II KO 50/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał sprawę o zniesławienie do innego sądu, aby wyeliminować wątpliwości co do obiektywizmu rozpoznania, ze względu na status sędziego pokrzywdzonego i jego syna.
Sąd Rejonowy w P. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o zniesławienie z oskarżenia prywatnego B. Ż. do innego sądu, wskazując na pokrzywdzonego – wieloletniego sędziego SO w P. – oraz jego syna, sędziego SR w P. Sąd Najwyższy uznał, że taka konfiguracja podmiotowa może budzić wątpliwości co do obiektywizmu, nawet u postronnego obserwatora, co nie służy dobru wymiaru sprawiedliwości. Wniosek został uwzględniony, a sprawa przekazana do Sądu Rejonowego w X.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w P. o przekazanie sprawy z oskarżenia prywatnego B. Ż. o czyn z art. 212 § 1 i 2 k.k. innemu sądowi równorzędnemu. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek tym, że pokrzywdzonym jest wieloletni Sędzia Sądu Okręgowego w P. – B. Ż., a sprawa dotyczy także jego syna – sędziego Sądu Rejonowego w P. Celem było wyeliminowanie jakichkolwiek zastrzeżeń co do obiektywnego rozpoznania sprawy. Oskarżyciel prywatny B. Ż. wniósł o nieprzekazywanie sprawy do sądów z okręgu Sądu Okręgowego w S., powołując się na stan zdrowia i trudności komunikacyjne. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, podkreślając wyjątkowy charakter art. 37 k.p.k. i konieczność przekazania sprawy, gdy pozostawienie jej właściwemu sądowi sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Sąd wskazał, że podejrzenia o brak obiektywizmu muszą być takie, które mogłyby powstać u postronnego obserwatora. W tej sprawie, specyficzna konfiguracja podmiotowa, gdzie oskarżyciel jest sędzią w stanie spoczynku, a sprawa dotyczy jego syna będącego sędzią właściwego sądu, mogła wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy zaznaczył, że decyzja nie świadczy o braku zaufania do sędziów SR w P., ale o konieczności dbania o społeczne odczucie rzetelności i obiektywności postępowania. W związku z tym sprawę przekazano do Sądu Rejonowego w X.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, taka konfiguracja podmiotowa może budzić uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu i bezstronności rozpoznania sprawy, nawet u postronnego obserwatora, co przemawia za przekazaniem sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 37 k.p.k. pozwala na przekazanie sprawy, gdy pozostawienie jej właściwemu sądowi sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Wskazał, że podejrzenia o brak obiektywizmu muszą być takie, które mogłyby powstać u postronnego obserwatora. W tej sprawie, fakt, że oskarżyciel jest sędzią w stanie spoczynku, a sprawa dotyczy jego syna będącego sędzią właściwego sądu, mógł wywołać takie wątpliwości, co nie służy dobru wymiaru sprawiedliwości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. Ż. | osoba_fizyczna | oskarżyciel prywatny |
| M. Ż. | osoba_fizyczna | syn oskarżyciela |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przepis umożliwia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy pozostawienie jej właściwemu sądowi sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości, w szczególności gdy mogłyby powstać uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
k.k. art. 212 § 1 i 2
Kodeks karny
Przepis określający czyn zniesławienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Specyficzna konfiguracja podmiotowa sprawy (pokrzywdzony i jego syn jako sędziowie) może budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Przekazanie sprawy służy dobru wymiaru sprawiedliwości i zapobiega potencjalnym zarzutom o brak bezstronności.
Godne uwagi sformułowania
wyeliminowania jakichkolwiek zastrzeżeń, co do obiektywnego rozpoznania sprawy dobru wymiaru sprawiedliwości takie podejrzenia, które mogłyby się zrodzić u postronnego, niezainteresowanego osobiście sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy, obserwatora takiego procesu specyficzna konfiguracja podmiotowa mogłyby wywołać wątpliwości, co do rzetelności i obiektywności prowadzonego postępowania
Skład orzekający
Jarosław Matras
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przekazania sprawy na podstawie art. 37 k.p.k. w kontekście potencjalnych wątpliwości co do obiektywizmu ze względu na status zawodowy stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy strony postępowania karnego są sędziami lub spokrewnionymi z sędziami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak nawet potencjalne wątpliwości co do obiektywizmu, wynikające z relacji stron z wymiarem sprawiedliwości, mogą prowadzić do zmiany sądu, co jest istotne dla zaufania publicznego do sądów.
“Czy syn sędziego może być sądzony przez ojca? Sąd Najwyższy reaguje na wątpliwości co do obiektywizmu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt II KO 50/19 POSTANOWIENIE Dnia 26 czerwca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie z oskarżenia prywatnego B. Ż. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 26 czerwca 2019 r., wniosku Sądu Rejonowego w P. o przekazanie sprawy sygn. akt VII K […] do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: sprawę o sygn. akt VII K […] przekazać do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w X. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 17 maja 2019 r. Sąd Rejonowy w P. wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania w trybie art. 37 k.p.k. sprawy z oskarżenia prywatnego B. Ż. o czyn z art. 212 § 1 i 2 k.k. innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu postanowienia sąd ten wskazał, że sprawa ta dotyczy bezpośrednio pokrzywdzonego – wieloletniego Sędziego Sądu Okręgowego w P. - B. Ż., oraz pośrednio jego syna wieloletniego Sędziego Sądu Rejonowego w P. - M. Ż.. Powołując się na powyższe, występujący z wnioskiem sąd wskazał na konieczność przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu celem wyeliminowania jakichkolwiek zastrzeżeń, co do obiektywnego rozpoznania sprawy. W dniu 31 maja 2019 r. oskarżyciel prywatny B. Ż. złożył wniosek o nieprzekazywanie sprawy do sądów z obszaru właściwości Sądu Okręgowego w S.. Prośbę motywował stanem zdrowia i trudnościami komunikacyjnymi uniemożliwiającymi obecnie dojazd do sądów z okręgu […] . Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w P. zasługiwał na uwzględnienie. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga wyjątkowy charakter przepisu art. 37 k.p.k. Jego zastosowanie jest możliwe tylko z uwagi na zaistnienie sytuacji, gdy pozostawienie do rozpoznania sprawy sądowi właściwemu sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości. Bezsporne jest, że podstawą do przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi w oparciu o treść art. 37 k.p.k. jest taka sytuacja, w której w opinii publicznej mogłyby zaistnieć podejrzenia, co do braku obiektywizmu w rozpoznaniu sprawy przez właściwy sąd. Nie chodzi przy tym o każdy rodzaj takich podejrzeń, ale takie podejrzenia, które mogłyby się zrodzić u postronnego, niezainteresowanego osobiście sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy, obserwatora takiego procesu, który przy tym posiada podstawową wiedzę o zasadach procesu i roli określonych organów procesowych w tym procesie. Przenosząc te uwagi w realia sprawy podkreślić należy, że takie okoliczności zaistniały w tej sprawie. Chodzi przede wszystkim o wskazaną w postanowieniu właściwego sądu specyficzną konfigurację podmiotową jaka występuje w tej sprawie, tj. fakt, że oskarżycielem prywatnym jest długoletni sędzia Sądu Okręgowego w P., a sprawa dotyczy także jego syna – sędziego Sądu Rejonowego w P., a więc sędziego właściwego w tej sprawie sądu. Na kanwie tych okoliczności bardzo realnym jest, że nawet właśnie u postronnego i niezainteresowanego osobiście rozstrzygnięciem sprawy obserwatora takiego procesu mogłyby powstać uzasadnione wątpliwości, czy sprawa została rozpoznana w sposób bezstronny i obiektywny, skoro jedną ze stron był sędzia w stanie spoczynku sądu wyższego rzędu niż sąd właściwy. Zastrzec trzeba, że decyzja Sądu Najwyższego podjęta w tej sprawie, nie powinna i nie może być odebrana, jako potwierdzenie braku obiektywizmu czy zaufania do sędziów Sądu Rejonowego w P.. Rzecz jednak w tym, że szczególne okoliczności faktyczne tej sprawy w rzeczywistości mogłyby w odczuciu społecznym wywołać wątpliwości, co do rzetelności i obiektywności prowadzonego postępowania, a to nie służy dobru wymiaru sprawiedliwości. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego w X..
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI