II KZ 16/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji z powodu jej niepodpisania przez adwokata, interpretując art. 526 § 2 k.p.k. jako nakładający obowiązek profesjonalnego sporządzenia pisma.
Skazany P.B. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, jednak Przewodniczący IX Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w W. odmówił jej przyjęcia z powodu braków formalnych, tj. niesporządzenia i niepodpisania kasacji przez adwokata. Skazany wniósł zażalenie, argumentując, że przepis art. 526 § 2 k.p.k. nie nakłada bezwzględnego obowiązku sporządzenia kasacji przez adwokata. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne, podkreślając, że język prawny różni się od języka ogólnego, a przepis ten wyraża tzw. przymus adwokacki.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie skazanego P.B. na zarządzenie Przewodniczącego IX Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w W. z dnia 25 lutego 2013 r., które odmówiło przyjęcia kasacji wniesionej przez skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 3 października 2012 r. Główną przyczyną odmowy przyjęcia kasacji było nieuzupełnienie przez skazanego braków formalnych, a mianowicie niesporządzenie i niepodpisanie kasacji przez adwokata, co jest wymogiem określonym w art. 526 § 2 k.p.k. Skazany w swoim zażaleniu przedstawił własną interpretację tego przepisu, twierdząc, że zwrot „powinna być sporządzona i podpisana przez adwokata” nie oznacza bezwzględnego przymusu, a jedynie postulat, dopuszczający możliwość osobistego złożenia kasacji. Sąd Najwyższy uznał te argumenty za bezzasadne. Podkreślono, że prawo posługuje się specyficzną terminologią, a język prawny, w którym formułowane są akty prawne, różni się od języka ogólnego. Przepis art. 526 § 2 k.p.k. (podobnie jak inne przepisy) został sformułowany w języku prawnym i wyraża tzw. przymus adwokacki. Sąd wskazał, że wykładnia przepisu zgodnie z propozycją skarżącego uczyniłaby ten przepis zbędnym, a zasada interpretacyjna zakazuje wykładni pozbawiającej słowa ustawy relewantnego znaczenia. Słowo „powinien” w kontekście prawnym oznacza „musi”, co implikuje, że niespełnienie tego warunku formalnego skutkuje brakiem możliwości nadania kasacji dalszego biegu procesowego. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, uznając je za prawidłowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, zwrot ten oznacza bezwzględny obowiązek (przymus adwokacki) sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że język prawny różni się od języka ogólnego, a przepis art. 526 § 2 k.p.k. wyraża tzw. przymus adwokacki. Wykładnia tego przepisu jako jedynie postulatu uczyniłaby go zbędnym i naruszałaby zasadę interpretacyjną zakazującą odbierania słowom ustawy relewantnego znaczenia. Słowo "powinien" w kontekście prawnym oznacza "musi".
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w osobie Przewodniczącego IX Wydziału Karnego SO w W.)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. B. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 526 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten ustanawia przymus adwokacki, wymagając, aby kasacja była sporządzona i podpisana przez adwokata. Niespełnienie tego warunku stanowi brak formalny uniemożliwiający nadanie kasacji biegu procesowego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 446 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 545 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy posiedzenia w trybie art. 530 § 3 k.p.k.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 526 § 2 k.p.k. wyraża tzw. przymus adwokacki. Język prawny różni się od języka ogólnego, a słowo "powinien" w kontekście prawnym oznacza "musi". Wykładnia przepisu jako postulatu uczyniłaby go zbędnym i naruszałaby zasady interpretacyjne. Niespełnienie wymogu formalnego (podpis adwokata) uniemożliwia nadanie kasacji biegu procesowego.
Odrzucone argumenty
Zwrot "powinna być sporządzona i podpisana przez adwokata" nie wprowadza przymusu, a jedynie postulat. Możliwość osobistego złożenia kasacji. Błędna wykładnia art. 526 § 2 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
Prawo, jak każda specjalistyczna dziedzina wiedzy, posługuje się specyficzną dla niej terminologią, której semantyka wielokrotnie odbiega od znaczeń nadawanych poszczególnym słowom w języku ogólnym. Przepis art. 526 § 2 k.p.k. (...) wyraża tzw. przymus adwokacki. Jedną z fundamentalnych reguł interpretacyjnych aktów prawnych jest zakaz wykładni odbierającej relewantne znaczenie słowom ustawy (per non est). Jedynie zatem wykładnia słowa „powinien” użytego w art. 526 § 2 k.p.k. jako synonimu słowa w języku ogólnym „musi”, wskazuje na doniosłość jego znaczenia, implikującą, w przypadku niespełnienia tego warunku, uznanie, że kasacja dotknięta jest brakiem formalnym, uniemożliwiającym nadanie jej procesowego biegu.
Skład orzekający
Roman Sądej
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 526 § 2 k.p.k. w zakresie wymogu sporządzenia i podpisania kasacji przez adwokata."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych i wymogów formalnych kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę języka prawnego i interpretację kluczowego przepisu dotyczącego wymogów formalnych kasacji.
“Czy "powinien" w prawie oznacza "musi"? Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczową kwestię formalną w kasacji karnej.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KZ 16/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 maja 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Roman Sądej na posiedzeniu w trybie art. 530 § 3 kpk po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 24 maja 2013 r., w sprawie P. B., zażalenia wniesionego przez skazanego na zarządzenie Przewodniczącego IX Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w W. z dnia 25 lutego 2013r. o odmowie przyjęcia kasacji wniesionej przez skazanego P. B. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 3 października 2012r. p o s t a n o w i ł utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie UZASADNIENIE Przyczyną, dla której zapadło zaskarżone zarządzenie było nieuzupełnienie przez P. B. braków formalnych jego osobistej kasacji, to jest niesporządzenie jej i niepodpisanie przez adwokata, wbrew dyspozycji art. 526 § 2 k.p.k. W szczegółowym zażaleniu na to zarządzenie P. B. przedstawił własną interpretację użytego w art. 526 § 2 k.p.k. zwrotu „powinna być sporządzona i podpisana przez adwokata”. Wywodził, że przepis ten nie wprowadza „przymusu” sporządzenia kasacji przez adwokata, a – cytując liczne słownikowe definicje słowa „powinien” – jedynie taki postulat, który wcale nie przekreśla możliwości złożenia kasacji osobiście. Zdaniem skarżącego, zaskarżone zarządzenie wydane zostało w 2 wyniku błędnej wykładni art. 526 § 2 k.p.k., wobec czego jego osobista kasacja powinna zostać przyjęta i rozpoznana. Zażalenie było bezzasadne w stopniu oczywistym. Rzecz w tym, że prawo, jak każda specjalistyczna dziedzina wiedzy, posługuje się specyficzną dla niej terminologią, której semantyka wielokrotnie odbiega od znaczeń nadawanych poszczególnym słowom w języku ogólnym. Rozróżnia się zatem język prawny, w którym formułowane są akty prawne, jak i język prawniczy, którym posługuje się to środowisko. Przepis art. 526 § 2 k.p.k. (tak jak np. art. 446 § 1 k.p.k. czy art. 545 § 2 k.p.k.) sformułowany został w języku prawnym i ponad wszelką wątpliwość wyraża tzw. przymus adwokacki, które to określenie należy już do języka prawniczego. P. B. z tak wielkim przekonaniem o swojej racji sporządził zażalenie, że trudno oczekiwać, iż jakiekolwiek argumenty mogą je zmienić. Tym niemniej, używając słownictwa skarżącego, można wskazać jedynie, że „elementarny zdrowy rozsądek” prowadzi do wniosku, iż jeśliby tak wykładać treść przepisu art. 526 § 2 k.p.k. jak czyni to autor zażalenia, to przepis ten (jak i pozostałe identycznie sformułowane) byłby zbędny w Kodeksie postępowania karnego. Ostatecznie bowiem, to wyłącznie od strony zależałoby czy skorzysta z profesjonalnego obrońcy, czy też tego nie uczyni. Jedną z fundamentalnych reguł interpretacyjnych aktów prawnych jest zakaz wykładni odbierającej relewantne znaczenie słowom ustawy (per non est). Jedynie zatem wykładnia słowa „powinien” użytego w art. 526 § 2 k.p.k. jako synonimu słowa w języku ogólnym „musi”, wskazuje na doniosłość jego znaczenia, implikującą, w przypadku niespełnienia tego warunku, uznanie, że kasacja dotknięta jest brakiem formalnym, uniemożliwiającym nadanie jej procesowego biegu. W pełni zatem prawidłowo w zaskarżonym zarządzeniu oceniono sytuację procesową w tej sprawie, czego konsekwencją było utrzymanie w mocy zaskarżonego zarządzenia. Poruszona przez skarżącego kwestia profesjonalizmu profesjonalistów jest rzeczą zupełnie wtórną i dla istoty niniejszego rozstrzygnięcia nie może mieć znaczenia, skoro art. 526 § 2 k.p.k. ustanawia warunek formalny, a nie merytoryczny. 3 Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI