II Kp 93/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd uwzględnił zażalenie Kółka Rolniczego, uchylając zarządzenie policji o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie fałszerstwa dokumentu.
Sąd Rejonowy w Siedlcach rozpoznał zażalenie Kółka Rolniczego na zarządzenie policji o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie fałszerstwa dokumentu. Policja odmówiła przyjęcia zażalenia, uznając Kółko Rolnicze za instytucję jedynie zawiadamiającą, a nie stronę postępowania. Sąd uznał jednak, że Kółko Rolnicze, wykazując potencjalne naruszenie swoich praw wskutek przestępstwa, jest podmiotem uprawnionym do wniesienia zażalenia.
Sąd Rejonowy w Siedlcach rozpoznał zażalenie Kółka Rolniczego w W. na zarządzenie funkcjonariusza Komisariatu Policji w S. z dnia 24 marca 2016 roku, które odmówiło przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia. Wcześniejsze postanowienie policji z 5 lutego 2016 roku odmówiło wszczęcia dochodzenia w sprawie sfałszowania dokumentu i posłużenia się nim, co miało spowodować wydanie wadliwej decyzji na szkodę Kółka Rolniczego. Policja uznała, że Kółko Rolnicze nie jest stroną postępowania, a jedynie instytucją zawiadamiającą, dlatego odrzuciła jego zażalenie. Sąd Rejonowy, analizując przepisy kpk, uznał, że Kółko Rolnicze, mimo iż mogło nie być pokrzywdzonym w ścisłym tego słowa znaczeniu, wykazało, że wskutek przestępstwa mogło dojść do naruszenia jego praw. Sąd podkreślił, że samo postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia wskazywało na szkodę Kółka Rolniczego. W związku z tym, sąd uznał Kółko Rolnicze za podmiot uprawniony do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia, uwzględnił zażalenie i uchylił zarządzenie policji, przekazując sprawę do dalszego prowadzenia.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wykaże, że wskutek przestępstwa mogło dojść do naruszenia jej praw, nawet jeśli nie jest pokrzywdzonym w ścisłym rozumieniu art. 49 § 1 kpk, ale mieści się w katalogu osób wymienionych w art. 305 § 4 kpk.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 306 § 1 pkt 3 kpk w zw. z art. 305 § 4 kpk, wskazując, że prawo do zażalenia przysługuje nie tylko pokrzywdzonemu, ale także instytucjom, których prawa mogły zostać naruszone. W tym przypadku Kółko Rolnicze wykazało potencjalne naruszenie swoich praw, co uzasadniało jego uprawnienie do wniesienia zażalenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględniono zażalenie i uchylono zarządzenie
Strona wygrywająca
Kółko Rolnicze w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Kółko Rolnicze w W. | instytucja | skarżący |
| T. G. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| funkcjonariusz Komisariatu Policji w S. | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie |
Przepisy (9)
Główne
kpk art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
kpk art. 325 a § § 2
Kodeks postępowania karnego
kpk art. 306 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
kpk art. 305 § § 4
Kodeks postępowania karnego
kk art. 270 § § 1
Kodeks karny
kk art. 233 § § 1
Kodeks karny
kk art. 233 § § 6
Kodeks karny
kpk art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
kpk art. 49 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kółko Rolnicze, mimo braku statusu pokrzywdzonego, wykazało potencjalne naruszenie swoich praw wskutek przestępstwa, co uprawnia je do wniesienia zażalenia. Postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia samo w sobie wskazywało na szkodę Kółka Rolniczego. Przepisy kpk (art. 305 § 4 i art. 306 § 1 pkt 3) przyznają prawo do zażalenia szerszemu kręgowi podmiotów niż tylko bezpośrednio pokrzywdzeni.
Odrzucone argumenty
Kółko Rolnicze nie jest stroną postępowania, a jedynie instytucją zawiadamiającą, co uniemożliwia mu wniesienie zażalenia. W przypadku czynów z art. 270 § 1 kk i art. 233 kk brak jest pokrzywdzonego w rozumieniu kpk.
Godne uwagi sformułowania
przedmiotem ochrony w przypadku przestępstwa z art. 270 § 1 kk jest wiarygodność dokumentów, a nie dobra prawne zindywidualizowanych osób w postępowaniu o taki czyn brak jest pokrzywdzonego wykazując w sposób należyty i wystarczający, iż w związku z popełnionym przestępstwem mogło dojść do naruszenia jego praw
Skład orzekający
Anita Kowalczyk - Makuła
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa do wniesienia zażalenia przez instytucje, które złożyły zawiadomienie o przestępstwie, ale nie są bezpośrednio pokrzywdzone, w sprawach dotyczących fałszerstwa dokumentów lub poświadczenia nieprawdy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów kpk w kontekście czynów zabronionych, gdzie brakuje bezpośredniego pokrzywdzonego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do zaskarżania decyzji procesowych, nawet jeśli sprawa dotyczy przestępstwa, gdzie pokrzywdzony nie jest oczywisty.
“Czy instytucja może zaskarżyć decyzję, nawet jeśli nie jest bezpośrednio pokrzywdzona?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Kp 93/16 POSTANOWIENIE Dnia 13 czerwca 2016 roku Sąd Rejonowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSR Anita Kowalczyk - Makuła Protokolant: sekr. sąd. Beata Krzyzińska Prokurator ---------- po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 13 czerwca 2016 roku w S. zażalenia Kółka Rolniczego w W. na zarządzenie funkcjonariusza Komisariatu Policji w S. z dnia 24 marca 2016 roku o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie na podstawie art. 437 § 1 kpk w zw. z art. 325 a § 2 kpk w zw. z art. 306 § 1 pkt 3 kpk postanawia: zażalenie uwzględnić i uchylić zarządzenie funkcjonariusza Komisariatu Policji w S. z dnia 24 marca 2016 roku o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie, a sprawę przekazać do dalszego prowadzenia. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 05 lutego 2016 roku funkcjonariusz Komisariatu Policji w S. odmówił wszczęcia dochodzenia w sprawie sfałszowania w dniu 03 lutego 2014 roku w miejscowości S. przez T. G. dokumentu – oświadczenia o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomościami nr (...) położonymi w miejscowości W. , gm. W. , a następnie posłużenia się takim dokumentem w Starostwie Powiatowym w S. Wydział Budownictwa, co spowodowało wydanie wadliwej prawnie decyzji na szkodę Kółka Rolniczego w W. , tj. art. 270 § 1 kk – wobec braku znamion czynu zabronionego ( art. 17 § 1 pkt 2 kpk ). Zażalenie na powyższe postanowienie, po uzupełnieniu braków formalnych dotyczących reprezentacji, w ustawowym terminie wniosły osoby reprezentujące Kółko Rolnicze w W. . Skarżący w złożonym zażaleniu wnieśli o uchylenie postanowienia o odmowie wszczęcia dochodzenia oraz o dalsze jego prowadzenie. W ich ocenie winno ono być rozpoznawane w kontekście możliwości popełnienia czynu z art. 233 § 1 i 6 kk . Zarządzeniem z dnia 24 marca 2016 roku funkcjonariusz Komisariat Policji w S. odmówił przyjęcia zażalenia na postanowienie z dnia 05 lutego 2016 roku o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie. Uzasadniając swoje stanowisko stwierdził, że w toku przeprowadzonego postępowania uznano, iż Kółko Rolnicze w W. , które złożyło pisemne zawiadomienie o przestępstwie nie jest stroną tego postępowania, a jedynie instytucją zawiadamiającą. Dlatego też środek odwoławczy w niniejszej sprawie został złożony przez osobę nieuprawnioną. Zażalenie na to zarządzenie wniosły w przewidzianym terminie osoby reprezentujące Kółko Rolnicze w W. . Według skarżącego stwierdzenie , iż Kółko Rolnicze w W. nie jest stroną postępowania stoi w sprzeczności z dokumentami dołączonymi do wniesionego zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa, z których wynika prawo własności skarżącego do działki nr (...) . Wnosząc o uchylenie zarządzenia , skarżący wniósł o dalsze prowadzenie postępowania w sprawie złożenia fałszywego oświadczenia tj o czyn z art. 233 § 1 i 6 kk , co umożliwi likwidację skutków bezprawnych działań związanych z realizacją decyzji nr (...) /2014z dnia 03 kwietnia 2014r. , wydanej przez Starostwo Powiatowe w S. . Prokurator Prokuratury Rejonowej w Siedlcach nie przychylił się do wniesionego zażalenia i w dniu 22 kwietnia 2016 roku (data prezentaty) przekazał je do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Siedlcach. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał, że Kółko Rolnicze w W. w zażaleniu nie wskazało żadnych okoliczności, które przemawiałyby za tym, iż jest w tej sprawie pokrzywdzonym w rozumieniu art. 49 § 1 kpk lub podmiotem, którego prawa zostały naruszone wskutek przestępstwa. Sąd zważył, co następuje: W ocenie sądu zażalenie jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie. Art. 306 § 1 kpk zawiera katalog podmiotów, którym przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa, co zgodnie z art. 325 a § 2 kpk stosuje się odpowiednio do dochodzenia . W myśl powyższego przepisu są to: pokrzywdzony, instytucja wymieniona w art. 305 § 4 kpk oraz osoba wymieniona w art. 305 § 4 kpk , jeżeli wskutek przestępstwa doszło do naruszenia jej praw. Z kolei art. 305 § 4 kpk stanowi, że o wszczęciu, odmowie wszczęcia albo o umorzeniu śledztwa zawiadamia się osobę lub instytucję państwową, samorządową lub społeczną, która złożyła zawiadomienie o przestępstwie, oraz ujawnionego pokrzywdzonego, a o umorzeniu także podejrzanego – z pouczeniem o przysługujących uprawnieniach. Przedmiotem ochrony w przypadku przestępstwa z art. 270 § 1 kk jest wiarygodność dokumentów , a nie dobra prawne zindywidualizowanych osób . Sąd w tej kwestii w pełni podziela stanowisko zawarte w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2011 r. w sprawie sygn II KK 13/11wskazujące iż przedmiotem ochrony w przypadku czynu zabronionego z art. 270 § 1 k.k. jest dobro prawne ogólnej natury, jakim jest wiarygodność dokumentu. Powoduje to, że w postępowaniu o taki czyn brak jest pokrzywdzonego. Podobnie jest w przypadku czynu z art. 233 kk , gdzie dobrem prawnie chronionym jest dobro wymiaru sprawiedliwości. W niniejszej sprawie zawiadomienie o popełnieniu czynu zabronionego złożyło Kółko Rolnicze w W. , w ocenie sądu , wykazując w sposób należyty i wystarczający , iż w związku z popełnionym przestępstwem mogło dojść do naruszenia jego praw. Według skarżącego , T. G. wykorzystując brak weryfikacji danych z rejestru gruntów oraz chęć uwłaszczenia się na część działki o nr (...) stanowiącej własność skarżącego, złożył świadomie oświadczenie fałszywe z zamiarem przeprowadzenia i zatwierdzenia procedur pozwolenia na budowę i jej realizację, wbrew zasadom przepisów prawa budowlanego . Sąd nie ma wątpliwości, iż jeżeli nawet skarżący nie jest pokrzywdzonym w rozumieniu przepisu art. 49 § 1 kpk , to należy do katalogu osób wymienionych w art. 305 § 4 kpk , zaś wskutek przestępstwa mogło dojść do naruszenia jego praw. Na uwagę zasługuje fakt, iż sam prowadzący postępowanie w postanowieniu z dnia 05 lutego 2016 roku o odmowie wszczęcia dochodzenia użył sformułowania wskazującego, iż czyn z art. 270 § 1 kk miałby być przyczyną wydania przez Starostwo Powiatowe w S. Wydział Budownictwa wadliwej decyzji na szkodę Kółka Rolniczego w W. . Dodatkowo wezwano Kółko Rolnicze w W. do uzupełnienia braków formalnych zażalenia na w/w postanowienie, które to braki zostały uzupełnione w terminie. W świetle obowiązujących przepisów tj art. 306 § 1 pkt 3 kpk w zw. z art. 305 § 4 kpk , skarżący jest podmiotem uprawnionym do wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia. Dlatego zażalenie uwzględniono i uchylono zarządzenie funkcjonariusza Komisariatu Policji w S. z dnia 24 marca 2016 roku o odmowie przyjęcia zażalenia na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie a sprawę przekazano do dalszego prowadzenia. Na marginesie należy stwierdzić , w szczególności w kontekście dowodu k. 12 akt sprawy , iż prowadzący dochodzenie winien rozważyć możliwość prowadzenia postępowania w kierunku naruszenia przepisu wskazanego w zawiadomieniu o możliwości popełnienia przestępstwa. Mając powyższe na uwadze, sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI