II KZ 10/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie Sądu Okręgowego o uznaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji za bezskuteczny z powodu uchybienia terminu.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego B. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Radomiu, które uznało wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji za bezskuteczny z powodu uchybienia 7-dniowego terminu. Obrońca zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych i naruszenie zasady informacji. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne, stwierdzając, że skazany nie wykazał skutecznie, że nie otrzymał przesyłki sądowej, a sąd nie miał obowiązku pouczania o wszystkich uprawnieniach, zwłaszcza gdy skazany dwukrotnie nie podjął awizowanych przesyłek.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał zażalenie obrońcy skazanego B. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 3 sierpnia 2022 r., które uznało wniosek skazanego o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji za bezskuteczny. Sąd Okręgowy stwierdził, że wniosek został złożony po upływie 7-dniowego terminu określonego w art. 126 § 1 k.p.k. Obrońca skazanego zarzucił sądowi okręgowemu błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że sąd nie wziął pod uwagę realiów życia więziennego, rzeczywistego doręczenia przesyłek i terminowości ich wysyłania, a także faktu, że skazany nie został pouczony o treści art. 126 § 1 k.p.k. ani o konsekwencjach upływu terminu, nie posiadając przy tym obrońcy z wyboru ani z urzędu. Sąd Najwyższy uznał jednak zażalenie za niezasadne. Podkreślono, że strona skarżąca nie kwestionowała prawidłowości liczenia terminu ani daty doręczenia przesyłki sądowej. Twierdzenia o rzekomym nieotrzymaniu przesyłki, mimo pokwitowania odbioru, nie zostały poparte żadnymi konkretnymi dowodami, a jedynie ogólnikowym odwołaniem do „realiów życia więziennego”. Sąd Najwyższy zaznaczył również, że obowiązek pouczenia strony nie obejmuje wszelkich możliwych uprawnień, a w tym konkretnym przypadku sąd okręgowy nie miał obowiązku pouczania o art. 126 § 1 k.p.k. Dodatkowo wskazano, że skazany dwukrotnie nie podjął awizowanych przesyłek sądowych, co ograniczyło realizację zasady informacji prawnej. W konsekwencji Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie i zasądził koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek jest bezskuteczny, jeśli został złożony po upływie terminu, a strona nie udowodniła, że nie otrzymała przesyłki sądowej lub że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że strona skarżąca nie wykazała skutecznie, iż nie otrzymała przesyłki sądowej lub że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych. Ogólnikowe twierdzenia o realiach życia więziennego nie są wystarczające do podważenia ustaleń faktycznych sądu okręgowego. Ponadto, sąd nie miał obowiązku pouczania o wszystkich uprawnieniach, zwłaszcza gdy strona dwukrotnie nie podjęła awizowanych przesyłek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie utrzymania postanowienia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. S. | osoba_fizyczna | skazany |
| D. D. | osoba_fizyczna | obrońca (adwokat z urzędu) |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona kosztowa |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 126 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa 7-dniowy termin zawity do wniesienia kasacji oraz możliwość jego przywrócenia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 16 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zasady informacji prawnej i obowiązku pouczania przez sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skazany nie wykazał skutecznie, że nie otrzymał przesyłki sądowej mimo pokwitowania odbioru. Ogólnikowe odwołanie do realiów życia więziennego nie jest wystarczające do podważenia ustaleń faktycznych. Sąd nie miał obowiązku pouczania o treści art. 126 § 1 k.p.k. w okolicznościach sprawy. Skazany dwukrotnie nie podjął awizowanych przesyłek sądowych.
Odrzucone argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. Sąd Okręgowy nie dokonał wnikliwej analizy akt. Sąd nie wziął pod uwagę realiów życia więziennego, doręczenia i terminowości wysyłania przesyłek. Skazany nie został pouczony o treści art. 126 § 1 k.p.k. i konsekwencjach upływu terminu. Skazany nie posiadał obrońcy, który mógłby go pouczyć.
Godne uwagi sformułowania
„realiów życia więziennego” „Lakoniczna i gołosłowna argumentacja zażalenia” „obowiązek pouczenia strony o jej uprawnieniach nie obejmuje wszelkich możliwych uprawnień” „sama postawa skazanego w toku postępowania karnego ograniczyła również zakres realizacji zasady informacji prawnej”
Skład orzekający
Marek Motuk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu do wniesienia kasacji, obowiązków sądu w zakresie doręczeń i pouczeń, a także ciężaru dowodu w przypadku kwestionowania skuteczności doręczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i braku dowodów ze strony skazanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniu karnym, dotyczące terminów i doręczeń, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Uchybiłeś termin na kasację? Nawet „realia życia więziennego” nie zawsze pomogą – Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt II KZ 10/23 POSTANOWIENIE Dnia 28 lutego 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Motuk w sprawie skazanego B. S. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 28 lutego 2023 r. zażalenia obrońcy na postanowienie Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 3 sierpnia 2022 r., sygn. akt V Ka 488/20 w przedmiocie uznania wniosku skazanego o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji za bezskuteczny p o s t a n o w i ł: 1. utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie; 2. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata D. D. kwotę 184, 50 zł (sto osiemdziesiąt cztery złote pięćdziesiąt groszy), w tym 23% VAT, tytułem kosztów nieopłacanej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Radomiu uznał za bezskuteczny wniosek skazanego B. S. o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji od wyroku Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 3 sierpnia 2022 r. (sygn. akt V Ka 488/20), albowiem stwierdził, że skazany przedmiotowy wniosek złożył po upływie 7-dniowego terminu, o którym mowa w art. 126 § 1 k.p.k. Zażalenie na to postanowienie złożył obrońca B. S., zaskarżając to orzeczenie w całości. Skarżący zarzucił: „błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na jego treść poprzez uznanie przez Sąd Okręgowy w Radomiu, iż wniosek skazanego w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia kasacji jawi się jako bezskuteczny, gdyż wymieniony uchybił zawitemu siedmiodniowemu terminowi podczas gdy jak wynika z realiów niniejszego postępowania Sąd Okręgowy nie dokonał wnikliwej analizy akt niniejszego postępowania, nie wziął pod uwagę realiów życia więziennego, w tym rzeczywistego doręczenia przesyłek sądowych przez funkcjonariuszy Służby Więziennej osadzonym, a także ich terminowości wysyłania (na którą nie mają wpływu osadzeni) oraz faktu, iż skazany nie został pouczony o treści art. 126 § 1 k.p.k. (naruszenie zasady informacji –art. 16 k.p.k.), w tym o konsekwencjach upływu zawitego terminu, a także nie posiadał obrońcy (z wyboru ani urzędu), który mógłby go pouczyć o powyższych skutkach, co obligowało Sąd Okręgowy w Radomiu V Wydział Karny Odwoławczy do merytorycznego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji, zwłaszcza z powodu powołanej tam argumentacji” . Podnosząc powyższe, obrońca wniósł o „uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie go do ponownego rozpoznania przez Sąd Okręgowy V Wydział Karny Odwoławczy w Radomiu” . Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępnie zaznaczyć należy, że strona skarżąca nie kontestowała prawidłowości przyjęcia przez sąd okręgowy, że określony w art. 126 § 1 k.p.k. siedmiodniowy termin zawity – w realiach niniejszej sprawy – należy liczyć od dnia 25 kwietnia 2022 r., tj. daty, w której skazany B. S. pokwitował odbiór korespondencji sądowej zawierającej informację o tym, że od wyroku Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 3 sierpnia 2022 r. (sygn. akt V Ka 488/20) nie została wniesiona kasacja. Żalący nie kwestionował też wskazanej wyżej daty doręczenia przesyłki sądowej, koncentrując się jedynie na sugestii, że mimo osobistego pokwitowania przez B. S. doręczenia tej przesyłki, nie została ona skazanemu faktycznie przekazana. Twierdzeń tych skarżący w żaden sposób nie wykazał, poprzestając wyłączenie na ogólnikowym odwołaniu się do „realiów życia więziennego” , nie przywołując w związku z nimi żadnych skonkretyzowanych okoliczności, które dotyczyłyby wprost skazanego. Lakoniczna i gołosłowna argumentacja zażalenia w tym przedmiocie – co oczywiste – nie może zostać uznana za wystarczającą do podważenia stanowiska sądu okręgowego w zakresie ustalonych w sprawie faktów. Odnosząc się do drugiej części zarzutu zażalenia, należy podkreślić, że obowiązek pouczenia strony o jej uprawnieniach nie obejmuje wszelkich możliwych uprawnień, jakie przysługują stronie w postępowaniu karnym. W realiach niniejszej sprawy, sąd okręgowy udzielając odpowiedzi na zapytanie skazanego dotyczące wniesienia kasacji, nie miał obowiązku pouczenia go o treści art. 126 § 1 k.p.k. Skarżący zaś, odwołując się do regulacji zawartej w art. 16 § 2 k.p.k., nie starał się nawet wykazać, aby w świetle okoliczności przedmiotowej sprawy takie pouczenie było nieodzowne. Należy przy tym zaznaczyć, że w skierowanych do B. S. wezwaniach do stawiennictwa na rozprawę, sąd pouczył go m.in. o treści art. 126 § 1 k.p.k., niemniej przesyłki sądowe w tym przedmiocie (k.394 i k.412) zostały dwukrotnie awizowane i niepodjęte przez B. S. w terminie. Powyższe wskazuje zatem, że sama postawa skazanego w toku postępowania karnego ograniczyła również zakres realizacji zasady informacji prawnej. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI