II Kp 82/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd uchylił postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie złożenia fałszywego oświadczenia przez bezrobotnego, uznając potrzebę dalszego wyjaśnienia sprawy.
Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie rozpoznał zażalenie Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy na postanowienie o umorzeniu śledztwa w sprawie złożenia przez P.S. fałszywego oświadczenia o niepozostawaniu w stosunku pracy. Prokuratura umorzyła śledztwo, uznając umowę o dzieło za nieważną i brak znamion czynu zabronionego. Sąd uchylił to postanowienie, wskazując na potrzebę dalszego przesłuchania świadków i wyjaśnienia sprzeczności między oświadczeniem P.S. a podpisem na umowie.
Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie rozpoznał zażalenie Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w D. na postanowienie Prokuratury Rejonowej w D. o umorzeniu śledztwa w sprawie popełnienia czynu z art. 233 § 1 i 6 k.k. (składanie fałszywego oświadczenia). Prokuratura umorzyła postępowanie, uznając, że P.S., zarejestrowany jako bezrobotny, nie popełnił przestępstwa, ponieważ umowa o dzieło, którą podpisał, nie była ważna z powodu braku podpisu drugiej strony, a czynności wykonywane na jej podstawie nie miały charakteru pracy zarobkowej. Dyrektor PUP zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego, wskazując na sprzeczność między oświadczeniem P.S. o niepodpisywaniu żadnej umowy a faktem podpisania umowy o dzieło. Sąd uwzględnił zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie i nakazał uzupełnienie postępowania przygotowawczego. Sąd uznał, że prokuratorskie rozważania o nieważności umowy i braku pracy zarobkowej są przedwczesne, zwłaszcza w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, który wskazuje na wysokie prawdopodobieństwo wykonywania przez P.S. czynności wynikających z umowy. Sąd podkreślił sprzeczność między werbalnym oświadczeniem P.S. a jego podpisem na umowie o dzieło i uznał za zasadne przesłuchanie P.S. oraz świadków S.P. i E.K. w celu prawidłowego ustalenia stanu faktycznego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że złożenie takiego oświadczenia może wyczerpywać znamiona przestępstwa, a decyzja o umorzeniu śledztwa jest przedwczesna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że prokurator przedwcześnie umorzył śledztwo, nie wyjaśniając wszystkich wątpliwości. Podkreślono sprzeczność między oświadczeniem P.S. a jego podpisem na umowie o dzieło, co wymaga dalszego przesłuchania świadków i ustalenia, czy umowa o dzieło, nawet ustna, faktycznie wiązała strony i czy wykonywane czynności miały charakter pracy zarobkowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględnienie zażalenia i uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w D.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w D. | organ_państwowy | skarżący |
| P. S. | osoba_fizyczna | podejrzany |
| Prokuratura Rejonowa w D. | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie |
Przepisy (4)
Główne
k.k. art. 233 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 233 § 6
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 465 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzeczność między oświadczeniem P.S. a jego podpisem na umowie o dzieło. Potrzeba dalszego wyjaśnienia, czy P.S. faktycznie wykonywał czynności wynikające z umowy o dzieło. Przedwczesne uznanie umowy o dzieło za nieważną i braku pracy zarobkowej.
Odrzucone argumenty
Brak znamion czynu zabronionego z powodu nieważności umowy o dzieło. Czynności wykonywane po podpisaniu umowy nie miały charakteru pracy zarobkowej.
Godne uwagi sformułowania
Werbalna wykładnia oświadczenia P. S. stoi w oczywistej sprzeczności z podpisem widniejącym na umowie. Decyzja odnośnie umorzenia postępowania przygotowawczego jest na tym etapie postępowania niezasadna.
Skład orzekający
Maciej Maciejewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa składania fałszywych oświadczeń w kontekście umów cywilnoprawnych i rejestracji jako bezrobotny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i procedury przygotowawczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, nawet w pozornie prostych przypadkach dotyczących oświadczeń składanych urzędom.
“Czy podpis pod umową o dzieło, której nie podpisał pracodawca, to już przestępstwo?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II Kp 82/14 POSTANOWIENIE Dnia 14 maja 2014 roku Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie II Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSR Maciej Maciejewski Protokolant: Patryk Bartoszyński po rozpoznaniu w sprawie o czyn z art. 233 § 1 i 6 k.k. na skutek zażalenia złożonego przez Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w D. na postanowienie z dnia 04 lutego 2014 roku zatwierdzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w D. w dniu 10 lutego 2014 roku w sprawie (...) w przedmiocie umorzenia śledztwa na podstawie art. 465 § 2 k.p.k. postanowił: uwzględnić zażalenie Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w D. wniesione w dniu 21 lutego 2014 roku na postanowienie z dnia 04 lutego 2014 roku zatwierdzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w D. w dniu 10 lutego 2014 roku w sprawie sygn. akt (...) w przedmiocie umorzenia śledztwa i uchylić zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 04 lutego 2014 roku zatwierdzonym przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w D. w dniu 10 lutego 2014 roku umorzono śledztwo w sprawie złożenia w dniu 16 lipca 2013 roku w B. w Urzędzie Pracy przez ustalonego sprawcę fałszywego oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań o niepozostawaniu w stosunku pracy, to jest o czyn z art. 233 § 1 i 6 k.k. – wobec braku znamion czynu zabronionego ( art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. ). W uzasadnieniu wydanego postanowienia wskazano, iż prowadzone czynności pozwoliły na ustalenie, że P. S. od dnia 04 stycznia 2013 roku był zarejestrowany jako bezrobotny z prawem do zasiłku w PUP w D. . Podano, iż w wyniku kontroli Państwowej Inspekcji Pracy we W. oddział w K. , P. S. w okresie od 24 czerwca 2013 roku do 08 sierpnia 2013 roku był związany umową o dzieło nr (...) z dnia 24 czerwca 2013 roku z (...) Spółdzielnią (...) jako kierownik budowy przy wykonywaniu prac budowlanych w ramach umowy dotyczącej Projektu (...) we W. przy ul. (...) , prowadzonej przez firmę (...) S.A. z/s w B. , o czym nie powiadomił Urzędu Pracy. Wskazano dalej, iż PUP w D. filia w B. na dzień 16 lipca 2013 roku wezwał P. S. do stawiennictwa i wyjaśnienia zaistniałych sprzecznych okoliczności, który to złożył pisemne oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań o niepozostawaniu w stosunku pracy na rzecz (...) i niepodpisywaniu umowy o dzieło i innej umowy cywilnoprawnej z (...) . Organ przygotowawczy wykazał na zakończenie, iż P. S. w dniu 24 czerwca 2013 roku podpisał umowę o dzieło nr (...) , której nie podpisał zarząd Spółdzielni, a takiej umowy nie można uznać za ważną. W ocenie organów ścigania czynności wykonanie po ww. terminie nie miały charakteru pracy zarobkowej, gdyż nie otrzymał za nie wynagrodzenia, a miały jedynie na celu sprawdzenie czy P. S. będzie w stanie wywiązać się z zadań będących przedmiotem umowy. Dyrektor Powiatowego Urzędu Pracy w D. zaskarżył zażaleniem z dnia 21 lutego 2014 roku przedmiotowe postanowienie o umorzeniu śledztwa, zarzucając błędne przyjęcie stanu faktycznego i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu złożonego środka zaskarżenia PUP wskazał, iż nie zgadza się z treścią postanowienia, zwłaszcza, że prokurator wydający decyzję o umorzeniu śledztwa odniósł się jedynie do ważności umowy o dzieło nr (...) z dnia 24 czerwca 2013 roku. W ocenie skarżącego złożenie na umowie podpisu potwierdzającego złożenie oświadczenia woli jej zawarcia przez P. S. , stoi w sprzeczności z oświadczeniem złożonym w dniu 16 lipca 2013 roku, iż nie podpisywał żadnej umowy ze Spółdzielnią (...) . Wskazano dalej, iż P. S. w dniu 24 czerwca 2013 roku podpisał umowę o dzieło, jak również wykonywał czynności kierownika budowy z niej wynikające. Skarżący zarzucił, iż prokurator nie przeprowadził dowodu z dokumentów dotyczących postępowania prowadzonego przez Państwową Inspekcję Pracy Oddział w K. odnośnie kontroli w (...) A. w D. w zakresie zawartej przez tę Spółdzielnię umowy o dzieło i jej realizacji. Prokurator Rejonowy w D. przekazując powyższe zażalenie do rozpoznania Sądowi, wniósł o jego nieuwzględnienie i utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia, podnosząc iż zarzuty wniesione przez stronę skarżącą nie zasługuję na uwzględnienie Sąd zważył; W niniejszej sprawie w ramach czynności przygotowawczych ustalono, iż P. S. w dniu 04 stycznia 2013 roku zarejestrował się w PUP D. Filia w B. jako osoba bezrobotna. Decyzją Starosty (...) uznano P. S. za bezrobotnego od dnia 04 stycznia 2013 roku z prawem do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 12 stycznia 2013 roku. W dniu 10 lipca 2013 roku do PUP w D. wpłynął wniosek o udostępnienie danych osobowych z Państwowej Inspekcji Pracy Oddział w K. , z którego wynikało, iż P. S. w okresie od 24 czerwca 2013 roku do 08 sierpnia 2013 roku zatrudniony został (...) w D. . Wobec powstałych rozbieżności P. S. został wezwany do filii PUP w B. , celem złożenia wyjaśnień w sprawie i przedłożenia dokumentów potwierdzających przedmiotowe zatrudnienie. W dniu 16 lipca 2013 roku P. S. zgłosił się w PUP, złożył pisemne oświadczenie, uprzednio uprzedzony o odpowiedzialności karnej, iż „ nie jestem zatrudniony ani też nie świadczę żadnej pracy na rzecz Spółdzielni (...) w D. Nie podpisywałem żadnej umowy o pracę ani też umowy cywilno – prawnej , nie uzyskałem żadnego wynagrodzenia. Kontakt z Prezesem Spółdzielni miałem jedynie w formie rozmowy kwalifikacyjnej ”. Prowadzone czynności kontroli przez PIP oddział w K. wykazały, iż P. S. wykonywał pracę, o czym świadczą: umowa o dzieło z dnia 24 czerwca 2013 roku, umowa z inwestorem S. P. , kopia umowy z inwestorem (...) które zostały podpisane przez P. S. . Zgodnie z art. 233 § 1 k.k. kto, składając zeznanie mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. W myśl § 6 ww. artykułu przepis § 1-3 oraz 5 stosuje się odpowiednio do osoby, która składa fałszywe oświadczenie, jeżeli przepis ustawy przewiduje możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej . Dla przypisania sprawcy popełnienia przestępstwa niezbędne jest wykazanie zaistnienia znamion strony podmiotowej, w przypadku przestępstwa złożenia fałszywych zeznań - umyślności działania bądź zaniechania. Umyślność może w tym wypadku przejawiać się zamiarem bezpośrednim albo wynikowym. Minimalnym warunkiem spełnienia znamion strony podmiotowej w odniesieniu do omawianego przestępstwa jest przewidywanie przez sprawcę nieprawdziwości jego oświadczeń o posiadanych wiadomościach na temat faktów badanych w postępowaniu i zarazem godzenie się z tym stanem, wyrażające się złożeniem takich zeznań w formie przewidzianej przez prawo procesowe . (do czego przyznał się sam P. S. w trakcie jego rozpytania). Podkreślenia przy tym wymaga, że zakresem czynu wyczerpującego znamiona przestępstwa złożenia fałszywych zeznań objąć można tę treść zeznań, do której odnoszą się przesłanki strony podmiotowej. Przepis § 6 rozciąga odpowiedzialność za składanie fałszywych zeznań również na składanie fałszywych oświadczeń . Zgodnie z treścią art. 233 § 6 k.k. , sprawca odpowiada za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy w oświadczeniu, które ma służyć za dowód w postępowaniu innym niż sądowe, prowadzonym na podstawie ustawy, jeżeli przepisy takiej ustawy przewidują możliwość odbierania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej (...) (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2012 roku, V KK 62/12). Zdaniem Sądu podjęta w niniejszej sprawie decyzja odnośnie umorzenia postępowania przygotowawczego jest na tym etapie postępowania niezasadna. W ocenie Sądu rozważania Prokuratora dotyczące uznania, iż czynności wykonywane przez P. S. po dniu 24 czerwca 2013 roku nie miały charakteru pracy zarobkowej, a miały jedynie na celu sprawdzenie czy P. S. będzie w stanie wywiązać się z zadań będących przedmiotem umowy są zbyt daleko idące, zwłaszcza jak wskazuje dotychczas zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (w tym m.in. umowa o dzieło, umowy z inwestorami, zeznania świadka D. S. ), istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że P. S. faktycznie wykonywał czynności wynikające z umowy. Jakkolwiek zarówno P. S. jak przedstawiciel spółdzielni zaprzeczają jakoby łączyła ich pisemna umowa o dzieło, nie mniej jednak rolą prowadzącego postępowanie przygotowawcze będzie ustalenie, czy per facta concludenta nie łączył wskazanych stron ustna umowa o dzieło. Co więcej, złożone przez P. S. oświadczenie w dniu 16 lipca 2013 roku przed pracownikiem PUP w D. filia w B. , pod rygorem odpowiedzialności z art. 233 k.k. , w którym podaje, iż nie podpisywał żadnej umowy o charakterze cywilnoprawnym ze Spółdzielnią (...) stoi w oczywistej sprzeczności z umową o dzieło z dnia 24 czerwca 2013 roku nr (...) , na której widnieje podpis P. S. jako „Przyjmującego zamówienie”. Werbalna wykładnia oświadczenia P. S. stoi w oczywistej sprzeczności z podpisem widniejącym na umowie. Zupełnie odrębną rzeczą jest brak podpisu przedstawiciela spółdzielni. P. S. nie złożył oświadczenia że nie „zawarł pisemnej umowy o dzieło” ale wyraźnie oświadczył, że nie podpisywał takiej umowy. Zasadnym zatem będzie przesłuchanie w charakterze świadka P. S. w celu wyjaśnienia powstałych rozbieżności. Ponadto zauważyć należy, iż w już w trakcie prowadzonych czynności organ przygotowawczy dostrzegł konieczność przesłuchania w charakterze świadków S. P. i E. K. , celem ustalenia stanu faktycznego (karta 72 i 75), jednakże czynności w tym zakresie nie zostały dotychczas przeprowadzone. Zdaniem sądu jednak należałoby je wykonać, gdyż prawidłowe ustalenie stanu faktycznego wymaga ich przeprowadzenia. W związku z powyższym, zdaniem Sądu należy więc przychylić się do zażalenia skarżącego, gdyż dopiero po uzupełnieniu postępowania przygotowawczego w zakresie wskazanym przez Sąd, usunięciu wszelkich wątpliwości (chociażby przez przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków mogących mieć wiedzę na temat wykonywania pracy w czasie inkryminowanym przez P. S. ) możliwym będzie podjęcie właściwej decyzji w sprawie. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak na wstępie. (...) (...)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI