w tych z bezwzględną karą pozbawienia wolności.
Godne uwagi sformułowania
„jedynie” z powodu niepodniesienia w kasacji zarzutów z art. 439 k.p.k. „naruszają wprost zagwarantowane każdemu obywatelowi prawo do sprawiedliwego procesu” „uzyskanie przez skazanego sprawiedliwego wyroku” „zdaje sobie sprawę z obecnego brzmienia przepisów k.p.k., niwelujących możliwość skutecznego wniesienia przedmiotowej kasacji w sprawie, jej sporządzenie ma na celu ukazanie poczucia krzywdy P. W. na skutek zapadłych wobec niego wyroków” De lege lata stan prawny w zakresie ograniczeń kasacyjnych wynika z treści art. 523 § 2 i § 4 k.p.k. i respektować go muszą wszystkie sądy Całkowicie chybione były argumenty skarżącego zmierzające do wykazania sprzeczności art. 523 § 2 i § 4 pkt 1 k.p.k. z art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Obrońca nie dostrzegł, że konstytucyjnie gwarantowana jest „jedynie” zasada dwuinstancyjności – art. 78 Konstytucji.
Skład orzekający
Roman Sądej
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ograniczających dopuszczalność kasacji w sprawach karnych, zgodność tych przepisów z Konstytucją i EKPC, znaczenie zasady dwuinstancyjności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skazanego z warunkowo zawieszoną karą pozbawienia wolności i ograniczeń w kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dostępu do wymiaru sprawiedliwości i interpretacji przepisów proceduralnych w kontekście praw konstytucyjnych i konwencyjnych, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Czy ograniczenia w kasacji dla skazanych z zawieszoną karą pozbawienia wolności są zgodne z prawem do sprawiedliwego procesu?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KZ 17/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Sądej na posiedzeniu w trybie art. 530 § 3 k.p.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 24 maja 2013 r., w sprawie P. W., zażalenia, wniesionego przez obrońcę skazanego, na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 22 marca 2013 r., o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego P. W. od wyroku Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 4 grudnia 2012r., p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem odmówiono przyjęcia kasacji wniesionej przez obrońcę P. W. na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. W uzasadnieniu wskazano, że skoro P. W. został prawomocnie skazany na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, to kasacja na korzyść – zgodnie z art. 523 § 2 i § 4 k.p.k. – mogła być wniesiona jedynie z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k., a takich kasacja obrońcy nie podnosiła, wobec czego była niedopuszczalna z mocy ustawy. W zażaleniu na to zarządzenie obrońca domagał się zmiany zaskarżonego zarządzenia i przyjęcia wniesionej kasacji. Podniósł zarzut obrazy prawa materialnego – art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej – polegającej na 2 pozbawieniu skazanego rzetelnego i sprawiedliwego procesu karnego, przez odmowę przyjęcia kasacji i bezzasadne zamknięcie skazanemu drogi do dochodzenia sprawiedliwego wyroku przed Sądem Najwyższym, „jedynie” z powodu niepodniesienia w kasacji zarzutów z art. 439 k.p.k. i wymierzenia kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. W obszernym uzasadnieniu zażalenia skarżący stwierdził, że treść przepisów Kodeksu postępowania karnego oraz orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące dopuszczalności kasacji „naruszają wprost zagwarantowane każdemu obywatelowi prawo do sprawiedliwego procesu” (str.2). W szerokich wywodach dał wyraz swoim poglądom o braku akceptacji takiego stanu prawnego, w którym to od rodzaju kary uzależnione jest „uzyskanie przez skazanego sprawiedliwego wyroku” (str.3). Podkreślił, że wskazana w art. 523 § 1 k.p.k. podstawa kasacyjna w postaci rażącego naruszenia prawa powinna być oceniana we wszystkich sprawach karnych, a nie wyłącznie w tych, w których orzeczono bezwzględną karę pozbawienia wolności. Zdaniem obrońcy w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia reguły in dubio pro reo. Niemniej obrońca przyznał, że „zdaje sobie sprawę z obecnego brzmienia przepisów k.p.k., niwelujących możliwość skutecznego wniesienia przedmiotowej kasacji w sprawie, jej sporządzenie ma na celu ukazanie poczucia krzywdy P. W. na skutek zapadłych wobec niego wyroków” (str.4). Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Zażalenie na uwzględnienie nie zasługiwało w stopniu oczywistym, a jak wynika z ostatniego z cytowanych fragmentów zażalenia, pełną świadomość tego stanu rzeczy miał i jego autor. De lege lata stan prawny w zakresie ograniczeń kasacyjnych wynika z treści art. 523 § 2 i § 4 k.p.k. i respektować go muszą wszystkie sądy, w tym Sąd Najwyższy, których sędziowie podlegają Konstytucji i ustawom – art. 178 ust. 1 Konstytucji RP. Całkowicie chybione były argumenty skarżącego zmierzające do wykazania sprzeczności art. 523 § 2 i § 4 pkt 1 k.p.k. z art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Obrońca nie dostrzegł, że konstytucyjnie gwarantowana jest „jedynie” zasada dwuinstancyjności – art. 78 Konstytucji. Także „tylko” taka zasada gwarantowana jest konwencyjnie – 3 art. 2 ust. 1 ratyfikowanego przez Polskę Protokołu dodatkowego nr 7 do Konwencji (Dz.U. z 2003r. Nr 42, poz.364). Dwuinstancyjność postępowania karnego, co oczywiste, skazany miał zagwarantowaną. Zatem, w kontekście powyższych regulacji, w żadnym razie nie można podzielić zastrzeżeń skarżącego co do niezgodności wskazywanych przepisów art. 523 k.p.k. z normami konstytucyjnymi czy konwencyjnymi. O ile P. W. bądź jego obrońca wyrażają głębokie przekonanie o niesprawiedliwości prawomocnego wyroku skazującego, pozostaje im ubieganie się o wniesienie kasacji przed podmiot szczególny – wskazany w art. 521 k.p.k. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI