II Kp 436/17

Sąd Rejonowy w BartoszycachBartoszyce2018-02-15
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu i obronności państwaŚredniarejonowy
nieprawidłowe oznakowaniestrefa płatnego parkowaniaodpowiedzialność urzędnikówart. 231 k.k.art. 286 k.k.postępowanie karnezażalenieumorzenie śledztwa

Podsumowanie

Sąd uchylił postanowienie o umorzeniu śledztwa w części dotyczącej niedopełnienia obowiązków służbowych przez urzędników, nakazując ponowne zbadanie sprawy pod kątem art. 231 § 1 k.k., a w pozostałym zakresie utrzymał postanowienie w mocy.

Sąd Rejonowy rozpatrzył zażalenie pokrzywdzonego na postanowienie prokuratora o umorzeniu śledztwa w dwóch punktach. Dotyczyły one niedopełnienia obowiązków służbowych przez urzędników Urzędu Miasta w B. (art. 231 § 1 k.k.) oraz oszustwa związanego z pobieraniem opłat za parkowanie (art. 286 § 1 k.k.). Sąd uchylił postanowienie w zakresie pierwszego czynu, nakazując prokuraturze ponowne, wnikliwe zbadanie sprawy, zwłaszcza pod kątem nieumyślności, istotnej szkody oraz świadomości nieprawidłowości i dalszego pobierania opłat. W odniesieniu do drugiego czynu, sąd podzielił stanowisko prokuratora o braku dowodów na popełnienie przestępstwa oszustwa, uznając, że działania urzędników były podejmowane w dobrej wierze.

Sąd Rejonowy w Bartoszycach rozpoznał zażalenie pokrzywdzonego K. L. na postanowienie Prokuratury Rejonowej w Lidzbarku Warmińskim z dnia 30 sierpnia 2017 r. o umorzeniu śledztwa. Postanowienie prokuratora dotyczyło dwóch czynów: I) niedopełnienia obowiązków służbowych i przekroczenia uprawnień przez urzędników Urzędu Miasta w B. w okresie od lutego 2014 r. do listopada 2016 r., polegającego na nieprawidłowym oznakowaniu miejsc postojowych w strefach płatnego parkowania, na szkodę interesu publicznego (art. 231 § 1 k.k.), oraz II) doprowadzenia nieustalonej liczby osób do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wprowadzenie w błąd co do legalności pobieranych opłat za parkowanie (art. 286 § 1 k.k.). W obu przypadkach prokurator umorzył śledztwo wobec stwierdzenia, że czyny nie zawierały znamion czynu zabronionego. Pokrzywdzony zaskarżył postanowienie, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak pełnego przeprowadzenia dowodów, błędne ustalenia faktyczne oraz niewłaściwą kwalifikację prawną. Sąd Rejonowy uznał zażalenie w części dotyczącej czynu z pkt I za zasadne. Stwierdził, że prokuratura nie przeanalizowała dość wnikliwie zażalenia i nakazał ponowne zbadanie sprawy pod kątem art. 231 § 1 k.k., zwracając uwagę na konieczność oceny nieumyślności, istotnej szkody oraz świadomości nieprawidłowości i dalszego pobierania opłat. Sąd podkreślił, że organ postępowania przygotowawczego nie jest związany kwalifikacją prawną czynu i powinien dokonać analizy całości przepisu, w tym argumentacji pokrzywdzonego. Wobec powyższego, sąd uchylił postanowienie w zakresie pkt I. Natomiast w odniesieniu do czynu z pkt II, sąd podzielił stanowisko prokuratora o braku dowodów na popełnienie przestępstwa oszustwa. Podkreślono, że oszustwo jest przestępstwem trudnym do udowodnienia, wymagającym wykazania zamiaru bezpośredniego. Sąd uznał, że pobieranie opłat administracyjnych nie stanowiło celowego wprowadzenia w błąd, a działania urzędników były podejmowane w dobrej wierze. W związku z tym, sąd utrzymał w mocy postanowienie prokuratora w pozostałym zakresie (pkt II).

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

W zakresie czynu z art. 231 § 1 k.k. - nie można jednoznacznie stwierdzić braku znamion czynu zabronionego; sprawa wymaga ponownego zbadania. W zakresie czynu z art. 286 § 1 k.k. - brak jest dowodów na popełnienie przestępstwa oszustwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prokuratura nie zbadała wystarczająco wnikliwie kwestii niedopełnienia obowiązków służbowych, zwłaszcza pod kątem nieumyślności, istotnej szkody oraz świadomości nieprawidłowości i dalszego pobierania opłat. W przypadku oszustwa, sąd podzielił stanowisko prokuratora, że brak jest dowodów na celowe wprowadzenie w błąd i działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, a działania urzędników mogły być podejmowane w dobrej wierze.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i utrzymanie w mocy postanowienia

Strona wygrywająca

pokrzywdzony (w części)

Strony

NazwaTypRola
K. L.osoba_fizycznapokrzywdzony
Urzędnicy Urzędu Miasta w B.instytucjapodejrzany

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 330 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 231 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 2 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 297 § 4

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 32 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.d.p. art. 13b § 1

Ustawa o drogach publicznych

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach art. Załącznik nr 1 § 5.2.50

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewnikliwe zbadanie zażalenia przez prokuraturę. Konieczność ponownej analizy czynu z art. 231 § 1 k.k. pod kątem nieumyślności, istotnej szkody oraz świadomości nieprawidłowości i dalszego pobierania opłat.

Odrzucone argumenty

Brak dowodów na popełnienie przestępstwa oszustwa (art. 286 § 1 k.k.) z uwagi na brak zamiaru bezpośredniego i działanie w dobrej wierze.

Godne uwagi sformułowania

organ postępowania karnego nie jest związany kwalifikacją prawną czynu organ postępowania przygotowawczego rozpoznający niniejszą sprawę winien zwrócić uwagę i dokonać analizy i ostatecznej oceny zaistniałej sytuacji pod kątem całości przepisu określonego w art. 231 k.k. oszustwo jest przestępstwem trudnym do udowodnienia, a to ze względu na konieczność wykazania zamiaru bezpośredniego kierunkowego, tak co do celu działania, jak i używanych środków

Skład orzekający

Bartosz Szlachta

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 231 § 1 k.k. w kontekście niedopełnienia obowiązków przez urzędników oraz wymogów dowodowych w sprawach o oszustwo (art. 286 § 1 k.k.). Podkreślenie obowiązku prokuratury do wnikliwego badania zażaleń."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego związanego z oznakowaniem miejsc parkingowych i pobieraniem opłat. Orzeczenie sądu niższej instancji, uchylające postanowienie prokuratora w części.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu parkowania i opłat, a także odpowiedzialności urzędników, co może być interesujące dla szerszego grona odbiorców. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe oznakowanie i jakie mogą być konsekwencje zaniedbań.

Czy urzędnicy mogą pobierać opłaty za parkowanie mimo braku prawidłowego oznakowania? Sąd nakazuje ponowne śledztwo.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II Kp 436/17 PR 2Ds.160/2017 POSTANOWIENIE Dnia 15 lutego 2018 r. Sąd Rejonowy w Bartoszycach – II Wydział Karny w składzie : Przewodniczący : SSR Bartosz Szlachta Protokolant : sekr. sąd. Marta Borowska - Pieniuk przy udziale Prokuratora Prokuratury Rej. – nikt zawiadomiony w sprawie zażalenia pełnomocnika pokrzywdzonej na postanowienie z dnia 30.08.2018r. o umorzeniu śledztwa na podstawie art. 330§1 k.p.k. postanowił: I uchylić postanowienie o umorzeniu śledztwa w zakresie pkt I zaskarżonego postanowienia; II utrzymać w mocy w pozostałym zakresie zaskarżone postanowienie UZASADNIENIE Postanowieniem. -zatwierdzonym przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Lidzbarku Warmińskim w dniu 30 sierpnia 2017r.- umorzono śledztwo w sprawie: I zaistniałego w okresie od 27 lutego 2014r. do 22 listopada 2016r. w B. niedopełnienia obowiązków służbowych i przekroczenia uprawnień przez urzędników Urzędu Miasta w B. polegającego na nieprawidłowym oznakowaniu miejsc postojowych w strefach płatnego parkowania na terenie miasta i działając tym samym na szkodę interesu publicznego tj. o czyn z art. 231§1 kk - wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego. II zaistniałego w okresie od 27 lutego 2014r. do 22 listopada 2016r. w B. w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadzenia nieustalonej liczby osób do niekorzystnego rozporządzenia mieniem nieustalonej wartości poprzez wprowadzenie w błąd co do legalności pobieranych opłat i konieczności ich uiszczania tj. o czyn z art. 286§1 kk - wobec stwierdzenia, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego Postanowienie to w terminie ustawowym zaskarżył pokrzywdzony K. L. zarzucając mu: Obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, tj. art, 2 §1 pkt 1 kpk i art. 297 pkt 4 kpk , polegającą na takim prowadzeniu, aby sprawca przestępstwa nie poniósł odpowiedzialności karnej i aby nie wyjaśniono istotnych okoliczności sprawy: Obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść zaskarżonego postanowienia, tj. art. 2§1 pkt 2 kpk w zw. z art. 167 kpk poprzez niepełne przeprowadzenie postępowania dowodowego; Obrazę przepisów postępowania mającą wpływ' na treść zaskarżonego postanowienia, tj. art. 7 kpk w zw. z art. 7 i art. 32 pkt 1 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, że Urząd Miasta w B. przez okres 3 lat nie był w stanie zabezpieczyć niewielkich środków na prawidłowe, wymagane prawem oznakowanie (...) w B. , a jednocześnie brak wymaganego oznakowania nie zwalniał obywateli od obowiązku uiszczania opłat za postój w tak funkcjonującej strefie: Obrazę prawa materialnego, tj. art. 231 §1 kk w zw. z ar. 13b ust. 1 ustawy o drogach publicznych oraz pkt 5.2.50 Załącznika nr 1 do Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3.07.2003r. w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach poprzez przyjecie że w (...) w B. doszło do rzekomego wyznaczenia miejsc postojowych nieprzewidywanego prawem „wydzieleniem konstrukcyjnym" poprzez użycie innego rodzaju materiałów oraz oddzielenie od pieszych „wysokimi krawężnikami": Obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 231 § 1 kk w zw. z art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6 kpa poprzez błędne przyjęcie, że organy władzy publicznej mogą działać poza zakresem przewidzianym przez prawo powszechnie obowiązujące; Obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 231 § 1 lek poprzez błędne przyjęcie, że urzędnicy miejscy podjęci działania i nie można zarzucić im bezczynności: Obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 286§1 kk poprzez przyjęcie, ze nie wyczerpane zostały w przedmiotowej sprawie znamiona doprowadzenia innych osób do niekorzystnego rozporządzenia swoim mieniem poprzez wyzyskanie wprowadzenia w błąd: Błąd w ustaleniach faktycznych wbrew zasadzie lex superior derogat legi inferiori poprzez przyjęcie, że Burmistrz Miasta B. oraz Dyrektor (...) B. musiał bezwzględnie realizować pobór opłat za postój w miejscach niewyznaczonych, gdyż wynikało to z obowiązku stosowania się do Uchwały Rady Miasta i mogło być wykonywane bez stosowania się do obowiązujących w tym zakresie norm nadrzędnych wobec prawa miejscowego, mimo że stały one w kolizji z treścią uchwały Rady Miasta w B. . Na podstawie art. 330§1 kpk skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz zobowiązanie Prokuratury Rejonowej w Lidzbarku Warmińskim do przeprowadzenia dowodów niezbędnych do pełnego zbadania okoliczności zdarzenia będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Sąd Rejonowy zważył , co następuje : W ocenie Sądu zażalenie pokrzywdzonego w części dotyczącej zarzutu opisanego w pkt I jest zasadne. Po zapoznaniu się z zgromadzonym materiałem dowodowym jak i z stanowiskiem pokrzywdzonego nie można nie zauważyć, że zażalenie strony pokrzywdzonej nie zostało dość wnikliwie przeanalizowane przez Prokuraturę. Podkreślenia wymagają następujące okoliczności, które w sposób wnikliwy należy wyjaśnić , zaś decyzja końcowa winna zawierać ustosunkowanie do niżej wskazanych kwestii. Wskazać bowiem należy, iż organ postępowania karnego nie jest związany kwalifikacją prawną czynu wynikającą z zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa. Uwaga ta właśnie odnosi się do czynu z pkt I postanowienia – a mianowicie organ postępowania przygotowawczego rozpoznający niniejszą sprawę winien zwrócić uwagę i dokonać analizy i ostatecznej oceny zaistniałej sytuacji pod kątem całości przepisu określonego w art. 231 k.k. W szczególności ocenie tej więc powinno podlegać i znamię ewentualnej „nieumyślności” jak i „istotnej szkody” z znaczeniu określonym w art. 231 § 3 k.k. Ponownej ocenie pod tym właśnie kątem wymaga w szczególności obszerna argumentacja pokrzywdzonego przytoczona w pkt Ad 4 i Ad5 zażalenia. Argumentacja tam przedstawiona winna znaleźć ustosunkowanie się organu postępowania przygotowawczego w zakresie rozstrzygnięcia dotyczącego świadomości osób odpowiedzialnych o zaistniałych nieprawidłowościach w oznaczeniu (...) w B. jak i konsekwencji związanej z dalszym pobieraniem opłat za parkowanie - w tym przyczynach wbrew przytoczonemu orzecznictwu przez pokrzywdzonego niezaprzestania pobierania opłat . Przy czym z pola widzenia organu postępowania przygotowawczego nie powinna umknąć cała treść art. 231 k.k. Tym samym uznać należy , że dopiero w oparciu o uzupełnione postępowanie w zakresie czynu opisanego w pkt I - w sprawie będzie można podjąć właściwą merytoryczną decyzję. Wobec powyższego orzeczono jak w pkt I. Odnosząc się natomiast do umorzenia śledztwa w zakresie czynu opisanego w pkt II wskazać należy , iż Sąd w pełni podziela stanowisko Prokuratora , że brak jest dowodów , które wskazywały by, iż doszło do popełnienia czynu zabronionego. Podkreślić należy, iż przy przestępstwie oszustwa koniecznym jest wykazanie, iż sprawca działał z zamiarem bezpośrednim. Wskazać należy, iż oszustwo jest przestępstwem trudnym do udowodnienia, a to ze względu na konieczność wykazania zamiaru bezpośredniego kierunkowego, tak co do celu działania, jak i używanych środków (por. wyr. SN z 22 XI 1973 r., OSNPG 1974, nr 7, poz. 7). Nie można przyjąć, że poprzez pobieranie opłat administracyjnych doszło do celowego wprowadzenia nieustalonej ilości osób w błąd i doprowadzenia ich do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Przede wszystkim, zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, że w realiach niniejszej sprawy doszło do działania w celu osiągnięcia korzyści majątkowej. Nie można mówić o świadomym celowym wprowadzeniu w błąd skoro działania urzędników były podejmowane w dobrej wierze, że sa zgodne z prawem. Biorąc pod uwagę , że w ocenie Sądu okoliczności sprawy odnośnie zarzutu opisanego w pkt II zostały należycie wyjaśnione na podstawie powołanych przepisów należało postanowić jak w pkt II.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę