II Kp 139/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Dzierżoniowie rozpoznał zażalenie pokrzywdzonego H.M. na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie uszkodzenia mienia, tj. pęknięcia ceramicznych płytek ściennych o wartości 2111 zł. Pokrzywdzony zarzucił organom postępowania przygotowawczego pobieżne potraktowanie sprawy i brak ukarania sprawcy, W.C., który wykonując prace remontowe w sąsiednim mieszkaniu, spowodował szkodę. Sąd Rejonowy nie uwzględnił zażalenia, utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie. Uzasadnienie opierało się na stwierdzeniu, że przestępstwo zniszczenia mienia (art. 288 § 1 k.k.) ma charakter umyślny, a w tym przypadku uszkodzenie płytek nastąpiło nieumyślnie, w wyniku prac remontowych. Sąd podkreślił, że brak znamion przestępstwa nie oznacza bezkarności sprawcy, a poszkodowany może dochodzić naprawienia szkody na drodze cywilnej. Sąd odniósł się również do zarzutów pokrzywdzonego dotyczących znieważenia i niewłaściwego traktowania osób niepełnosprawnych, wskazując, że te kwestie nie należą do przedmiotu postępowania w sprawie o zniszczenie mienia i ewentualnie mogą być ścigane w trybie prywatnoskargowym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaRozróżnienie między odpowiedzialnością karną a cywilną w przypadku nieumyślnego uszkodzenia mienia.
Dotyczy konkretnego typu sprawy (zniszczenie mienia) i wymaga wykazania braku umyślności działania sprawcy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy uszkodzenie mienia powstałe w wyniku prac remontowych, wykonanych przez sąsiada, stanowi przestępstwo zniszczenia mienia w rozumieniu art. 288 § 1 k.k., jeśli sprawca działał nieumyślnie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uszkodzenie mienia powstałe w wyniku nieumyślnego działania nie stanowi przestępstwa z art. 288 § 1 k.k., ponieważ przepis ten penalizuje jedynie umyślne zniszczenie lub uszkodzenie cudzej rzeczy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że art. 288 § 1 k.k. wymaga umyślności działania sprawcy (w formie zamiaru bezpośredniego lub ewentualnego). W analizowanej sprawie uszkodzenie płytek nastąpiło w wyniku prac remontowych, co zostało ocenione jako działanie nieumyślne. Ustawa karna nie przewiduje możliwości popełnienia przestępstwa z art. 288 § 1 k.k. w formie nieumyślnej.
Czy pokrzywdzony, którego mienie zostało uszkodzone w sposób nieumyślny, ma możliwość dochodzenia naprawienia szkody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pokrzywdzony może dochodzić naprawienia szkody na drodze cywilnej.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że zniszczenie lub uszkodzenie rzeczy powstałe w sposób nieumyślny stanowi delikt cywilny, który rodzi obowiązek odszkodowawczy. Poszkodowany może wytoczyć powództwo cywilne o naprawienie szkody, polegające na przywróceniu stanu poprzedniego lub zapłaceniu stosownego odszkodowania.
Czy zarzuty dotyczące znieważenia i niewłaściwego traktowania osób niepełnosprawnych mogą być rozpatrywane w postępowaniu dotyczącym zniszczenia mienia?
Odpowiedź sądu
Nie, kwestie te nie należą do przedmiotu postępowania w sprawie o zniszczenie mienia i mogą być ścigane odrębnie, w tym w trybie prywatnoskargowym.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że sprawa dotyczy zniszczenia mienia, a nie znieważenia. Przestępstwo znieważenia jest ścigane w trybie prywatnoskargowym, co oznacza, że podmiotem uprawnionym do wniesienia aktu oskarżenia nie jest prokurator. W związku z tym, sąd nie rozpatrywał tych zarzutów w ramach postępowania karnego dotyczącego zniszczenia mienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. M. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| W. C. | osoba_fizyczna | sprawca |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej w D. | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (7)
Główne
k.k. art. 288 § § 1
Kodeks karny
Przestępstwo zniszczenia mienia ma charakter umyślny; nie można go popełnić nieumyślnie, chyba że ustawa stanowi inaczej.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka negatywna wszczęcia postępowania przygotowawczego – brak w czynie znamion czynu zabronionego.
Pomocnicze
k.k. art. 9 § § 1
Kodeks karny
Definicja zamiaru bezpośredniego i ewentualnego.
k.k. art. 8
Kodeks karny
Występek można popełnić nieumyślnie tylko wtedy, gdy ustawa tak stanowi.
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 465 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 329 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uszkodzenie mienia nastąpiło w sposób nieumyślny, co wyklucza odpowiedzialność karną z art. 288 § 1 k.k. • Pokrzywdzony może dochodzić naprawienia szkody na drodze cywilnej.
Odrzucone argumenty
Zażalenie pokrzywdzonego na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia.
Godne uwagi sformułowania
Przestępstwo penalizowane przepisem art. 288 § 1 k.k. , tj. przestępstwo zniszczenia mienia, ma charakter umyślny. • Nie jest objęte penalizacją prawa karnego zniszczenie cudzej rzeczy, uszkodzenie takiej rzeczy lub uczynienie jej niezdatną do użytku wtedy, gdy działanie sprawcy polega na nieumyślności. • Fakt, iż sprawca uszkodzenia rzeczy, który dopuszcza się tej szkody nieumyślnie nie może ponosić odpowiedzialności za przestępstwo określone w art. 288 § 1 k.k. (ani też za żadne inne przestępstwo) nie oznacza, że pozostaje on bezkarny, a poszkodowany nie ma możliwości domagania się naprawienia wyrządzonej mu szkody. • Zniszczenie lub uszkodzenie rzeczy powstałe w sposób nieumyślny (...) stanowić może podstawę odpowiedzialności odszkodowawczej na gruncie prawa cywilnego.
Skład orzekający
Marta Błaszkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozróżnienie między odpowiedzialnością karną a cywilną w przypadku nieumyślnego uszkodzenia mienia."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego typu sprawy (zniszczenie mienia) i wymaga wykazania braku umyślności działania sprawcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne rozróżnienie między odpowiedzialnością karną a cywilną, co jest kluczowe dla zrozumienia granic prawa karnego i możliwości dochodzenia roszczeń przez poszkodowanych.
“Nieumyślnie zniszczyłeś sąsiadowi płytki? Nie grozi Ci więzienie, ale zapłacisz z własnej kieszeni.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.