II KO 93/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił wznowienia postępowania z urzędu w sprawie zakończonej postanowieniem o charakterze kasatoryjnym, uznając, że instytucja wznowienia dotyczy tylko postępowań rozstrzygających o odpowiedzialności karnej.
Sąd Najwyższy, rozpoznając pismo sygnalizujące potrzebę wznowienia postępowania z urzędu, odmówił jego wszczęcia. Sędzia SN Kazimierz Klugiewicz wyjaśnił, że instytucja wznowienia postępowania dotyczy jedynie postępowań w głównym nurcie, rozstrzygających o odpowiedzialności karnej, a nie postępowań ubocznych, takich jak kontrola podstawności wyroku kasatoryjnego. Postępowanie dotyczące wyroku kasatoryjnego nie przesądza o odpowiedzialności karnej i nie posiada cech prawomocności materialnej i formalnej.
Sąd Najwyższy w składzie sędziego SN Kazimierza Klugiewicza wydał zarządzenie, w którym odmówił wszczęcia postępowania o wznowienie z urzędu na podstawie pisma Z.N. sygnalizującego potrzebę wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II KS 18/21. Uzasadnienie opiera się na utrwalonym orzecznictwie, zgodnie z którym instytucja wznowienia postępowania dotyczy jedynie postępowania w jego głównym nurcie, czyli rozstrzygnięć co do istoty sprawy i odpowiedzialności karnej. Orzeczenie kończące postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. to takie, które rozstrzyga o odpowiedzialności karnej. Postępowanie, do którego odnosiła się sygnalizacja, miało charakter uboczny i dotyczyło kontroli podstawności wydania przez sąd odwoławczy wyroku kasatoryjnego, nie przesądzając o odpowiedzialności karnej. Wyroki kasatoryjne oraz orzeczenia Sądu Najwyższego wydawane w trybie Rozdz. 55a k.p.k. nie posiadają prawomocności formalnej i materialnej. W związku z tym, sygnalizacja dotycząca wznowienia postępowania z urzędu nie mogła przynieść oczekiwanego rezultatu. Na wydane zarządzenie nie przysługuje zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie o wznowienie postępowania z urzędu nie może dotyczyć postanowienia o charakterze kasatoryjnym, gdyż instytucja ta dotyczy jedynie postępowań rozstrzygających o odpowiedzialności karnej.
Uzasadnienie
Instytucja wznowienia postępowania dotyczy tylko postępowania w jego głównym nurcie, rozstrzygającego o odpowiedzialności karnej. Postanowienia kasatoryjne nie przesądzają o odpowiedzialności karnej i nie posiadają prawomocności materialnej i formalnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa wszczęcia postępowania o wznowienie z urzędu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z.N. | inne | sygnalizujący |
| M.B. | inne | wnioskodawca |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 542 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 540 § 1
Kodeks postępowania karnego
Orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu tego przepisu jest orzeczenie, które rozstrzyga co do odpowiedzialności karnej.
Pomocnicze
k.p.k. art. 539a § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 9 § 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie kasatoryjne nie rozstrzyga o odpowiedzialności karnej. Wyroki kasatoryjne nie posiadają prawomocności materialnej i formalnej. Instytucja wznowienia postępowania dotyczy tylko postępowań w głównym nurcie.
Godne uwagi sformułowania
instytucji wznowienia postępowania dotyczy ona jednie postępowania w jego głównym nurcie orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. jest orzeczenie, które rozstrzyga co do odpowiedzialności karnej postępowanie [...] ma charakter uboczny i dotyczy jedynie kontroli podstawności wydania przez Sąd odwoławczy wyroku o charakterze kasatoryjnym wyroki kasatoryjne sądów odwoławczych, jak i w konsekwencji orzeczenia Sądu Najwyższego wydawane w postępowaniu prowadzonym w trybie Rozdz. 55a takich przymiotów nie posiadają
Skład orzekający
Kazimierz Klugiewicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego, w szczególności w kontekście wyroków kasatoryjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podstaw do wznowienia postępowania z urzędu w odniesieniu do postanowienia kasatoryjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa karnego procesowego, wyjaśniając granice stosowania instytucji wznowienia postępowania. Nie jest jednak szczególnie interesujące dla szerszej publiczności.
“Kiedy nie można wznowić postępowania karnego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt II KO 93/21 ZARZĄDZENIE Dnia 16 listopada 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz Dnia 16 listopada 2021 r., Sędzia SN Kazimierz Klugiewicz, po zapoznaniu się z pismem Z.N., sygnalizującym konieczność wznowienia z urzędu postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2021 r., sygn. akt II KS 18/21, nie stwierdzam podstaw do wszczęcia przez Sąd Najwyższy postępowania o wznowienie z urzędu wskazanego wyżej postępowania (art. 542 § 3 k.p.k.). UZASADNIENIE Jak wskazuje się w orzecznictwie i co wynika z rato legis instytucji wznowienia postępowania dotyczy ona jednie postępowania w jego głównym nurcie, a więc co do istoty sprawy i związanych z nią rozstrzygnięć — w szczególności orzeczeniem kończącym postępowanie sądowe w rozumieniu art. 540 § 1 k.p.k. jest orzeczenie, które rozstrzyga co do odpowiedzialności karnej ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2007 r., V KZ 24/07, OSNKW 2007/6/53, LEX nr 270987; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2008 r, IV KC 118/07, LEX nr 346765 ). Tymczasem postępowanie, do którego odnosi się sygnalizacja Z.N. co do konieczności wznowienia postępowania z urzędu, ma charakter uboczny i dotyczy jedynie kontroli podstawności wydania przez Sąd odwoławczy wyroku o charakterze kasatoryjnym, nie przesądzając w żadnym stopniu o kwestii odpowiedzialności karnej wnioskodawcy, co wyraźnie wynika z ograniczonych podstaw skargi, określonych w art. 539a § 3 k.p.k. W tym kontekście warto zauważyć, że w art. 540 § 1 k.p.k. mowa jest wprost o postępowaniu zakończonym prawomocnym wyrokiem, a zatem takim orzeczeniem, które cechuje się prawomocnością zarówno w znaczeniu formalnym, jak i materialnym. Tymczasem wyroki kasatoryjne sądów odwoławczych, jak i w konsekwencji orzeczenia Sądu Najwyższego wydawane w postępowaniu prowadzonym w trybie Rozdz. 55a takich przymiotów nie posiadają (por. J. Matras, w: Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. K. Dudka, Warszawa 2020, teza 2 do art. 539a ). Z tego względu, sygnalizacja dotycząca wznowienia postępowania z urzędu (art. 9 § 2 k.p.k.), nie mogła przynieść oczekiwanego przez M.B. rezultatu ( zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt IV KO 80/21 ). Na powyższe zarządzenie zażalenie nie przysługuje.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI