II KS 21/22

Sąd Najwyższy2022-11-30
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
tymczasowe aresztowanieśrodki zapobiegawczesąd najwyższysąd apelacyjnywłaściwość sądupostępowanie karneskargakpk

Sąd Najwyższy zarządził zwrot tymczasowo aresztowanego do Sądu Apelacyjnego w Warszawie, uznając jego przekazanie do dyspozycji SN za niewłaściwe w postępowaniu skargowym.

Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę na wyrok Sądu Apelacyjnego, stwierdził, że tymczasowo aresztowany oskarżony A. C. został niewłaściwie przekazany do dyspozycji SN. Zarządzono jego powrót do dyspozycji Sądu Apelacyjnego w Warszawie, który jest właściwy do orzekania w przedmiocie środków zapobiegawczych w tej sprawie. Akta sprawy zostały przekazane Sądowi Apelacyjnemu w celu rozważenia dalszego stosowania środków zapobiegawczych.

W związku ze skargą na wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt II AKa 173/21, Sąd Najwyższy wydał zarządzenie dotyczące tymczasowo aresztowanego oskarżonego A. C. Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie oskarżonego do dyspozycji Sądu Najwyższego było niewłaściwe. W postępowaniu skargowym Sąd Najwyższy nie rozpoznaje sprawy karnej jako takiej, a jedynie kontroluje prawidłowość uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji. Właściwym do orzekania w przedmiocie tymczasowego aresztowania jest sąd, przed którym sprawa karna jest zawisła, czyli w tym przypadku Sąd Apelacyjny w Warszawie. Zarządzono przekazanie oskarżonego z powrotem do dyspozycji Sądu Apelacyjnego, powiadomienie Dyrektora Zakładu Karnego oraz przekazanie akt sprawy temu sądowi w celu rozważenia potrzeby dalszego stosowania środków zapobiegawczych. Zastrzeżono zwrot akt po ich wykorzystaniu celem niezwłocznego rozpoznania skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Właściwym do orzekania w przedmiocie środków zapobiegawczych jest sąd, przed którym sprawa karna jest zawisła, a nie Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym, chyba że orzekanie w przedmiocie środka zapobiegawczego jest funkcjonalnie powiązane z przedmiotem postępowania skargowego przed Sądem Najwyższym i funkcją skargi jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym nie rozpoznaje sprawy karnej jako takiej, a jedynie kontroluje prawidłowość uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji. Przekazanie tymczasowo aresztowanego następuje do dyspozycji sądu właściwego, przed którym sprawa jest zawisła. Tylko w wyjątkowych wypadkach związanych z przebiegiem lub wynikiem postępowania skargowego Sąd Najwyższy jest uprawniony do orzekania w przedmiocie środków zapobiegawczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zarządzenie o przekazaniu tymczasowo aresztowanego do dyspozycji sądu niższej instancji

Strony

NazwaTypRola
A. C.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (3)

Pomocnicze

k.p.k. art. 148 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539d

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 539b § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym nie jest właściwy do orzekania w przedmiocie środków zapobiegawczych, chyba że jest to funkcjonalnie powiązane z postępowaniem skargowym. Wniesienie skargi na wyrok kasatoryjny wstrzymuje wykonanie zaskarżonego wyroku, co oznacza, że sprawa nadal pozostaje zawisła przed sądem odwoławczym.

Godne uwagi sformułowania

przekazać tymczasowo aresztowanego z powrotem do dyspozycji Sądu Apelacyjnego w Warszawie jako niewłaściwie przekazanego do dyspozycji Sądu Najwyższego Sąd Najwyższy nie rozpoznaje bowiem sprawy karnej jako takiej, a przeprowadza jedynie, w ramach postępowania incydentalnego, kontrolę prawidłowości uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania. Takim sądem nie jest Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym.

Skład orzekający

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "właściwość sądu w przedmiocie środków zapobiegawczych w postępowaniu skargowym na wyrok sądu odwoławczego"

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą na wyrok sądu odwoławczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą właściwości Sądu Najwyższego w kontekście środków zapobiegawczych, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Sąd Najwyższy wyjaśnia: Kto decyduje o areszcie w sprawach skargowych?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II KS 21/22
ZARZĄDZENIE
Dnia 30 listopada 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
W związku ze skargą na wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt II AKa 173/21 i przekazaniem do dyspozycji Sądu Najwyższego oskarżonego A. C., syna W. i M., ur. 7 października 1986 r., oskarżonego o czyn z art. 148 § 1 k.k. i in., tymczasowo aresztowanego do dnia 15 grudnia 2022 r., godz. 2:20, zarządzam:
1. przekazać tymczasowo aresztowanego z powrotem do dyspozycji Sądu Apelacyjnego w Warszawie jako niewłaściwie przekazanego do dyspozycji Sądu Najwyższego;
2. powiadomić Dyrektora Zakładu Karnego w P. o przekazaniu oskarżonego jak w punkcie 1., załączając odpis niniejszego zarządzenia;
3. przekazać akta sprawy Sądu Apelacyjnego w Warszawie o sygn. II AKa 173/21 (w I-szej instancji Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie, sygn. akt V K 106/20) temu Sądowi, celem rozważenia potrzeby dalszego stosowania środków zapobiegawczych wobec ww. oskarżonego w niniejszej sprawie, z zastrzeżeniem zwrotu natychmiast po ich wykorzystaniu celem niezwłocznego rozpoznania skargi.
UZASADNIENIE
W dniu 18 października 2022 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła skarga w trybie rozdziału 55a k.p.k. w sprawie A. C. na wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 13 lipca 2022 r., sygn. akt II AKa 173/21, uchylający wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 18 grudnia 2020 r., sygn. akt V K 106/20 i przekazujący mu sprawę do ponownego rozpoznania. Wraz z przekazaniem akt do Sądu Najwyższego Sąd Apelacyjny w Warszawie przekazał tymczasowo aresztowanego oskarżonego do dyspozycji Sądu Najwyższego (k. 2276).
Sąd Apelacyjny w Warszawie, na terminie publikacji wyroku, postanowieniem z dnia 13 lipca 2022 r. przedłużył stosowanie wobec A. C. środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania do dnia 15 grudnia 2022 r., godz. 2:20.
W odniesieniu do punktu 1 tego zarządzania trzeba wskazać, że przyjęcie do rozpoznania przez Sąd Najwyższy skargi z rozdziału 55a k.p.k. nie jest równoznaczne z przekazaniem tymczasowo aresztowanego oskarżonego do dyspozycji Sądu Najwyższego. Jak trafnie wskazuje Sąd Najwyższy, w ramach postępowania skargowego Sąd ten nie rozpoznaje bowiem sprawy karnej jako takiej, a przeprowadza jedynie, w ramach postępowania incydentalnego, kontrolę prawidłowości uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania. Przekazanie tymczasowo aresztowanego następuje do dyspozycji sądu właściwego, a więc takiego, przed którym sprawa karna jest zawisła lub takiego, który w ramach swojej właściwości funkcjonalnej może podejmować czynności związane z tymczasowym aresztowaniem. Takim sądem nie jest Sąd Najwyższy w postępowaniu skargowym. Kodeks postępowania karnego, w ramach instytucji skargi na wyrok sądu odwoławczego, przewiduje co prawda możliwość orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie środków zapobiegawczych (art. 539d k.p.k.). Orzekanie w przedmiocie środka zapobiegawczego musi być jednak funkcjonalnie powiązane z przedmiotem postępowania skargowego przed Sądem Najwyższym i funkcją skargi jako nadzwyczajnego środka zaskarżenia. Tylko więc w wyjątkowych wypadkach związanych z przebiegiem lub wynikiem postępowania skargowego przed Sądem Najwyższym, Sąd ten uprawniony jest do orzekania w przedmiocie środków zapobiegawczych. W każdej innej sytuacji właściwy do orzekania w ich przedmiocie jest ten sąd, przed którym sprawa karna jest zawisła, a więc sąd odwoławczy (zob. zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Izby Karnej Sądu Najwyższego z dnia 8 lipca 2019 r., V KS 28/19; podobnie: w sprawach: V KS 14/22 i V KS 18/19).
Argumentem za tym, że sprawa nadal jest zawisła przed Sądem odwoławczym jest również fakt, że wniesienie skargi na wyrok kasatoryjny wstrzymuje z urzędu wykonanie zaskarżonego wyroku (art. 539b § 2 k.p.k.). Zatem do czasu rozpoznania skargi wyrok Sądu odwoławczego nie jest wykonywany, sprawa nie zostaje więc ostatecznie zakończona, tym samym sprawa nadal pozostaje zawisła przed Sądem odwoławczym.
W związku z powyższym koniecznym było powrotne przekazanie tymczasowo aresztowanego oskarżonego A. C. do dyspozycji Sądu Apelacyjnego w Warszawie jako niewłaściwie przekazanego do dyspozycji Sądu Najwyższego, i powiadomienie o tym fakcie Dyrektora Zakładu Karnego w P., w którym A. C. jest osadzony.
W związku z upływającym w dniu 15 grudnia 2022 r., godz. 2:20, terminem stosowania wobec ww. oskarżonego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania, a także powrotnym przekazaniem oskarżonego do dyspozycji Sądu Apelacyjnego w Warszawie, należało przekazać temu Sądowi akta sprawy II AKa 173/21 (w I-szej instancji sprawy Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie, sygn. akt V K 106/20), celem rozważenia potrzeby dalszego stosowania środków zapobiegawczych wobec ww. oskarżonego w niniejszej sprawie. Jednocześnie konieczne jest zastrzeżenie zwrotu akt natychmiast po ich wykorzystaniu celem niezwłocznego rozpoznania skargi.
Mając na uwadze powyższe, należało zarządzić jak na wstępie.
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI