II KO 79/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał sprawę o zniesławienie do rozpoznania innemu sądowi rejonowemu ze względu na to, że oskarżyciel prywatny jest sędzią orzekającym w sądzie nadrzędnym.
Sąd Rejonowy w W. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy o zniesławienie (art. 212 § 1 k.k.) do innego sądu, ponieważ oskarżyciel prywatny jest sędzią orzekającym w sądzie nadrzędnym, co mogłoby budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga rozpoznania sprawy przez inny sąd, aby uniknąć zarzutów o brak bezstronności. Sprawę przekazano do Sądu Rejonowego w O.
Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy z oskarżenia prywatnego przeciwko B. B., oskarżonemu o zniesławienie z art. 212 § 1 k.k., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Jako powód wskazano, że oskarżyciel prywatny jest sędzią orzekającym w stałej delegacji w X Wydziale Odwoławczym Sądu Okręgowego w W., który jest sądem nadrzędnym dla sądu wnioskującego. Dodatkowo, zarzuty aktu oskarżenia dotyczyły wypowiedzi oskarżonego związanych z pracą orzeczniczą oskarżyciela. Sąd Rejonowy uznał, że taka sytuacja może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w W. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, uznał wniosek za zasadny. Podkreślono, że korzystanie z właściwości z delegacji jest wyjątkiem od zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy i wymaga wykazania, że dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. W niniejszej sprawie, ze względu na fakt, że oskarżyciel jest znanym sędzią orzekającym w sądzie właściwym miejscowo i rozpoznającym środki odwoławcze od jego orzeczeń, przekazanie sprawy innemu sądowi jest celowe dla uniknięcia zarzutów o brak obiektywizmu. Sąd Najwyższy powołał się na podobną praktykę i uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do Sądu Rejonowego w O.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, w takiej sytuacji zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja, w której oskarżyciel prywatny jest sędzią orzekającym w sądzie nadrzędnym i zarzuty dotyczą jego pracy orzeczniczej, może budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Przekazanie sprawy innemu sądowi jest celowe dla uniknięcia zarzutów o brak bezstronności i służy dobru wymiaru sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. R. | osoba_fizyczna | oskarżyciel prywatny |
| B. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten stanowi podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości.
Pomocnicze
k.k. art. 212 § § 1
Kodeks karny
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy prawa do sądu i rozpoznania sprawy przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oskarżyciel prywatny jest sędzią orzekającym w sądzie nadrzędnym. Zarzuty aktu oskarżenia dotyczą pracy orzeczniczej oskarżyciela. Sytuacja może stwarzać u postronnego obserwatora przekonanie o braku obiektywizmu. Dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy.
Godne uwagi sformułowania
może stwarzać, u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w W. w sposób obiektywny dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego
Skład orzekający
Jacek Błaszczyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy karnej do innego sądu ze względu na konflikt interesów lub wątpliwości co do bezstronności sądu, gdy oskarżyciel jest sędzią."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji konfliktu interesów w sprawach z oskarżenia prywatnego, gdzie oskarżyciel jest sędzią sądu nadrzędnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sądy dbają o pozory bezstronności i obiektywizmu, nawet w sprawach o zniesławienie, gdzie oskarżycielem jest sam sędzia.
“Sędzia oskarża sędziego o zniesławienie – sprawę przejmuje inny sąd!”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt II KO 79/20 POSTANOWIENIE Dnia 29 grudnia 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Błaszczyk po rozpoznaniu sprawy z oskarżenia prywatnego P. R. przeciwko B. B. oskarżonemu z art. 212 § 1 k.k. w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 29 grudnia 2020 r., wniosku Sądu Rejonowego w W. z dnia 28 października 2020 r., sygn. akt X K (…) o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w O.. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 28 października 2020 r., sygn. akt X K (…), Sąd Rejonowy w W., na podstawie art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy oskarżonego B. B. do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Wnioskujący Sąd wskazał, że oskarżycielem prywatnym w sprawie jest sędzia orzekający w stałej delegacji, w X Wydziale Odwoławczym Sądu Okręgowego w W., który jest sądem nadrzędnym nad sądem wnioskującym. Nadto, podniesiono, że zarzuty aktu oskarżenia dotyczą wypowiedzi oskarżonego związanych z pracą orzeczniczą oskarżyciela prywatnego jako sędziego. W ocenie wnioskującego Sądu tego rodzaju sytuacja może stwarzać, u postronnego obserwatora, przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w Sądzie Rejonowym w W. w sposób obiektywny. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w W. jest zasadny i zasługuje na uwzględnienie. Korzystanie z właściwości z delegacji przewidzianej ustawowo w przepisie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) – i jedynie w sytuacji, gdy zostanie wykazane, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia. W niniejszej sprawie, istotnie, oskarżycielem prywatnym jest sędzia, który jest znany innym sędziom orzekającym w sądzie właściwym miejscowo i który rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wydawanych przez sąd właściwy miejscowo. Dla uniknięcia w takim wypadku zarzutów, które mogłyby rzutować na brak obiektywizmu i bezstronności przy rozpoznaniu sprawy, celowe jest, by była ona rozpoznana przez inny Sąd Rejonowy. Stanowisko takie jest zgodne z dotychczasową praktyką Sądu Najwyższego (vide: m. in. postanowienie z dnia 7 czerwca 2018 r., V KO 41/18, LEX nr 2506137). Mając na względzie zrozumiałą i przekonującą argumentację przedstawioną w uzasadnieniu wystąpienia sądu właściwego miejscowo i rzeczowo do rozpoznania skargi inicjującej postępowanie sądowe - uznać należało, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego. Nic nie stoi obecnie na przeszkodzie, aby sądem tym był Sąd Rejonowy w O. Z tych też powodów orzeczono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI