II Kp 130/14
Podsumowanie
Sąd Rejonowy utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie zanieczyszczenia potoku, uznając brak wystarczających dowodów na ustalenie sprawcy i charakteru zanieczyszczenia.
Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie rozpatrywał zażalenie Społecznej Straży Rybackiej na postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie zanieczyszczenia potoku B. Skarżąca zarzucała nieuwzględnienie zeznań świadków i dowodów wizualnych. Sąd uznał jednak, że mimo stwierdzenia zanieczyszczenia i śnięcia ryb, brak było wystarczających dowodów (np. próbek wody) do ustalenia sprawcy i charakteru zanieczyszczenia, co uzasadniało odmowę wszczęcia dochodzenia.
Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie rozpoznał zażalenie Społecznej Straży Rybackiej Powiatu (...) na postanowienie Prokuratora Rejonowego o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie zanieczyszczenia potoku B. w okresie od 28 grudnia 2013 r. do 4 stycznia 2014 r. Zanieczyszczenie miało polegać na wprowadzeniu do wody substancji o czarnym, smolistym kolorze, która mogła spowodować zniszczenie w świecie zwierzęcym w znacznych rozmiarach, co potencjalnie wypełniało znamiona czynu z art. 182 § 1 k.k. Społeczna Straż Rybacka zarzuciła w zażaleniu, że nie uwzględniono zeznań świadków, funkcjonariuszy policji oraz materiału foto-wideo, a także wiedzy o właścicielu kolektora, z którego wypływała zanieczyszczona woda. Sąd, analizując akta sprawy, uznał jednak postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia za trafne. Podkreślono, że choć stwierdzono zanieczyszczenie wody i śnięcie ryb, nie pobrano próbek do badań, co uniemożliwiło ustalenie charakteru i stopnia zagrożenia zanieczyszczenia. Wiedza o właścicielu kolektora nie przesądzała o odpowiedzialności, zwłaszcza że kierownik oczyszczalni zaprzeczył spuszczaniu zanieczyszczeń, a inspektor ochrony środowiska nie stwierdził nieprawidłowości w oczyszczalni, wskazując na możliwość wprowadzenia zanieczyszczeń z innych miejsc. Wobec braku możliwości ustalenia źródła i sprawcy zanieczyszczenia, a także braku dowodów na jego szkodliwość i związek ze śnięciem ryb, sąd uznał, że zebrany materiał nie dawał wystarczających podstaw do wszczęcia postępowania przygotowawczego. W konsekwencji, zażalenie uznano za niezasadne, a zaskarżone postanowienie utrzymano w mocy.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, brak pobrania próbek i zabezpieczenia dowodów rzeczowych, uniemożliwiający ustalenie charakteru i sprawcy zanieczyszczenia, jest wystarczającą przesłanką do odmowy wszczęcia dochodzenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że mimo stwierdzenia zanieczyszczenia i śnięcia ryb, brak dowodów naukowych (próbek wody) i rzeczowych (zabezpieczonych ryb) uniemożliwia ustalenie, czy zanieczyszczenie miało charakter przestępstwa z art. 182 § 1 k.k. oraz kto jest jego sprawcą. Wiedza o właścicielu kolektora i zeznania świadków nie są wystarczające bez tych dowodów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić zażalenia i utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie
Strona wygrywająca
Prokurator Prokuratury Rejonowej w D.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Społeczna Straż Rybacka Powiatu (...) | instytucja | skarżący |
| Prokurator Prokuratury Rejonowej w D. | organ_państwowy | organ prowadzący postępowanie |
Przepisy (7)
Główne
k.k. art. 182 § § 1
Kodeks karny
Dotyczy zanieczyszczenia wody, powietrza lub powierzchni ziemi substancją lub promieniowaniem jonizującym w takiej ilości lub postaci, że może to zagrozić życiu lub zdrowiu człowieka lub spowodować istotne obniżenie jakości środowiska lub zniszczenie w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach.
k.p.k. art. 17 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa negatywne przesłanki wszczęcia postępowania, w tym brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu.
Pomocnicze
k.k. art. 182 § § 2
Kodeks karny
Dotyczy nieumyślnego popełnienia przestępstwa o znamionach określonych w § 1.
k.p.k. art. 437 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 465 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 329 § § 1
Kodeks postępowania karnego
u.p.o.ś. art. 3
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Definiuje pojęcia zanieczyszczenia i emisji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak pobrania próbek wody do badań. Niezabezpieczenie śniętych ryb. Brak możliwości ustalenia sprawcy zanieczyszczenia. Możliwość wprowadzenia zanieczyszczeń z innych źródeł niż kolektor. Brak stwierdzenia nieprawidłowości w oczyszczalni ścieków.
Odrzucone argumenty
Istnienie świadków zdarzenia (w tym funkcjonariuszy policji). Posiadanie materiału foto-wideo dokumentującego zdarzenie. Wiedza o właścicielu kolektora, z którego wypływała zanieczyszczona woda. Stwierdzenie zanieczyszczenia wody i śnięcia ryb.
Godne uwagi sformułowania
brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu nie podziela stanowiska skarżącej zarzucającej nieuwzględnienie wszystkich okoliczności sprawy nie przekroczenie obowiązujących norm tyczących się dopuszczalnej wielkości szkodliwych dla środowiska immisji, lecz obiektywne rozmiary niebezpieczeństwa nie zabezpieczono również ujawnionych śniętych ryb sama wiedza o tym do kogo należy kolektor wodny gruntowy [...] nie przesądza sama w sobie o tym, że to po stronie tego podmiotu stoi odpowiedzialność nie ma możliwości aby wypłynęły z niej ścieki zanieczyszczając tym samym wodę w potoku pozostawałoby irrelewantne dla sprawy o tyle, o ile czynności te i tak nie pozwoliłoby na ustalenie źródła zanieczyszczenia, a przede wszystkim jego sprawcy
Skład orzekający
Marta Błaszkiewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy wszczęcia dochodzenia w sprawach o zanieczyszczenie środowiska z powodu braku wystarczających dowodów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dowodów naukowych i rzeczowych, mimo istnienia innych poszlak.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje trudności dowodowe w sprawach o zanieczyszczenie środowiska i znaczenie formalnych wymogów proceduralnych dla wszczęcia postępowania karnego.
“Zanieczyszczenie potoku i śnięte ryby – dlaczego prokuratura odmówiła wszczęcia śledztwa?”
Sektor
ochrona środowiska
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II Kp 130/14 POSTANOWIENIE Dnia 9 maja 2014 roku Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie Wydział II Karny w składzie: Przewodnicząca: SSR Marta Błaszkiewicz Protokolant: Katarzyna Czaplicka po rozpoznaniu w sprawie o czyn z art. 182 § 1 k.k. na skutek zażalenia Społecznej Straży Rybackiej Powiatu (...) na postanowienie z dnia 27 stycznia 2014 roku zatwierdzone przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w D. w dniu 24 lutego 2014 roku, sygn. akt (...) , w przedmiocie odmowy wszczęcia dochodzenia na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. , art. 465 § 2 k.p.k. w zw. z art. 329 § 1 k.p.k. postanowił: nie uwzględnić zażalenia Społecznej Straży Rybackiej Powiatu (...) i utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2014 roku, zatwierdzonym przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w D. w dniu 24 lutego 2014 roku, w sprawie o sygn. akt (...) , odmówiono wszczęcia dochodzenia w sprawie zanieczyszczenia wody w okresie od 28 grudnia 2013 roku do dnia 4 stycznia 2014 roku między D. a B. na dopływie potoku B. poprzez wprowadzenie do wody nieustalonej ilości substancji niewiadomego pochodzenia o kolorze czarnym, konsystencji smolistej i lepkiej, mogącej spowodować zniszczenie w świecie zwierzęcym w znacznych rozmiarach, tj. o czyn z art. 182 § 1 k.k. Jako podstawę prawną odmowy wszczęcia postępowania przygotowawczego powołano przepis art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. , tj. brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu. Na powyższe postanowienie w ustawowym terminie zażalenie wniosła zawiadamiająca o popełnieniu w/w czynu Społeczna Straż Rybacka Powiatu (...) . W zażaleniu zarzuciła, że świadkami zdarzenia było łącznie 6 osób, w tym 2 funkcjonariuszy policji, ponadto na znacznym odcinku przedmiotowego potoku został zniszczony rybostan, a na materiale foto-video wyraźnie widać zaistniałe zdarzenie. Wskazała również, że wiadomym jest do kogo należy kolektor, z którego wypływała zatruta woda. Prokurator Prokuratury Rejonowej w D. przekazując powyższe zażalenie do rozpoznania tut. Sądowi, wniósł o utrzymanie zaskarżonego postanowienia w mocy wskazując, iż nie podziela stanowiska skarżącej zarzucającej nieuwzględnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności brak przesłuchań bezpośrednich świadków zdarzenia i wydanie decyzji kończącej postępowanie. W ocenie Sądu zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Analiza akt sprawy wskazuje na to, że decyzję procesową o odmowie wszczęcia dochodzenia w sprawie o czyn z art. 182 § 1 k.k. należy uznać za trafną. Dopuszcza się czynu z art. 182 § 1 k.k. ten kto zanieczyszcza wodę, powietrze lub powierzchnię ziemi substancją albo promieniowaniem jonizującym w takiej ilości lub w takiej postaci, że może to zagrozić życiu lub zdrowiu człowieka lub spowodować istotne obniżenie jakości wody, powietrza lub powierzchni ziemi lub zniszczenie w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach. W § 2 wskazanego artykułu penalizowane jest popełnienie nieumyślnie przestępstwa o znamionach określonych w § 1 . Warunkiem penalizacji jest aby ilość szkodliwych substancji lub promieniowania jonizującego była na tyle znaczna, iż spowodowane przez nie zanieczyszczenie mogło zagrozić życiu lub zdrowiu wielu osób albo spowodować zniszczenia w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach. Istotne jest tu nie przekroczenie obowiązujących norm tyczących się dopuszczalnej wielkości szkodliwych dla środowiska immisji, lecz obiektywne rozmiary niebezpieczeństwa, które tego rodzaju zachowanie stwarza. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2013 roku, poz. 1232, j.t. ze zm.) zanieczyszczeniem jest emisja, która może być szkodliwa dla zdrowia ludzi lub stanu środowiska, może powodować szkodę w dobrach materialnych, może pogarszać walory estetyczne środowiska lub może kolidować z innymi, uzasadnionymi sposobami korzystania ze środowiska. Emisją jest zaś bezpośrednie lub pośrednie wprowadzanie do powietrza, wody, gleby lub ziemi, w wyniku działalności człowieka, substancji lub energii. Przenosząc powyższe na kanwę niniejszej sprawy wskazać należy, że w toku czynności prowadzonych celem ustalenia czy istnieją podstawy do wszczęcia postępowania przygotowawczego w analizowanej sprawie, niewątpliwie stwierdzone zostało, że w dniu 4 stycznia 2014 roku na dopływie potoku B. (kolektor wodny gruntowy) wpływająca woda miała kolor czarny, smolisty i była lepka oraz że na odcinku począwszy od tego aż do ujścia rzeki P. zastano śnięte ryby tworzące wcześniej tamtejszy ekosystem. Okoliczności te potwierdzone zostały dokumentacją w postaci zapisu obrazu. Mogłyby one zatem zostać potwierdzone również przez osoby (naocznych świadków zdarzenia), których nieprzesłuchanie zarzucono w zażaleniu. Ujawnione okoliczności nie stanowią jednak wystarczającej przesłanki do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania przygotowawczego. B. jest, że w późniejszym czasie woda w tym miejscu była już krystaliczna i nie była zanieczyszczona, jak też to, że ani w dniu 4 stycznia 2014 roku, ani później nie zostały pobrane do badań stosowne próbki, które pozwoliłyby na ustalenie czy i jakie (o jakim stopniu zagrożenia) zanieczyszczenia w wodzie tej się znajdowały. Konieczności takiej nie widział w dniu 7 stycznia 2014 roku inspektor z Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony (...) z W. (wówczas już woda nie wykazywała żadnych śladów zanieczyszczeń). Nie zabezpieczono również ujawnionych śniętych ryb. Wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu sama wiedza o tym do kogo należy kolektor wodny gruntowy, z którego w dniu 4 stycznia 2014 roku wypływała woda zanieczyszczona ciemną mazią (w tym przypadku do miejskiej oczyszczalni ścieków w B. administrowanej przez Spółkę (...) w D. ) nie przesądza sama w sobie o tym, że to po stronie tego podmiotu stoi odpowiedzialność za zaistniałe zdarzenie. Sam składający ustne zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa Komendant Społecznej Straży Rybackiej Powiatu (...) przyznał, że kierownik oczyszczalni zaprzeczył jakoby spuszczano stamtąd jakiekolwiek zanieczyszczenia, jak też, że wskazał, iż jakkolwiek kolektor ten należy do wskazanej oczyszczalni, niemniej jednak po drodze, przez którąś ze studzienek rewizyjnych już poza obrębem oczyszczalni ktoś inny mógł wpuścić do wody takie zanieczyszczenia. Przesłuchiwany zawiadamiający oświadczył także, że „przypuszcza, iż z firmy pana D. (tj. Zakład Usług (...) ) nie wychodziły takie zanieczyszczenia”. Niezależnie od tego podkreślenia wymaga to, że w toku podjętych przez funkcjonariuszy policji czynności sprawdzających, z informacji uzyskanych od inspektora z Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony (...) z W. wynikało, że inspektor ten dokonał kontroli wskazanej oczyszczalni ścieków i w toku tej kontroli nie ujawnił on żadnych nieprawidłowości. Stwierdził on też, że oczyszczalnia ta jest zmodernizowana elektronicznie i nie ma możliwości aby wypłynęły z niej ścieki zanieczyszczając tym samym wodę w potoku. Ponadto w trakcie dokonywanych oględzin miejsca zdarzenia ujawnił on, że za przedmiotową oczyszczalnią znajdują się szczere pola i tereny budowy z licznymi kratkami ściekowymi i do tych właśnie kratek jakaś osoba mogła spuścić zanieczyszczenia, pomijając oczyszczalnię ścieków. Wobec powyższego brak jest obecnie możliwości nie tylko ustalenia sprawcy zanieczyszczenia potoku, ale także brak jest nawet w ogóle możliwości dokładnego ustalenia miejsca, w którym takie zanieczyszczenia dostały się do wód potoku. Od podjęcia tego typu działań odstąpili również sami kontrolerzy z Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony (...) z W. . W tej sytuacji uznać zatem należało, że nawet samo dysponowanie nagranym materiałem (potwierdzającym niewątpliwie fakt wystąpienia zanieczyszczenia wody i ujawnienia śniętych ryb), jak też ewentualne przesłuchanie na powyższe okoliczności pozostałych osób, które były naocznymi świadkami wypływania tej zanieczyszczonej jakąś substancją wody (czyli strażników Społecznej Straży Rybackiej, czy też przybyłych w dniu 4 stycznia 2014 roku na miejsce zdarzenia funkcjonariuszy policji) pozostawałoby irrelewantne dla sprawy o tyle, o ile czynności te i tak nie pozwoliłoby na ustalenie źródła zanieczyszczenia, a przede wszystkim jego sprawcy. Niezależnie od tego wskazać również trzeba, że niepobranie stosownych próbek wody do badań, jak też niezabezpieczenie ujawnionych śniętych ryb wyklucza nawet w obecnej sytuacji możliwość ustalenia czy zanieczyszczenie to nosiło cechy jakie wymaga przepis art. 182 k.k. (a więc, że ujawniona w wodzie substancja miała taką ilość lub taką postać, że mogło to zagrozić życiu lub zdrowiu człowieka lub spowodować istotne obniżenie jakości wody lub zniszczenie w świecie roślinnym albo zwierzęcym w znacznych rozmiarach), jak też czy w ogóle było to zanieczyszczenie szkodliwe dla środowiska oraz czy było ono bezpośrednią przyczyną śnięcia ryb. Zebrany w sprawie materiał istotnie nie dał, wbrew stanowisku skarżącego, wystarczających podstaw do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania przygotowawczego w omawianej sprawie. Podzielić wobec tego należało stanowisko, iż brak jest danych dostatecznie uzasadniających popełnienie czynu z art. 182 k.k. Mając na uwadze powyższe decyzję Prokuratora uznać trzeba było za trafną i uzasadnioną. W konsekwencji powyższego wniesione zażalenie ocenić należało jako niezasadne, co obligowało do orzeczenia jak w sentencji postanowienia. (...) (...)
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę