II Kop 25/16

Sąd Okręgowy w PłockuPłock2017-04-25
SAOSKarnewykonanie karWysokaokręgowy
europejski nakaz aresztowaniakara pozbawienia wolnościwykonanie karyochrona życia prywatnegoproporcjonalnośćczasprawo międzynarodoweKonwencja o prawach człowieka

Sąd Okręgowy w Płocku nie uwzględnił wniosku o wydanie europejskiego nakazu aresztowania dla P.Z. w celu wykonania kary pozbawienia wolności, uznając, że po upływie 12 lat od uprawomocnienia wyroku, jego wykonanie byłoby nieproporcjonalne i naruszałoby prawo do ochrony życia prywatnego.

Sąd Okręgowy w Płocku rozpoznał wniosek o wydanie europejskiego nakazu aresztowania dla P.Z. w celu wykonania kary 1 roku pozbawienia wolności. P.Z. został skazany za oszustwo w 2005 roku, z warunkowym zawieszeniem kary i obowiązkiem naprawienia szkody. Po wielu latach, licznych odroczeniach wykonania kary i zmianach w sytuacji procesowej, sąd uznał, że wydanie nakazu aresztowania po 12 latach od uprawomocnienia wyroku byłoby nieproporcjonalne i naruszałoby prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego, zwłaszcza że P.Z. mieszka i pracuje w Holandii. Sąd podkreślił, że interes publiczny w wymierzeniu kary maleje wraz z upływem czasu.

Sąd Okręgowy w Płocku rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w Płońsku o wydanie europejskiego nakazu aresztowania dla P. Z., urodzonego w L., w celu wykonania kary 1 roku pozbawienia wolności. Kara ta została orzeczona wyrokiem Sądu Rejonowego w Płońsku z 4 lutego 2005 r. w sprawie II K 494/02, za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Wyrok ten pierwotnie warunkowo zawiesił wykonanie kary na okres próby 4 lat i zobowiązał skazanego do naprawienia szkody. Wykonanie kary zostało ostatecznie zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Płońsku z 29 października 2014 r. Sąd Okręgowy w Płocku, analizując sprawę, stwierdził, że P. Z. był przedsiębiorcą, który przejął firmę z długami. Przestępstwo polegało na zakupie półtusz wieprzowych bez możliwości zapłaty. Po skazaniu, P. Z. wyjechał do Holandii. Przez lata postępowanie dotyczące wykonania kary było wielokrotnie odraczane, a skazany nie wywiązał się w pełni z obowiązku naprawienia szkody. Sąd Okręgowy w Płocku uznał, że wydanie europejskiego nakazu aresztowania po upływie 12 lat od uprawomocnienia wyroku i 18 lat od popełnienia przestępstwa byłoby nieproporcjonalne. Powołał się na art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności oraz art. 31 ust. 2 i 3 Konstytucji RP, wskazując na prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego. Sąd podkreślił, że oba przestępstwa nie miały charakteru kryminalnego, a popełnione zostały w przymusowej sytuacji ekonomicznej. Ponadto, interes majątkowy pokrzywdzonej spółki może być chroniony za pomocą Europejskiego Tytułu Wykonawczego, a miejsce zamieszkania i pracodawca P. Z. są znane. W związku z tym, sąd postanowił nie uwzględnić wniosku o wydanie europejskiego nakazu aresztowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wydanie europejskiego nakazu aresztowania w takiej sytuacji byłoby nieproporcjonalne i naruszałoby prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że upływ 12 lat od uprawomocnienia wyroku i 18 lat od popełnienia przestępstwa sprawia, że wykonanie kary byłoby nieproporcjonalne, naruszając art. 8 EKPC i art. 31 Konstytucji RP. Podkreślono, że interes publiczny w wymierzeniu kary maleje z czasem, a skazany prowadzi ustabilizowane życie w Holandii.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie uwzględniono wniosku

Strona wygrywająca

P. Z.

Strony

NazwaTypRola
P. Z.osoba_fizycznaskazany
Sąd Rejonowy w Płońskuinstytucjawnioskodawca
spółka (...) półtusz wieprzowychspółkapokrzywdzony
(...) Grupy Inwestycyjnejspółkapodmiot przejmujący aktywa pokrzywdzonej spółki

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 607 a

Kodeks postępowania karnego

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

ingerencja władzy publicznej w prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego musi być konieczna i proporcjonalna.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ograniczenia w korzystaniu z konstytucyjnych wolności mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Te przepisy mają pierwszeństwo przed ustawą.

Pomocnicze

k.p.k. art. 607 b

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Znaczny upływ czasu od uprawomocnienia wyroku i popełnienia przestępstwa. Naruszenie prawa do ochrony życia prywatnego i rodzinnego (art. 8 EKPC, art. 31 Konstytucji). Przestępstwo popełnione w przymusowej sytuacji ekonomicznej. Możliwość ochrony interesu majątkowego za pomocą Europejskiego Tytułu Wykonawczego.

Godne uwagi sformułowania

wydanie takiego nakazu stanowiłoby reakcję niewspółmierną do rzeczywistej potrzeby i nadmierną z punktu widzenia nagromadzonych okoliczności. Upływ znacznego czasu, jaki nastąpił od uprawomocnienia się wyroku skazującego zmniejszył przy tym dodatkowo znaczenie powyższego czynnika, w istotny sposób zmieniając także perspektywę oceny faktycznej i prawnej okoliczności sprawy. Niewczesność użycia środków prawnych sprawia bowiem, że ich zastosowanie może stanowić nieproporcjonalną ingerencję w dobro osobiste, a tym samym sprzeczną z art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Każdy, nie wyłączając osób skazanych, ma bowiem prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego, a ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa, z wyjątkiem ingerencji koniecznej i proporcjonalnej, pozostaje niedopuszczalna.

Skład orzekający

Dariusz Wysocki

sędzia SO

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ograniczenia w stosowaniu środków prawnych (w tym europejskiego nakazu aresztowania) ze względu na upływ czasu i naruszenie prawa do życia prywatnego i rodzinnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy skazany przebywa za granicą, a przestępstwo nie miało charakteru kryminalnego i zostało popełnione w trudnej sytuacji ekonomicznej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak upływ czasu i ochrona praw człowieka mogą wpłynąć na wykonanie kary, nawet w przypadku przestępstwa. Pokazuje też złożoność międzynarodowego prawa karnego.

Czy 12 lat po wyroku można uniknąć więzienia? Sąd Okręgowy w Płocku mówi 'nie' dla europejskiego nakazu aresztowania.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II Kop 25/16 POSTANOWIENIE Płock, 25 kwietnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Płocku – II Wydział Karny w składzie sędzia SO Dariusz Wysocki protokolant st. sekr. sąd. Sylwia Kruszczyńska po rozpoznaniu 25 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu bez udziału stron sprawy z wniosku Sądu Rejonowego w Płońsku o wydanie europejskiego nakazu aresztowania P. Z. , urodzonego (...) w L. syna J. i I. , w celu wykonania kary 1 roku pozbawienia wolności, orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Płońsku z 4 lutego 2005 r. w sprawie oznaczonej II K 494/02 , za przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. (w wyroku warunkowo zawieszono wykonanie kary na okres próby 4 lat, wykonanie ostatecznie zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Płońsku z 29 października 2014 r.) na podstawie art. 607 a k.p.k. postanawia nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE P. Z. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Płońsku z 4 lutego 2005r. w sprawie II K 494/02 za czyn z art. 286§1 k.k. w zw. z art. 12 k.k. popełniony w marcu 1999 r. Z materiałów sprawy wynika, że P. Z. był przedsiębiorcą, właścicielem zakładu przemysłu mięsnego, który przejął z długami po śmierci ojca. Przypisane oskarżonemu w wyroku przestępne zachowanie polegało na zakupie od spółki (...) półtusz wieprzowych za sumę 94.439,30 zł, pomimo świadomości braku płynności finansowej, której to sumy oskarżony nie był w stanie zapłacić, ponieważ z płatności nie wywiązywali się jego dłużnicy (k. 59, 65-67). Sąd wymierzył oskarżonemu w przedmiotowym wyroku karę 1 roku pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 4 lat i zobowiązał P. Z. do naprawienia szkody przez zwrot pokrzywdzonemu kwoty 82.061,30zł w terminie 3 lat od uprawomocnienia się orzeczenia (k. 5). Oskarżony był obecny na rozprawie oraz na ogłoszeniu wyroku (k. 64 – 67). W 2007 r. P. Z. wyjechał zagranicę w poszukiwaniu pracy i znalazł zatrudnienie w zakładzie mięsnym w Holandii (k. 78, 79, 51). Postanowieniem z 9 marca 2009r. Sąd Rejonowy w Płońsku zarządził wykonanie wymierzonej P. Z. kary pozbawienia wolności ze względu na niewywiązanie się przez przebywającego zagranicą skazanego z nałożonego obowiązku naprawienia szkody (k. 6). Natomiast Sąd Okręgowy w Płocku, postanowieniem z 11 marca 2010 r., nie uwzględnił wniosku o wydanie europejskiego nakazu aresztowania P. Z. w celu wykonania kary (k. 40-41). Natomiast P. Z. został zatrzymany w Holandii 26 stycznia 2011r. (k. 146) na podstawie europejskiego nakazu aresztowania wydanego przez Sąd Okręgowy w Poznaniu postanowieniem z 9 czerwca 2008r., sygnatura III Kop 120/08 i przekazany do Polski 27 maja 2011r. (k. 148), w celu przeprowadzenia postępowania karnego w sprawie III K 172/08 Sądu Rejonowego w Poznaniu (k. 138-139). Po przekazaniu P. Z. do Polski Sąd Rejonowy Poznań Stare Miasto w wydał 30 czerwca 2011r. sprawie III K 172/08 wyrok skazujący go na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres próby 5 lat, za usiłowanie uzyskania w listopadzie 2006 r. pożyczki w wysokości 5.000 zł na podstawie nierzetelnych dokumentów (k. 54-55). Jednocześnie w chwili wyrokowania Sąd ten uchylił tymczasowe aresztowanie oskarżonego (k. 53). Ze względu na to, że wykonanie kary orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Płońsku z 4 lutego 2005r. w sprawie II K 494/02 nie było objęte europejskim nakazem aresztowania na podstawie którego P. Z. został przekazany do Polski, zakład karny odmówił wprowadzenia do wykonania przedmiotowej kary, a Sąd Rejonowy w Płońsku 7 lipca 2011r., na posiedzeniu w przedmiocie ewentualnego zrzeczenia się przez skazanego prawa z art. 607e § 1 k.p.k. wydał postanowienie o umorzeniu postępowania w przedmiocie wprowadzenia kary do wykonania, wobec braku na to zgody skazanego(k. 87-88). A poszukiwania P. Z. listem gończym, zarządzone przez Sąd Rejonowy w Płońsku postanowieniem z 19 sierpnia 2009r. (k. 80), zostały odwołane postanowieniem z 8 czerwca 2011r. (k. 83). Zwróci należy uwagę, że Sąd Rejonowy w Płońsku mógł wtedy wystąpić o rozszerzenie przekazania P. Z. na podstawie (...) , jednak – wobec uchylenia tymczasowego aresztowania oskarżonego przez Sąd Rejonowy Poznań Stare Miasto po wydaniu wyroku w sprawie III K 172/08 – i wobec wątpliwości, czy zgoda na rozszerzenie przekazania zostałaby wówczas wydana, nie uczynił tego. Natomiast postanowieniem wydanym na posiedzeniu 21 grudnia 2011r. odroczył P. Z. wykonanie kary na okres 6 miesięcy, tj. do 21 czerwca 2012r. (k. 92-93). Pomimo, że skazany nałożony na niego w wyroku obowiązek wykonał w niewielkim tylko zakresie (k. 98), to postanowieniem z 26 lipca 2012r. odroczono mu dalej wykonanie kary na kolejne 6 miesięcy, do 26 stycznia 2013r. (k. 97). Na posiedzeniu 18 lutego 2013r. Sąd Rejonowy w Płońsku nie uwzględnił wniosku obrońcy skazanego o warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności (k. 99-100). Na skutek zażalenia obrońcy skazanego postanowieniem Sądu Okręgowego w Płocku z 7 czerwca 2013r., sygnatura V Kzw 228/13, zmienione zostało zaskarżone postanowienie w ten sposób, że warunkowo zawieszono P. Z. wykonanie kary 1 roku pozbawienia wolności na okres 4 lat tytułem próby i określono termin wykonania obowiązku naprawienia szkody do 7 czerwca 2014r (k. 7-7v, to samo na k. 103-104). Postanowieniem z 29 października 2014r., sygn. akt II Ko 1135/14 Sąd Rejonowy w Płońsku, na wniosek kuratora (k. 105), ponownie zarządził wykonanie przedmiotowej kary pozbawienia wolności wobec P. Z. (k. 9-9v, to samo k. 106-108). Skazany nie był osobiście obecny na posiedzeniu w przedmiocie zarządzenia wykonania kary, ale korzystał z pomocy ustanowionego z wyboru obrońcy. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Sąd Okręgowy w Płocku postanowieniem z 27 marca 2015r., sygn. akt V Kzw 38/15 (k. 10-10v to samo na k. 110-111). A na posiedzeniu 10 czerwca 2015r. Sąd Rejonowy w Płońsku nie uwzględnił wniosku skazanego o odroczenie wykonania kary (k. 116-117). Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Sąd Okręgowy w Płocku 23.09.2015r. (k. 118-119). Postanowieniem Sądu Rejonowego w Płońsku z 19 listopada 2015r. zarządzono poszukiwania P. Z. listem gończym (k. 11, list gończy k. 12-13). Z informacji Policji oraz z wywiadu środowiskowego kuratora sądowego wynika, że P. Z. zamieszkuje wraz z rodziną w Holandii w miejscowości G. 92, (...) , gdzie kupił dom, na który zaciągnął kredyt. Pracuje w zakładzie (...) w miejscowości B. , zatrudniony przez firmę (...) (k. 17, 19-20). Z informacji pełnomocnika podmiotu, który przejął aktywa pokrzywdzonej przestępstwem oskarżonego spółki (...) Grupy Inwestycyjnej z siedzibą w R. – adw. T. W. wynika, że skazany P. Z. jedynie w nieznacznym zakresie wywiązał się z nałożonego w wyroku obowiązku naprawienia szkody (k. 174, 175). Sąd okręgowy stwierdza, że w tym stanie faktycznym nie zachodzą przeszkody do wydania europejskiego nakazu aresztowania przewidziane w art. 607 b k.p.k. , jednak wydanie takiego nakazu stanowiłoby reakcję niewspółmierną do rzeczywistej potrzeby i nadmierną z punktu widzenia nagromadzonych okoliczności. Racjonalizacja reakcji karnej w stosunku do P. Z. i działania na rzecz zapewnienia jej skuteczności, nie były jednoznaczne i dostatecznie efektywne. Upływ znacznego czasu, jaki nastąpił od uprawomocnienia się wyroku skazującego zmniejszył przy tym dodatkowo znaczenie powyższego czynnika, w istotny sposób zmieniając także perspektywę oceny faktycznej i prawnej okoliczności sprawy. W interesie publicznym leży by wobec osób które popełniły przestępstwo przeprowadzone zostało rzetelne postępowanie i żeby reakcja karna, jeżeli dochodzi do jej zastosowania, spełniła inkorporowane w niej cele i przeznaczoną funkcję oraz żeby nie doszło do zdarzeń, w obliczu których osoba skazana mogłaby żyć w przekonaniu o iluzoryczności zastosowanych wobec niej środków penalnych. Ów interes publiczny, z zasady przeważa nad interesami prywatnymi skazanego i pokrzywdzonego, w stopniu zależącym od charakteru i wagi popełnionego przestępstwa, okoliczności jego popełnienia i cech samego sprawcy. Znaczne opóźnienie w stosowaniu właściwych środków prawnych zmniejsza przy tym znaczenie przewagi interesu publicznego nad prywatnym w postaci życia prywatnego i rodzinnego osoby, względem której środki te mają być stosowane. Niewczesność użycia środków prawnych sprawia bowiem, że ich zastosowanie może stanowić nieproporcjonalną ingerencję w dobro osobiste, a tym samym sprzeczną z art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1996 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.). Każdy, nie wyłączając osób skazanych, ma bowiem prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego, a ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa, z wyjątkiem ingerencji koniecznej i proporcjonalnej, pozostaje niedopuszczalna. Tożsamej treści normę statuują także przepisy art. 31 ust. 2 zd. pierwsze i ust. 3 Konstytucji . Kierując się zatem powyższymi wskazaniami, sąd okręgowy uznaje, że wydanie obecnie europejskiego nakazu aresztowania P. Z. , po upływie 12 lat od uprawomocnienia się wyroku skazującego w sprawie II K 494/02, a 18 lat od popełnienia przypisanego tym wyrokiem przestępstwa, byłoby sprzeczne z normą prawną dekodowaną z treści przepisów art. 8 powołanej wyżej Konwencji, a także art. 31 ust. 2 zd. pierwsze i ust. 3 Konstytucji , które to przepisy – mocą art. 8 ust. 1 i 2 oraz art. 91 ust. 2 Konstytucji – należy zastosować, jako mające pierwszeństwo przed ustawą. Dokonując takiego rozstrzygnięcia sąd okręgowy kierował się przy tym także ustaleniem, że: - obydwa przestępstwa, tj. przypisane wyrokami Sądów Rejonowego w Płońsku i Rejonowego Poznań Stare Miasto w Poznaniu nie miały charakteru kryminalnego, popełnione były w przymusowej sytuacji ekonomicznej, w jakiej znalazł się oskarżony, a sam P. Z. nie ujawniał poza tym skłonności do zachowań sprzecznych z zasadami współżycia społecznego, - wynikający z wyroku karnego interes majątkowy (...) Grupy (...) pozwala w wystarczającym stopniu ochronić instytucja Europejskiego Tytułu Wykonawczego, tym bardziej, że znane są: miejsce zamieszkania i zagraniczny pracodawca P. Z. . ZARZĄDZENIE Odpis postanowienia doręczyć Sądowi Rejonowemu w Płońsku ze stwierdzeniem prawomocności oraz informacyjnie Prokuratorowi Okręgowemu w Płocku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI