II KO 71/13

Sąd Najwyższy2013-10-30
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywyłączenie sędziegodobro wymiaru sprawiedliwościwłaściwość sąduSąd NajwyższyKodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi z powodu braku doświadczenia sędziów w sprawach tego typu.

Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej z udziałem 24 oskarżonych do innego sądu, argumentując, że wyłączenie sędziów z pionu karnego z powodu braku doświadczenia w sprawach tego typu zagroziłoby dobru wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, wskazując, że instytucja przekazania sprawy jest wyjątkowa i nie może być nadużywana. Podkreślono, że wyłączenie sędziów powinno nastąpić na podstawie przepisów k.p.k., a obecny stan procesowy nie uzasadnia przekazania sprawy.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w W. o przekazanie sprawy karnej z udziałem 24 oskarżonych do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Rejonowy uzasadniał wniosek tym, że wobec spełnienia przesłanek do wyłączenia sędziów orzekających w pionie karnym, sprawy te musiałyby być rozpoznawane przez sędziów z pionu cywilnego, co mogłoby zagrozić dobru wymiaru sprawiedliwości ze względu na brak ich doświadczenia w tego typu sprawach. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, podkreślając, że instytucja przekazania sprawy innemu sądowi jest wyjątkiem od zasady właściwości miejscowej i nie podlega wykładni rozszerzającej. Sąd Najwyższy wskazał, że wyłączenie sędziego powinno nastąpić na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego (art. 40, 41 § 1 k.p.k.). Dopiero gdyby wszyscy sędziowie pionu karnego zostali wyłączeni, a następnie na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. wyłączeni zostaliby również sędziowie z innych wydziałów, można by rozważać przekazanie sprawy innemu sądowi. Obecny stan procesowy nie uzasadniał zastosowania art. 37 k.p.k., dlatego wniosek został oddalony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o przekazanie sprawy nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli nie zostały wyczerpane wszystkie możliwości proceduralne w ramach danego sądu, w tym wyłączenie sędziów na podstawie przepisów k.p.k. i ewentualne rozpoznanie sprawy przez sędziów z innych wydziałów.

Uzasadnienie

Instytucja przekazania sprawy innemu sądowi jest wyjątkowa i nie może być nadużywana. Sąd Rejonowy upatrywał zagrożenia w braku doświadczenia sędziów pionu cywilnego, jednak nie wszyscy sędziowie pionu karnego zostali wyłączeni. Dopiero gdyby wszyscy sędziowie pionu karnego zostali wyłączeni, a następnie na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. wyłączeni zostaliby sędziowie z innych wydziałów, można by rozważać przekazanie sprawy. Obecny stan procesowy nie uzasadnia zastosowania art. 37 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wniosku nie uwzględnić

Strony

NazwaTypRola
M. J. i in.inneoskarżeni

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu stanowi istotne odstępstwo od ogólnej zasady właściwości miejscowej sądu i jako instytucja zupełnie wyjątkowa nie może być nadużywana, a także nie podlega wykładni rozszerzającej.

Pomocnicze

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa wyłączenia sędziego, która może prowadzić do rozważań o przekazaniu sprawy, jeśli dotyczy wszystkich sędziów danego pionu.

k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 7

Kodeks postępowania karnego

Podstawa wyłączenia sędziego z mocy prawa.

k.p.k. art. 42 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Przepis umożliwiający wyłączenie sędziów orzekających w innych wydziałach, co może stanowić podstawę do przekazania sprawy.

k.k. art. 254 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 57a § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Instytucja przekazania sprawy jest wyjątkowa i nie podlega wykładni rozszerzającej. Nie wyczerpano wszystkich możliwości proceduralnych w ramach sądu (wyłączenie sędziów, rozpoznanie przez sędziów z innych wydziałów). Brak doświadczenia sędziów pionu cywilnego nie stanowi wystarczającej podstawy do przekazania sprawy, jeśli nie nastąpiło formalne wyłączenie sędziów pionu karnego.

Odrzucone argumenty

Przekazanie sprawy innemu sądowi z powodu braku doświadczenia sędziów w sprawach tego typu, nawet jeśli dotyczy wielu oskarżonych.

Godne uwagi sformułowania

instytucja przekazania sprawy stanowi istotne odstępstwo od ogólnej zasady właściwości miejscowej sądu i jako instytucja zupełnie wyjątkowa nie może być nadużywana, a także nie podlega wykładni rozszerzającej rzeczywistych przyczyn zagrożenia dobra wymiaru sprawiedliwości, a tym samym obiektywnego orzekania w tej sprawie, upatrywał w braku doświadczenia sędziów orzekających w pionie cywilnym tego Sądu w „rozpoznawaniu spraw tego typu” każdy z 32 sędziów orzekających w pionie karnym Sądu Rejonowego w W. powinien złożyć żądanie wyłączenie od udziału w tej sprawie Dopiero gdyby na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. od rozpoznania tej sprawy zostali wyłączeni sędziowie orzekający w pionie karnym, to zachodziłaby konieczność jej rozpoznania przez sędziów orzekających w innych wydziałach. obecny stan procesowy wyłączenia sędziów z pionu karnego od orzekania w tej sprawie czyni przedwczesnym rozważenia na temat zastosowania art. 37 k.p.k.

Skład orzekający

Józef Dołhy

przewodniczący

Jerzy Grubba

członek

Dariusz Świecki

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przekazania sprawy innemu sądowi (art. 37 k.p.k.) oraz zasad wyłączania sędziów (art. 40, 41, 42 k.p.k.) w kontekście zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej w sądzie rejonowym i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z właściwością sądu i wyłączeniem sędziów, co jest istotne dla praktyków prawa karnego, choć nie zawiera nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.

Czy brak doświadczenia sędziów to powód do przekazania sprawy karnej innemu sądowi? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt II KO 71/13
POSTANOWIENIE
Dnia 30 października 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Dołhy (przewodniczący)
‎
SSN Jerzy Grubba
‎
SSN Dariusz Świecki (sprawozdawca)
po rozpoznaniu w sprawie
M. J. i in.
,
oskarżonych z art. 254 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu,
w dniu 30 października 2013 r.,
wniosku Sądu Rejonowego […] W.,
z dnia 24 września 2013 r., sygn. akt II K […],
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k
.
p o s t a n o w i ł:
wniosku nie uwzględnić.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 24 września 2013 r., sygn. akt II K
[…]
, Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy M. J. i innych (łącznie 24 oskarżonych) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że wobec spełnienia przesłanek do wyłączenia sędziów orzekających w pionie karnym Sądu Rejonowego w W. 10 spraw dotyczących tożsamego przedmiotowo zdarzenia z dnia 2 września 2008 roku pozostało bez wyznaczonego sędziego referenta i w tej sytuacji w sprawach tych musieliby orzekać sędziowie z pionu cywilnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek Sądu Rejonowego o przekazanie przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, w obecnym układzie procesowym nie zasługuje na uwzględnienie.
Zważyć bowiem należy, że instytucja przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu stanowi istotne odstępstwo od ogólnej zasady właściwości miejscowej sądu i jako instytucja zupełnie wyjątkowa nie może być nadużywana, a także nie podlega wykładni rozszerzającej.
W niniejszej sprawie – jak wynika z uzasadnienia wniosku – Sąd Rejonowy w W. rzeczywistych przyczyn zagrożenia dobra wymiaru sprawiedliwości, a tym samym obiektywnego orzekania w tej sprawie, upatrywał w braku doświadczenia sędziów orzekających w pionie cywilnym tego Sądu w „rozpoznawaniu spraw tego typu”. Jednak tylko niektórzy sędziowie Sądu Rejonowego w W. złożyli żądanie wyłączenia, o którym mowa w art. 41 § 1 k.p.k.
(t. XXIX, k. 5660)
. W związku z tym trzeba stwierdzić, że w sytuacji, gdy podstawę wyłączenia sędziego stanowi art. 41 § 1 k.p.k. – z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu wniosku o przekazanie – to w takim układzie procesowym każdy z 32 sędziów orzekających w pionie karnym Sądu Rejonowego w W. powinien złożyć żądanie wyłączenie od udziału w tej sprawie, chyba że sędzia podlega wyłączeniu z mocy prawa (art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.). Dopiero gdyby na podstawie art. 42 § 4 k.p.k. od rozpoznania tej sprawy zostali wyłączeni sędziowie orzekający w pionie karnym, to zachodziłaby konieczność jej rozpoznania przez sędziów orzekających w innych wydziałach. Wtedy mogą stać się aktualne argumenty przedstawione przez Sąd występujący z niniejszym wnioskiem co do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Jednak obecny stan procesowy wyłączenia sędziów z pionu karnego od orzekania w tej sprawie czyni przedwczesnym rozważenia na temat zastosowania art. 37 k.p.k.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI